# Business Studies Grade 11 Eastern Cape November 2017 Memo

> Grade 11 Business Studies memorandum from the Eastern Cape November 2017 (Afrikaans), 35 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/bus-studies-gr11-memo-nov2017-afrikaans/6bed611b-a43c-4766-bd4c-bb9812fe2f1f
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Business Studies
- Grade: Grade 11
- Language: Afrikaans
- Document type: Memorandum
- Year: 2017
- Exam period: Eastern Cape November
- Curriculum: CAPS
- Pages: 35

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 11](https://www.hlayiso.com/library/grade-11) › [Business Studies](https://www.hlayiso.com/library/grade-11/business-studies) › [Business Studies Grade 11 Eastern Cape November 2017 Memo](https://www.hlayiso.com/library/bus-studies-gr11-memo-nov2017-afrikaans/6bed611b-a43c-4766-bd4c-bb9812fe2f1f)

## About this document

Business Studies · Grade 11 · Eastern Cape November · 2017 · Afrikaans. Memorandum, 35 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                        NASIONALE
                    SENIOR SERTIFIKAAT

                           GRAAD 11

                      NOVEMBER 2017

                   BESIGHEIDSTUDIES
                     NASIENRIGLYN

PUNTE:   300

                  Hierdie nasienriglyn bestaan uit 35 bladsye.

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
2                                BESIGHEIDSTUDIES                           (EC/NOVEMBER 2017)

 NOTAS AAN NASIENERS

 1.     Kandidate se antwoorde vir AFDELING B en C moet in volsinne wees. Dit sal
        egter van die aard van die vraag afhang.

 2.     ŉ Omvattende nasienriglyn word voorsien, maar dit is in geensins volledig nie.
        Behoorlike oorweging moet gegee word aan ŉ antwoord wat korrek is, maar:

            ŉ Ander uitdrukking gebruik as wat in die nasienriglyn gegee word
            Uit ŉ ander bron kom
            Oorspronklik is
            ŉ Ander benadering gebruik

         LET WEL:      AFDELING A:
                          Daar is geen alternatiewe antwoord nie.
                          Elke vraag het slegs een korrekte antwoord.

 3.     Neem kennis van ander verwante antwoorde wat deur ŉ kandidaat voorsien
        word en ken punte diensooreenkomstig toe. (In die geval waar die antwoord
        onduidelik is of ŉ mate van begrip aandui, moet deelpunte toegeken word,
        byvoorbeeld een punt in plaas van die maksimum van twee punte.)

 4.     Die woord ‘submaks’ word gebruik om die toekenning van punte binne ŉ vraag
        of subvraag te vergemaklik.

 5.     Die doel daarvan om punte (gelei deur ‘maks’ in die uiteensetting van die punte)
        aan die regterkant te omkring is om konsekwentheid en akkuraatheid te
        verseker met die nasien van die skrifte asook met berekeninge.

 6.     In ŉ indirekte vraag moet die teorie sowel as die antwoord tersaaklik wees en
        verband hou met die vraag.

 7.     Foutiewe nommering van antwoorde in Afdeling A en B sal streng
        gepenaliseer word, daarom word korrekte nommering in alle afdelings
        sterk aanbeveel.

 8.     Geen addisionele krediet moet vir die herhaling van feite gegee word nie. Dui
        aan met ŉ H of R.

 9.     Subtotale van vrae moet in die regterkantlyn geskryf word. Omkring die
        subtotale, soos aangedui by die toedeling van punte wat aan die einde van elke
        vraag verskyn. Slegs die totaal vir elke vraag moet in die linkerkantlyn langs die
        toepaslike vraagnommer verskyn.

 10.    AFDELING B

 10.1   Indien, byvoorbeeld, VYF feite vereis word, sien die kandidate se EERSTE VYF
        antwoorde na en ignoreer die res van die antwoorde. Dui dit aan deur ŉ lyn deur
        die onnagesiende gedeelte te trek en gebruik die woord ‘Gekanselleer’.
        LET WEL: Dit is slegs van toepassing waar die getal feite gespesifiseer word.
 10.2   Indien twee feite in een sin geskryf word, gee VOLLE krediet aan die kandidaat.
        Punt 10.1 geld steeds.

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                  BESIGHEIDSTUDIES                                        3

 10.3   Indien daar van kandidate verwag word om hulle eie voorbeelde/mening te gee,
        beredeneer dit ten einde die alternatiewe antwoorde te finaliseer.

 10.4   GEBRUIK VAN DIE KOGNITIEWE WERKWOORD EN TOEKENNING VAN
        PUNTE

 10.4.1 Waar die getal feite gespesifiseer is wat vereis dat kandidate moet
        ‘verduidelik/bespreek/beskryf’, sal dit soos volg nagesien word:
         Opskrif/Feit      2 punte
         Verduideliking 1 punt (of soos aangedui in die nasienriglyn)
         Die ‘opskrif’ en ‘verduideliking’ word apart gegee om die toekenning van
           punte te vergemaklik.

 10.4.2 Indien die getal feite nie gespesifiseer word nie, moet die kandidaat gelei word
        deur die aard van die vraag en die maksimum punte wat toegeken is.

 10.5   EEN punt sal toegeken word vir antwoorde wat maklik is om weer te gee,
        wat een woord as antwoord vereis of wat direk aangehaal word uit ŉ
        scenario/gevallestudie. Dit is spesifiek van toepassing op AFDELING B en
        C.

 11.    AFDELING C

 11.1   Die punte-uiteensetting vir die opsteltipe vrae is soos volg:

        Inleiding
        Inhoud                                                 Maksimum: 32
        Gevolgtrekking
        Insig                                                           8
        TOTAAL                                                          40

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
4                                 BESIGHEIDSTUDIES                           (EC/NOVEMBER 2017)

 11.2   Insig bestaan uit die volgende komponente:

        Struktuur/        Is daar ŉ inleiding, inhoud, ordentlike paragrawe en ŉ
                                                                                            2
        Uitleg            gevolgtrekking?
        Analise en        Is die kandidaat in staat om die vraag in opskrifte/sub-
        interpretasie     opskrifte te ontleed/korrek te interpreteer sodat begrip van      2
                          wat gevra word, getoon word?
        Sintese           Is daar relevante besluite/feite/antwoorde gemaak wat op
                          die vrae gebaseer is?
                          Punte behoort toegeken te word volgens die
                          onderstaande gids:
                          Geen relevante feite:        0 (Twee ‘-S’)
                          ŉ Paar relevante feite:      1 (Een ‘-S’)
                          Slegs relevante feite:       2 (Geen ‘-S’)
                                                                                            2
                          LW: 1.       Indien daar geen ‘-S’ is, ken die maksimum
                                       van TWEE (2) punte toe.
                                  2.   Waar ŉ kandidaat minder as 50% van die
                                       vraag met relevante feite beantwoord het,
                                       verskyn een ‘-S’ in die linkerkantlyn. In so ŉ
                                       geval word ŉ maksimum van EEN (1) punt
                                       toegeken.
        Oorspronklik-     Is daar bewyse van voorbeelde, aktuele inligting, huidige
                                                                                            2
        heid              neigings en ontwikkelings?
                                                                  TOTAAL VIR INSIG:         8
                                                                  TOTAAL VIR FEITE:         32
                                              TOTALE PUNTE VIR OPSTEL (8 + 32)              40

        LET WEL:
        1.   Geen punte sal toegeken word vir inhoud wat herhaal word uit die
             inleiding en gevolgtrekking nie.
        2.   Die kandidaat verbeur punte vir uitleg indien die woorde INLEIDING
             en GEVOLGTREKKING nie voorkom nie.
        3.   Geen punte sal toegeken word vir ‘Struktuur’ as die opskrifte
             ‘Inleiding, Gevolgtrekking/Slot’, ens. nie ŉ verduideliking insluit nie.
        4.   Met ingang November 2017 sal ŉ kandidaat ŉ maksimum van EEN (1)
             punt vir opskrifte/subopskrifte en EEN (1) punt vir vertolking (16 of
             meer uit 32 punte) toegeken word. Dit geld spesifiek vir die ontleding
             en vertolking-deel van insig.

 11.3   Dui insig in die linkerkantse kantlyn aan met ŉ simbool, bv. (‘S, A, S en/of O’).

 11.4   Die komponente van insig word aangedui aan die einde van die voorgestelde
        antwoord van elke vraag.

 11.5   Sien alle relevante feite na totdat die MAKSIMUM punte vir elke onderafdeling
        behaal is. Skryf MAKS. nadat maksimum punte behaal is.

Kopiereg voorbehou                                                             Blaai om asseblief

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                  BESIGHEIDSTUDIES                                        5

 11.6      Aan die einde van elke opstel, dui die toekenning van punte vir feite en punte
           vir insig soos volg aan: (S – Struktuur, A – Analise, S – Sintese,
           O – Oorspronklikheid) soos in die tabel hieronder aangedui.

                         INHOUD                                   PUNTE
                           Feite                                 32 (maks.)
                            S                                        2
                            A                                        2
                            S                                        2
                            O                                        2
                         TOTAAL                                      40

 11.7      Wanneer punte vir feite toegeken word, neem kennis van die submaksimum
           wat aangedui word, veral as kandidate nie van dieselfde subopskrifte gebruik
           maak nie. Onthou opskrifte en subopskrifte word aangemoedig en dra by tot
           insig (struktuur/logiese vloei/volgorde) en dui duidelikheid van denke aan.
           (Sien PUNTE-UITEENSETTING aan die einde van elke vraag.)

 11.8      Indien ŉ kandidaat die vraag VERKEERD identifiseer/interpreteer, kry hy/sy
           steeds punte vir struktuur.

 11.9      Indien ŉ ander benadering deur kandidate gebruik word, maak seker dat
           antwoorde geassesseer word in ooreenstemming met die
           puntetoekenning/subopskrifte soos aangedui in die nasienriglyn.

 11.10.1 Ken TWEE punte toe vir volledige sinne. Ken EEN punt toe vir sinsdele,
         onvoltooide sinne en vae antwoorde.

 11.10.2 Met ingang November 2015, sal die TWEE punte nie noodwendig aan die
         einde van elke voltooide sing getoon nie. Punte (√) sal geskei wees en langs
         elke feit aangedui word, bv. ‘Produkontwikkeling is ŉ groeistrategie/waar
         ondernemings poog om nuwe produkte √ in bestaande markte bekend te stel.’
         √
         Dit sal deur die aard en konteks van die vraag, sowel as die kognitiewe
         werkwoord wat gebruik is, gelei word.

 11.11     Met ingang November 2017, sal die maksimum van TWEE (2) punte vir feite
           in die memo as opskrifte getoon, nie noodwendig vir elke vraag geld nie. Dit
           sal deur die aard van die vraag bepaal word.

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
6                               BESIGHEIDSTUDIES                  (EC/NOVEMBER 2017)

AFDELING A (VERPLIGTEND)

VRAAG 1

1.1.1    D √√
1.1.2    A √√
1.1.3    D √√
1.1.4    B √√
1.1.5    D √√
1.1.6    A √√
1.1.7    D √√
1.1.8    B √√
1.1.9    C √√
1.1.10   D √√                                                            (10 × 2)        (20)

1.2.1    verkryging √√
1.2.2    verbandlenings √√
1.2.3    Jungian √√
1.2.4    10 √√
1.2.5    aanstellingsbrief √√                                              (5 × 2)       (10)

1.3.1    B √√
1.3.2    E √√
1.3.3    H √√
1.3.4    C √√
1.3.5    J √√                                                              (5 × 2)       (10)

                                                   UITEENSETTING VAN PUNTE
                                                      1.1             20
                                                      1.2             10
                                                      1.3             10
                                                   TOTAAL             40

                                                           TOTAAL AFDELING A:            40

Kopiereg voorbehou                                                  Blaai om asseblief

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                 BESIGHEIDSTUDIES                                   7

  AFDELING B

  VRAAG 2: BESIGHEIDSOMGEWING

  2.1 Sosio-ekonomiese kwessies

        2.1.1   Inflasie √√

        2.1.2   Seksuele teistering √√

        2.1.3   Kopiereg √√

        2.1.4   Storting √√

        2.1.5   Stakings √√                                                (5 × 2)    (10)

  2.2 Uitdagings in die mikro-omgewing
       Moeilike werknemers √√
       Gebrek aan visie en missie √√
       Gebrek aan voldoende bestuursvaardighede √√
       Die impak van vakbonde √√
       Stakings en sloerstakings √√
       Werknemers het ŉ te kort aan vaardighede √√
       Hoë werknemersomset √√
       Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die uitdagings in die
         mikro-omgewing.
      LET WEL: Sien slegs die eerste VIER (4) na.                          (4 × 2)    (8)

  2.3 Maniere waarop besighede invloedwerwing kan gebruik om wedersydse
      vertroue te verkry
       Proses van beïnvloeding √ van wetgewing of parlementêre besluitmening. √
       Verkryging van publieke ondersteuning √ vir ŉ kwessie. √
       Protesteer teen √ die afdwinging van ŉ nuwe wet. √
       Grondvlak invloedwerwing √ om ŉ beroep op die publiek te doen om die
        besluit van die regering te beïnvloed. √
       Direkte invloedwerwing √ deur die regering direk te kontak om wetgewing
        direk te probeer beïnvloed. √
       Verskansing om die risiko te verminder √ wanneer onseker oor moontlike
        prysveranderings. √
       Aankoop van dieselfde of soortgelyke produkte van verskillende markte √
        op dieselfde tyd. √
       Bedingingsessies tussen besighede en vakbonde √ om wen-wen situasie te
        skep. √
       Voldoening aan die riglyne √ van reguleerders en toesighoudende
        liggame. √
       Enige ander relevante antwoord wat verband hou met maniere waarop
        besighede invloedwerwing kan gebruik om wedersydse vertroue te verkry.
                                                                            Maks.     (10)

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
8                                BESIGHEIDSTUDIES                       (EC/NOVEMBER 2017)

 2.4 2.4.1     Tersiêre sektor √√                                                   (2)
               Motivering
               Blue Sky Lugrederye verskaf ŉ diens aan verbruikers. √               (1)        (3)

      2.4.2    Klassifikasie van uitdagings en mate van beheer

      Uitdaging                                      Omgewing    Mate van beheer
      Kontantvloei is krities van aard √               Mikro     Volle beheer √√
      Verloor besprekings aan Cape Coast               Mark      Min/beperkte
      Lugrederye √                                               beheer/invloed √√
      Verhoging in branstofkoste √                    Makro      Geen beheer √√
                                      Submaks. (3)                       Submaks. (6)
                                                                                 Maks.         (9)
 2.5 Magsverhoudinge
      Bou rondom BBSEB √ en bemagtiging van werknemers. √
      Vermoë van ŉ persoon se mag √ om ander se denke, aksies en keuses te
        beïnvloed. √
      Alle partye in ŉ verhouding besit ŉ mate van mag, √ dit is, mag om te staak
        √/aandring op betaling √/bestel materiaal ens. √
      Strategiese alliansie/ooreenkoms √ tussen besighede lei tot gemeenskaplike
        voordele. √
      Strategiese bondgenote wil nie gemeenskaplike voordeel √ verloor nie. √
      Strategiese bondgenote oorweeg voorstelle √ wat deur besighede in die
        alliansie gemaak word. √
      Oorreding van groot beleggers √ het die mag om ander besighede te
        beïnvloed. √
      Verseker welwillendheid van beleggers √ en luister na voorstelle van
        beleggers. √
      Invloed op maatskappyverteenwoordigers √ deur agente of tussengangers. √
      Tussengangers beïnvloed verbruikers deur gratis monsters uit te deel √ en
        deur voorstelle van sekere produkte deur spesialiste/beleggers. √
      Enige ander relevante antwoord wat verband hou met hoe besighede
        magsverhoudinge vorm.                                                  Maks.           (8)

 2.6 Impak van rowery op besighede
      Die besighede verloor uit √ op verkope en inkomste. √
      Die besighede verloor uit √ op produktiwiteit √ en winste. √
      Veroorsaak √ vermindering van werksgeleenthede. √
      Besighede is onwillig om nuwe talent te ontwikkel √ as gevolg van die
        betrokkenheid van hoë risiko. √
      Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die impak van rowery
        op besighede.                                                        Maks.             (6)

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                BESIGHEIDSTUDIES                                       9

  2.7   Maniere om ŉ sterk verhouding met verskaffers te ontwikkel
         Bestuur moes iemand aanstel wat betroubaar, eties, ŉ goeie
          onderhandelaar en kommunikeerder is. √√
         Verkry en vergelyk verskillende verskaffers. √√
         Ondersoek beskikbaarheid van verskaffers en bestudeer hul pryse,
          kwaliteit van dienste. √√
         Lewer goedere betyds, in die regte hoeveelhede teen ŉ regte prys. √√
         Kies ŉ verskaffer wat aan BBSEB voldoen. √√
         Besighede gaan ŉ kontrak aan met sekere verskaffers van goedere en
          dienste. √√
         Verseker dat verskaffer betyds betaal word. √√
         Nie die verhouding misbruik deur bewustelik produkte terug te stuur. √√
         Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die maniere waarop
          besighede ŉ sterk verhouding met verskaffers kan ontwikkel.
                                                                               Maks.     (6)

                                                  UITEENSETTING VAN PUNTE
                                                       2.1           10
                                                       2.2           8
                                                       2.3           10
                                                      2.4.1          3
                                                      2.4.2          9
                                                       2.5           8
                                                       2.6           6
                                                       2.7           6
                                                    TOTAAL           60                 [60]

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
10                               BESIGHEIDSTUDIES                        (EC/NOVEMBER 2017)

 VRAAG 3: BESIGHEIDSGELEENTHEDE

 3.1 Eienskappe van suksesvolle entrepreneur
      Vermoë om goeie besluite te neem hang af van vooraf kennis en
         ondervinding. √
      Vermoë om kreatief te dink/doen dinge op ŉ nuwe manier om probleme op
         te los. √
      Glo in eie vermoë sodat hulle hul doelwitte kan bereik. √
      Bereidwilligheid om risiko’s te neem en om moeilike besluite te neem. √
      Verantwoordelikheid te neem vir hom/haar se aksies en om positiewe en
         negatiewe uitkoms te aanvaar. √
      Motiveer mense om ŉ positiewe werksomgewing te skep. √
      Besorgdheid vir die welstand van die werksmag deur belangstelling in
         persoonlike kwessies te toon. √
      Het selfdissipline en bly gefokus. √
      Het ŉ positiewe houding en sal nie ontmoedig word deur terugslae nie. √
      Kan die missie en visie formuleer en hou verband met die doelwitte van die
         besigheid. √
      Verander probleme in uitdagings en het die vermoë om toegewyd te wees. √
      Het ŉ duidelike visie en kan langtermyndoelwitte bereik. √
      Buigsame/het die vermoë om aan te pas om te verander. √
      Goeie bestuur √
      Kommunikasie vaardighede √
      Vermoë om ŉ geleentheid raak te sien en om dit in ŉ winsgewend besigheid
         te verander. √
      Goeie beplanner en organiseerder. √
      Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die eienskappe van ŉ
         suksesvolle entrepreneur.
     LET WEL: Sien slegs die eerste VIER (4) na.                            (4 × 1)       (4)

 3.2 Ondernemingsvorme

      3.2.1    Koöperasie √√
      3.2.2    Maatskappy met persoonlike aanspreeklikheid √√
      3.2.3    Niewinsgewende maatskappy √√
      3.2.4    Privaat maatskappy √√
      3.2.5    Alleeneienaar/Eenmansaak √√                                     (5 × 2)   (10)

 3.3 Beplanningsmiddele nodig om ŉ besigheidsplan in aksie plan te omskep

      3.3.1    Gantt-grafiek
                Meer gesofistikeerde √ soorte tydlyne wat ŉ
                 werkonderverdelingstruktuur toon. √
                Is staafgrafieke √ wat die tydsduur van elke taak teenoor die
                 tydsverloop daarvan toon. √
                Gebruik om wat gedoen moet word te identifiseer √ deur ŉ projek in
                 kleiner dele op te deel. √
                Enige ander relevante antwoord wat verband hou met Gantt-grafieke.
                                                                              Submaks.    (4)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                  BESIGHEIDSTUDIES                                       11

      3.3.2    Tydlyne
                ŉ Visuele verteenwoordiging √ van kronologiese inligting. √
                ŉ Manier om die lys van gebeure in datumvolgorde √ te vertoon. √
                ŉ Eenvoudige middel in die vorm van ŉ lys van al die aktiwiteite wat
                 uitgevoer moet word √ asook die datumvolgorde waarin hulle
                 uitgevoer en afgehandel sal word. √
                Enige ander relevante antwoord wat met tydlyne verband hou.
                                                                             Submaks.        (4)

      3.3.3    Projekbeplanning
                ŉ Gedetailleerde verduideliking van alle aktiwiteite √ wat voltooi moet
                 word om ŉ projek suksesvol uit te voer. √
                Bestaan uit die werklike plan, √ die skedulering van die take √ en
                 risikobestuur om die besigheid te beskerm teen finansiële teenspoed.
                 √
                Enige ander relevante antwoord wat met projekbeplanning verband
                 hou.                                                          Submaks.      (4)
                                                                                    Maks.   (12)

 3.4 3.4.1     Redes vir gebruik van strooibiljette
                Strooibiljette is goedkoop. √
                Strooibiljette kan deur Dube self ontwerp word. √
               LET WEL: Sien slegs die eerste TWEE (2) na.                                   (2)

      3.4.2    Riglyne vir die ontwerp van ŉ strooibiljet
                Gebruik ŉ titel wat die leser se aandag sal trek. √√
                Gebruik grafika om aandag te trek. √√
                Fokus op die voordele van die produkte en dienste. √√
                Identifiseer punte duidelik. √√
                Hou dit eenvoudig met wit spasies. √√
                Gebruik teksbokse indien spasie beskikbaar is. √√
                Moenie te veel woorde gebruik nie. √√
                Laat iemand deur die inhoud lees. √√
                Gebruik gekleurde papier en swart skrif indien die begroting nie
                  toelaat vir gekleurde afskrifte. √√
                Bied ŉ afslag op die produk of diens. √√
                Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die riglyne
                  wanneer ŉ strooibiljet ontwerp word.
               LET WEL: Sien slegs die eerste VIER (4) na.                        Maks.      (8)

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
12                              BESIGHEIDSTUDIES                        (EC/NOVEMBER 2017)

3.5 Hantering van terugvoering in ŉ nie-aggressiewe en professionele manier
     Staan op √ dwarsdeur die terugvoersessie. √
     Wees beleefd/selfversekerd/vriendelik √ wanneer vrae beantwoord word. √
     Maak seker dat elke vraag/opmerking verstaan word √ voordat daarop
      gereageer word. √/Herbewoord (Herhaal) √ vrae indien onseker. √
     Luister eers goed na die vraag √ en reageer daarna. √
     Verskaf terugvoering so gou as moontlik √ nadat die vraag gestel is of na die
      sessie. √
     Wees reguit/eerlik/opreg √ wanneer vrae beantwoord word. √
     Gebruik eenvoudige taal √ om voorbeelde in die aanbieding te ondersteun. √
     Hou antwoorde kort √ en bly by die punt. √
     Moedig vrae √ vanuit die gehoor aan. √
     Spreek altyd die vraag/vrae aan, √ nooit die persoon nie. √
     Gee erkenning vir goeie vrae √ om die gehoor aan te moedig om vrae te vra. √
     Moenie self in ŉ debat betrokke raak √ wanneer op vrae gereageer word nie. √
     Moenie vrae ontduik nie/vermy as jy nie die antwoord ken nie, √ maar eerder
      terugvoer daaroor op ŉ later stadium beloof. √
     Spreek die volle gehoor aan √ en nie net die persoon wat die vraag gevra het
      nie. √
     Enige ander relevante antwoord wat verband hou met hoe om terugvoer na ŉ
      aanbieding in ŉ nie-aggressiewe en professionele manier te hanteer.      Maks.    (10)

3.6   Voordele van verhuringsooreenkoms/bruikhuur
       Die besigheid verkry die gebruik van die bate teen ŉ laer aanvangskoste √ as
        wat dit sou gewees het in die geval van koop. √
       Die besigheid kan die nuutste tegnologie verkry √ sonder dat groot bedrae
        kapitaal (geld) belê moet word. √
       Die besigheid hoef nie die risiko te aanvaar √ van duur toerusting wat
        verouderd raak nie. √/Die items in bruikhuur word eenvoudig aan die einde
        van die bruikhuur-kontraktermyn √ aan die verhuurder teruggee. √
       Vir die huurder is die huurbetalings √ belastingaftrekbaar. √
       Bruikhuur verbeter die kontantvloei √ van die besigheid. √
       Bruikhuur word as ŉ uitgawe beskou √ en nie as skuld geag nie. √
       Bruikhuur word gewoonlik makliker bekom √ en het meer buigsame terme as
        lenings vir die aankoop van toerusting. √
       Die verhuurder is gewoonlik verantwoordelik √ vir die onderhoud en
        vervanging van enige beskadigde dele of toerusting. √
       Die bate kan aan die verhuurder teruggegee word √ wanneer dit nie meer
        benodig word nie. √
       Vergemaklik begroting en beplanning √ en verskaf beter beheer oor
        kontantvloei. √
       Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die voordele van
        verhuringsooreenkoms/bruikhuur.                                        Maks.     (6)

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)               BESIGHEIDSTUDIES                                   13

  3.7   Faktore oorweeg voordat ŉ besigheid begin word
         Kultuur van die organisasie √√
         Verseker dat die gedragkode in plek is. √√
         Voorsiening van deurlopende opleiding. √√
         Moontlike omgewingsveranderinge √√
         Moontlike risikofaktore √√
         Beplanning en minimalisering van die impak van die besigheid op die
           omgewing. √√
         Aksieplan om die verbruikers se behoefte te bevredig. √√
         Sny van die koste van onnodige vermorsing en uitgawes. √√
         Die bronne van natuurlike hulpmiddels/verskaffers. √√
         Die bronne van befondsing wat die besigheid sal gebruik. √√
         Die ondernemingsvorm wat deur die besigheid gebruik gaan word. √√
         Die registrering van die besigheid. √√
         Die ligging/besigheidsperseel wat gebruik gaan word. √√
         Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die faktore wat
           oorweeg moet word voordat ŉ besigheid begin word.                 Maks.     (8)

                                                 UITEENSETTING VAN PUNTE
                                                     3.1            4
                                                     3.2            10
                                                     3.3            12
                                                    3.4.1           2
                                                    3.4.2           8
                                                     3.5            10
                                                     3.6            6
                                                     3.7            8
                                                  TOTAAL            60                [60]

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
14                               BESIGHEIDSTUDIES                        (EC/NOVEMBER 2017)

 VRAAG 4: BESIGHEIDSROLLE

 4.1 Oorsake van konflik in die werkplek
      Gebrek aan goeie kommunikasie tussen leiers en lede √
      Verskille in agtergrond/kulture/waardes/geloof/taal √
      Gebrek aan/Beperkte besigheidshulpbronne √
      Verskillende doelwitte/doelstellings vir die groep/individue √
      Persoonlikheidsverskille tussen groep/individue √
      Verskillende opinies √
      Onbillike werkslading √
      Stres wat nie goed bestuur word nie √
      Onrealistiese verwagtinge √
      Swak organisering/leierskap/administratiewe prosedures en stelsels √
      Verwarring rondom skedulering/spertye √
      Ignorering van reëls/prosedures √
      Wangedrag/Onaanvaarbare gedrag √
      Hoë/Intense mededinging/Wedywering √
      Swak kommunikasie √
      Onduidelike verantwoordelikhede √
      Verwarring met persoonlike doelwitte √
      Konstante veranderinge in die werkplek √
      Onbillike behandeling van werkers/Begunstiging deur
        bestuur/Diskriminasie √
      Gebrek aan vertroue tussen werkers √
      Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die moontlike
        oorsake van konflik in die werkplek.
     LET WEL: Sien slegs die eerste VYF (5) na.                          (5 × 1)            (5)

 4.2 4.2.1     Probleemoplossingstegniek
               Delphi-tegniek √√                                                            (2)

               Motivering
               Om ŉ groep sakekenners te versoek om vraelyste te voltooi. √                 (1)
                                                                                 Maks.      (3)

      4.2.2    Voordele van die Delphi-tegniek
                ŉ Groep deskundiges sal gebruik word √ sonder om hulle byeen te
                 bring. √
                Deskundiges sal duidelike idees/oplossings gee, √ oor hoe om lae
                 produktiwiteit/winsgewendheid te verbeter. √
                Paneellede/Deskundiges kan nuwe inligting √ vir probleme gee. √
                Inligting verkry vanaf deskundiges √ kan vertroulik gehou word. √
                Geraasvlakke in ŉ kantooromgewing word verminder, √ aangesien
                 daar geen groepsbesprekings is nie. √
                Paneellede/Deskundiges moet konsensus bereik, √ wat verseker
                 dat die beste oplossing gevind word. √
                Alle deskundiges kry gelyke geleenthede om hul opinies te lug, √
                 dus domineer niemand die proses nie. √
                Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die voordele
                 van die gebruik van die Delphi-tegniek in die oplossing van
                 besigheidsprobleme.                                           Maks.        (6)

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)               BESIGHEIDSTUDIES                                     15

 4.3 Voordele van kreatiewe denke in die werkplek
      Begin/Ontsluit besigheid se probleemoplossingsproses, √ aangesien daar
       gewoonlik meer probleme as oplossings is. √
      Beter/Unieke/Onkonvensionele idees/oplossings √ word verkry. √
      Kan ŉ besigheid ŉ mededingende voordeel gee √ indien
       buitengewone/unieke oplossings/idees/strategieë toegepas word. √
      Komplekse besigheidsprobleme √ kan opgelos word. √
      Produktiwiteit verhoog √ omdat besigheid se bestuur/werknemers vinniger ŉ
       verskeidenheid idees kan kry wat tyd en geld meer doeltreffend kan benut. √
      Bestuurders/Werknemers het meer selfvertroue √ omdat hulle hul volle
       potensiaal kan bereik. √
      Bestuurders sal beter leiers wees √ omdat hulle verandering(e) positief en
       kreatief sal kan hanteer/bestuur. √
      Bestuurders/Werknemers kan ŉ heel nuwe uitkyk ontwikkel √ wat toegepas
       kan word op enige taak(e) wat hul moet uitvoer. √
      Lei tot meer positiewe gesindhede √ omdat bestuurders/werknemers voel dat
       hulle ŉ bydrae tot probleemoplossing gelewer het. √
      Verbeter motivering √ onder personeel. √
      Bestuurders/Werknemers het ŉ gevoel van groter sukses √ en hulle sal nie
       teenstand bied nie/in die pad staan sodra hulle probleme opgelos het/tot die
       sukses van die besigheid bygedra het. √
      Besigheid se bestuur/werknemers kan byhou √ met vinnige veranderde
       tegnologie. √
      Stimuleer die breinfunksie van bestuurders/werknemers, √ aangesien hulle
       gedurig uit hulle gemaksone gedwing word. √
      Kreatiwiteit kan lei tot nuwe uitvindings, √ wat die algemene lewenstandaard
       verbeter. √
      Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die voordele van
       kreatiewe denke in die werkplek.                                        Maks.    (10)

 4.4 Onderskeid tussen etiek en professionalisme
     ETIEK                                  PROFESSIONALISME
      ŉ Stel standaarde √ oor verwagte      Kennis en vaardighede √ van ŉ
       gedrag. √                              professie. √
      ŉ Stel waardes √ wat moreel
       aanvaarbaar is. √
      Aanvaarbaar √ vir die samelewing/     Aangewend tot voordeel √ van die
       groep/gemeenskap. √                    werknemers/individue. √
      Vorm deel van werknemers √ se         Pas ŉ gedragskode toe √ vasgestel
       gedragskode. √                         deur die professie of besigheid. √
      Fokus is op die ontwikkeling van ŉ    Fokus op die behoud van die
       morele kompas √ om in besluitneming    reputasie √ van die besigheid/
       te gebruik. √                          professie. √
      Poog om skade/kwaad te vermy/         Voldoen aan ŉ spesifieke standaard
       verminder √ terwyl andere bevoordeel   ten opsigte van gehalte en
       word. √                                vaardigheid √ terwyl dit ook wettig
                                              en eties is. √
      Enige ander relevante antwoord wat  Enige ander relevante antwoord wat
       verband hou met etiek.                 verband hou met professionalisme
                               Submaks. (4)                           Submaks. (4)

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
16                                 BESIGHEIDSTUDIES                      (EC/NOVEMBER 2017)

      LET WEL:        1.   Die verskille moet duidelik wees.
                      2.   Antwoorde hoef nie noodwendig in tabelformaat te wees
                           nie.
                      3.   Ken ŉ maksimum van VIER (4) punte toe as die verskil nie
                           duidelik is nie./Sien of etiek of professionalisme na.
                      4.   Aanvaar paragraafstyl antwoorde.                               (8)Maks.

 4.5 4.5.1     Maniere waarop hierdie projek hulp aan wees- en weerlose kinders
               Verskaf
                Stigting van ŉ Kinderomgee-forum. √
                Die identifisering van 80 WWK families as begunstigdes. √
                Opleiding van 15 versorgers wat aan die huishoudings toegewys sal
                  word om die vordering van die kinders te monitor. √
               LET WEL: Sien slegs die eerste DRIE (3) na.                  (3 × 1)       (3)

      4.5.2    Burgerskaprolle en verantwoordelikhede van ABSA
                Maatskaplike verantwoordelikheid √
                Omgewingsvolhoubaarheid √
                Ekonomiese voorspoed √
                Rentmeesterskap van produkte √
                Verkryging √
                Toegang tot produkte √
                Dualistiese ekonomie, nalatenskap van apartheid, armoede en
                  MIV/Vigs √
                Enige ander relevante antwoord wat verband hou met
                  burgerskaprolle en verantwoordelikhede wat ABSA moet uitvoer
                  binne die besigheidsomgewing.
               LET WEL: Sien slegs die eerste VYF (5) na.                   (5 × 1)       (5)

      4.5.3    Rol wat ABSA speel in die sosiale en ekonomiese ontwikkeling van
               gemeenskappe
                Verskaffing van opleiding √ aan gemeenskapslede. √
                Betrokkenheid √ in programme vir die opheffing van die
                 gemeenskap. √
                Verskaffing van beraders √ om HIV en Vigs-pasiënte en
                 geaffekteerde gesinne by te staan en om dit emosioneel te hanteer. √
                Betrokkenheid in voedingskemas √ om kos te versprei wat deur
                 besighede geskenk is. √
                Aktiewe rol √ in die maatskaplike projekte in die gemeenskap te
                 speel. √
                Help om omgewingsprobleme √ op te los. √
                Befondsing van onderwys √ deur verskaffing van beurse. √
                Aanmoediging van vrywillige werkers. √
                Opleidingsontwikkeling √ van personeel. √
                Befondsing √ van plaaslike geletterdheidsprogram. √
                Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die rol wat
                 ABSA kan speel in die sosiale en ekonomiese ontwikkeling van
                 gemeenskappe.                                                   Maks.    (4)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 17

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                 BESIGHEIDSTUDIES                                      17

4.6 Teorieë van etiek
     4.6.1    Konsekwensieteorie
               Hou verband met die gevolgsgebaseerde teorie √/ fokus op die
                gevolge van ŉ handeling. √
               ŉ Handeling moet geoordeel word √ op die effek wat dit op ander het. √
               Iets ‘nuttigs’ √ moet uit ŉ etiese handeling spruit. √
               Indien die effek goed is, √ kan die aksie as eties gesien word. √
               Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die
                konsekwensieteorie.        Maks.                                           (4)
     4.6.2    Die algemene goeie benadering
               Dit fokus deur te verseker dat die besigheid se waardes en etiese
                  beginsels in lyn is √ met die gemeenskap waarin die besigheid bedryf
                  word. √
               Dit erken dat die etiek en waardes van land tot land en area tot area √
                  verskil. √
               Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die algemene
                  goeie benadering.                                            Maks.       (4)
4.7 Strategieë wat besighede kan gebruik om regstellende aksie te hanteer
     Maak die toepaslike aanstellings om voorheen benadeelde groepe te help om
        gelykheid te bereik. √√
     Besighede moet die verhouding van voorheen benadeelde mense op alle
        vlakke verander. √√
     Besighede verskaf interne opleiding of stuur werknemers vir
        vaardigheidsopleidingskursusse. √√/ Ondersteun die ontwikkelingsproses
        deur versnelde afrigting en mentorskap. √√
     Duidelike doelstelling en kommunikasie om aanpassing tot regstellende aksie
        te verseker. √√
     Besighede moet beter begrip van regstellende aksie deur werknemers
        verseker met die gebruik van ŉ bewustheid/begripsessie/veldtog. √√
     Besighede moet nie paniekerig raak nie, maar beheer oor die situasie behou.
        √√
     Besighede moet tyd neem om aan te pas by regstellende aksie. √√
     Besighede moet inligting bekom oor regstellende aksie en kundige advies
        bekom om regstellende aksie toe te pas. √√
     Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die strategieë wat
        besighede kan gebruik om regstellende aksie te hanteer.             Maks.          (8)

                                                     UITEENSETTING VAN PUNTE
                                                           4.1           5
                                                          4.2.1          3
                                                          4.2.2          6
                                                           4.3           10
                                                           4.4           8
                                                          4.5.1          3
                                                          4.5.2          5
                                                          4.5.3          4
                                                           4.6           8
                                                           4.7           8
                                                        TOTAAL           60                [60]

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 18

Downloaded from hlayiso.com
18                                BESIGHEIDSTUDIES                       (EC/NOVEMBER 2017)

 VRAAG 5: BESIGHEIDSBEDRYWIGHEDE

 5.1 Komponente van bemarkingskommunikasiebeleid
      Afsetbevordering √
      Reklame √
      Publisiteit √
      Persoonlike verkope √
     LET WEL: Sien slegs die eerste VIER (4) na.                               (4 × 1)        (4)

 5.2 Bemarkingsaktiwiteite

      5.2.1    Berging √√
      5.2.2    Marknavorsing √√
      5.2.3    Versekering √√                                                  (3 × 2)        (6)

 5.3 Verskille tussen advertering en publisiteit
     ADVERTERING                                PUBLISITEIT
      Betaal √ deur die besigheid. √             Gratis √ aan die besigheid. √
      Het beheer √ oor die boodskap. √           Geen beheer √ oor die
      Slegs positief. √                            boodskap. √
      Lae vlak van geloofwaardigheid √           Kan positief of negatief wees. √
       deur besigheid saamgestel. √               Hoë vlak van geloofwaardigheid √
      Nie as nuus aangebied nie √                  deur ŉ derde party saamgestel. √
       verbruikers geneig om te ignoreer. √       Aangebied as nuus √ verbruikers
      Enige ander relevante antwoord wat           meer geneig om aandag te gee. √
       met advertering verband hou                Enige ander relevante antwoord
                                                    wat met publisiteit verband hou.
                                 Submaks. (4)                              Submaks. (4)
     LET WEL: 1. Die onderskeid moet duidelik wees.
                2. Die antwoord hoef nie in tabelformaat te wees nie.
                3. Ken ŉ maksimum van VIER (4) punte toe as die onderskeid nie
                   duidelik is nie./Sien of advertering of publisiteit na.
                4. Aanvaar paragraafstylantwoord.                                Maks.        (8)

 5.4 Belangrikheid van handelsmerke vir besighede
      Onderskei die besigheid se produkte √ van ander vervaardigers. √
      Om dit van ander produkte √ te identifiseer en te onderskei. √
      Geniet wetlike beskerming √ en daarom kan dit nie deur mededingers
         gekopieer word nie. √
      Handelsmerke is noodsaaklik vir bemarking √ en advertering. √
      Verseker beheer √ oor hulle markaandeel. √
      Handelsmerke skep ŉ goeie produkbeeld √ wat deur verbruikers vertrou kan
         word. √
      Bereik ŉ reputasie vir kwaliteit √ en waarde. √
      Die besigheid kan hul produkreeks uitbrei √ omdat dit maklik is om produkte
         te adverteer onder ŉ bekende en gewilde handelsmerk. √
      Enige ander relevante antwoord wat met die belangrikheid van handelsmerke
         vir ŉ besigheid verband hou.                                         Maks.           (8)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 19

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                 BESIGHEIDSTUDIES                                      19

 5.5 5.5.1     Karaktereienskappe van massaproduksie van die scenario
                Vervaardig groot hoeveelhede √ identiese blikke. √
                Gebruik enkeldoelige masjiene. √
                Die masjiene moet gebalanseer word √ sodat daar ŉ konstante vloei
                  van goedere is √ en die vloeroppervlak effektief benut word. √
               LET WEL: Sien slegs die eerste VIER (4) na.                      (4 × 1)        (4)

      5.5.2    Voordele van massaproduksie
                Produkte word vinnig en in groot hoeveelhede gemaak, √ wat laer
                  eenheidskoste tot gevolg het. √
                Meer produkte word met behulp van dieselfde masjiene gemaak, √
                  wat groter winste tot gevolg het. √
                Voorraadvlakke word laag gehou, √ verminder berging- en ander
                  koste en verbeter die kontantvloei van die besigheid. √
                Masjiene doen die meeste van die werk, √ wat meer konsekwentheid,
                  goedere van beter gehalte en minder foute, skade en verliese as
                  gevolg van menslike foute beteken. √
                Die werkers is geskool om herhalende take uit te voer, √ wat hoër
                  produktiwiteit tot gevolg het. √
                Die werkers en masjinerie is gewoond aan optimale vlakke √ omdat
                  die produksieproses gestandaardiseer is. Dit bespaar koste en
                  verhoog winste. √
                Die meeste van die werk word deur masjiene gedoen, √ wat beteken
                  dat minder werkers nodig nie en arbeidskoste verminder word. √
                Gehaltebeheer is makliker om toe te pas √ omdat die produksiestelsel
                  deurlopend is en die produkte gestandaardiseer is. √
                Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die voordele
                  van massaproduksie. Maks.                                                    (10)

      5.5.3    Voorkomende maatreëls vir gebruik van masjinerie
                Masjinerie en toerusting moet korrek geïnstalleer word en veilig wees
                  om te gebruik. √√
                Werkers moet behoorlik opgelei wees oor hoe om masjinerie te
                  gebruik en moet ingelig wees oor die risiko’s wanneer masjinerie
                  gebruik word. √√
                Gereelde veiligheidstoetse moet uitgevoer word en masjinerie moet
                  gereeld in stand gehou word. √√
                Wanneer werkers met masjinerie en toerusting werk, moet hulle
                  beskermde klere en uitrustings dra, soos oorpakke, veiligheidshelms,
                  oorproppies, maskers, swaardiensstewels, sweisbrille en
                  handskoene. √√
                Ontwikkel ŉ kultuur van veiligheid in die werkplek. √√
                Maak werkers met veiligheidsprosedures vertroud. √√
                Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die
                  voorkomende maatreëls vir gebruik van masjinerie.
                                                                                  Maks.        (8)

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 20

Downloaded from hlayiso.com
20                              BESIGHEIDSTUDIES                        (EC/NOVEMBER 2017)

 5.6 Verskille tussen stukwerk- en tydverwante salarisbepalingstelsel.
     STUKWERK                                    TYDVERWANTE
      Vergoeding vir ŉ spesifieke stuk           Vergoeding vir die tyd/periode
       werk, √ ongeag die ure gewerk/tyd           gewerk, √ gewoonlik daagliks/
       spandeer om items te produseer. √           maandeliks/weekliks. √
      Berekening is gebaseer op √ die stuk  Berekening is gebaseer op √ ŉ
       werk/aantal items geproduseer. √            ooreengekome uurlikse/daaglikse/
      Enige ander relevante antwoord wat          weeklikse/maandelikse tarief. √
       verband hou met stukwerkvergoeding  Enige ander relevante antwoord
       /stukloon.                                  wat verband hou met tydverwante
                                                   salarisbepalings/vergoeding.
                                 Submaks. (2)                            Submaks. (2)
     LET WEL: 1. Die antwoord hoef nie in tabelformaat te wees nie.
                2. Die onderskeid moet duidelik wees.
                3. Ken ŉ maksimum van TWEE (2) punte toe as die onderskeid
                   nie duidelik is nie./Sien of stukwerk of tydverwante
                   salarisbepalingstelsel na.
                4. Aanvaar paragraafstylantwoord.                               Maks.    (4)

 5.7 Voldoening aan die Wet op Beroepsgesondheid en -veiligheid
      Werkgewers wat meer as twintig werknemers in diens het moet ten minste
         een gesondheids- en veiligheidsverteenwoordiger vir elke 100 werknemers
         aanstel. √√
      Verseker gesondheid en veiligheid van persone by die werk en tydens die
         gebruik van masjinerie en toerusting. √√
      Werkers moet beskermende toerusting ontvang om hul te beskerm teen
         gevaarlike situasies. √√
      Eerstehulp bokse moet beskikbaar wees in die werkplek en in die fabrieke.
         √√
      Masjinerie moet gereeld in stand gehou word en onmiddellik herstel
         word. √√
      Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die maniere waarop ŉ
         besigheid aan die Wet op Beroepsgesondheid en -veiligheid, (Wet 85 van
         1993) kan voldoen.                                                Maks.         (8)

                                                   UITEENSETTING VAN PUNTE
                                                         5.1           4
                                                         5.2           6
                                                         5.3           8
                                                         5.4           8
                                                        5.5.1          4
                                                        5.5.2          10
                                                        5.5.3          8
                                                         5.6           4
                                                         5.7           8
                                                      TOTAAL           60               [60]

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 21

Downloaded from hlayiso.com
 (EC/NOVEMBER 2017)                   BESIGHEIDSTUDIES                                  21

  VRAAG 6: VERSKILLENDE ONDERWERPE

  BESIGHEIDSOMGEWINGS

  6.1   Makro omgewing

        6.1.1   Tegnologies √√
        6.1.2   Ekonomies √√
        6.1.3   Wetlik √√
        6.1.4   Polities √√
        6.1.5   Maatskaplik/Sosiaal √√                                       (5 × 2)    (10)

  6.2   Maniere waarop besighede homself van sy mededingers kan onderskei
         Bied ŉ ander produk of diens aan. √√
         Bied ŉ meer persoonlike diens aan. √√
         Verskaffing teen laer pryse. √√
         Verskaffing van produkte van beter gehalte. √√
         Het goed opgeleide en kundige personeel. √√
         Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die maniere waarop
           ŉ besigheid homself van sy mededingers kan onderskei.
        LET WEL: Sien slegs die eerste TWEE (2) na.                      (2 × 2)         (4)

  BESIGHEIDSGELEENTHEDE

  6.3   Visuele hulpmiddels

        6.3.1    Inligtingstukke √√
        6.3.2    Vloeidiagram √√
        6.3.3    Power point √√
        6.3.4    Sirkeldiagram √√                                             (4 × 2)    (8)

  6.4   Bronne van finansiering
         Eienaarskapitaal (eie fondse) √
           - Geld wat die eienaars in die besigheid investeer √
           - Eienaar se spaargeld √
           - Aandele uitgereik √
           - Behoue wins √
         Skuld/lenings √
           - Geld wat geleen was √
           - Lenings van vriende en familie: √ die terugbetalingsooreenkoms kan
               buigsaam wees en rentekoerse kan baie laag wees, of geen rente kan
               gehef word nie √
           - Banklenings: √ die bank sal ŉ vorm van sekuriteit wil hê, die besigheid
               sal ook gereelde rentekoersbetalings op die lening moet maak √
           - Verband: √ ŉ bepaalde tipe banklening wat gebruik word om eiendom
               te koop, gewoonlik ŉ lang-termyn lening en vereis maandelikse
               terugbetalings vir die periode van die lening √
           - Skuldbriewe: √ die maatskappy leen geld van die publiek. √ Die
               skuldbriefhouers ontvang ŉ vaste rente op hul geld vir ŉ vasgestelde
               tydperk. √ Die maatskappy moet die geleende bedrag aan die einde
               van die ooreengekome tydperk terugbetaal √

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 22

Downloaded from hlayiso.com
22                                   BESIGHEIDSTUDIES                          (EC/NOVEMBER 2017)

          -    Bruikhuur of Afbetalingsverkoopooreenkomste: √ behels maandelikse
               betalings deur die besigheid vir die gebruik van die voertuig of toerusting √
          -    Oortrokke bankrekening: √ ŉ bank laat die besigheid toe om meer geld as
               wat hy in sy bankrekening het te onttrek √
          -    Handelskrediet: √ verskaffers van goedere en dienste aan die besigheid is
               dikwels bereid om ŉ sekere periode te wag vir betaling √
             Ander bronne √
          -    Toekennings: √ geld wat deur die regering beskikbaar gemaak word vir klein
               ontwikkelende besighede √
          -    Waagkapitaal: √ ryk besigheidspersone wat in belowende klein besighede
               wil belê in ruil vir gedeeltelike winste in die besigheid √
          -    Engelbefondsing: √ finansiering word gegee vir eienaarskap-aandele in die
               besigheid as dit begin word √
          -    Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die bronne van
               befondsing.                                                              Maks.         (8)

BESIGHEIDSROLLE

6.5   Spanontwikkelingstadium

      6.5.1      Vorming √√
      6.5.2      Bestorming √√
      6.5.3      Prestering √√                                                         (3 × 2)        (6)

6.6   Funksies van werkplekforum om konflik op te los
       Voorkom eensydige besluite wat gemaak word deur die werkgewers op
         kwessies wat die werknemers beïnvloed. √√
       Moedig werknemers aan om in besluitneming deel te neem. √√
       Werkplekforum het die reg om deur die werkgewer geraadpleeg te word oor
         die volgende:
         - Herstrukturering van werksmetodes en nuwe werksmetodes √√
         - Herstrukturering van werknemers √√
         - Aflegging van werknemers √√
         - Samesmeltings en oordrag van eienaarskap √√
         - Werk gradering √√
         - Kriteria vir meriete en bonusse √√
         - Gesondheid- en veiligheidsmaatreëls √√
         - Maatreëls om ŉ regstellende aksie program te bewerkstelling √√
         - Gedeeltelike of algehele sluiting van die besigheid √√
       Bevorder die belange van alle werknemers in die werkplek. √√
       Om doeltreffendheid in die werkplek aan te moedig deur samewerking te
         bevorder. √√
       Deur die werkgewer te geraadpleeg en om konsensus oor
         werksomstandighede te bereik. √√
       Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die funksies van die
         werkplekforum.                                                      Maks.                    (8)

Kopiereg voorbehou                                                               Blaai om asseblief

Text truncated here. Open the document page to read the rest.

## Related documents

- [BUS STUDIES GR11 QP NOV2017 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/bus-studies-gr11-qp-nov2017-afrikaans/19a9bef4-9932-4c99-b238-9d7931496d7e) — Business Studies · QP · 2017 · Afr
- [BUSINESS STUDIES P1 MEMO GR11 NOV2022 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-p1-memo-gr11-nov2022-afrikaans/84d648ba-dfe3-4a69-9d00-34f8f358eba7) — Business Studies · Memo · 2022 · Afr
- [BUSINESS STUDIES P2 GRADE11 MEMO NOV2022 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-p2-grade11-memo-nov2022-afrikaans/6b60fe94-5fba-4194-9528-9569d502b977) — Business Studies · Memo · 2022 · Afr
- [BUSINESS STUDIES P2 MEMO GR11 NOV2019 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-p2-memo-gr11-nov2019-afrikaans/276d73b5-805d-4a66-8f13-3236894f6ae5) — Business Studies · Memo · 2019 · Afr
- [BUSINESS STUDIES P1 QP GR11 NOV2022 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-p1-qp-gr11-nov2022-afrikaans/0fde7f10-1ecf-4183-a62b-1173e101cd03) — Business Studies · QP · 2022 · Afr
- [BUS STUDIES P2 GR11 MEMO NOV2020 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/bus-studies-p2-gr11-memo-nov2020-afrikaans/d415e57a-74f6-4544-a393-cfee59562c2a) — Business Studies · Memo · 2020 · Afr

## More from Grade 11 Business Studies

- [Gr 11 Bus Stu ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-11-bus-stu-atp-2023-24/9ad6e1d4-d0db-4a5d-938b-c62e8c425afd) — ATP
- [LP Business Studies Grade 11 June 2025 P1 and Memo](https://www.hlayiso.com/library/lp-business-studies-grade-11-june-2025-p1-and-memo/430c6d81-db16-48ba-9a31-dd02966696bb) — QP + Memo · 2025
- [LP Business Studies Grade 11 June 2025 P2 and Memo](https://www.hlayiso.com/library/lp-business-studies-grade-11-june-2025-p2-and-memo/8510a558-f4ef-4a6e-a8a4-ea5e38115ad4) — QP + Memo · 2025
- [BSTD P1 GRADE 11 Nov 2025 ENG watermark](https://www.hlayiso.com/library/bstd-p1-grade-11-nov-2025-eng-watermark/b5362a29-5f40-4f92-b1b7-51e2b5614b0b) — QP · 2025 · Eng
- [BUSINESS STUDIES P2 GR11 QP NOV2025 Afrikaans watermark](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-p2-gr11-qp-nov2025-afrikaans-watermark/a2210101-6ab3-4ded-8e8a-8ac2b096ea10) — QP · 2025 · Afr
- [KZN Business Studies Grade 11 March 2025 QP and Memo](https://www.hlayiso.com/library/kzn-business-studies-grade-11-march-2025-qp-and-memo/4cb5b873-831f-4c2a-8621-535ec3cf62e7) — QP + Memo · 2025

## Collection

- [Grade 11 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-11/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
