# Afrikaans FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2019 Memo

> Grade 12 Afrikaans FAL Paper 3 memorandum from the NSC November Exam 2019, 20 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-nov-2019-memo/3f83774e-4707-416b-b9ad-258b53586bff
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Afrikaans FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Afrikaans
- Document type: Memorandum
- Year: 2019
- Exam period: NSC November Exam
- Paper: 3
- Curriculum: CAPS
- Pages: 20

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Afrikaans FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/afrikaans-fal) › [Afrikaans FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2019 Memo](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-nov-2019-memo/3f83774e-4707-416b-b9ad-258b53586bff)

## About this document

Afrikaans Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2019 · Afrikaans. Memorandum, 20 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                    NASIONALE
                                SENIOR SERTIFIKAAT

                                         GRAAD 12

                      AFRIKAANS EERSTE ADDISIONELE TAAL V3

                                    NOVEMBER 2019

                                    NASIENRIGLYNE

PUNTE: 100

        Hierdie nasienriglyne bestaan uit 20 bladsye wat drie rubrieke insluit.

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           2                        DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

ALGEMEEN

1.        Gebruik die assesseringsrubrieke soos volg:

          AFDELING A:           VRAAG 1         OPSTEL
          AFDELING B:           VRAAG 2.1       INFORMELE BRIEF
                                VRAAG 2.2       CV en DEKBRIEF
                                VRAAG 2.3       KOERANTBERIG
                                VRAAG 2.4       INFORMELE TOESPRAAK
          AFDELING C:           VRAAG 3.1       ADVERTENSIE
                                VRAAG 3.2       DAGBOEKINSKRYWINGS
                                VRAAG 3.3       RIGTINGAANWYSINGS

2.        Bestudeer en bespreek die rubrieke baie deeglik. Let veral daarop dat
          beplanning van idees, formaat, redigering van woord- en sinstrukture en
          struktuur by die rubrieke ingesluit is.

3.        As 'n onderwerp misgetas is, word die kandidaat se antwoordeboek na die
          senior nasiener verwys. Die kandidaat moet volgens die rubrieke baie laag op
          inhoud aangeslaan word.

          Indien daar twyfel oor 'n onderskeidingskandidaat se skryfstuk(ke) bestaan,
          moet dit ook met die senior nasiener bespreek word.

4.        Indien 'n skryfstuk grootliks uit die vraestel saamgeflans word of dele van
          opdragte uit die vraestel net so oorgeskryf word, ontvang die kandidaat geen
          punte nie. Kommentaar sal wees: Nie eie werk nie/Saamgeflans.

5.        Indien dele van die skryfstuk wel die kandidaat se eie werk is, assesseer
          hierdie dele volgens die laagste vaardigheidsvlak.

6.        Die nasiener moet die voorgestelde nasiensimbole (bl.3) gebruik by die
          nasien van 'n skryfstuk.

7.        Die kandidaat word nie gepenaliseer indien hy/sy minder as die minimum of
          meer as die maksimum woorde gebruik nie.

8.        Visuele tekste: Vraag 1.6.1–1.6.3
           Die titel en die visuele prikkel behoort by mekaar aan te sluit.
           Indien die titel nie by die visuele prikkel pas nie, maar die inhoud spreek
             steeds die visuele prikkel aan, word die titel geïgnoreer.
           Die onderwerpe kan verhalend, beskrywend, bespiegelend, beredeneerd
             of argumenterend wees.

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3             3                            DBE/November 2019
                                        NSS – Nasienriglyne

SIMBOLE/TEKENS BY DIE NASIEN

Die volgende simbole/tekens behoort deur alle provinsies gebruik te word:

     VERDUIDELIKING                       SIMBOOL                      BESKRYWING
Woordorde                                  (   )              Hakies en pyltjie
Spelfout                                     =                Twee kort strepies onder 'n
                                                              woord
Woordkeuse                                      /             Haal met 'n streep deur
Tydfoute                               T (in die kantlyn)     Hoofletter T
Woord(e) weggelaat                              ^             Weglaatteken
Taalfoute                                    _____            Enkelstreep onder die taalfout
Paragraafindeling                               //            Dubbele skuinsstreep
Paragraaf is een lang, lomp                     [             Begin van 'n nuwe sin
sin
Woorde uit ander tale/nie-                     X              Trek ŉ X bo die verkeerde woord.
funksionele/vreemde woorde
- Standaardafrikaans bly die
  norm.
- Gebruiksafrikaans moet
  vermy word.
- Aanvaar terminologie
  waarvoor Afrikaans nog nie
  ekwivalente het nie.
Erkenning van taaljuweeltjies           (bo die woord)       Regmerkie bo goeie taalgebruik,
                                                              idees of uitdrukkings.
Herhaling                              hh (in die kantlyn)    Dubbele hh
Onduidelik/Onverstaanbaar              ∫ (in die kantlyn)     Kronkelstreep
Saamgeflans uit vraestel               Vr (in die kantlyn)    Hoofletter V kleinletter r
Punktuasie                                      O             Omkring

NEERSKRYF VAN PUNTE

1.        Gebruik die korrekte rubriek vir elke tipe skryfstuk.

2.        Assesseer die kandidaat se skryfstukke na aanleiding van die vyf
          VAARDIGHEIDSVLAKKE volgens:

          AFDELING A:         INHOUD en BEPLANNING (30 punte), TAAL, STYL en
                              REDIGERING (15 punte) en STRUKTUUR (5 punte)

          AFDELING B:         INHOUD, BEPLANNING en FORMAAT (18 punte) en
                              TAAL, STYL en REDIGERING (12 punte)

          AFDELING C:         INHOUD, BEPLANNING en FORMAAT (12 punte) en
                              TAAL, STYL en REDIGERING (8 punte)

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3                4                    DBE/November 2019
                                           NSS – Nasienriglyne

3.            Bepaal eers in watter vaardigheidsvlak die skryfstuk val, byvoorbeeld
               KNAP.
              Bepaal vervolgens of die skryfstuk in die hoë- of laevlaksubkategorie val,
               byvoorbeeld KNAP hoog.
              Assesseer dan watter punt die skryfstuk verdien. Die nasiener skryf slegs
               een punt neer. Uit die kategorie (22–24) skryf die nasiener byvoorbeeld
               net 22 uit 30 vir Inhoud en Beplanning neer.
              Dieselfde werkswyse word by Taal, Styl en Redigering gevolg.

4.         Hou die puntetoekenning by die onderskeie vaardigheidsvlakke in gedagte.
           Dis 'n hulpmiddel.

5.         Let daarop dat AFDELING B en C nie onderskei tussen hoë en lae vlakke nie.

6.         Skryf die punte soos volg neer:

        AFDELING A             Kode              Punt       AFDELING B      Kode            Punt
            IB            Knap +                  22            IBF       Gemiddeld          10
           TSR            Uitsonderlik -          13            TSR       Elementêr           5
             S            Knap                     4        TOTAAL:                          15
        TOTAAL:                                   39

TAALVAARDIGHEID: SKRYF EN AANBIED

Hierdie nasienriglyne moet saam met die aangehegte Afrikaans EAT-assesserings-
rubrieke vir AFDELING A, B en C gebruik word.

LET WEL: Kandidate word nie addisioneel gepenaliseer vir afwykings nie, want die
         rubrieke maak daarvoor voorsiening.

AFDELING A: OPSTEL

1.1        DIT WAS 'N WONDERWERK

     Die kandidaat kan verskillende tipes opstelle aanbied, byvoorbeeld verhalend of
      beskrywend.
     Die opstel kan elemente van verskillende tipes opstelle bevat.
     Hierdie opstel behoort in die verlede tyd geskryf te word.
      Hierdie opstel leen hom die beste tot die volgende opsteltipes:
       o Verhalende opstel: Hier vertel die kandidaat byvoorbeeld op 'n interessante
          wyse van iets wat hy/sy as 'n wonderwerk ervaar het.
       o Beskrywende opstel: Hier beskryf die kandidaat iets wat hy/sy as 'n
          wonderwerk ervaar het.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie.                                                             [50]

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3            5                         DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

1.2        MY TWEE GUNSTELINGFOTOꞌS

     Die kandidaat kan verskillende tipes opstelle aanbied, byvoorbeeld
      beskrywend/verhalend/bespiegelend.
     Die opstel kan elemente van verskillende tipes opstelle bevat.
     Hierdie opstel kan in al drie hooftye aangebied word.
     Hierdie opstel leen hom die beste tot die volgende opsteltipes:
      o Beskrywende opstel: Hier beskryf die kandidaat sy/haar twee gunstelingfoto's
         op 'n realistiese wyse. Die kandidaat moet duidelik stel waarom dié twee foto's
         sy/haar gunstelingfoto's is.
      o Verhalende opstel: Hier vertel die kandidaat byvoorbeeld op interessante wyse
         die storie agter sy/haar twee gunstelingfoto's. Die kandidaat moet duidelik stel
         waarom dié twee foto's sy/haar gunstelingfoto's is.
      o Bespiegelende opstel: Hier kan die kandidaat bespiegel oor die waarde van
         sy/haar twee gunstelingfoto's.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie.                                                               [50]

1.3        NIKS IS MEER PRIVAAT NIE

     Die kandidaat kan verskillende tipes opstelle aanbied, byvoorbeeld
      bespiegelend/beredeneerd/argumenterend/verhalend/beskrywend.
     Die opstel kan elemente van verskillende tipes opstelle bevat.
     Hierdie opstel behoort in die teenwoordige tyd geskryf te word.
     Hierdie opstel leen hom die beste tot die volgende opsteltipes:
      o Bespiegelende opstel: Hier bespiegel die kandidaat byvoorbeeld oor die feit
         dat die wêreld klein geword het en dat tegnologie dit so oorgeneem het, dat niks
         wat 'n mens doen, werklik meer privaat is nie. Die kandidaat kan hom/haar oor
         die gevolge hiervan uitspreek.
      o Beredeneerde opstel: Hier sal die kandidaat in 'n gebalanseerde opstel
         redeneer of daar enigsins nog privaatheid bestaan en of dit 'n teken van ons tyd
         is dat niks meer privaat is nie. Die kandidaat moet die standpunt(e) motiveer en
         kan 'n gevolgtrekking insluit.
      o Argumenterende opstel: Hier neem die kandidaat reg van die begin af
         standpunt in, nl. dat niks meer privaat is nie en motiveer die standpunt.
      o Verhalende opstel: Hier vertel die kandidaat byvoorbeeld op interessante wyse
         van iets wat gebeur het wat hom/haar laat besef het dat niks meer privaat is nie.
      o Beskrywende opstel: Hier beskryf die kandidaat byvoorbeeld 'n situasie
         waarbinne hy/sy besef het dat niks meer privaat is nie.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie.                                                               [50]

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3             6                          DBE/November 2019
                                        NSS – Nasienriglyne

1.4        SÊ JOU KLERE WIE JY IS?

     Die kandidaat kan verskillende tipes opstelle aanbied, byvoorbeeld
      argumenterend/beredeneerd/bespiegelend/beskrywend/verhalend.
     Die opstel kan elemente van verskillende tipes opstelle bevat.
     Hierdie opstel kan in die teenwoordige tyd of verlede tyd geskryf word.
     Hierdie opstel leen hom die beste tot die volgende opsteltipes:
      o Argumenterende opstel: Hier neem die kandidaat reg van die begin af
          standpunt in, nl. dat die klere wat jy dra, sê wie jy is en motiveer die standpunt.
      o Beredeneerde opstel: Hier sal die kandidaat in 'n gebalanseerde opstel
          redeneer of die klere wat iemand dra, die persoon definieer. Die kandidaat moet
          die standpunt(e) motiveer en kan 'n gevolgtrekking insluit.
      o Bespiegelende opstel: Hier bespiegel/wonder die kandidaat byvoorbeeld of die
          klere wat jy dra, jou enigsins as mens definieer.
      o Beskrywende opstel: Hier beskryf die kandidaat hom-/haarself of iemand
          anders se kleredrag en in watter mate dit sê wie hy/sy of die ander persoon is.
      o Verhalende opstel: Hier vertel die kandidaat byvoorbeeld op 'n interessante,
          selfs grappige wyse, van iets wat gebeur het na aanleiding waarvan 'n mens
          sou kon sê of jou klere sê wie jy is.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie. Klere kan geïnterpreteer word as persoonlike drag,
      uniform, werksklere, tradisionele drag, ens. Klere moet sentraal in die opstel wees.           [50]

1.5        DANKIE!

     Die kandidaat kan verskillende tipes opstelle aanbied, byvoorbeeld
      bespiegelend/verhalend/beskrywend.
     Die opstel kan elemente van verskillende tipes opstelle bevat.
     Hierdie opstel behoort in die teenwoordige tyd of verlede tyd geskryf te word.
     Hierdie onderwerp leen hom die beste tot die volgende opsteltipes:
      o Bespiegelende opstel: Hier bespiegel die kandidaat oor die klein woordjie wat
         so baie kan sê/so swaar weeg, of oor die verskil wat dit maak as iemand wel
         ''dankie'' sê. Die kandidaat kan ook bespiegel oor dinge waarvoor 'n mens
         dankbaar behoort te wees, of uitwys dat daar steeds baie is om voor dankie te
         sê, selfs al gaan dinge moeilik.
      o Verhalende opstel: Hier vertel die kandidaat byvoorbeeld van 'n insident
         waarna hy/sy vir iemand dankie moes sê/gesê het.
      o Beskrywende opstel: Hier beskryf die kandidaat byvoorbeeld op 'n lewendige
         wyse 'n situasie waarin hy/sy hom/haar bevind het en wat hom/haar genoop het
         om iemand te bedank.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie.                                                                 [50]

Kopiereg voorbehou                                                              Blaai om asseblief

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3            7                           DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

1.6        VISUELE PRIKKELS
     Die inhoud van die opstel moet by die visuele prikkel pas. Die nasiener moet
      onthou dat hierdie visuele prikkels oop is vir 'n verskeidenheid interpretasies. Die
      kandidaat se perspektief moet by assessering oorweeg word, maar slegs wanneer
      dit by die prikkel aansluit.
     Verskillende persoonlikheidstipes en belangstellingsvelde word in ag geneem.
     'n Opstel kan elemente van verskillende tipes opstelle bevat.
1.6.1      PRENTJIE: MENSE WAT OP DIE MAAT VAN MUSIEK SING EN DANS
     Kandidate kan verskillende tipes opstelle aanbied.
     Hierdie visuele prikkel kan letterlik of figuurlik geïnterpreteer word:
       o Letterlike interpretasie: mense wat op die maat van musiek sing en dans, die
          meeste mense hou van musiek, musiek skep gees, musiekloopbane, ens.
       o Figuurlike interpretasie: musiek bou brûe/oorbrug verskille, musiek is universeel,
          musiek bring mense bymekaar, ens.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie.
     Die inhoud van die opstel moet 'n deel van die inhoud van die prikkel weerspieël. In
      hierdie prikkel is dit dans/musiek.                                                           [50]
1.6.2      PRENTJIE: MENSE OM 'N TAFEL WAT SAAM 'N LEGKAART BOU
     Kandidate kan verskillende tipes opstelle aanbied.
     Hierdie visuele prikkel kan letterlik of figuurlik geïnterpreteer word:
       o Letterlike interpretasie: legkaart bou as 'n stokperdjie, vriende wat saam aan 'n
          legkaart bou, aktiwiteit om spangees te bou, ens.
       o Figuurlike interpretasie: deur saam te werk, kan 'n mens probleme oplos, deur
          samewerking vermag 'n mens soveel meer, ter wille van die groter saak,
          behoort mense hulle verskille eenkant toe te skuif, ens.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie.
     Die inhoud van die opstel moet 'n deel van die inhoud van die prikkel weerspieël. In
      hierdie prikkel is dit samewerking.                                                           [50]
1.6.3      PRENTJIE: TWEE HANDE WAT GELDNOTE VASHOU
     Kandidate kan verskillende tipes opstelle aanbied.
     Hierdie visuele prikkel kan letterlik of figuurlik geïnterpreteer word:
       o Letterlike interpretasie: tel jou geld sodat jy kan weet of jy genoeg geld het, hoë
          lewenskostes, mense wat nie genoeg geld het nie, hanteer jou geld versigtig,
          begrotings, spaar geld, erkenning aan Nelson Mandela deur sy gesig op ons
          geldnote te sit, ens.
       o Figuurlike interpretasie: liefde vir geld, geld het geen waarde nie, geld wat stom
          is ..., ens.
     Assesseer die opstel sonder vooroordeel vanuit die kandidaat se oogpunt en
      volgens sy/haar interpretasie.
     Die inhoud van die opstel moet 'n deel van die inhoud van die prikkel weerspieël. In
      hierdie prikkel is dit geld.                                                                  [50]
                                                                  TOTAAL AFDELING A:                50

Kopiereg voorbehou                                                             Blaai om asseblief

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3            8                      DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

AFDELING B: LANG TRANSAKSIONELE TEKS

2.1       INFORMELE BRIEF

          FOKUS

          Die kandidaat se beste maat wil na matriek gaan werk in plaas van studeer.
          Skryf 'n vriendskaplike brief aan hierdie maat en vertel vir hom/haar wat jy
          daarvan dink.

          KENMERKE

             Die informele brief se formaat is herkenbaar.
             Die aanslag is informeel.
             Die doel van hierdie informele brief is hoofsaaklik om raad te gee/om te
              waarsku.
             Die inhoud moet in paragrawe aangebied word.
             Die brief behoort 120–150 woorde te hê.

          INHOUD, INSLUITEND IDEES EN DETAIL

             Die inhoud handel oor wat die kandidaat van die maat se idee om na
              matriek te gaan werk in plaas van te studeer, dink. Die kandidaat kan die
              maat waarsku of vir die maat raad gee.
             Die inhoud van die brief moet die fokus ondersteun.
             'n Verskeidenheid idees van werk in plaas van studeer (voor-en nadele),
              word genoem.
             Gepaste detail brei die idees (voordeel/nadeel) uit.

          FORMAAT

          Die formaat van die brief moet korrek wees:

          Leestekens:
           Geen leestekens word in die adres, aanhef of slot gebruik nie.

          Die adres en datum:
           Die adres van die skrywer word regs, boaan in blokvorm geskryf.
           Daar behoort nie 'n reël tussen die poskode en die datum oopgelaat te
             word nie.
             Toegewing: 'n Reël kan tussen die poskode en datum oopgelaat word.
           Die datum word voluit geskryf: 20 November 2019.
           Let op die verskillende wyses waarop die adres geskryf kan word.

          Die aanhef, afsluiting en slot:
           Aanhef: "Beste" of "Liewe" word gebruik; dit word teen die linkerkantlyn
             geskryf.
           Groete/Liefdegroete kry 'n punt aan die einde.

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3               9                                 DBE/November 2019
                                          NSS – Nasienriglyne

             Daar word nie 'n reël tussen byvoorbeeld Jou vriend/in en die naam
              oopgelaat nie.
             Die omskrywing, bv. Jou vriend/in voor die briefskrywer se naam, is
              opsioneel.

          Die paragrawe:
           'n Reël word tussen paragrawe oopgelaat.
           Die inleidingsparagraaf stel die rede vir die brief duidelik, byvoorbeeld dat
             die briefskrywer vir die maat wil wys op die voor- en nadele daarvan om
             na matriek te gaan werk in plaas van studeer.
           Die liggaam van die brief brei uit op die rede vir die brief. Die briefskrywer
             verduidelik aan die maat wat hy/sy as voor- en nadele van werk in plaas
             van studeer beskou.
             Die slotparagraaf moet die brief saamvat.

Let op die verskillende wyses hieronder waarop die adres geskryf kan word.

          Voorbeelde van die briefskrywer se adres:

          Kerkstraat 1             Posbus 88          Huis 342          Plot 588
          Uitbreiding/Voorstad     Pleknaam            Pleknaam         Pleknaam
          Pleknaam                 Kode               Kode             Kode
          Kode

          Rusthof                   Sewende laan 10 OF Sewende Laan 10
          Pleknaam                  Westdene
          Kode                      Kode

          Let op die volgende: Kerkstraat is altyd een woord omdat dit 'n samestelling van TWEE
          soortname is. Arcadia Straat is 'n samestelling tussen 'n eienaam en 'n soortnaam en daarom
          kan dit soos volg geskryf word: Arcadiastraat, Arcadia Straat, Arcadia straat, Arcadia-straat,
          Arcadia-Straat. (AWS, 2017 bl. 174)

          Geen Engels, behalwe amptelike Engelse name, bv. Mandela Square, word aanvaar nie.

          TAAL EN STYL, INSLUITEND TOON EN REGISTER

             Die taal en styl van die brief is informeel.
             Die toon is belangstellend en raadgewend, of selfs waarskuwend.
             Die woordkeuse getuig van goeie woordeskat.
             Die grammatika en spelling geniet aandag.                                                       [30]

2.2       CV EN DEKBRIEF

          FOKUS

          Die kandidaat skryf 'n dekbrief om aansoek te doen om die pos as leerling-
          sjef by die restaurant.

Kopiereg voorbehou                                                                       Blaai om asseblief

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           10                        DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

          KENMERKE

             Die dekbrief se formaat is herkenbaar.
             Die aanslag is formeel.
             Die doel van hierdie dekbrief is om die aansoek om die pos as leerling-sjef
              te ondersteun.
             Die inhoud moet in paragrawe aangebied word.
             Die brief behoort 120–150 woorde te hê.

          INHOUD, INSLUITEND IDEES EN DETAIL

             Die inhoud sluit 'n beknopte opsomming van die inhoud in die CV in en
              behoort te bevestig dat die aansoeker die ideale kandidaat is vir die pos
              as leerling-sjef.
             Die inhoud van die brief moet die fokus ondersteun.
             'n Verskeidenheid volwasse en intelligente idees vorm die inhoud van
              hierdie brief.
             Gepaste detail brei die idees uit.

          FORMAAT

          Die formaat van die brief moet korrek wees.

          Leestekens
           Geen leestekens word in die adres, aanhef of slot gebruik nie.

          Die adres en datum
           Die adres van die briefskrywer mag regs boaan in blokvorm geskryf word.
           Die bestuurder van die restaurant se adres word links teen die kantlyn in
             blokvorm geskryf.
           Daar behoort nie 'n reël tussen die poskode en die datum oopgelaat te
             word nie.
             Toegewing: 'n Reël kan tussen die poskode en datum oopgelaat word.
           Die datum word voluit geskryf: 4 November 2019.
           'n Reël word tussen die adres van die sender en ontvanger oopgelaat.
           Let op die verskillende wyses waarop die adres geskryf kan word.

          Die aanhef, afsluiting en slot
           Die aanhef word teen die linkerkantlyn geskryf en is formeel.
           Die bestuurder word as "Geagte ..."/"Meneer" aangespreek.
           Die doel/essensie van die brief word in hoofletters geskryf OF dit kan in
             kleinletters geskryf en dan onderstreep word.
           "Die uwe" en die briefskrywer se handtekening/naam vorm die slot.
           Die briefskrywer se voorletters en van kan onder uitgeskryf word.
           'n Reël word nie tussen "Die uwe" en die naam/handtekening oopgelaat
             nie.

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           11                            DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

          Die paragrawe
           'n Reël word na elke paragraaf oopgelaat.
           Die inleidingsparagraaf stel die rede vir die brief duidelik, nl. dat die brief
             die aansoek om die pos as leerling-sjef ondersteun.
           Die liggaam van die brief brei uit op die rede vir die brief. Die briefskrywer
             doen aansoek om die pos as leerling-sjef. Hierdie brief vat die dokumente
             saam.
           Die slotparagraaf moet die brief saamvat en treffend wees.
          Let wel: Verwys na p. 9 vir die verskillende wyses waarop die adres geskryf
          kan word.

          TAAL EN STYL, INSLUITEND TOON EN REGISTER

             Die taal en styl van die brief is formeel.
             Die toon is hoflik en oorredend.
             Die woordkeuse getuig van goeie woordeskat.
             Die grammatika en spelling geniet aandag.                                                 [30]

2.3       KOERANTBERIG

          FOKUS

          Die kandidaat skryf 'n koerantberig oor 'n tiener wat 'n baba uit 'n brandende
          huis gered het.

          KENMERKE

             Die koerantberig se formaat is duidelik herkenbaar.
             Die aanslag is objektief/saaklik, maar nie streng formeel nie.
             Die doel van hierdie teks is om oor 'n insident te berig/van 'n insident te
              vertel.
             Die skrywer berig oor/vertel objektief van wat gebeur het.
             Die koerantberig word in die verlede tyd geskryf wanneer daar na die
              insident verwys word.
             Die naam van die persoon wat die berig skryf, moet verskaf word.
             Die koerantberig word in die derde persoon geskryf, nl. hy/sy het ...
             Feite of inligting moet korrek wees.
             Dit is kort en bondig.
             Kommentaar van ooggetuies kan ingesluit word.
             Die koerantberig behoort 120–150 woorde te hê.

          INHOUD, INSLUITEND IDEES EN DETAIL

             Die inhoud handel oor wie, wat, waar, wanneer, hoe, ens.
             Die inhoud van die koerantberig moet die fokus ondersteun.
             Die feite/inligting is logies, betroubaar en duidelik uiteengesit.
             Net die nodigste detail word gebruik om die feite uit te brei.

Kopiereg voorbehou                                                                 Blaai om asseblief

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           12                        DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

          FORMAAT

             Die meeste feite word opsommend in die eerste paragraaf gegee: Wie,
              wat, waar, wanneer, waarom, hoe, in watter mate?
             Die koerantberig kan in paragrawe of kolomme aangebied word.
             Die wie, wat, waar, wanneer en waarom word in die volgende paragrawe
              uitgebrei.
             Die koerantberig se titel moet gegee word en dit mag ook 'n subtitel hê.
             Die slot vat die koerantberig saam.

          TAAL EN STYL, INSLUITEND TOON EN REGISTER

             Die toon is saaklik en informatief.
             Die koerantberig kan in die bedrywende of lydende vorm geskryf word en
              die woorde/taal moet eenvoudig/maklik verstaanbaar wees.
             Die taal en styl van die koerantberig is saaklik, maar nie streng formeel
               nie.
             Die woordkeuse getuig van goeie woordeskat. Emosioneel gelaaide
              woorde is nie gepas nie.
             Die grammatika en spelling geniet aandag.                                          [30]

2.4       INFORMELE TOESPRAAK

          FOKUS

          Die kandidaat skryf 'n gepaste informele toespraak wat tydens die
          matriekgroep se afskeidsete gelewer word.

          KENMERKE

             Die informele toespraak se formaat is duidelik herkenbaar.
             Die aanslag is informeel.
             Die doel van hierdie teks is om dank en waardering uit te spreek.
             Die spreker spreek die graad 11's op gepaste wyse namens die
              matriekgroep toe.
             Die toespraak se inhoud wissel tussen die teenwoordige- en verlede tyd.
             Die informele toespraak behoort 120–150 woorde te hê.

          INHOUD, INSLUITEND IDEES EN DETAIL

             Die inhoud kan dank, waardering en goeie wense insluit.
             Die inhoud van die informele toespraak moet die fokus ondersteun.
             Idees kan met detail uitgebrei word, byvoorbeeld deur na bepaalde
              geleenthede te verwys.

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           13                      DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

          FORMAAT

             Die toespraak kan in paragrawe aangebied word.
             Die spreker verwys na die graad 11ꞌs se ete, hulle ondersteuning en die
              matrieks se goeie wense vir die graad 11ꞌs se matriekjaar in 2020.
             Die slot vat die toespraak saam.

          TAAL EN STYL, INSLUITEND TOON EN REGISTER

             Die toon is waarderend.
             Die taal en styl van die informele toespraak is informeel.
             Die woordkeuse getuig van goeie woordeskat. Emosioneel gelaaide
              woorde is gepas.
             Die grammatika en spelling geniet aandag.                                         [30]

ONTLEDING VAN LANG TRANSAKSIONELE TEKS

Die vrae is sό geformuleer dat 'n persoonlike inkleding van die gekose onderwerp van
die kandidaat verwag word.

                                                              TOTAAL AFDELING B:                30

AFDELING C: KORT TRANSAKSIONELE TEKS

VRAAG 3

3.1       ADVERTENSIE

          FOKUS

          Die kandidaat ontwerp 'n advertensie om sy/haar ouma se eetgoed te
          adverteer.

          KENMERKE

             Die advertensie se formaat is duidelik herkenbaar.
             Die aanslag is oorredend/manipulerend.
             Die doel van hierdie advertensie is om mense te oorreed om die kandidaat
              se ouma se eetgoed te koop.
             Daar is 'n definitiewe teikenmark, nl. mense wat lekker eetgoed wil koop.
             Die nodige inligting word in die advertensie gegee.
             Die krag van 'n advertensie lê in sy eenvoud.
             Die leser moet die advertensie maklik verstaan.
             Hierdie advertensie berus op die sogenaamde ABBA-beginsel:
               o Die advertensie moet 'n leser se aandag trek deur verskillende
                 lettertipes en lettergroottes.
               o Die leser se belangstelling moet gewek word deur middel van
                 interessante inhoud en uitleg.

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           14                            DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

              o Hierdie advertensie moet 'n begeerte by die leser wek om die ouma se
                 eetgoed te koop, deur middel van manipulerende taal, bv. die gebruik
                 van byvoeglike naamwoorde, intensiewe vorme, leestekens, ens.
              o As die advertensie in sy doel slaag, sal die leser tot aksie oorgaan en
                 die eetgoed koop. Die advertensie moet hierdie aksie vergemaklik deur
                 volledige inligting soos bv. kontaknommers, ens. te verskaf.
             Die advertensie behoort 80–100 woorde te hê.

          INHOUD, INSLUITEND IDEES EN DETAIL
             Die inhoud van die advertensie moet die fokus ondersteun.
             Die volgende inligting behoort uit die advertensie te blyk:
              o Wie is die teikengroep?
              o Waar word die eetgoed verkoop?
              o Wat word aangebied?
              o Wat is die prys van die verskillende tipes eetgoed?
              o Kontakbesonderhede/Adres

          FORMAAT
             Die advertensie moet aandag trek.
             Verskillende lettertipes (fonts) word gebruik.
             Verskillende lettergroottes word gebruik.
             Die belangrikste inligting trek dadelik die leser se aandag.
             Geen omslagtige paragrawe nie.
             Inligting kan puntsgewys gegee word.

          TAAL EN STYL, INSLUITEND TOON EN REGISTER
             Die toon is manipulerend en spreek die leser direk aan.
             Die taal en styl is informeel en gemaklik.
             Die woordkeuse is oorredend van aard en getuig van goeie woordeskat.
             Die grammatika en spelling geniet aandag.
             Funksionele gebruik van leestekens verhoog die waarde van die teks.                    [20]

3.2   DAGBOEKINSKRYWINGS

          FOKUS
          Die kandidaat maak TWEE dagboekinskrywings om uiting te gee aan
          sy/haar gevoelens oor 'n studiebeurs waarvoor hy/sy aansoek gedoen het:
           EEN inskrywing vóór die aankondiging
           EEN inskrywing ná die aankondiging

          KENMERKE
             Die dagboekinskrywings se formaat is duidelik herkenbaar.
             Die aanslag is persoonlik en informeel.
             Die doel van die dagboekinskrywings is om die kandidaat se gevoelens en
              gedagtes te verwoord.
             Die dagboekinskrywings behoort 80–100 woorde te hê.

Kopiereg voorbehou                                                              Blaai om asseblief

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           15                       DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

          INHOUD, INSLUITEND IDEES EN DETAIL

             Die inhoud sluit in: wat die beurs vir die kandidaat sal beteken, die
              kandidaat se voornemens indien hy/sy wel die beurs ontvang,
              opgewondenheid        omdat     die    aansoek   suksesvol      was  of
              teleurstelling/hartseer omdat die aansoek onsuksesvol was, ens.
             Die inhoud van die twee dagboekinskrywings moet die fokus ondersteun.
             Gevoelens/gedagtes/ervaring wat beleef word, word beskryf.
             Die dagboekinskrywings word in die eerste persoon geskryf.
             Plekke, familie en vriende word op die naam genoem.

          FORMAAT

           Elke dagboekinskrywing moet die dag en/of datum hê wat boaan geskryf
            word.
           Die kandidaat moet dagboekinskrywings vir twee dae maak.
           Die kandidaat hoef nie met "Liewe Dagboek" te begin nie.
           Die uiteensetting van elke inskrywing mag in paragraafvorm wees.

          TAAL EN STYL, INSLUITEND TOON EN REGISTER

             Die toon is persoonlik.
             Die taal en styl is informeel en gemaklik.
             Die woordkeuse getuig van goeie woordeskat.
             Die grammatika en spelling geniet aandag.

          LET WEL
           Assessering moet albei inskrywings as EEN taak in ag neem en moet dus
            as ꞌn geheel geassesseer word.
           Indien een van die inskrywings ontbreek, word die kandidaat by die
            kategorie INHOUD, BEPLANNING en FORMAAT gepenaliseer. Die
            kandidaat kan ꞌn maksimum van 7/12 punte behaal.                                     [20]

3.3       RIGTINGAANWYSINGS

          FOKUS

          Die kandidaat gee vir sy/haar ouers rigtingaanwysings hoe om van die
          skoolhek af tot by die Afrikaansklas te kom.

          KENMERKE

             Die rigtingaanwysings se formaat is duidelik herkenbaar.
             Die aanslag is informeel en informatief.
             Die doel van hierdie teks is om rigting aan te dui.
             Die rigtingaanwysings moet maklik verstaanbaar uiteengesit word.
             In hierdie teks kan tipiese bevelsinne gegee word. Dit kan afgewissel word
              met bakenaanduiding in die vorm van stelsinne.
             Die rigtingaanwysings behoort 80–100 woorde te hê.

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3           16                        DBE/November 2019
                                       NSS – Nasienriglyne

          INHOUD, INSLUITEND IDEES EN DETAIL

             Die inhoud sluit in: bakens, afstand, na watter kant toe gedraai moet word,
              ens.
             Die inhoud van die teks moet die fokus ondersteun.
             'n Verskeidenheid logiese aanwysings verduidelik die rigting.
             Gepaste detail by die aanwysings dra by tot geslaagde kommunikasie.

          FORMAAT

             Die rigtingaanwysings kan genommer word, met kolpunte aangedui word
              of slegs as sinne geskryf word.
             Die kandidaat kan bakens noem.
             Die rigtingaanwysings moet in volsinne aangebied word.
             Die sinne hoef nie met werkwoorde te begin nie.

          TAAL EN STYL, INSLUITEND TOON EN REGISTER

             Die toon is verduidelikend.
             Die aanspreekvorm, taal en styl is informeel en gemaklik.
             Die woordkeuse getuig van die kandidaat se vermoë om met die gebruik
              van min woorde inligting te gee.
             Die grammatika en spelling geniet aandag.                                           [20]

          ONTLEDING VAN KORT TRANSAKSIONELE TEKSTE

          Die vrae is sό geformuleer dat 'n persoonlike inkleding van die gekose
          onderwerp van die kandidaat verwag word.

                                                                TOTAAL AFDELING C:                20
                                                                    GROOTTOTAAL:                  100

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 17

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3
                                      Downloaded from hlayiso.com                   17                                                      DBE/November 2019
                                                                             NSS – Nasienriglyne

LET WEL:
 Gebruik altyd dié rubriek by die nasien van die opstel (Vraestel 3, AFDELING A).
 Punte van 0–50 is in VYF hoofvlakomskrywings verdeel.
 Die kriteria vir Inhoud, Taal en Styl is verder in elk van die vyf vlakomskrywings in 'n hoë- en laevlaksubkategorie verdeel, met die
  toepaslike verspreiding van punte en die omskrywings.
 Struktuur word nie deur die verdeling in 'n hoë en lae vlak beïnvloed nie.
ASSESSERINGSRUBRIEK VIR OPSTEL (AFDELING A) – EERSTE ADDISIONELE TAAL [50 PUNTE]
      Kriteria                              Uitsonderlik                Knap                   Gemiddeld             Elementêr                Onvoldoende
 INHOUD EN                                     28–30                    22–24                    16–18                  10–12                      4–6
 BEPLANNING                           -Respons is              -Respons baie goed;      -Respons bevredigend    -Wisselvallige           -Respons heeltemal
                                      uitsonderlik/treffend    getuig van vaardigheid   -Idees redelik          samehang in respons      irrelevant
 (Respons en idees)                   en bo verwagting         -Idees heeltemal         samehangend en          -Idees onduidelik, nie   -Idees deurmekaar
 Organisering van idees               -Idees is intelligent,   relevant, baie           oortuigend              oorspronklik nie         en nie op onderwerp
 vir beplanning;                      volwasse en              interessant en lewer     -Redelike organisasie   -Min bewys van           gefokus nie

                           Hoë vlak
 bewustheid van doel,                 stem leser tot           bewys van                en redelik              organisasie en           -Vaag en herhalend
 gehoor en konteks                    nadenke                  volwassenheid            samehangend,            samehang                 -Geen organisasie
                                      -Uitsonderlike           -Organisasie baie        insluitend inleiding,                            nie en is
 30 PUNTE                             organisasie en           goed en                  liggaam en                                       onsamehangend
                                      samehang, insluitend     samehangend,             samevatting/slot
                                      inleiding, liggaam en    insluitend inleiding,
                                      samevatting/slot         liggaam en
                                                               samevatting/slot
                                               25–27                    19–21                    13–15                    7–9                    0–3
                                      -Respons uitmuntend,     -Respons goed; getuig    -Respons                -Respons is grootliks    -Geen poging
                                      maar uitsonderlik        van vaardigheid          bevredigend, maar       irrelevant.              aangewend om in
                                      treffende eienskappe     -Idees relevant,         verval soms in          -Idees begin los         ooreenstemming met
                                      van 'n opstel ontbreek   interessant              onduidelikheid          staan en kan             onderwerp te wees

                           Lae vlak
                                      -Idees intelligent en    -Organisasie goed en     -Idees redelik          verwarrend wees          nie
                                      volwasse                 samehangend,             samehangend en          -Skaars 'n bewys van     -Heeltemal irrelevant
                                      -Knap organisasie en     insluitend inleiding,    oortuigend              organisasie en           en ontoepaslik
                                      samehang, insluitend     liggaam en               -'n Mate van            samehang                 -Deurmekaar en
                                      inleiding, liggaam en    samevatting/slot         organisasie en                                   geen fokus nie
                                      samevatting/slot                                  samehang, insluitend
                                                                                        inleiding, liggaam en
                                                                                        samevatting/slot

Kopiereg voorbehou                                                                                                                             Blaai om asseblief

### Page 18

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3
                                       Downloaded from hlayiso.com                       18                                                        DBE/November 2019
                                                                                  NSS – Nasienriglyne

ASSESSERINGSRUBRIEK VIR OPSTEL (AFDELING A) – EERSTE ADDISIONELE TAAL [50 PUNTE] (vervolg)
       Kriteria                             Uitsonderlik                   Knap                    Gemiddeld                  Elementêr             Onvoldoende
 TAAL, STYL EN                                  14–15                      11–12                       8–9                        5–6                    0–3
 REDIGERING                            -Toon, register, styl en   -Toon, styl, register en   -Toon, register, styl en   -Toon, register, styl   -Toon, register, styl
                                       woordeskat hoogs           woordeskat baie            woordeskat gepas vir       en woordeskat           en woordeskat nie
 Toon, register, styl en               gepas vir doel, gehoor     gepas vir doel, gehoor     doel, gehoor en            minder gepas vir        gepas vir doel,
 woordeskat is geskik                  en konteks                 en konteks                 konteks                    doel, gehoor en         gehoor en konteks

                            Hoë vlak
 vir doel/effek en                     -Taalgebruik getuig        -Taalgebruik effektief     -Gepaste taalgebruik       konteks nie             -Taal onverstaanbaar
 konteks;                              van vertroue,              -Grammatika en             om betekenis oor te        -Taalgebruik baie       -Woordeskat so
 woordkeuse;                           indrukwekkend              spelling grootliks         dra                        basies                  beperk dat dit
 taalgebruik en                        -Grammatika en             foutvry                    -Retoriese middele         -Woordkeuse skaars      onmoontlik is om sin
 konvensies,                           spelling feitlik foutvry   -Baie goed gedoen          gebruik om betekenis       toepaslik               te maak
 punktuasie,                           -Knap gedaan                                          te versterk                -Baie beperkte
 grammatika, spelling                                                                                                   woordeskat
                                                  13                         10                         7                          4
 15 PUNTE                              -Toon, register, styl en   -Toon gepas en             -Toon oor die              -Taalgebruik
                                       woordeskat is effektief    effektief                  algemeen gepas en          onvoldoende
                                       -Taalgebruik               -Taalgebruik toepaslik     beperkte gebruik van       -Weinig indien enige

                            Lae vlak
                                       uitstekend                 en oor die algemeen        retoriese middele          sinsverskeidenheid
                                       -Grammatika en             effektief                  -Voldoende                 -Woordeskat baie
                                       spelling feitlik foutvry   -Enkele foute in           taalgebruik, maar          beperk
                                       -Baie goed tot knap        grammatika en              teenstrydighede word
                                       gedaan                     spelling                   opgemerk
                                                                  -Goed gedoen
 STRUKTUUR                                        5                          4                         3                           2                      0–1
                                       -Uitstekende               -Logiese ontwikkeling      -Relevante detail          -Sommige detail         -Noodsaaklike detail
 Kenmerke van teks;                    ontwikkeling van           van relevante detail       ontwikkel                  relevant                ontbreek
 paragraafontwikkeling                 onderwerp                  -Samehangend               -Sinne en paragrawe        -Sommige sinne en       -Sinne en paragrawe
 en sinskonstruksie                    -Uitsonderlike detail      -Sinne en paragrawe        goed gekonstrueer          paragrawe foutief       foutief gekonstrueer
                                       -Sinne en paragrawe        logies en toon variasie    -Opstel maak nog sin       gekonstrueer            -Opstel maak nie
 5 PUNTE                               uitsonderlik                                                                     -Opstel maak nog        meer sin nie
                                       gekonstrueer                                                                     effens sin

Kopiereg voorbehou                                                                                                                                    Blaai om asseblief

### Page 19

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3                                      19                                                 DBE/November 2019
                                                                   NSS – Nasienriglyne

ASSESSERINGSRUBRIEK VIR LANG TRANSAKSIONELE TEKSTE (AFDELING B) – EERSTE ADDISIONELE TAAL [30 PUNTE]
           Kriteria              Uitsonderlik             Knap                Gemiddeld              Elementêr           Onvoldoende
 INHOUD,                              15–18               11–14                  8–10                   5–7                     0–4
 BEPLANNING EN              -Respons              -Respons baie goed    -Respons voldoende    -Basiese respons       -Respons toon geen
 FORMAAT                    uitsonderlik, bo      en demonstreer goeie en toon voldoende      toon geringe kennis    kennis van kenmerke
                            verwagting            kennis van kenmerke kennis van kenmerke van kenmerke van die van die soort teks nie
 Respons en idees;          -Idees intelligent en van die soort teks    van die soort teks    soort teks             -Betekenis onduidelik
 organisering van idees vir volwasse              -Behou fokus; geen    -Nie heeltemal        -Aanduiding van        met groot afwyking
 beplanning;                -Grondige kennis van afwyking nie           gefokus nie; enkele   fokus, maar met        -Geen samehang in
 doel, gehoor,              kenmerke van die      -Samehang in inhoud afwykings               afwykings              idees en inhoud nie
 kenmerke/konvensies        soort teks            en idees; baie goed   -Redelike samehang    -Inhoud en idees nie   -Baie min detail
 en konteks                 -Skryfwerk behou      uitgebrei met detail  in inhoud en idees    altyd samehangend      ondersteun die
                            fokus                 wat die onderwerp     -Sommige detail       nie                    onderwerp
 18 PUNTE                   -Samehang in inhoud ondersteun              ondersteun die        -Min detail            -Nodige reëls van
                            en idees              -Gepaste formaat met onderwerp              ondersteun die         formaat nie toegepas
                            -Idees behoorlik      onbeduidende foute    -Formaat oorwegend    onderwerp              nie
                            uitgebrei met detail                        gepas, maar met       -Nodige reëls van
                            wat die onderwerp                           enkele foute          formaat vaagweg
                            ondersteun                                                        toegepas
                            -Gepaste en akkurate                                              -Kritiese foute begaan
                            formaat
 TAAL, STYL EN                        10–12                 8–9                   6–7                   4–5                     0–3
 REDIGERING                 -Toon, register, styl -Toon, register, styl -Toon, register, styl -Toon, register, styl  -Toon, register, styl en
                            en woordeskat hoogs en woordeskat baie      en woordeskat is      en woordeskat          woordeskat stem nie
 Toon, register, styl,      geskik vir doel,      geskik vir doel,      geskik vir doel,      minder geskik vir      ooreen met doel,
 woordeskat geskik vir doel gehoor en konteks     gehoor en konteks     gehoor en konteks     doel, gehoor en        gehoor en konteks nie
 en konteks;                -Grammatika           -Grammatika oor die   -Enkele               konteks                -Besaai met foute en
 taalgebruik en konvensies; akkuraat en goed      algemeen korrek en    grammatikafoute       -Grammatika            verwarrend
 woordkeuse;                gekonstrueer          goed gekonstrueer     -Voldoende            onakkuraat met etlike -Woordeskat nie
 punktuasie en spelling     -Feitlik foutloos     -Baie goeie           woordeskat            foute                  geskik vir doel nie
                                                  woordeskat            -Foute belemmer nie   -Basiese woordeskat    -Betekenis ernstig
 12 PUNTE                                         -Oorwegend foutloos   betekenis nie         -Betekenis belemmer belemmer

Kopiereg voorbehou                                                                                                              Blaai om asseblief

### Page 20

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V3                                      20                                            DBE/November 2019
                                                                   NSS – Nasienriglyne

ASSESSERINGSRUBRIEK VIR KORT TRANSAKSIONELE TEKSTE (AFDELING C) – EERSTE ADDISIONELE TAAL [20 PUNTE]
          Kriteria            Uitsonderlik                Knap               Gemiddeld              Elementêr           Onvoldoende
 INHOUD,                          10–12                    8–9                  6–7                    4–5                    0–3
 BEPLANNING EN          -Respons uitsonderlik, -Respons baie goed      -Respons voldoende    -Basiese respons      -Respons toon geen
 FORMAAT                bo verwagting            en demonstreer        en toon voldoende     toon geringe kennis   kennis van kenmerke
                        -Idees intelligent en    goeie kennis van      kennis van kenmerke van kenmerke van        van die soort teks nie
 Respons en idees;      volwasse                 kenmerke van die      van die soort teks    die soort teks        -Betekenis onduidelik
 organisering van idees -Grondige kennis van     soort teks            -Nie heeltemal        -Aanduiding van       met groot afwyking
 vir beplanning;        kenmerke van die         -Behou fokus; geen    gefokus nie; enkele   fokus, maar met       -Geen samehang in
 doel, gehoor,          soort teks               afwyking nie          afwykings             afwykings             idees en inhoud nie
 kenmerke/konvensies    -Skryfwerk behou         -Samehang in inhoud -Redelike samehang      -Inhoud en idees nie  -Baie min detail
 en konteks             fokus                    en idees; baie goed   in inhoud en idees    altyd samehangend     ondersteun die
                        -Samehang in inhoud      uitgebrei met detail  -Sommige detail       nie                   onderwerp
 12 PUNTE               en idees                 wat die onderwerp     ondersteun die        -Min detail           -Nodige reëls van
                        -Idees behoorlik         ondersteun            onderwerp             ondersteun die        formaat nie toegepas
                        uitgebrei met detail     -Gepaste formaat      -Formaat oorwegend onderwerp                nie
                        wat die onderwerp        met onbeduidende      gepas, maar met       -Nodige reëls van
                        ondersteun               foute.                enkele foute          formaat vaagweg
                        -Gepaste en akkurate                                                 toegepas
                        formaat                                                              -Kritiese foute
                                                                                             begaan
 TAAL, STYL EN                     7–8                     5–6                    4                      3                    0–2
 REDIGERING             -Toon, register, styl en -Toon, register, styl -Toon, register, styl -Toon, register, styl -Toon, register, styl en
                        woordeskat hoogs         en woordeskat baie    en woordeskat is      en woordeskat         woordeskat stem nie
 Toon, register, styl,  geskik vir doel, gehoor geskik vir doel,       geskik vir doel,      minder geskik vir     ooreen met doel,
 woordeskat geskik vir  en konteks               gehoor en konteks     gehoor en konteks     doel, gehoor en       gehoor en konteks nie
 doel en konteks;       -Grammatika akkuraat -Grammatika oor die       -Enkele               konteks               -Besaai met foute en
 taalgebruik en         en goed gekonstrueer algemeen korrek en        grammatikafoute       -Grammatika           verwarrend
 konvensies;            -Feitlik foutloos        goed gekonstrueer     -Voldoende            onakkuraat met etlike -Woordeskat nie geskik
 woordkeuse;                                     -Baie goeie           woordeskat            foute                 vir doel nie
 punktuasie en spelling                          woordeskat            -Foute belemmer nie -Basiese woordeskat -Betekenis ernstig
                                                 -Oorwegend foutloos betekenis nie           -Betekenis belemmer belemmer
 8 PUNTE

Kopiereg voorbehou

## Related documents

- [Afrikaans FAL P3 Nov 2017 Memo](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-nov-2017-memo/77a88787-6bbe-4fbf-830c-fe16be0b7fea) — Afrikaans FAL · Memo · 2017 · Afr
- [Afrikaans FAL P1 Nov 2019](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p1-nov-2019/e47d275e-1758-490f-82cc-f901024759a5) — Afrikaans FAL · QP · 2019 · Afr
- [AFRIKAANS FAL P3 QP GR12 SEPT 2019](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-qp-gr12-sept-2019/1175654c-a72b-4022-82c5-578a071301c9) — Afrikaans FAL · QP · 2019 · Afr
- [Afrikaans FAL P3 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-nov-2023/2d9901cd-7eac-47a3-95a4-d19000ec9a60) — Afrikaans FAL · QP · 2023 · Afr
- [Afrikaans FAL P3 Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-nov-2022/4d8fade4-887c-4a0e-9db9-c23f5e6dee66) — Afrikaans FAL · QP · 2022 · Afr
- [Afrikaans FAL P3 Nov 2021](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-nov-2021/bbc5364e-cfb6-46d8-b4dc-4b064b5d21da) — Afrikaans FAL · QP · 2021 · Afr

## More from Grade 12 Afrikaans FAL

- [AFRIKAANS FAL P1 GR12 QP SEPT2024](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p1-gr12-qp-sept2024/83184aba-b793-4289-94bf-4aa5eb852531) — QP · 2024 · Afr
- [Gr 12 Afrikaans P2 (FAL) 2024 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-afrikaans-p2-fal-2024-question-paper/7ef36162-08ba-45ea-8e76-4b201f651670) — QP · 2024 · Afr
- [Afrikaans FAL P3 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p3-nov-2024/18189e63-b80d-4773-b7b0-d85b065c5658) — QP · 2024 · Afr
- [Afrikaans FAL P2 May-June 2024](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-afrikaans-fal-2024-nsc-june-exam-question-paper-paper-2-afrikaans/0feff6b0-aa5f-4380-acf0-f06343bc22d3) — QP · 2024 · Afr
- [Afrikaans FAL P3 May-June 2024](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-afrikaans-fal-2024-nsc-june-exam-question-paper-paper-3-afrikaans/09c32e3a-6e0c-4c06-aec3-b0b54a251f21) — QP · 2024 · Afr
- [AFRIKAANS FAL P1 GR12 QP SEPT2023](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-fal-p1-gr12-qp-sept2023/464e635d-666a-408f-b9ea-b7c91712c7de) — QP · 2023 · Afr

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
