# Business Studies Grade 12 NSC November 2015 Memo (Afrikaans) > Grade 12 Business Studies memorandum from the NSC November Exam 2015 (Afrikaans), 55 pages. Read online or download the free PDF. - Page: https://www.hlayiso.com/library/business-studies-nov-2015-memo-afr/54f35c4d-99bd-4b0f-b091-54d8dc2d9d3f - Updated: 2026-09-27 - Subject: Business Studies - Grade: Grade 12 - Document type: Memorandum - Year: 2015 - Exam period: NSC November Exam - Curriculum: CAPS - Pages: 55 Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Business Studies](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/business-studies) › [Business Studies Grade 12 NSC November 2015 Memo (Afrikaans)](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-nov-2015-memo-afr/54f35c4d-99bd-4b0f-b091-54d8dc2d9d3f) ## About this document Business Studies · Grade 12 · NSC November Exam · 2015. Memorandum, 55 pages. Read online or download the PDF. Read it free online on the page above; download the PDF from there. ## Document text Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction. ### Page 1 Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 12 BESIGHEIDSTUDIES NOVEMBER 2015 MEMORANDUM PUNTE: 300 Hierdie memorandum bestaan uit 55 bladsye. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 2 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 2 DBE/November 2015 NSS – Memorandum NOTAS AAN NASIENERS VOORWOORD Die notas word aan nasieners verskaf vir gehalteversekeringsdoeleindes om die volgende te verseker: a) Regverdigheid, konsekwentheid en betroubaarheid in die nasienstandaard b) Vergemaklik die moderering van kandidate se skrifte op die verskillende vlakke c) Vereenvoudig die nasienproses met inagneming van die breë spektrum nasieners oor die hele land d) Implementeer toepaslike maatreëls in die onderrig, leer en assessering van die vak by skole/onderwysinstellings 1. Vir nasien- en moderering doeleindes word die volgende kleure aanbeveel: Nasiener Rooi Senior Nasiener Groen Adjunk-hoofnasiener Bruin Hoofnasiener Pienk Interne Moderator Oranje DBE Moderator Turkoois 2. Kandidate se antwoorde vir AFDELING B en C moet in volsinne wees. Dit sal egter van die aard van die vraag afhang. 3. 'n Omvattende memorandum word voorsien, maar dit is geensins volledig nie. Behoorlike oorweging moet gegee word aan 'n antwoord wat korrek is, maar: • 'n Ander uitdrukking gebruik as wat in die memorandum gegee word • Uit 'n ander bron kom • Oorspronklik is • 'n Ander benadering gebruik LET WEL: Daar is slegs een korrekte antwoord in AFDELING A. 4. Neem kennis van ander verwante antwoorde wat deur kandidate verskaf word en ken punte dienooreenkomstig toe. (In die geval waar die antwoord onduidelik is of 'n mate van begrip aandui, moet deelpunte toegeken word, byvoorbeeld een punt in plaas van die maksimum van twee punte.) 5. Die woord 'subtotaal' word gebruik om die toekenning van punte binne 'n vraag of subvraag te vergemaklik. 6. Die doel daarvan om punte (gelei deur 'maks' in die uiteensetting van die punte) aan die regterkant te omkring is om konsekwentheid en akkuraatheid te verseker met die nasien van die skrifte asook met berekeninge. 7. Subtotale van vrae moet in die regterkantlyn geskryf word. Omkring die subtotale, soos aangedui by die toekenning van punte wat aan die einde van elke vraag verskyn. Dit moet deur 'maks' in die memo gelei word. Slegs die totaal vir elke antwoord moet in die linkerkantlyn langs die toepaslike vraagnommer verskyn. 8. In 'n indirekte vraag moet die teorie sowel as die antwoord tersaaklik wees en verband hou met die vraag. 9. Foutiewe nommering van antwoorde in Afdeling A en B sal streng gepenaliseer word, daarom word korrekte nommering in alle afdelings sterk aanbeveel. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 3 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 3 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 10. Geen addisionele krediet moet vir die herhaling van feite gegee word nie. Dui aan met 'n 'H' of 'R'. 11. Neem kennis dat geen punte toegeken sal word vir die aanduiding Ja/Nee in die evalueringstipe vrae wat motivering of bevestiging vereis nie. (Van toepassing op AFDELING B en C.) 12. Die verskil tussen 'evalueer' en 'kritiese evaluering' kan soos volg verduidelik word: 12.1 Wanneer 'evalueer' gevra word, word daar van kandidate verwag om te antwoord op óf 'n positiewe/negatiewe manier óf om 'n neutrale (positiewe en negatiewe) standpunt in te neem, bv. Positief: 'COIDA verminder tyd en koste wat spandeer word √ op lang siviele hofgedinge.' √ 12.2 Wanneer 'kritiese evaluering' gevra word, word daar van kandidate verwag om te antwoord op óf 'n positiewe/negatiewe manier óf om 'n neutrale (positiewe en negatiewe) standpunt in te neem. In hierdie geval word van kandidate ook verder verwag om hulle antwoorde te ondersteun met dieper insig, bv. 'COIDA verminder tyd en koste wat gespandeer word√ op lang siviele hofgedinge,√ want die werkgewer sal nie verantwoordelik wees om vergoeding aan die werknemer te betaal as beserings opgedoen is tydens werksure nie, solank as wat die besigheid kan bewys dat hy nie agterlosig was nie.' √ LET WEL: Bogenoemde kan ook van toepassing wees op ontledings/ontleed'. 13. Die toekenning van punte moet gelei word deur die aard van die vraag, kognitiewe werkwoord wat gebruik is, puntetoekenning in die memorandum en die konteks van elke vraag. Kognitiewe werkwoorde, soos: 13.1 Adviseer, ontwerp, ontwikkel, noem, aanbeveel, stel voor (lys nie volledig nie) vereis gewoonlik nie veel diepte in kandidate se antwoorde nie. Die uiteensetting van punte vir elke stelling/antwoord sal dus aan die einde daarvan verskyn. 13.2 Beskryf, verduidelik, bespreek, brei uit, regverdig, ontledings, evalueer, evalueer krities (lys nie volledig nie) vereis meer diepgaande begrip, toepassing en beredenering. Die punte moet dus meer objektief toegeken word om te verseker dat assessering volgens die vasgestelde norme geskied, sodat eenvormigheid, konsekwentheid en regverdigheid behaal kan word. 14. AFDELING B 14.1 Indien, byvoorbeeld, VYF feite vereis word, sien die kandidaat se EERSTE VYF antwoorde na en ignoreer die res van die antwoorde. Dui dit aan deur 'n lyn deur die onnagesiende gedeelte te trek en gebruik die woord 'MAKS'. LET WEL: Dit is slegs van toepassing waar die getal feite gespesifiseer word. 14.2 Indien twee feite in een sin geskryf word, gee VOLLE krediet aan die kandidaat. Punt 14.1 geld steeds. 14.3 Indien daar van kandidate verwag word om hulle eie voorbeelde/menings te gee, beredeneer dit by die nasiensentrum ten einde die alternatiewe antwoorde te finaliseer. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 4 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 4 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 14.4 Gebruik van kognitiewe werkwoorde en toekenning van punte: 14.4.1 Waar die getal feite wat vereis dat kandidate moet 'verduidelik/bespreek/beskryf', gespesifiseer is, sal dit soos volg nagesien word: • Feit 2 punte (of soos aangedui in die memorandum) • Verduideliking 1 punt Die 'feit' en 'verduideliking' word apart gegee om die toekenning van punte te vergemaklik. 14.4.2 Indien die getal feite nie gespesifiseer word nie, moet puntetoekenning gelei word deur die aard van die vraag en die maksimum punte in die memorandum toegeken. 14.5 EEN punt kan toegeken word vir antwoorde wat maklik is om te herroep, wat een woord as antwoord vereis of wat direk aangehaal word uit 'n scenario/gevallestudie. Dit is spesifiek van toepassing op AFDELING B EN C (waar van toepassing). 15. AFDELING C 15.1 Die punte-uiteensetting vir die opsteltipe vrae is soos volg: Inleiding Inhoud Maksimum: Gevolgtrekking 32 Insig 8 TOTAAL 40 15.2 Insig bestaan uit die volgende komponente: Struktuur/Uitleg Is daar 'n inleiding, inhoud, behoorlike paragrawe en 'n 2 gevolgtrekking? Ontleding en Kandidaat se vermoë om die vraag te ontleed/korrek te vertolk, 2 vertolking sodat begrip van wat gevra word, getoon word. Sintese Is daar relevante besluite/feite/antwoorde gemaak wat op die 2 vrae gebaseer is? Punte behoort toegeken te word volgens die onderstaande gids: Geen relevante feite: 0 (Twee '-S') 'n Paar relevante feite: 1 (Een '-S') Slegs relevante feite: 2 (Geen '-S') NB: Indien daar geen '-S' is, ken die maksimum van TWEE (2) punte toe. Oorspronklikheid (Voorbeelde, aktuele inligting, huidige neigings en ontwikkelings) 2 TOTAAL VIR INSIG: 8 TOTAAL VIR FEITE: 32 TOTALE PUNTE VIR OPSTEL (8 + 32) 40 LET WEL: 1. Geen punte sal toegeken word vir inhoud wat herhaal word uit die inleiding en gevolgtrekking nie. 2. Die kandidaat verbeur punte vir uitleg indien die woorde INLEIDING en GEVOLGTREKKING nie voorkom nie. 3. Geen punte sal toegeken word vir uitleg as die opskrifte INLEIDING en GEVOLGTREKKING/SLOT nie deur 'n verduideliking ondersteun word nie. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 5 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 5 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 15.3 Dui insig in die linkerkantse kantlyn aan met 'n simbool, bv. ('S, A, S en/of O'). 15.4 Die komponente van insig word aangedui aan die einde van die voorgestelde antwoord/nasienriglyne vir elke vraag. 15.5 Sien alle relevante feite na totdat die SUBMAKS/MAKS punte vir elke onder- afdeling behaal is. Skryf 'SUBMAKS'/'MAKS' nadat maksimum punte behaal is. 15.6 Aan die einde van elke opstel, dui die toekenning van punte vir feite en punte vir insig soos volg aan: S – Struktuur, A – Ontleding, S – Sintese, O – Oorspronklikheid soos in die tabel hieronder aangedui. INHOUD PUNTE Feite 32 (maks.) S 2 A 2 S 2 O 2 TOTAAL 40 15.7 Wanneer punte vir feite toegeken word, neem kennis van die submaksimum wat aangedui word, veral as kandidate nie dieselfde subopskrifte gebruik nie. Onthou opskrifte en subopskrifte word aangemoedig en dra by tot insig (struktuur/logiese vloei/volgorde) en dui duidelikheid van denke aan. (Sien PUNTE-UITEENSETTING aan die einde van elke vraag.) 15.8 Indien die kandidaat die vraag VERKEERD identifiseer/vertolk, kry hy/sy steeds punte vir uitleg/struktuur. 15.9 Indien 'n ander benadering deur kandidate gebruik word, maak seker dat antwoorde geassesseer word in ooreenstemming met die puntetoekenning/ subopskrifte soos aangedui in die memorandum. 15.10 15.10.1 Ken TWEE punte toe vir volledige sinne. Ken EEN punt toe vir frases/sinsdele, onvoltooide sinne en vae antwoorde. 15.10.2 Met ingang November 2015, sal die TWEE punte nie noodwendig aan die einde van elke voltooide sin getoon word nie. Punte (√) sal geskei wees en langs elke feit aangedui word, bv. 'Produkontwikkeling is 'n groeistrategie,√ waar ondernemings poog om nuwe produkte in bestaande markte bekend te stel.' √ Dit sal deur die aard en konteks van die vraag, sowel as die kognitiewe werkwoord wat gebruik is, gelei word. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 6 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 6 DBE/November 2015 NSS – Memorandum AFDELING A VRAAG 1 1.1 1.1.1 D√√ 1.1.2 B√√ 1.1.3 A√√ 1.1.4 C√√ 1.1.5 C√√ 1.1.6 D√√ 1.1.7 B√√ 1.1.8 C√√ 1.1.9 A√√ 1.1.10 D√√ (10 x 2) (20) 1.2 1.2.1 POF√√ 1.2.2 tersiêre√√ 1.2.3 gehaltebeheer√√ 1.2.4 griewe√√ 1.2.5 Nasionale Vaardigheids√√(5 x 2) (10) 1.3 1.3.1 F√√ 1.3.2 H√√ 1.3.3 E√√ 1.3.4 B√√ 1.3.5 J√√ (5 x 2) (10) TOTAAL AFDELING A: 40 UITEENSETTING VAN PUNTE VRAAG 1 PUNTE 1.1 20 1.2 10 1.3 10 TOTAAL 40 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 7 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 7 DBE/November 2015 NSS – Memorandum AFDELING B Sien slegs die EERSTE DRIE antwoorde na. VRAAG 2:BESIGHEIDSOMGEWINGS 2.1 Wet op BBSEB-pilare 2.1.1 Bestuur/Bestuur en beheer√√ 2.1.2 Voorkeurverkryging/Verskaffingsdienste/Ondernemings- en verskaffer- ontwikkeling√√ 2.1.3 Sosiale/Maatskaplike verantwoordelikheid/Sosio-ekonomiese ontwikkeling√√ 2.1.4 Vaardigheidsontwikkeling√√ 2.1.5 Eienaarskap√√ (5x2) (10) 2.2 Strategiese bestuurproses OPSIE 1 - 'n Duidelike visie, missie verklaring√ en meetbare/realistiese doelwitte ingestel.√ - Identifiseer geleenthede/swak punte/sterk punte/bedreigings√ deur omgewingsverkenning/situasie-ontleding.√ - Instrumente beskikbaar vir omgewingsverkenning√ kan 'n SWOT-/PESTWO-/ Porter se Vyf Kragte/Magte-model (industriële analise instrumente) insluit.√ - Formuleer alternatiewe strategieë√ om op die uitdagings/verkenning resultate te reageer.√ - Ontwikkel ('n) aksieplan(ne)√ wat die take wat gedoen moet word/spertye wat behaal moet word/hulpbronne wat verkry moet word, ens. insluit.√ - Implementeer die verkose strategieë√ en kommunikeer dit na al die belang- hebbendes/organiseer die besigheid se hulpbronne/motiveer die personeel.√ - Evalueer,√ moniteer,√ meet strategieë voortdurend√ om sodoende regstellende stappe te doen.√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met 'n beskrywing van die strategiese bestuurproses. Maks (8) OF OPSIE 2 - Hersien√ die visie verklaring.√ - Ontleed/Hersien√ die missie verklaring.√ - Doen 'n ontleding√ deur PESTWO/PORTER'S/SSGB-('SWOT')-modelle te gebruik.√ - Formuleer 'n strategie√, bv. 'n verdedigings-/afleggingstrategie.√ - Pas 'n strategie toe√ deur 'n templaat, bv. 'n aksieplan, te gebruik.√ - Beheer/Evalueer/Moniteer die toegepaste strategie√ om gapings/afwykings in die toepassing te identifiseer.√ - Doen regstellende aksie√ om te verseker dat doelstellings/doelwitte bereik is.√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met 'n beskrywing van die strategiese bestuurproses. LET WEL: Aanvaar stappe in enige volgorde. Maks (8) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 8 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 8 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 2.3 Impak van die WAV op besighede Positiewe/Voordele - WAV maak voorsiening vir die beginsels van kollektiewe bedinging√ en stel strukture in om dispute in die werkplek op te los.√ - Bevorder 'n gesonde verhouding√ tussen die werkgewer en die werknemer.√ - Voorsien spesifieke riglyne aan werkgewers√ oor korrekte en regverdige dissiplinêre prosedures.√ - Werkgewers en werknemers het riglyne√ oor korrekte en regverdige afdankings-/ontslagprosedures.√ - Voorsien meganismes√ bv. statutêre rade/kollektiewe bedinging/KVBA.√ - Arbeidsgeskille word gouer opgelos√ en is goedkoper.√ - Verskaf beskerming aan werkgewers√ wat voortgaan met wettige uitsluitings.√ - Werkgewers is geregtig op vergoeding van die Arbeidshof√ indien hul as gevolg van onwettige/onbeskermde stakings skade gelei het.√ - Werkplekforums kan waarde toevoeg tot besighede√ indien dit behoorlik funksioneer.√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die positiewe/voordele van die WAV op besighede. EN/OF Negatiewe/Nadele - Werkgewers moet dalk inligting rakende werkplek kwessies aan vakbond- verteenwoordigers openbaar maak√ wat dalk die kern van hulle mededingende voordeel is.√ - Werkgewers kan nie werknemers afdank net soos hulle wil nie,√ aangesien prosedures gevolg moet word.√ - Sommige besighede kan voel dat die WAV die werknemers te veel mag gee√ aangesien dit tot lang prosedures kan lei, bv. om werkplekforums te raadpleeg.√ - Werkgewers kan dalk nie 'n hofbevel kry√ om 'n staking te keer nie.√ - Stakings lei altyd tot produksieverlies,√ waarvoor werkgewers nie kan eis nie.√ - Sekere vakbonde handhaaf nie die mandaat van hul lede nie,√ maar gaan oor tot nywerheidsoptrede, wat nadelig is vir arbeidsverhoudinge tussen werkgewers en werknemers.√ - Baie werknemers en werkgewers√ verstaan/respekteer nie die Wet op Arbeidsverhoudinge nie.√ - Arbeidsdispute en bedingingsraadprosedures raak ontwrigtend/tydrowend√ en kan tot 'n daling in produktiwiteit in besighede lei.√ - Baie werknemers buit die reg om te staak uit√ sonder om hulle verantwoorde- likhede te erken.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die negatiewe/nadele van die WAV vir besighede verband hou. NOTA: Ken 'n maksimum van TWEE (2) punte toe indien die impak slegs op vakunies van toepassing is. Maks (8) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 9 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 9 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 2.4 Produkontwikkeling teenoor Markontwikkeling Produkontwikkeling Markontwikkeling - Besighede genereer nuwe idees√ en - 'n Proses om nuwe markte te onder- ontwikkel 'n nuwe produk/diens.√ soek/vind√ vir bestaande produkte.√ - Die bekendstelling van 'n nuwe produk of - Besighede verkoop hul bestaande diens√ aan bestaande markte.√ produkte√ aan nuwe markte√/Sluit in die teiken van verbruikers in 'n potensiële mark √ wat buite die normale teikenmark is.√ - Voorbeeld: 'n Selfoonvervaardiger - Voorbeeld: Vind nuwe markte√ in ontwerp 'n nuwe foon√ wat ook vir ander dorpe en stede.√ internet telefoonoproepe gebruik kan word.√ - Enige ander relevante antwoord wat met - Enige ander relevante antwoord wat produkontwikkeling verband hou. met markontwikkeling verband hou. Submaks (2) Submaks (2) LET WEL: 1. Die antwoord hoef nie in tabelformaat te wees nie, solank die onderskeid net duidelik is. 2. Ken TWEE (2) punte vir elk toe, indien kandidate 'n voorbeeld gebruik om tussen die strategieë te onderskei. Maks (4) 2.5. 'COIDA' 2.5.1 Wet op Vergoeding vir Beroepsbeserings en -siektes, 1993 (Wet 130 van 1997)√√/Wysigingswet op Vergoeding vir Beroepsbeserings en -siektes, 1997 (Wet 61 van 1997)√√ LET WEL: Aanvaar ook 'COIDA'/Wet op Vergoeding vir Beroeps- beserings en -siektes. (2) 2.5.2 Impak van 'COIDA' op besighede (werkgewers en werknemers) Positiewe - Bevorder veiligheid√ in die werkplek.√ - Skep 'n raamwerk vir aanvaarbare indiensnemingspraktyke√ en veiligheidsregulasies.√ - Verskaf administratiewe riglyne/meganismes√ vir hantering/prosessering van eise.√ - Skakel tyd en koste uit√ wat op uitgerekte siviele hofgedinge spandeer sou word.√ - Dek alle werknemers in die werkplek,√ indien albei partye die nodige veiligheidsregulasies in die Wet nakom.√ - Werknemers word finansieel vergoed vir enige besering/ongeskiktheid/ gestremdheid√ wat sou voortspruit uit die uitvoer van hul pligte in hul werkplek.√ - In die geval van die dood van 'n werknemer as gevolg van 'n werkverwante ongeluk/siekte,√ sal sy/haar afhanklike(s) finansiële steun ontvang.√ - Werkgewers word beskerm teen finansiële verpligtinge indien 'n ongeluk in die werkplek sou plaasvind√ op voorwaarde dat die werkgewer nie nalatig was nie.√ - Werknemers hoef nie tot hierdie fonds√ by te dra nie.√ - Die werknemers ontvang mediese bystand√ net as daar geen ander party betrokke is nie.√ Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 10 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 10 DBE/November 2015 NSS – Memorandum - Enige vergoeding aan 'n werknemer/die familie,√ is vrygestel van inkomstebelasting.√ - Die proses√ is relatief maklik.√ - Maak besighede meer sosiaal/maatskaplik verantwoordelik√ aangesien hul nie net lukraak werkers in gevaarlike werksomstandighede kan aanstel nie.√ - Werkers word met waardigheid en respek behandel√ omdat besighede hulle as waardevolle bates beskou en nie slegs as werkers nie.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die positiewe invloed van 'COIDA' op besighede verband hou. EN/OF Negatiewe - Eisprosesse/-prosedures√ kan tydrowend wees.√ - Prosesse/Prosedures vereis deur hierdie Wet kan duur wees√ aangesien papierwerk 'n ekstra administratiewe las op besighede plaas.√ - Werkgewers moet al hul werkers registreer/jaarliks tot 'COIDA'√ bydra, wat tot kontantvloeiprobleme kan lei.√ - Werkgewers kan forseer word om groot boetes te betaal√ sou hul skuldig bevind word aan nalatigheid/nie-nakoming van veiligheidsmaatreëls.√ - Werkers wat tydelik/permanent in die buiteland√ werk word nie gedek nie.√ - Huis-/Militêre werkers√ word nie gedek nie.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die negatiewe invloed van 'COIDA' op besighede verband hou. Maks (6) 2.5.3 Nee Rede - Mnr. Tom het nie die ongeluk gerapporteer nie.√ - Hy het nie sy beskermendeklere gedra nie, ten spyte daarvan dat hy gereeld aangeraai is om dit te doen.√ (2x1) (2) 2.6 Maniere om die Wet op Vaardigheidsontwikkeling na te kom (WVO) - Besighede behoort by SAID geregistreer te wees.√√ - Vaardigheidsontwikkelingsheffing moet betaal word.√√ - Registreer werknemers by SAID om na die opleiding te kan terugeis.√√ - Besighede met meer as 50 werknemers, moet 'n fasiliteerder vir vaardigheids- ontwikkeling aanstel.√√ - Assesseer die vaardighede van werknemers om die areas waar vaardigheids- ontwikkeling nodig is, te bepaal.√√ - Moedig werknemers aan om aan leerlingskappe en ander opleidings- programme deel te neem.√√ - Gee alle werknemers die geleentheid om hulle vaardighede te verbeter.√√ - Besighede behoort by die relevante SETA's te registreer.√√ - Enige ander relevante antwoord wat met die maniere waarop 'n besigheid die voorskrifte van die WVO kan nakom, verband hou. Maks (8) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 11 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 11 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 2.7 Porter se Vyf Kragte-/Magte-model Krag/Mag/Bedingingsmag van kopers√ - Karen moet vasstel hoe√ haar kopers/klante pryse kan beïnvloed.√ - Indien Karen se klante 'n wyer keuse van dienste het,√ het hulle meer mag om pryse- en verkoopvoorwaardes te bepaal.√ - Ten spyte van Karen se hoë pryse, het sy baie kliënte√ as gevolg van haar uitstekende dienslewering en stylvolle dekor.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die krag/mag/bedingingsmag van kopers verband hou. Submaks (3) Bedreiging van nuwe toetreders tot die mark/Versperrings tot toetrede√ - Die mag wat Karen se onderneming in die mark het, sal berus op hoe maklik√ dit vir nuwe mededingers is om die mark te betree.√ - Dit was vir Karen maklik om haar besigheid te begin,√ omdat dit 'n klein kapitaalbedrag/slegs 'n handelslisensie nodig gehad het.√ - Karen se mark kan potensiële mededingers lok,√ as gevolg van min versperrings tot toetrede.√ - Dit kan moeilik vir klein besighede wees om tot die mark toe te tree√ omdat Karen 'n groot markaandeel/baie kliënte het.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die bedreiging/versperring van nuwe toetreders tot die mark verband hou. Submaks (3) Mededingende wedywering/Krag/Mag van mededingers√ - Ondernemings wat dieselfde/soortgelyke dienste lewer,√ kan 'n invloed op Karen se mark hê.√ - Karen is dalk meer mededingend/sterker as Sammy's Party Planners√ omdat sy uitstekende diens lewer.√ - Ten spyte van Karen se hoë pryse√ het sy meer kliënte as haar mede- dingers.√ - Dit is maklik vir Karen om mededingende wedywering te weerstaan,√ want daar is net een mededinger.√ - Enige ander relevante antwoord wat met mededingende wedywering/mag van mededingers verband hou. Submaks (3) Krag/Mag/Bedingingsmag van verskaffers√ - Karen moet die mag van die verskaffer√ om die mark te beïnvloed, bepaal.√ - Thuli Bpk. het meer mag oor Karen's Events,√ aangesien Thuli die enigste verskaffer in die mark is√/Karen het nie ander keuse√ as om by Thuli's Bpk. aan te koop nie.√ - Karen sal Thuli's Bpk. se bepalings en voorwaardes moet aanvaar,√ bv. Thuli's Bpk. kan die hoeveelhede en die pryse van die insette gelewer, bepaal.√ - Thuli's Bpk. kan maklik die pryse√ van haar produkte verhoog.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die mag/bedingingsmag van verskaffers verband hou. Submaks (3) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 12 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 12 DBE/November 2015 NSS – Memorandum Bedreiging/Bedingingsmag van substitute/Alternatiewe√ - Substituut dienste is verskillende dienste wat geheel of gedeeltelik dieselfde behoeftes van die kliënte kan bevredig,√ en wat ander dienste kan vervang.√ - Gekombineerde dienspakkette/ooreenkomste vir verskillende funksies√ kan moontlik teen meer bekostigbare pryse beskikbaar wees.√ - Sommige kliënte kan verkies om tradisionele huwelikseremonies op hulle eie te reël,√ wat nie Karen's Events se dienste benodig nie.√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die bedreiging/ bedingingsmag van substitute/alternatiewe verband hou. Submaks (3) Kragte/Magte (5) Verduideliking/Teorie (5) Toepassing (5) Maks (12) [60] UITEENSETTING VAN PUNTE VRAAG 2 PUNTE 2.1 10 2.2 8 2.3 8 2.4 4 2.5.1 2 2.5.2 6 2.5.3 2 2.6 8 2.7 12 TOTAAL 60 VRAAG 3: BESIGHEIDSGELEENTHEDE 3.1 Versekering 3.1.1 Nieverpligte versekering/Korttermynversekering√√ Submaks (2) Redes/Voordele van korttermynversekering - Korttermynversekering beskerm BAH teen moontlike verliese wat hul kan lei as gevolg van vuur, inbraak, diefstal, stormskade,√√ ens. - Indien BAH hul voorraad verseker, sal hul deur die versekerings- maatskappy vir voorraadverlies vergoed word.√√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met redes/voordele van nieverpligte versekering/korttermynversekering van voorraad. LET WEL: Die redes moet op die scenario van toepassing wees. Submaks (2) Maks (4) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 13 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 13 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 3.1.2 Langtermynversekering Submaks (1) Verduideliking - Uitkeerpolis/Aftree-annuïteite sal verseker dat Bongani 'n bepaalde enkelbedrag ontvang√ wanneer hy 'n sekere ouderdom bereik/aftree.√ - 'n Maandelikse betaling word aan 'n versekeringsmaatskappy gemaak,√ met die verwagting om 'n voorafbepaalde bedrag op 'n datum in die toekoms te ontvang/om die langtermyn risiko te dek.√ - 'n Lewensversekeringspolis/Assuransiepolis betaal 'n enkelbedrag uit√ nadat 'n persoon sterf.√ - Die enkelbedrag kan gebruik word om gemoedsrus/sekuriteit aan die afhanklikes te gee√ of om langtermynskuld te betaal, bv. verbandlening.√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met 'n verduideliking oor langtermynversekering. Submaks (4) Noem (1) Verduidelik (4) Maks (5) 3.1.3Versekeringskonsepte (a) Gemiddelde/Aweryklousule - Dit is 'n voorwaarde deur die versekeraar gestel en is van toepassing wanneer eiendom/goedere onderverseker is/vir minder as die markwaarde is.√√ - Die versekeraar sal vir versekerde verlies/skade in verhouding tot die versekerde waarde, betaal.√√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met die gemiddelde/ aweryklousule as 'n versekeringskonsep. Submaks (2) (b) Herinbesitstelling - Dit is 'n voorwaarde waar die versekeraar verlore/beskadigde eiendom/ goedere vervang, in plaas van om uit te betaal.√√ - Dit is van toepassing wanneer eiendom/goedere oorverseker is.√√ - Die waarde van die herinbesitstelling sal nie meer as die markwaarde van die verlies wees nie.√√ - Enige ander relevante antwoord wat verband hou met herinbesitstelling as 'n versekeringskonsep. Submaks (2) Maks (4) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 14 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 14 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 3.2 Redes vir die stigting van 'n maatskappy in staatsbesit (MSB) - Winste kan gebruik word om ander staatsdepartemente te finansier/belasting te verminder.√√ - Poste word vir alle vaardigheidsvlakke geskep.√√ - Bied noodsaaklike dienste aan wat nie deur die privaat sektor aangebied kan word nie.√√ - Billike pryse word behou.√√ - Onnodige duplisering van dienste word uitgeskakel.√√ - Beplanning kan deur sentrale beheer gekoördineer word.√√ - Enige ander relevante antwoord wat met die redes vir die stigting van 'n maatskappy in staatsbesit (MSB) verband hou. LET WEL: 1. Sien slegs die eerste TWEE (2) redes na. 2. Redes behoort positief te wees en kan voordele insluit. Maks (4) 3.3 Voordele van effektetrusts - Bestuur deur 'n fondsbestuurder√ om aandele op die aandelebeurs te koop.√ - Die belegger het 'n verskeidenheid/'n groter verskeidenheid aandele om van te kies√ en 'n laer graad van risiko.√ - Veilige beleggings√ omdat dit volgens reëls en regulasies bestuur word.√ - 'n Klein bedrag√ kan per maand belê word.√ - Maklik om in te belê√ omdat beleggers slegs verskeie vorms voltooi of aanlyn belê.√ - Maklik om in kontant te omskep√ wanneer die belegger geld benodig.√ - Fluktuasies/Veranderinge in opbrengskoerse is soms nie so ernstig nie,√ as gevolg van die verskeidenheid van die beleggingsfonds.√ - Druk inflasie gewoonlik af√ op die medium/langtermyn.√ - Bied mededingende opbrengste√ in die vorm van kapitaalgroei en dividend verspreiding aan.√ - Fondsbestuurders is ingelig/kundig/betroubaar√ omdat hulle geakkrediteer moet wees om effektetrust te kan verkoop.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die voordele van effektetrusts verband hou. Maks (8) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 15 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 15 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 3.4 Onderskei tussen gewone en voorkeuraandele Gewone aandele Voorkeuraandele - Gewone aandele ontvang slegs - Party van hierdie tipe aandele dividende√ as wins gemaak word.√ ontvang dividende√ ongeag of daar wins gemaak is of nie.√ - Gewoonlik hoe hoër die wins,√ hoe - 'n Vaste opbrengs word betaal√ op hoër die dividend.√ hierdie tipe aandele.√ - Aandeelhouers is die laaste wat - Aandeelhouers het 'n voorkeur/ betaal word√ as die maatskappy verkose eis op maatskappy bates√ in bankrot verklaar word/likwidasie.√ die geval van bankrotskap/ likwidasie.√ - Gewone aandele is standaard- - Hierdie aandele het voorkeurregte√ aandele√ met geen spesiale regte op dividende/uitbetaling bo gewone of beperkings nie.√ aandele.√ - Dividende wissel van jaar tot jaar - Dividende word betaal√ volgens die volgens wins gemaak√ soos tipe voorkeuraandeel.√ bepaal deur die maatskappy.√ - Nie-kummulatiewe voorkeuraandeel- houers√ sal nie enige uitstaande dividende van vorige jare ontvang nie.√ OF - Kumulatiewe aandeelhouers√ sal uitstaande dividende van vorige jare ontvang.√ - Aandeelhouers het stemreg√ op - Stemreg is beperk√ tot sekere die Algemene Jaarvergadering.√ omstandighede/resolusies.√ - Enige ander relevante antwoord - Enige ander relevante antwoord wat wat met gewone aandele verband met voorkeuraandele verband hou. hou. Submaks (6) Submaks (6) - Voorbeelde: - Voorbeelde: Soos bv. Sasol/Telkom, ens.√ Kumulatiewe/Nie-kumulatiewe/ Aflosbare/Nie-aflosbare/ Deelnemende/Nie-deelnemende/ Omskepbare/Nie-omskepbare.√ Enige (1 x 1) (1) Enige (1 x 1) (1) Submaks (7) Submaks (7) LET WEL: Die antwoord hoef nie in tabelformaat te wees nie, maar die onderskeid moet duidelik wees. Verskille (2 x 6) (12) Voorbeeld (2 x 1) (2) Maks (10) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 16 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 16 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 3.5 Ondernemingsvorme 3.5.1 Privaat maatskappy√ (1) 3.5.2 Sukses- of mislukkingsfaktore van 'n privaat maatskappy Kriteria Sukses Mislukking (a) Verdeling - Hoë winste en goeie opbrengste - Aandeelhouers kan hulle aandele van winste vir aandeelhouers√ dui die verkoop as dividende laag is,√ wat sukses van 'n maatskappy aan, tot 'n daling in aandeelpryse kan wat die waarde van aandele lei.√ verhoog.√ - Winste verdien kan herbelê - Dividende word nie altyd uitbetaal word√ om die besigheid se sake- nie√ wat nuwe beleggers kan bedrywighede uit te brei.√ ontmoedig.√ - Aandeelhouers ontvang winste volgens die tipe√ en aantal aandele.√ - Enige ander relevante antwoord - Enige ander relevante antwoord wat met die bydrae van wins- wat met die bydrae van wins- verdeling tot die sukses van 'n verdeling tot die mislukking van 'n privaat maatskappy verband hou. privaat maatskappy verband hou. Submaks (4) (b) Wetgewing - Prosedures om 'n privaat - Stigtingsprosedures is maatskap te stig√ is tydrowend/ingewikkeld/duur,√ vereenvoudig met die nuwe omdat baie regsdokumente Maatskappyewet 71 van 2008.√ voorberei/ingedien moet word.√ - Beperkte verantwoordelikheid laat - Hoë stigtings-/oprigtingsuitgawes√ toe dat groter/meer risiko's vereis hoë aanvangs/oprigtings- geneem kan word,√ wat tot die kapitaal.√ groei van die besigheid kan lei.√ - Ouditering van finansiële state - Jaarlikse oudit van finansiële state (indien nodig),√ gee aandeel- (indien vereis)√ is duur.√ houers die versekering dat die - Indien 'n privaat maatskappy nie besigheid na behore bestuur wetgewing nakom nie√ kan hulle word en ondersteun die lisensie deur die Registrasiekantoor verkryging van addisionele vir Maatskappye en Intellektuele finansiering.√ Eiendom ('CIPRO')/Kommissie vir Maatskappye en Intellektuele Eiendom ('CIPC') teruggetrek word.√ - Daar is nie meer 'n beperking√ op die getal aandeelhouers in 'n privaat maatskappy nie.√ - 'n Privaat maatskappy kan voordeel uit regeringskontrakte trek,√ indien hulle aan die relevante wetgewing voldoen.√ - Persoonlike aanspreeklikheid van aandeelhouers√ beïnvloed nie die maatskappy se bates nie.√ - Enige ander relevante antwoord - Enige ander relevante antwoord wat met die bydrae van wat met die bydrae van wetgewing wetgewing tot die sukses van 'n tot die mislukking van 'n privaat privaat maatskappy verband hou. maatskappy verband hou. Submaks (4) LET WEL: Aanvaar relevante faktore indien 'n Publieke/Openbare maatskappy foutiewelik in vraag 3.5.1 geïdentifiseer is. Maks (8) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 17 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 17 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 3.5.3 Publieke/Openbare maatskappy√ (1) 3.5.4 Prospektus√ (1) 3.6 Leierskap 3.6.1 Burokratiese leierskapstyl√√ (2) 3.6.2 Doeltreffendheid van burokratiese leierskapstyl Positiewe - Bestuurders verseker dat reëls/regulasies√ altyd akkuraat gevolg word.√ - Werk goed as streng beheermaatreëls√ toegepas moet word.√ - Gesondheid en veiligheid word verseker/verbeter√ in gevaarlike werkplekke, bv. konstruksieterreine/myne.√ - Volgelinge weet wat van hul verwag word,√ as gevolg van volledige instruksies.√ - Die gehalte van die werk√ kan verseker word.√ - Verseker verantwoordbaarheid√ aan algemene publiek/kliënte.√ - Streng beheer oor stelsels/prosedures,√ verseker hoë gehalte uitsette.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die positiewe van 'n burokratiese leierskapstyl verband hou. EN/OF Negatiewe - Gekompliseerde/Ingewikkelde amptelike reëls√ kan onnodig/tydrowend voorkom.√ - Leiers kan mag verkry/magsbehep√ word en ander se insette misken/ignoreer.√ - Baie min ruimte vir foute,√ dus voel werkers dat hulle nie altyd met respek behandel word nie.√ - Gebrek aan kreatiwiteit/innovering/selfvervulling√ kan tot stagnering/ afname in produktiwiteit lei.√ - Werknemers kan voel dat hulle soos voorwerpe,√ en nie soos mense behandel word nie.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die negatiewe evalueringvan 'n burokratiese leierskapstyl verband hou. LET WEL: Aanvaar relevante feite indien 'n outokratiese leierskapstyl foutiewelik as antwoord in vraag 3.6.1geïdentifiseer is. Maks (6) 3.6.3 Redes hoekom werknemers 'n laissez-faire-/vryeteuels-leierskapstyl verkies - Werkers/Volgelinge word toegelaat om eie besluite te neem.√√ - Ondergeskiktes het maksimum vryheid en werk onafhanklik.√√ - Leier motiveer werkers deur hulle te vertrou om dinge op hul eie/self te doen.√√ - Gesag word gedelegeer, wat werkers kan motiveer en produktiwiteit verhoog.√√ Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 18 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 18 DBE/November 2015 NSS – Memorandum - Volgelinge is deskundiges en weet wat hulle wil hê/kan verant- woordelikheid neem vir hul optrede/dade.√√ - Geskik vir afrigting/mentorskap om werkers te motiveer om meer te bereik/dinge beter te doen.√√ - Bemagtigbevoegde volgelinge omdat hulle ten volle vertrou word om hul werk te doen.√√ - Individuele spanlede kan verbeter/leierskapsvaardighede ontwikkel.√√ - Enige ander relevante antwoord wat met 'n positiewe evaluering van 'n laissez-faire/vrye teuels-leierskapstyl verband hou. LET WEL: 1. Sien slegs die eerste DRIE (3) na. 2. Ken punte toe as 'n ander maar relevante benadering gebruik is. Enige (3 x 2) (6) [60] UITEENSETTING VAN PUNTE VRAAG 3 PUNTE 3.1.1 4 3.1.2 5 3.1.3 4 3.2 4 3.3 8 3.4 10 3.5.1 1 3.5.2 8 3.5.3 1 3.5.4 1 3.6.1 2 3.6.2 6 3.6.3 6 TOTAAL 60 VRAAG 4: BESIGHEIDSROLLE 4.1 Ekonomiese regte van werknemers - Vry van gedwonge arbeid.√ - Vry om werk te aanvaar/kies.√ - Regverdige lone/Gelyke betaling.√ - Billike beperking van werksure.√ - Veilige en gesonde werksomstandighede.√ - Aansluit/Stig van vakbonde.√ - Reg om aan 'n wettige staking deel te neem.√ - Enige ander relevante antwoord wat met die ekonomiese regte van werknemers verband hou. LET WEL: 1. Sien slegs die eerste DRIE (3) na. 2. Ken geen punte toe vir mense- en/of sosiale regte nie. Enige (3 x1) (3) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 19 Downloaded from hlayiso.com Besigheidstudies 19 DBE/November 2015 NSS – Memorandum 4.2 KMI/KSI-projekte - Vrygewige bydraes aan NRO'e/Besighede kan komberse aan ouetehuise/ weeshuise skenk/bestuur sopkombuise.√√ - Betrokke by gemeenskapsvoorligting/-ontwikkeling/Bou skole in gemeen- skappe/Bied beurse aan behoeftige studente/Skenk ou rekenaars aan minder bevoorregte skole/Verskaf/Ondersteun volwasse onderwys en opleiding in die plaaslike gemeenskap.√√ - Gee opleiding oor entrepreneursvaardighede/Ondersteun individue wat nuwe sakegeleenthede wil begin.√√ - Bied vaardigheidsontwikkeling/werkverskaffingsprojekte/messelwerkkursusse aan.√√ - Borg kuns- en kultuurprogramme, soos skoolkore.√√ - Ondersteun jeugprogramme, soos sport/ontspanningsaktiwiteite.√√ - Enige ander relevante antwoord wat met die bydrae van korporatiewe maatskaplike/sosiale investering (KMI/KSI)-projekte aan die gemeenskap verband hou. LET WEL: 1. Sien slegs die eerste DRIE (3) na. 2. Ken 'n maksimum van TWEE (2) toe indien die voorbeeld dieselfde praktiese manier en bydrae van KMI/KSI-projekte aan die gemeenskap toon. Enige (3 x 2) (6) 4.3 Stadiums van spanontwikkeling - Vorming√√ • Individue samel inligting en indrukke oor mekaar in, en oor die omvang van die taak en hoe om dit te benader.√ • Dit is 'n gemaklike stadium om in te wees.√ • Mense fokus daarop om met roetines besig te wees, soos span- organisering, bv. wie doen wat, wanneer om te vergader√, ens. • Enige ander relevante antwoord wat met die vormingstadium van 'n span verband hou. Submaks (3) - Stormstadium/Bestorming√√ • Spanne gaan deur 'n periode van ongemaklikheid/konflik na vorming.√ • Spanlede se verskillende idees ding mee om oorweging.√ • Spanlede maak teenoor mekaar oop en konfronteer mekaar se idees/perspektiewe.√ • Spanning/Worsteling/Argumente ontstaan en ontstel die spanlede/magstryd vir die spanleier se posisie.√ • Soms word die storm-/bestorming vinnig opgelos, en soms verlaat die span nooit hierdie stadium nie.√ • Baie spanne is in hierdie stadium onsuksesvol omdat hulle nie op hulle taak fokus nie.√ • Hierdie fase kan vir die span ontwrigtend word/sal motivering laat daal indien daar toegelaat word dat dit buite beheer raak.√ • Hierdie stadium is nodig/belangrik vir die groei van die span.√ • Sommige spanlede verdra mekaar om hierdie stadium te oorleef.√ • Enige ander relevante antwoord wat met die stormstadium/bestorming as 'n stadium van spanontwikkeling verband hou. Submaks (3) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief Text truncated here. Open the document page to read the rest. ## Related documents - [Business Studies Nov 2015 Memo Eng](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-nov-2015-memo-eng/4fcd1fa0-56e1-4454-83c1-1c4bb42cb8d8) — Business Studies · Memo · 2015 · Eng - [Business Studies Nov 2015 Afr](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-nov-2015-afr/22b77106-5494-4617-8fd2-507aea407e81) — Business Studies · QP · 2015 · Afr - [2015 KZN June Memo](https://www.hlayiso.com/library/2015-kzn-june-memo/191e5700-78f0-4427-baf1-f32fdc7266a6) — Business Studies · Memo · 2015 - [BUS.ST-March-QP Memo-2015-Gr12-internal](https://www.hlayiso.com/library/bus-st-march-qp-memo-2015-gr12-internal/f9dad818-bce4-4e4b-86e2-1baeaa72d3a2) — Business Studies · Memo · 2015 - [Business Studies Nov 2019 Memo Afr](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-nov-2019-memo-afr/5b627e53-e8ab-4f0d-833d-b73f8dafc9e6) — Business Studies · Memo · 2019 · Afr - [Business Studies June July 2015 Afr](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-june-july-2015-afr/b80a0ee5-7583-4305-97cb-871e8513ebe3) — Business Studies · QP · 2015 · Afr ## More from Grade 12 Business Studies - [BUS STUDIES P1 QP JCT 2025 ENG D watermark](https://www.hlayiso.com/library/bus-studies-p1-qp-jct-2025-eng-d-watermark/bb80e211-d0d0-4667-b7d8-68f2e1736d30) — QP · 2025 · Eng - [Business Studies Grade 12 NSC P1 QP September 2025 Free State](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-grade-12-nsc-p1-qp-september-2025-free-state/be417aa7-c023-4ad6-8033-44444fbd8660) — QP · 2025 - [Business Studies P2 (Afrikaans) June 2025 Possible Asnwers](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-p2-afrikaans-june-2025-possible-asnwers/4ebc816c-e285-4ea9-908e-0168044732f4) — QP · 2025 · Afr - [Business Studies Grade 12 NSC P2 MEMO September 2025 North West](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-grade-12-nsc-p2-memo-september-2025-north-west/b24d854d-efd9-4829-983f-9c7e9835c77c) — Memo · 2025 - [Business Studies P1 May-June 2025 Eng](https://www.hlayiso.com/library/business-studies-p1-may-june-2025-eng/103fd17a-6f6d-48de-ac3d-b580e4233fb9) — QP · 2025 · Eng - [Business Studies P1 Nov 2025 Afr](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-business-studies-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-1/e6a157da-01c9-4da3-bd98-38371acfd429) — QP · 2025 · Afr ## Collection - [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers) --- Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.