# Afrikaans HL Grade 12 Paper 2 NSC June 2021 Memo

> Grade 12 Afrikaans HL Paper 2 memorandum from the NSC June Exam 2021, 46 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-may-june-2021-mg/7831e9cc-97aa-402f-9008-d92006981b53
- Updated: 2026-10-29
- Subject: Afrikaans HL
- Grade: Grade 12
- Language: Afrikaans
- Document type: Memorandum
- Year: 2021
- Exam period: NSC June Exam
- Paper: 2
- Curriculum: CAPS
- Pages: 46

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Afrikaans HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/afrikaans-hl) › [Afrikaans HL Grade 12 Paper 2 NSC June 2021 Memo](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-may-june-2021-mg/7831e9cc-97aa-402f-9008-d92006981b53)

## About this document

Afrikaans Hl · Grade 12 · NSC June Exam · 2021 · Afrikaans. Memorandum. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Afrikaans HL P2 May June 2021](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-may-june-2021/bd0848ce-447c-46d0-8bdd-1169e8e62e6e) — QP · 2021 · Afr

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                 SENIORSERTIFIKAAT-EKSAMEN/
            NASIONALE SENIORSERTIFIKAAT-EKSAMEN

                             AFRIKAANS HUISTAAL V2

                                          2021

                                   NASIENRIGLYNE

                                                                           PUNTE: 80

                      Hierdie nasienriglyne bestaan uit 46 bladsye.

Kopiereg voorbehou                                                    Blaai om asseblief

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
 Afrikaans Huistaal/V2                                 2                                         DBE/2021
                                             SS/NSS – Nasienriglyne

RIGLYNE VIR NASIENERS

1.        Indien 'n kandidaat meer as die verlangde getal vrae gedoen het, word net die eerste
          antwoord/respons nagesien. (Die kandidate mag nie die opstelvraag en die kontekstuele vraag
          oor dieselfde genre beantwoord nie.)

2.        Indien 'n kandidaat in AFDELING A al vier vrae oor die gesiene gedigte beantwoord het, word die
          eerste twee gedigte se antwoorde nagesien.

3.        Indien 'n kandidaat in AFDELING B en C twee kontekstuele vrae of twee literêre opstelle
          beantwoord het, word die eerste antwoord nagesien en die tweede antwoord word geïgnoreer.
          Indien 'n kandidaat al vier die vrae in AFDELING B en C beantwoord het, word die eerste antwoord
          in elke afdeling nagesien mits een kontekstuele vraag en een opstelvraag beantwoord is.

4.        Indien 'n kandidaat twee antwoorde gee en die eerste antwoord is verkeerd, maar die tweede
          antwoord is reg, word die eerste antwoord nagesien en die tweede antwoord word geïgnoreer.

5.        Indien antwoorde verkeerd genommer is, word die antwoorde volgens die nasienriglyne nagesien.

6.        Taalfoute by kontekstuele vrae word nie gepenaliseer nie. Indien 'n spelfout die betekenis van die
          antwoord beïnvloed, word dit verkeerd gemerk. Indien die spelfout nie die betekenis van die
          antwoord beïnvloed nie, word dit as korrek beskou.

7.        Opstelvrae:
          Indien die literêre opstel korter as die verlangde lengte is, word die kandidaat nie gepenaliseer nie,
          omdat hy/sy, hom-/haarself gepenaliseer het. Indien die literêre opstel te lank is, assesseer dit op
          meriete en bespreek dit met die senior nasiener. Die nasienriglyne is slegs 'n riglyn, daarom moet
          ander relevante inhoud as korrek beskou word. Gebruik die aangehegte rubrieke om die opstelvrae
          na te sien.

8.        Kontekstuele vrae:
          Indien 'n kandidaat nie aanhalingstekens gebruik waar 'n vraag dit vereis nie, word die kandidaat
          nie gepenaliseer nie.

9.        Vir oop vrae word geen punte toegeken vir JA/NEE/EK STEM SAAM/EK STEM NIE SAAM NIE.
          Die rede/motivering moet oorweeg word.

10.       Geen punte word vir WAAR/ONWAAR of FEIT/MENING toegeken nie. Die rede/motivering/bewys
          verdien die punt.

11.       Moenie woorde nasien nie; sien betekenis na.

12.     Vir hierdie eksamen geld die volgende eksamenriglyne vir die opstelvraag:
         Lees die opstelvraag die eerste maal en toon die reeks treffende argumente met die
          ooreenstemmende kode aan.
       'n Reeks treffende argumente is stellings wat met:
          o       relevante verduideliking gemotiveer word./
          o       korrekte, gepaste aanhalings uit die roman/drama/gedig gemotiveer word./
          o       geparafraseerde aanhalings uit die roman/drama/gedig gemotiveer word.
        'n Treffende argument is nie noodwendig in die formaat punt, verduideliking én illustrasie nie.
        Lees die opstelvraag 'n tweede maal om die struktuur en taal te assesseer. Taalfoute word met
          onderstreping aangedui.
       Die aantal kodes in die opstelvraag word nie getel om 'n bepaalde punt by inhoud toe te ken nie.

 Kopiereg voorbehou                                                                       Blaai om asseblief

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                           3                                     DBE/2021
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

AFDELING A: GEDIGTE

VRAAG 1: LITERÊRE OPSTEL
'' 'n brief van hulle vakansie'' – Breyten Breytenbach
Hierdie vraag word aan die hand van die aangehegte ASSESSERINGSRUBRIEK VIR
LITERÊRE OPSTEL – HUISTAAL: POËSIE nagesien.
LET WEL:
 Dis 'n breë raamwerk van feite.
 Al die feite hoef nie genoem te word nie, maar dis essensieel dat die kandidaat minstens
   een metafoor, een vergelyking en een personifikasie aandui.
 Argumente word aangebied en ondersteun of geïllustreer deur na die teks te
   verwys.
   Die kode "P" (personifikasie), "M" (metafoor) of "V" (vergelyking) word by die argumente
    gebruik en omkring indien die argument 'n ondersteunende bewys/aanhaling/parafrase
    bevat:     P        M    V

ARGUMENT                       MOTIVERING: VERDUIDELIKING OF AANHALING/PARAFRASE
Die kandidaat bied 'n gepaste inleiding aan.
Vergelyking:
In versreël 15 dui die verge- Die vergelyking van die Versreël 15: En as die reën
lyking op die dood.           naderende reën dui op iro- soos 'n gesluierde bruid oor die
                              niese wyse op die naderende see kom
                              dood.
                                 Dis    opvallend  dat   die Versreël 16: word die liefling-
                                 naderende reën die hond se hond (Trixie) lam;
                                 dood, en nie nuwe lewe nie,
                                 bring.
In versreël 25 dui die Die spreker stel dit duidelik Versreël 25: My ooms sterf soos
vergelyking op die dood. dat sy ooms "sterf" – en kapok in die son
                         vergelyk dit met "kapok" wat
                         vinnig in direkte son smelt,
                         wat daarop dui dat die dood
                         vinnig kom.
Metafoor:
In versreël 2 word 'n Die ma se oë lyk dof/leeg Versreël 2: ... die lugoë van my
metafoor gebruik om die ma soos die lug vanweë haar ma
se oë te verbeeld.         ouder-dom.
'n Metafoor in versreël 17 Hy "buig die knie" wat Versreël 17: drie dae veg die
dui aan dat die veearts die suggereer dat hy die hond nie veearts en buig dan die knie
stryd teen die dood verloor. teen die dood kan red nie.
In versreël 19 word die Die "lyk" word as "saad" in die Versreëls 19 tot 20: ... en plant
hond se "lyk" metafories grond geplant; die begrafnis- die saad 'n soenoffer in die diep
gebruik.                 aksie suggereer iets wat dood grond se skoot
                         is./Die metafoor suggereer die
                         sirkel van lewe en dood.

Kopiereg voorbehou                                                             Blaai om asseblief

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                           4                                     DBE/2021
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

In versreël 20 sluit die Die hond se begrafnis/die Versreëls 19 tot 20: ... en plant
strofe met 'n metafoor af "saad" word " 'n soenoffer in die saad 'n soenoffer in die diep
wat dui op die dood.      die diep grond ... " wat sin- grond se skoot
                          speel op begrafnisse./dood./
                          Die ouers maak op simboliese
                          wyse      vrede   met     die
                          naderende dood./siklus van
                          die lewe.
Versreël 22 maak gebruik        Die ouers word metafories Versreëls 21 en 22: want nou is
van 'n metafoor om die toe-     "stil bome in die najaar ... " hulle minnaars
nemende ouderdom/ aftake-       wat dui op die herfstyd/najaar stil bome in die najaar ...
ling aan te dui.                van hulle lewe; hulle word dus
                                ouer./die dood kom nader.

Die metafoor in versreël 24 Die groot skepping staan Versreël 24: …onder komete
versterk die beeld van teenoor die nietigheid van die leeftye lang wêrelde
nietigheid./sterflikheid.   mens./tydloosheid./die tydelik-
                            heid van die mens.

Versreël 28 maak van 'n "van dop tot dop" sinspeel op Versreëls 27 en 28: word stiller
metafoor gebruik wat op die die uiterlike wat oorbly nadat en meer verskriklik van dop tot
sterflikheid dui.           alles wat ter sake is, deur die dop
                            ouderdom vernietig is./sugge-
                            reer (aanloop tot) sterflikheid.

                                "van dop tot dop" sluit aan by Versreël 1 Noudat ek uitgeswel
                                die vrugtebeeld wat reeds in van lyf is kan ek treur
                                versreël 1 ingelei word en in
                                versreëls 29 en 30 uitgebrei
                                word.

Die metafoor in versreëls 29 Die    seisoene/winters    en     Versreëls 29 en 30: Hier waar
en 30 bevestig dat die spre- somers eis hul tol, want "my      die harde winters en nat somers
ker ook ouer word.           lyf ongenaakbaar skil" dui op     my lyf ongenaakbaar skil, treur
                             die onafwendbare ouderdom         ek oor …
                             en agteruitgang van die
                             liggaam.

Personifikasie:
Die personifikasie in vers- Die spreker praat van die "lyk" Versreël 18: en hulle dra die lyk
reël 18 dui op die dood.    van die hond (wat eintlik 'n terug na Kafferskuilsrivier
                            karkas moet wees) wat
                            duidelik op die dood dui.

Die personifikasie in vers- Die "diep grond se skoot" dui Versreël 20: 'n soenoffer in die
reël 20 verwys na die dood. op die sterflikheid van die diep grond se skoot.
                            mens.

Die kandidaat bied 'n gepaste slot aan.                                                             [10]

Kopiereg voorbehou                                                             Blaai om asseblief

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                             5                                           DBE/2021
                                        SS/NSS – Nasienriglyne

VRAAG 2: KONTEKSTUELE VRAAG

''Reaksie" – Vernon February
2.1.1    Die spreker reageer op sy vriend/Ghwarrie se bekering./die feit dat Ghwarrie nou
         met hart/siel glo./wat moontlik die spreker probeer oortuig om tot bekering te kom.           1

2.1.2    Alliterasie/d-alliterasie                                                                     1

2.1.3    Die plasing dra daartoe by dat "ding" met "kring" in versreël 3 rym./
         Die plasing bewerkstellig dat die alliterasie in "daai ding" aansluit by die allitererende
         d- van "dat"./
         Die uitsteltegniek skep afwagting/spanning by die leser wat wil weet wát "daai ding"
         is./
         Wat met "daai ding" bedoel word, word eers later aangekondig wat bydra tot
         afwagting./spanning.                                                                          1

2.2      Tussenwerpsels/uitroepe/Die woorde "oe" en "aai"/informele taal                               1

         Die kandidaat bied die ooreenkoms vir EEN punt aan.

2.3      Dit wil die leser betrek by die problematiek van die skielike bekering./die bekeerde
         se veranderde optrede./
         Dit wil die leser laat nadink oor die skynheiligheid van sogenaamde bekeerdes./ou
         Ghwarrie./
         Die bekeerde/ou Ghwarrie moet nadink oor sy veranderde optrede./skynheiligheid./
         Dit dra die spreker se skeptiese houding oor./
         Die spreker bevraagteken Ghwarrie se houding./vroomheid./sedigheid./bekering.                  2
         
         Die kandidaat bied enige TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.

2.4      'n Vroom/valse/skynheilige/sedige/ernstige gesig                                              1

         Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

2.5      Ja
         In versreël 14 beklemtoon die spreker juis die afwesigheid van liefde en
         naastediens/ barmhartigheidswerk by die bekeerde. 
         In versreël 20 hef die spreker die bekeerde se vroomheid/sedigheid/skynheiligheid/
         andersheid uit.                                                                               2

         Die kandidaat bied enige TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.
         Die kandidaat kan nie 'n NEE-antwoord aanbied nie.

2.6      Mense wat bekeer is, se lewe openbaar dikwels geen liefde en omgee nie./
         Baie sogenaamde Christene se dade openbaar presies die teenoorgestelde van dit
         wat hulle ewe vroom bely./
         Baie bekeerdes leef vroom/skynheilig, sonder werklike Christelike liefde en omgee./
         Mense veroordeel/bevraagteken dikwels diegene wat buite hul kring leef./wat ander
         kulture/ tradisies/gewoontes aanhang.                                                         1

         Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

                                                                                                        [10]

Kopiereg voorbehou                                                                     Blaai om asseblief

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                           6                                         DBE/2021
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

VRAAG 3: KONTEKSTUELE VRAAG
''Vincent van Gogh" – D. J. Opperman

Vraag     Antwoord                                                                                 Punt
3.1       "miskende"/"vergeefs"                                                                   1

3.2.1     Van Gogh se stryd dat sy boodskap nie slaag nie./dat hy as evangelis/prediker misken
          word./dat hy 'n "miskende heilige" is./dat die werk teen ellende en onreg nie vervulling
          bring nie./Van Gogh sien God as oorsaak van die ellende./stryd.                         1

3.2.2     Ja
          Dit is skrikwekkend/ontstellend dat 'n prediker nie God se opdrag suksesvol kan
          nakom nie./
          Dit beklemtoon die innerlike stryd van Van Gogh./
          Dit beklemtoon dat sy boodskap nie vir hom vervulling/geluk/sukses bring nie./
          Dit maak die s-alliterasie opvallend./maak die versreël klankryk./
          Dit intensiveer die stryd./
          Dit beklemtoon die mens-God-verhouding.                                       2

          Die kandidaat bied TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.
          Die kandidaat kan nie 'n NEE-antwoord aanbied nie.

3.3       Personifikasie/metafoor                                                                 1

          Die beeld volg na die teenstellende "maar"./wending./
          Die gebruik van "verwe" (in plaas van "verf")./
          Versreël 7 is die langste reël in die gedig./
          Die beeld word deur die paarrym beklemtoon.                                             1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

3.4       Polisindeton/herhaling van "en"/voorplasing/
          Die gebruik van die woorde "koorsige gevlek"/
          Alliterasie/g-alliterasie/
          Die gebruik van die aandagstreep/woorde wat na die aandagstreep volg                   2

          Die kandidaat bied TWEE antwoorde vir EEN punt elk aan.

3.5       Paarrym                                                                                 1

3.6.      In versreëls 1 tot 7 is die stemming troosteloos/neerslagtig/mismoedig/somber/
          wanhopig/negatief, maar in versreëls 8 tot 14 is die stemming vrolik./vervuld./hoopvol./
          positief./entoesiasties.                                                                1

          Die kandidaat bied albei kante van die kontras vir EEN punt aan.

                                                                                                   [10]

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                             7                                            DBE/2021
                                        SS/NSS – Nasienriglyne

VRAAG 4: KONTEKSTUELE VRAAG
"besoekersboek" – Fanie Olivier
4.1       "naam"                                                                                       1
4.2       Die kleinletter in die titel beklemtoon/dui aan dat dit nie 'n letterlike boek is nie, maar 'n
          figuurlike boek./
          Die kleinletter in die titel dui aan dat dit enige boek kan wees.                             1
          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.
          Die kleinletters in die eiename suggereer die nietigheid van die mens se aardse
          bestaan./algemene name./veralgemening./die onbelangrikheid van die mens op die
          aarde./dui op die futiliteit van die mens se poging om onsterflik te wees./dui aan dat
          dit juis nie spesifieke name is nie./ondersteun dat die name graffiti (wat nie aan
          skryfkonvensies voldoen nie) is.                                                      1
          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.
4.3       Retoriese vrae/
          Die gebruik van die woorde "hoe lank"                                                        1
          Die kandidaat bied 'n antwoord vir EEN punt aan.
4.4.1     Ja
          Die woord "íngekrap" sluit by die woord "hiërogliewe" aan.                                   1
          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.
          Die kandidaat kan nie 'n NEE-antwoord aanbied nie.
4.4.2     Met behulp van die parentese/hakies (word die woorde geïsoleer)./
          Die dubbelpunt (dra by tot uitheffing van die woord "íngekrap")./
          Die aksentteken (op die ín- versterk ook die kontras met "uitgekrap")./
          Die voorplasing/vooropplasing (van die parentese beklemtoon die woorde).                    2
          Die kandidaat bied TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.
4.5       Nee
          Die woord "probeer" in versreël 12 suggereer dat hy nie daarin slaag nie.
                                                      OF
          Ja
          'n Mens bereik 'n mate van onsterflikheid, aangesien die naam in 'n metaforiese
          besoekersboek./Bybel aangebring is./
          Iemand wat "probeer" (versreël 12), kan slaag./onsterflikheid verwerf.         1
          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.
4.6       Die mens is sterflik./verganklik./Lyding is deel van die mens se bestaan./Die mens se
          bestaan op aarde is tydelik./Selfs die onskuldigstes/naïefstes (kind en lam) ervaar
          lyding./pyn.                                                                         1
          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.
          Juis omdat die mens besef sy/haar bestaan op aarde is tydelik, skryf hy/sy sy/haar
          naam in die besoekersboek om onsterflikheid te probeer verkry./
          Die spreker verwoord sy/haar gedagtes in 'n gedig om onsterflikheid te probeer
          verkry.                                                                           1
          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.
                                                                                                        [10]

Kopiereg voorbehou                                                                     Blaai om asseblief

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                          8                                       DBE/2021
                                     SS/NSS – Nasienriglyne

VRAAG 5: KONTEKSTUELE VRAAG

"selfs die son" – Pieter Smit

Vraag     Antwoord                                                                               Punt
5.1       Iemand wat wil emigreer/die land verlaat                                              1

5.2       "maar"                                                                                1

5.3       Herhaling/herhaling van die "aa"-klank/aa-assonansie/assonansie                       1

          Die spreker beklemtoon die belangrike inligting dat hierdie die spesifieke land is
          waarvan hy/sy nie wil afskeid neem nie.                                           1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord binne konteks vir EEN punt aan

5.4       Dit beklemtoon die eensaamheid/afgesonderdheid van die mense (wat die land
          verlaat)./dui visueel aan dat die mens eensaam/afgesonder is.                         1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

5.5       Hartseer/eensaamheid/melancholie/droefheid                                            1

          "swaar"/"verlaat"                                                                     1

5.6.1     Tersine/terset                                                                        1

5.6.2     Ja
          Dit bevat die klimaks/hoogtepunt/kerngedagte/gevolgtrekking van die gedig./spreker.
          Dit versterk die gedagte dat die mens na die land wil terugkeer./
          Die positiewe stemming in die strofe word geïsoleer van die voorafgaande negatiewe
          gedagtes.                                                                         2

          Die kandidaat bied TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.
          Die kandidaat kan nie 'n NEE-antwoord aanbied nie.

                                                                                            [10]
                                                                         TOTAAL AFDELING A: 30

Kopiereg voorbehou                                                              Blaai om asseblief

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                           9                                        DBE/2021
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

AFDELING B: ROMAN

Beantwoord EEN vraag.

VRAAG 6: DIE KWART-VOOR-SEWE-LELIE – OPSTELVRAAG

Hierdie vraag word aan die hand van die aangehegte RUBRIEK VIR DIE NASIEN VAN DIE
OPSTELVRAAG VIR DIE ROMAN EN DRAMA nagesien.

LET WEL:
    Dis 'n breë raamwerk van feite.
    Al die feite hoef nie genoem te word nie.
    Argumente word aangebied en ondersteun of geïllustreer deur na die teks te verwys.

     Die kodes "F" en "E" word by die argumente gebruik en omkring indien die argument 'n
      ondersteunende bewys/aanhaling/parafrase bevat: F        E

ARGUMENT                        MOTIVERING: VERDUIDELIKING OF AANHALING/PARAFRASE
Die kandidaat bied 'n gepaste inleiding aan.
Fantasiekarakters:
Iris verbreek nie haar ver-      Iris gril vir sy sweterige hande   Bl. 17: … het ek sy naam
houding met Riekie soos          en sy onbeteuelde aanvalle./       verander na Richard … Ek het
ander mense sou nie, maar        skryf hom in haar verbeelding      sy bruin borselkop omgetower
omskep hom in 'n fanta-          oor tot iets meer na haar sin.     in golwende donker hare …
siekarakter wat vry is van                                          waardeur ek my vingers getrek
enige menslike swakhede.                                            het in ons oomblikke van ons
                                                                    vervoerde passie … Richard
                                                                    was vry van alle menslike
                                                                    swakhede en veral liggaamlike
                                                                    manifestasies.

Tydens Elsa en Hannes se Sy skep vir haar 'n fiktiewe               Bl. 22: Sy oë was donker en
onromantiese troue moet sy strooijonker/Eduard wat vir              intens, hy het Engels gepraat
noodgedwonge Riekie as haar meer aanvaarbaar is.                    met 'n bekoorlike aksent. Sy
strooijonker duld, maar sy                                          naam moes iets wees soos
ken Riekie te goed om                                               Eduard of St. John. Ek het die
opgewonde oor hom te raak                                           grootste gedeelte van die
en maak dit vir haarself                                            diens bestee aan sy naam.
aangenamer.                                                         Bl. 23: Ek het my blik weg-
                                                                    gedwing van die vraatsige
                                                                    bruid en na die blomme voor
                                                                    my op die tafel getuur terwyl
                                                                    ek Eduard herroep ...

                                 Iris fantaseer dat Eduard haar Bl. 23: Omdat ons net 'n paar
                                 wil liefhê, omdat hulle min tyd dae tot ons beskikking gehad
                                 tot hulle beskikking het.       het, was hy haastig. Hy wou
                                                                 my liefhê.

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                         10                                            DBE/2021
                                     SS/NSS – Nasienriglyne

                                As matriekmeisie kan Iris haar       Bl. 23: Ek moes maar kon-
                                net 'n nag van passie verbeel,       sentreer op sy sensitiwiteit en
                                aangesien sy nog nie enige           die pragtige goed wat hy vir
                                ervaring gehad het nie.              my gefluister het tydens ons
                                                                     paar kosbare nagte van
                                                                     passie.

Kara se reaksie op Elsa se      Sy skep vir Greta/haar alter         Bl. 28: Op pad terug huis toe in
swangerskap laat Iris 'n        ego, 'n sterk vrou wat in            Pa se kar het ek weer aan
mooier prentjie van 'n          beheer bly ten tyde van haar         Elsa gedink en so is 'n nuwe
swanger vrou skep./positie-     swanger-skap.                        storie gebore ... dit het een van
wer beeld van swangerskap                                            my meer uitgebreide verbeel-
te skep.                                                             dingsvlugte geword en het my
                                                                     maande lank besig gehou.
                                                                     Bl. 30: "Moenie so verskrik lyk
                                                                     nie, ek gee regtig nie om nie.
                                                                     Jy weet ek stel nie daarin
                                                                     belang om te trou nie maar ek
                                                                     het nog altyd gedink dit sal
                                                                     lekker wees om 'n baba te hê."

Iris laat Greta se swanger- In haar fantasie is Eduard               Bl. 48: Haar voorkoms ... het
skap kontrasteer met Elsa se aangenaam verras deur Greta,            hom verras ... Sy was
werklikheid.                 die swanger vrou, se voor-              ongetwyfeld mooi ... Sterker.
                             koms.                                   Sy het ook nie vir hom
                                                                     besonders swanger gelyk nie.
                                                                     Bl. 49: Hy het opgemerk dat sy
                                                                     mooi bene het. (Mooier as
                                                                     myne, vanselfsprekend.)

                                Iris laat sterf Peter, die pa van    Bl. 57: Hy het sy motorsleutels
                                die kind, sodat Greta vir            van die koffietafel opgetel. "Ek
                                Eduard, die broer, kon ont-          sal jou hospitaal toe neem." ...
                                moet./Peter se plek kon              Eduard het haar tas opgetel en
                                inneem./Eduard         by      die   die deur oopgehou.
                                bevalling teenwoordig moet           Bl. 31: Die geboorte van Elsa
                                wees.                                se    kind    was     'n    drie-
                                                                     bedryfdrama ... Hoe Hannes
                                                                     gesit en werk het ... toe sy die
                                                                     kamer ingesteier kom en
                                                                     aankondig: "Ek dink dis tyd." ...
                                                                     Hoe sy dramaties moes kreun
                                                                     om sy aandag te kry.

Eerder as om te vra vir 'n      Die       passasier      het         Bl. 89: Ek kon sien dit gaan 'n
ander sitplek/hom te beledig,   onophoudelik geëet, gedrink          lang vlug word aan die sy van
ontvlug sy die werklikheid      en gesels wat haar laat gryp         hierdie grapmaker ... In plaas
van die irriterende medepas-    na 'n "nuwe" storie.                 daarvan het ek 'n nuwe storie
sasier op die vlug na Frank-                                         begin waarin Greta op 'n lang
ryk deur middel van haar                                             oorsese vlug langs Eduard
verbeelding.                                                         beland en hoe hulle mekaar
                                                                     ontdek.

Kopiereg voorbehou                                                                   Blaai om asseblief

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                       11                                          DBE/2021
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

As sy alleen in New York se In haar verbeelding is Greta         Bl. 110: En die rede waarom
strate loop, ontvlug sy die ook in New York waar sy vir          hulle nou na vore kom, kon
werklikheid      deur    te Eduard raakloop.                     wees omdat ek alleen en
idealiseer dat sy saam met                                       skrikkerig in 'n vreemde plek
iemand daar loop.                                                was. Greta se habitat. Daarby
                                                                 was my Eduard vir my op
                                                                 daardie tydstip ewe vaag as
                                                                 Greta s'n.

                               Hoe eensamer sy in New York       Bl. 110: Ek het gesug. Met die
                               voel, hoe meer word die Engel     Engel ook by, is Greta en haar
                               vir haar 'n werklikheid./het sy   geliefde tersyde gestoot; het
                               nie meer die fantasiekarakters    my verbeeldingsvlugte oor-
                               nodig nie.                        bevolk geraak.

As sy in die regte Peter 'n Sy besef dat haar werklikheid        Bl. 161: Maar my onmiddellike
sielsgenoot vind, besef sy tekens van die ideale wêreld          probleem was Peter en
sy het nie meer haar toon./dit vir haar genoeg is.               Eduard. Die twee was besig
fantasie-karakters nodig nie.                                    om te oorvleuel, veral in die
                                                                 koue nagte onder die dik dons-
                                                                 kombers. Eduard adolessente
                                                                 skim, ... Peter was werklikheid.

Iris se vervulde/aangename Peter het vir haar meer gebied        Bl. 213: Nog twee karakters
werklikheid    maak   enige as wat sy kon optower.               wat van die verhoog af
fantasie-ontvlugting                                             verdwyn het, was Eduard en
onnodig.                                                         Greta ... Hulle het dieselfde
                                                                 romantiese ont-knopings te
                                                                 dikwels ondergaan, hulle fut
                                                                 was uit.

Haar fantasie is nie meer Die fantasie verveel haar en is        Bl. 213: Bowendien was geen
nodig     om      van      die nie opgewasse teen Peter nie.     denkbeeldige karakter opge-
werklikheid te ontvlug nie.                                      wasse teen die harde fisieke
                                                                 werklikheid van Peter nie. Hy
                                                                 was snaakser, warmer en
                                                                 meer dimensioneel as die
                                                                 spook-beelde waarmee ek my
                                                                 jeug omgedroom het.

*Engel:
In die vreemde beleef Iris die Sy sien die vae omlyning van      Bl. 92: "Moenie jou aan hom
Engel as werklikheid as hy die Engel in die ruit in Kara se      steur nie," het iemand sag
in Parys vir haar raad gee.    woonstel as hy haar aanraai       agter my gesê. Ek het onthuts
                               om die man te ignoreer.           omge-draai     ... die     vae
                                                                 omlyning van 'n Engel gesien.

Iris glo dat die Engel haar Die Engel red haar as hy haar Bl. 110: "Oppas!" het die Engel
beskermengel is.            waarsku teen die skaatsbord- vir my gesis en ek het rats
                            ryer.                         eenkant toe gespring voor 'n
                                                          jong seun op 'n skaatsbord my
                                                          middeldeur kloof.

Kopiereg voorbehou                                                              Blaai om asseblief

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                          12                                        DBE/2021
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

Iris beleef die Engel so         Die Engel spreek haar aan as Bl. 101: "Sies," het die Engel in
werklik dat sy na sy raad        sy vir Joe jok oor 'n agent./help my oor gesis.
luister./hy      vir      haar   haar besluit om vir Joe 'n kans
antwoorde gee wat sy nie vir     te gee.
haarself wil uitspel nie.
                                 Die Engel noem aan haar dat Bl. 131: "Jy's dwaas," het die
                                 haar beheptheid met die Engel met 'n lae stem gesê.
                                 modelkontrak as 'n blomge-
                                 leentheid dwaas is./help haar
                                 besluit as hy vir haar raad gee
                                 om saam met Peter Vermont
                                 toe te gaan.

                                 Die Engel versterk haar            Bl. 162: "Kom," het die Engel
                                 behoefte om 'n heldin te wees      gesê. "Kom." ... en die Engel
                                 as hy haar wakker maak toe         my gewelddadig in die gang
                                 Bettie die nag "gif" drink./siek   uitstoot.
                                 word.

                                 Die Engel help haar om tot die Bl. 177: "Wat moet ek
                                 insig te kom dat sy nie vir byvoorbeeld doen omtrent
                                 Frederik lief is nie.          Peter en Frederik?" ...
                                                                "Jy's nie lief vir Frederik nie."
                                                                Ek het gesug. "Ek weet."

                                 Die Engel help haar besef dat      Bl. 187: "Tja," het die Engel
                                 die lewe nie 'n storieboek is      gesug. "die lewe is nie 'n
                                 nie./dat sy haar werklikheid       storieboek nie."
                                 moet aanvaar.                      "En 'n naam is net 'n naam."
                                                                    "Is so," het hy saamgestem.

Haar onsekerheid oor of die Sy besef dat dit nie saak maak          Bl. 178: "Jy't my opgeroep,"
Engel werklikheid of fantasie of hy werklikheid of fantasie is      het hy gesê.. "Jy het my een
is, verwoord sy ook teenoor nie.                                    van jou fantasieë gemaak." Ek
die Engel.                                                          het regop gesit en hom goed
                                                                    gekyk. "Jy's alles behalwe 'n
                                                                    fantasie ..."

                                 Anders as die ander fantasie- Bl. 220: "Toe ek nou-nou op-
                                 karakters, bly die Engel enduit kyk, het ek Die Engel deur die
                                 deel van haar lewe.             ondertuin sien sweef."

Die kandidaat bied 'n gepaste slot aan.                                                                [25]

* ALHOEWEL IRIS DIE ENGEL SOMS AS FIKTIEF EN SOMS AS WERKLIKHEID
BELEEF, IS HY VIR PETER EN DIE ANDER KARAKTERS 'N FANTASIEKARAKTER.

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                           13                                         DBE/2021
                                       SS/NSS – Nasienriglyne

VRAAG 7: DIE KWART-VOOR-SEWE-LELIE – KONTEKSTUELE VRAAG

Vraag     Antwoord                                                                       Punt
7.1       Sy moet geld trek om Joe vir die koffie terug te betaal.                      1
          Joe gaan haar wys waar om stewels te koop (want sy weet nie waar sy die gouste
          geholpe kan raak nie).                                                        1

7.2       By Kara se partytjie (in Frankryk).                                                     1

7.3.1     Die modelkontrak kan vir Iris help om eendag te blom./iemand besonders te
          wees./iets in die lewe te bereik.                                        1

7.3.2     Iris besef die modelkontrak kan vir haar bekendheid/roem bring, maar sy is onseker/
          twyfel of dit die regte groot blomoomblik sal wees.                                1

          Hoewel Iris besef dat dit 'n geleentheid is om 'n modelkontrak los te slaan (waarna
          sy smag), wil sy nié die geleentheid misloop om saam met Peter na Vermont te
          gaan nie./vrees sy moontlike konflik met Peter./wil sy nie in die proses vir Peter
          verloor                                                                             1
          nie. 

          Die kandidaat bied TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.

7.4       Die ruimte skep 'n mooi agtergrond vir foto's./Daar is sneeu./Die sneeu dra by tot
          mooi foto's.                                                                      1

7.5       Ja
          In haar huisgesin luister niemand ooit na haar nie./word haar mening nooit as
          belangrik geag nie./
          Wat sy ook al doen, is reeds deur haar susters gedoen./
          Sy leef (soos Polder) van oorskietkos./
          Sy voel soos Aspoestertjie./
          Dit veroorsaak dat sy 'n alleenloper/buitestander is./
          Sy roep fantasiekarakters op./
          Sy kommunikeer met die Engel.                                              3

          Die kandidaat bied DRIE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.
          Die kandidaat kan nie 'n NEE-antwoord aanbied nie.

7.6       Kara                                                                                    1
          Sy sê sy het 'n doodgewone gesig./boeregesig.                                           1

7.7       Iris is onseker./bang vir die vreemde./glo nie sy is mooi nie./wil nie hê hy moet foto's
          van haar neem nie.                                                                      1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

          Sy is bang dat sy haar blomoomblik kan mis./kan nie 'n potensiële blomoomblik
          onbenut laat nie./Joe aanvaar nie haar weiering nie; hy weet dat sy jok.     1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

Kopiereg voorbehou                                                                  Blaai om asseblief

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                           14                                         DBE/2021
                                       SS/NSS – Nasienriglyne

7.8       Ja
          Peter kan nie onbepaald vir haar wag nie, want hy is ook al ouer./meer volwasse./
          gereed vir 'n verhouding./
          Hy wil nie hê Iris moet onder ateljeeligte blom nie./moet die modelkontrak kry nie./
          Hy wil haar beskerm./gee om vir Iris.

                                                   OF
          Nee
          Dis selfsugtig van hom om Iris voor 'n keuse te stel./
          Hy moet Iris die geleentheid gee om self oor haar toekoms te besluit.                   1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

7.9       Tydens sy eerste besoek aan SA (nadat hy na Amerika vertrek het)/hulle ete by 'n
          Italiaanse restaurant wil hy weet of daar 'n ander man in haar lewe is.         1
          Toe Peter vir Joe in haar hotelkamer aantref.                                   1

          Die kandidaat bied TWEE antwoorde vir EEN punt elk aan.

7.10.1    Die Engel is iemand met wie sy kan praat./by wie sy raad ontvang./
          Die Engel is iemand wat na haar luister./
          Die Engel hef haar verveling op./
          Die Engel tree as Iris se beskermer op.                                                2

          Die kandidaat bied TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.

7.10.2    Iris het hom nie meer nodig nie.                                                        1

          Die werklikheid is mooier/beter as die fantasie./Peter vul haar lewe.                   1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.

7.11      Ja
          Iris ontwikkel (van 'n jong meisie wat onseker is oor die lewe) tot 'n volwasse vrou
          wat vrede met haar omstandighede maak.                                              1

          Die kandidaat bied 'n soortgelyke antwoord vir EEN punt aan.
          Die kandidaat kan nie 'n NEE-antwoord aanbied nie.

7.12.1    In TEKS A pas dit haar./wil sy hom ignoreer./het sy hom nie nodig nie.                  1
          In TEKS B is sy afhanklik van hom./sy siening om haar konflikte op te los.              1

          Die kandidaat bied TWEE soortgelyke antwoorde vir EEN punt elk aan.

7.12.2    Hy gee nie om nie./voel die Engel moet hom nie met hul verhouding bemoei nie.           1

                                                                                                   [25]

Kopiereg voorbehou                                                                  Blaai om asseblief

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                          15                                         DBE/2021
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

MANAKA PLEK VAN DIE HORINGS – Pieter Pieterse

VRAAG 8: MANAKA PLEK VAN DIE HORINGS – OPSTELVRAAG

Hierdie vraag word aan die hand van die aangehegte RUBRIEK VIR DIE NASIEN VAN DIE
OPSTELVRAAG VIR DIE ROMAN EN DRAMA nagesien.

LET WEL:
 Dis 'n breë raamwerk van feite.
 Al die feite hoef nie genoem te word nie.
 Argumente word aangebied en ondersteun of geïllustreer deur na die teks te verwys.
 Die kode "A" word by die argumente gebruik en omkring indien die argument 'n ondersteunende
   bewys/aanhaling/parafrase bevat:
                                          A

ARGUMENT                        MOTIVERING: VERDUIDELIKING OF AANHALING/PARAFRASE
Die kandidaat bied 'n gepaste inleiding aan.
Reeds as kind is Baas            Hy raak bevriend met die         Bl. 11: ... waar hy bevriend raak
anders as hy navorsing oor       dorpsbibliotekaresse om lees-    met die dorpsbibliotekaresse,
die gebiede waar sy oupa-        stof oor veral Zambië te         wat hom voorsien van leesstof
grootjie gewoon het, doen.       bekom.                           oor Suid-Afrika se noordelike
                                                                  buurlande, veral Zambië en die
                                                                  gebiede rondom die Zambezi-
                                                                  rivier.
Na sy ouers se dood, verset      Hy jag sy eie beeste en          Bl. 13: Baas verloor al sy
hy hom teen die Rhodesiese       verkoop die vleis aan die        familiebesittings, insluitende die
beleid om iets van sy            vleisverwerkingsaanleg wat       plaas. Maar teen dié tyd het hy
erfporsie te behou.              hom in buitelandse valuta        uit die karkasverkope van sy
                                 vergoed.                         vee reeds 'n redelike bedrag
                                                                  aan kapitaal in 'n Suid-
                                                                  Afrikaanse bank opgebou.
Sy andersoortigheid blyk Hy en Brindle, sy hond, slaap            Bl. 13: Op Louis Trichardt, waar
daaruit dat hy hom nie deur alleen in 'n plantasie./nie by        hy beplan het om sy ou
sy eie familie laat voorsê die familie nie.                       skoolmaats te gaan opsoek en
nie.                                                              'n paar dae oor te bly, slaap hy
                                                                  en sy hond Brindle alleen by 'n
                                                                  vuurtjie van dennestokkies in 'n
                                                                  plantasie teen die hang van die
                                                                  Soutpansberg.
                                 Die laaste aand voor hy weer     Bl. 15: Hy ry na die kerkhof
                                 die pad vat, slaap hy en         waar sy pa en ma begrawe is
                                 Brindle in die kerkhof waar sy   en bring die laaste aand in die
                                 pa en ma begrawe is.             Houtboschberg daar deur.
Alhoewel die familie hom Hy kry die werk van sy jeug-             Bl. 23: "Jy het baie verander,
aanmoedig om ou vriende vriend, Ngwako, wat verlam lê             Baas. Jy het nie eens vir
op te soek, doen hy dit nie. in die hospitaal, maar gaan          Ngwako in die hospitaal gaan
                             besoek hom nie.                      kuier nie. Hy het na jou gevra
                                                                  toe ons hom gesê het jy is hier."

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                           16                                           DBE/2021
                                       SS/NSS – Nasienriglyne

Hoewel hy alleen is, onttrek Hy wil nie oor sy trauma/ Bl. 22: Dis nie goed wat in 'n
hy hom aan die res van sy emosies praat nie.           mens se klere bly sit nie, Baas.
familie./weier hy om deur die                          Moenie maak of dit nie bestaan
familie getroos te word.                               nie. Dis meer as twintig jaar
                                                       sommer net so weg ...
                                  Hy is kwaad vir God./onttrek       Bl. 13: Selfs toe Baas later die
                                  hom van God/godsdiens en           Bybel minder gereeld uithaal en
                                  weier daarom om sy ma se           uiteindelik glad nie meer nie, is
                                  Bybel saam te neem.                dit of die hond aand na aand
                                                                     wag vir die ritueel.

Baas besluit om sy eie            Hy besef dat hy sy familie         Bl. 14: Tog besef hy dat 'n
rigting in te slaan./sy familie   ontgroei het en besluit om in      mens        mettertyd     familie
agter te laat./as toergids by     sy oupagrootjie se voetspore       ontgroei, ... Hy aanvaar die pos
'n safarimaatskappy in (die       te stap.                           as      toergids      by       'n
noorde van) Botswana te                                              safarimaatskappy in die noorde
gaan werk.                                                           van Botswana.

Met   die    tipiese  Baas-       Baas besluit om die Zambezi        Bl. 15: Snags, en ook
koppigheid koop hy 'n boot        self te gaan verken./moontlik-     gedurende sy af dae, bestudeer
om die ongedurigheid oor          heid van toerisme in daardie       hy die topografiese kaarte van
die Zambezi te besweer.           gebied te gaan ondersoek.          Barotseland en die ander
                                                                     gebiede van Zambië ... koop hy
                                                                     'n tweedehandse motorboot en
                                                                     'n sleepwa en bedank uit sy
                                                                     werk.
                                  Baas weier Mark James se Bl. 15: Hy wys die werksaanbod
                                  aanbod om vir hom te werk, vir eers van die hand.
                                  terwyl hy kennis oor die gebied
                                  kan opdoen.

Op Manaka kies Baas om,           Hy wil aanvanklik nie saam         Bl. 29: Baas weet hy gaan hom
téén sy ouers se opvoeding,       met Manuel gaan nie, maar          laat saamsleep. Hy vat sy
nie by die mense van              raak teen sy sin by Manuel en      rugsak en los die honde by die
Barotseland betrokke te raak      sy gesin betrokke.                 kamp ... Baas haal die dosis
nie.                                                                 chlorokien uit sy rugsak.
                                                                     Bl. 30: Ligdag gaan gee Baas
                                                                     vir die kind die laaste twee pille
                                                                     van die dosis.
Baas    gee    sy    laaste       Hy kry self malaria, omdat hy      Bl. 42: "Maar jy weet tog ek het
medisyne weg, al weet hy hy       sy laaste malariapille vir Grace   nie meer pille nie. As ek reg
moet     te     alle    tye       gee toe ouma Essie hom kom         onthou, is dit jy wat die laaste
malariamedisyne hê.               vra om hulle te help.              dosis gevat het!"
                                                                     Bl. 43: Sê vir daardie ouma
                                                                     Essie van jou ek is nie gestuur
                                                                     nie en ek is vir seker nie hier
                                                                     om enigiemand te kom help nie.
                                                                     Ek is hier om my boot op die
                                                                     Zambezi te kry."

Kopiereg voorbehou                                                                   Blaai om asseblief

### Page 17

Downloaded from hlayiso.com
Afrikaans Huistaal/V2                       17                                         DBE/2021
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

Baas kies om niks met         Die eerste aand op Manaka          Bl. 21: Sy kom op haar kaal
geloof te doen te hê nie,     droom hy van sy ma/word hy         voete na hom toe aan, die
alhoewel    dit   teen sy     aan haar waardes wat hy            kettinkie waaraan die kruisie
opvoeding indruis.            agtergelaat het, herinner – iets   hang, is in haar hande. Sy
                              wat sy gewete aanspreek            probeer dit oor sy kop kry.
                              sonder dat hy beheer daaroor
                              het.

Baas huiwer nie om aan- Hy probeer deur verwyte/                 Bl. 63: "Hoekom het ek nie pille
stoot te gee nie.       woede die inwoners van                   gehad toe ék malaria gekry het
                        Barotseland van hom weg-                 nie? Maak dit vir julle saak dat
                        stoot.                                   ek ook 'n lewe het om te leef?
                                                                 Dink jy ek het Barotseland toe
                                                                 gekom om verantwoordelik te
                                                                 voel vir almal se skete en kwale
                                                                 en hongersnood? Ná my pa en
                                                                 ma deur 'n spul barbare ver-
                                                                 moor is?"
                              Baas weier om die khuta te Bl. 92: "Ek wil niks weet van
                              gaan spreek.               daardie sirkus wat julle 'n khuta
                                                         noem nie ..."
                              Hy tree onbeskof teenoor die Bl. 92: "Nou soek hulle 'n
                              sendelingpaar op./wil nie sy geleentheid om met my te
                              leefruimte met hulle deel nie. 'gesels'! Ek skep nie meer
                                                             geleenthede vir enigiemand om
                                                             met my te gesels nie, dis al.
                                                             Gaan sê dit vir daardie
                                                             sendelinge ..."
                                                             Bl. 113: "Dis iets waaroor ek
                                                             ook sterk voel, dominee. Ek
                                                             hou ook nie daarvan om in 'n
                                                             blik gedruk te word nie. Daar
                                                             word van hierdie janrap verwag
                                                             om te besluit of ek jou in my
                                                             huis wil hê terwyl jy lankal
                                                             besluit het jy wil nie hier wees
                                                             nie."
Baas se andersoortigheid      Baas vererg hom vir die            Bl. 172: Hy wig die vyfrandmunt
kom ook na vore in die feit   vernederende manier waarop         wat Riekert vir ouma Essie
dat hy hom vererg oor die     Riekert vir ouma Essie wil         gestuur      het     voor    sy
onreg in die gemeenskap./     vergoed vir haar gasvryheid.       oupagrootjie se bors tussen die
huiwer nie om 'n nuwe fase    Hy gee nie die R5 aan haar         glas en die raam in.
te begin waarin alle mense    nie.
met respek behandel moet
word nie.                     Baas spreek hom uit teen die       Bl. 185: "Hoekom het meneer
                              feit dat Grace in die nag na       Mosko of daardie meneer
                              hom moet loop om medisyne          Kebbey nie kom sê nie?
                              te kom soek.                       Hoekom moet jy in die nag
                                                                 loop?"
                              As Whitey vir Sitali wil gebruik   Bl. 244: "Ja, hy is groot genoeg
                              om na die boot te gaan soek,       om gestuur te word. Ons moet
                              sê Baas Whitey moet eers vir       net hoor of hy gestuur wíl word.
                              Sitali vra.                        Sitali!"

Kopiereg voorbehou                                                              Blaai om asseblief

Text truncated here. Open the document page to read the rest.

## Related documents

- [Afrikaans HL P2 May June 2019 Memo](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-may-june-2019-memo/669ef435-fb0c-4809-bd37-e82d905f388f) — Afrikaans HL · Memo · 2019 · Afr
- [Afrikaans HL P2 May June 2018 Memo](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-may-june-2018-memo/89172392-378e-4868-8b19-5f1762563210) — Afrikaans HL · Memo · 2018 · Afr
- [Afrikaans HL P2 May June 2016 Memo](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-may-june-2016-memo/5497b749-e408-4f00-b341-25758bcc85a8) — Afrikaans HL · Memo · 2016 · Afr
- [Afrikaans HL P2 June July 2015 Memo](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-june-july-2015-memo/8da47c41-e534-4c6b-97f6-361042b9ed60) — Afrikaans HL · Memo · 2015 · Afr
- [Afrikaans HL P3 May June 2021](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p3-may-june-2021/42e929f2-d518-448d-9474-d880ba2834f8) — Afrikaans HL · QP · 2021 · Afr
- [Afrikaans HL P2 May-June 2024](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-afrikaans-hl-2024-nsc-june-exam-question-paper-paper-2-afrikaans/0d3edb3f-1c44-4a82-a9fa-7832a4161288) — Afrikaans HL · QP · 2024 · Afr

## More from Grade 12 Afrikaans HL

- [AFRIKAANS HL P1 SEPT 2025 Vraestel Finaal watermark](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p1-sept-2025-vraestel-finaal-watermark/894b9037-3aa7-4a0d-84d9-5f59ea1ba827) — QP · 2025 · Afr
- [AFRIKAANS HL P2 QP GR12 SEPT 2025 watermark](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-qp-gr12-sept-2025-watermark/f8b3d39f-6d21-4f75-8938-43658dade404) — QP · 2025 · Afr
- [AFRIKAANS HL P3 GR12 QP SEPT2025 (2) watermark](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p3-gr12-qp-sept2025-2-watermark/eec489ed-a1ac-4f53-9aa0-65544d9ee23e) — QP · 2025 · Afr
- [Afrikaans HL P1 Nov 2025](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-afrikaans-hl-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-1-afrikaans/0c5bd041-fb26-4e5b-9191-459543e9448b) — QP · 2025 · Afr
- [AFRIKAANS HL P1 GR12 SEPT 2024](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p1-gr12-sept-2024/bf2717ca-c614-4303-b525-8ff0faa05507) — QP · 2024 · Afr
- [AFRIKAANS HL P2 QP GR12 SEPT 2024](https://www.hlayiso.com/library/afrikaans-hl-p2-qp-gr12-sept-2024/f60ec554-9a7a-462d-8f43-9a0eea4cee77) — QP · 2024 · Afr

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
