# Electrical Technology Grade 12 NSC November 2023 QP (Afr)

> Grade 12 Electrical Technology question paper from the NSC November Exam 2023 (Afrikaans), 27 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/electrical-technology-nov-2023-digital-afr/33256ee3-8837-4c3f-a230-dea656bf7af9
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Electrical Technology
- Grade: Grade 12
- Document type: Question paper
- Year: 2023
- Exam period: NSC November Exam
- Curriculum: CAPS
- Pages: 27

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Electrical Technology](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/electrical-technology) › [Electrical Technology Grade 12 NSC November 2023 QP (Afr)](https://www.hlayiso.com/library/electrical-technology-nov-2023-digital-afr/33256ee3-8837-4c3f-a230-dea656bf7af9)

## About this document

Electrical Technology · Grade 12 · NSC November Exam · 2023. Question paper, 27 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                   GRAAD 12

                               NASIONALE
                           SENIOR SERTIFIKAAT

                                   GRAAD 12

             ELEKTRIESE TEGNOLOGIE: DIGITALE ELEKTRONIKA

                                 NOVEMBER 2023

PUNTE: 200

TYD: 3 uur

         Hierdie vraestel bestaan uit 18 bladsye, 'n 1 bladsy-formuleblad en
                              'n 8 bladsy-antwoordblad.

Kopiereg voorbehou                                                   Blaai om asseblief

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika    2                        DBE/November 2023
                                              NSS

INSTRUKSIES EN INLIGTING

1.         Hierdie vraestel bestaan uit SES vrae.

2.         Beantwoord AL die vrae.

3.         Beantwoord die volgende vrae op die aangehegte ANTWOORDBLAAIE:

           VRAAG 3.2.5, 3.4.3, 3.5.3 en 3.7
           VRAAG 5.2.2, 5.4, 5.5.1 en 5.5.2
           VRAAG 6.5, 6.7 en 6.11

4.         Skryf jou sentrumnommer en eksamennommer op elke ANTWOORDBLAD
           en lewer dit saam met jou ANTWOORDEBOEK in, al het jy dit nie gebruik nie.

5.         Sketse en diagramme moet groot, netjies en VOLLEDIG BENOEM wees.

6.         Toon ALLE berekeninge en rond antwoorde korrek tot TWEE desimale
           plekke af.

7.         Nommer die antwoorde korrek volgens die nommeringstelsel wat in hierdie
           vraestel gebruik is.

8.         Jy mag 'n nieprogrammeerbare sakrekenaar gebruik.

9.         Berekeninge moet die volgende insluit:

           9.1       Formules en manipulasies waar nodig

           9.2       Korrekte vervanging van waardes

           9.3       Korrekte antwoord en relevante eenhede waar van toepassing.

10.        'n Formuleblad is aan die einde van hierdie vraestel aangeheg.

11.        Skryf netjies en leesbaar.

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika      3                         DBE/November 2023
                                                NSS

VRAAG 1: MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE

Verskeie opsies word as moontlike antwoorde op die volgende vrae gegee. Kies die
antwoord en skryf slegs die letter (AD) langs die vraagnommers (1.1 tot 1.15) in die
ANTWOORDEBOEK neer, bv. 1.16 D.

1.1        Die volgende kan as gevaarlike praktyke beskou word:

           A       Die gebruik (of misbruik) van kraggereedskap
           B       Die verkeerde gebruik en hantering van handgereedskap
           C       Die etsing van gedrukte stroomborde
           D       Al die bogenoemde                                                               (1)

1.2        Die … is 'n skakelkring met twee insette wat in staat is om een bis data op 'n
           slag te stoor.

           A       bistabiele multivibrator
           B       monostabiele multivibrator
           C       astabiele multivibrator
           D       passiewe integreerder                                                           (1)

1.3        'n Op-versterkertoepassing wat positiewe terugvoer gebruik, is die …

           A       vergelyker.
           B       sommeerversterker.
           C       Schmitt-sneller.
           D       differensieerder.                                                               (1)

1.4        Die op-versterker as vergelyker is 'n uiters sensitiewe kring omdat …

           A       dit die enigste op-versterkertoepassing is wat gesloteluswins gebruik.
           B       daar geen terugvoerkoppeling tussen die uitset en inset is nie.
           C       dit van die wesenlike-aard-konsep gebruik maak.
           D       die toevoerspanning daaraan verbind is.                                         (1)

1.5        EEN van die sleutelwerkbeginsels in 'n op-versterker-integreerkring:

           A       Wanneer 'n konstante stroom na die kapasitor gevoer word, sal dit teen
                   'n konstante vaste tempo eerder as eksponensieel laai.
           B       Die twee insetterminale van die op-versterker het te alle tye
                   verskillende spannings.
           C       Die insette van die op-versterker trek maksimum stroom sodat enige
                   insetstroom deur die terugvoerkring geblokkeer word.
           D       Die stroom wat na die kapasitor gevoer word, veroorsaak dat dit
                   eksponensieel laai.                                                             (1)

1.6        'n …-kring word gebruik om skakelaarwip in skakelkringe uit te skakel.

           A       Vergelyker
           B       Bistabiele multivibrator
           C       Monostabiele multivibrator
           D       Differensieerder                                                                (1)

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika    4                         DBE/November 2023
                                              NSS

1.7        Wanneer negatiewe terugvoer in 'n op-versterker gebruik word, sal die
           bandwydte …

           A       toeneem.
           B       afneem.
           C       gelyk aan nul wees.
           D       dieselfde bly.                                                                (1)

1.8        Wanneer lig deur 'n filter gaan wat slegs 'n enkele ligvlak toelaat om deur te
           gaan en die ander ligvlakke blokkeer, staan dit as ... van lig bekend.

           A       verbinding
           B       eenwording
           C       polarisasie
           D       kombinasie                                                                    (1)

1.9        'n Toestel wat 'n binêre kode in 'n herkenbare desimale vorm omskakel, óf as
           'n syfer óf 'n karakter, word 'n … genoem.

           A       enkodeerder
           B       parallelle opteller
           C       dekodeerder
           D       binêre opteller                                                               (1)

1.10       'n Geklokte JK-wipkring is in 'n wisseltoestand wanneer ...

           A       J = 1, K = 1
           B       J = 1, K = 0
           C       J = 0, K = 1
           D       J = 0, K = 0                                                                  (1)

1.11       Logikakringe wat op die wipkring as sy basiese bou-element staatmaak, staan
           as … logikakringe bekend.

           A       kombinasie-
           B       sekwensiële
           C       onophoudelike
           D       opeenvolgende                                                                 (1)

1.12       'n Toestel wat vrylopend is, waar die werking daarvan nie staatmaak op 'n
           addisionele inset of 'n insetklokpuls nie, word 'n … toestel genoem.

           A       grendel-
           B       sinchrone
           C       hek-
           D       asinchrone                                                                    (1)

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika      5                       DBE/November 2023
                                                NSS

1.13       Die bus wat hoofsaaklik vir die SVE gebruik word om instruksies aan beide
           geheue en inset-/uitsetpoorte uit te reik, staan bekend as die …-bus.

           A       data
           B       adres
           C       stelsel
           D       beheer                                                                        (1)

1.14       Die term 'SKK' ('SCI') staan vir …

           A       seriekommunikasie-koppelvlak.
           B       standaardkommunikasie-koppelvlak.
           C       serie-opdragkoppelvlak.
           D       standaardopdragkoppelvlak.                                                    (1)

1.15       Datakommunikasie waar alle data en inligting slegs in een rigting vanaf die
           sender na die ontvanger vloei, staan as … kommunikasie bekend.

           A       dupleks-
           B       fundamentele
           C       simpleks-
           D       rudimentêre                                                                   (1)
                                                                                                 [15]

VRAAG 2: BEROEPSGESONDHEID EN VEILIGHEID

2.1        Noem TWEE voorvalle wat uit die bedrywighede van persone by die werkplek
           voortspruit, wat aan die gesondheids- en veiligheidsinspekteur gerapporteer
           moet word.                                                                            (2)

2.2        Definieer die term gevaar met verwysing na die Wet op Beroepsgesondheid
           en Veiligheid, 1993 (Wet 85 van 1993).                                                (2)

2.3        Verduidelik waarom die posisie van die noodhoofskakelaar vir die veiligheid in
           en om die werkswinkel belangrik is.                                                   (2)

2.4        Noem TWEE gevolge wat 'n derdegraadse brandwond op 'n mens se liggaam
           het.                                                                                  (2)

2.5        Noem TWEE eerstehulpstappe wat gedoen moet word nadat 'n persoon deur
           'n elektriese stroom geskok is.                                                       (2)
                                                                                                 [10]

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika         6                      DBE/November 2023
                                                   NSS

VRAAG 3: SKAKELKRINGE

3.1        Onderskei tussen bistabiele multivibrators en astabiele multivibrators met
           verwysing na die uitsettoestande.                                                        (2)

3.2        FIGUUR 3.2 hieronder toon die kring van 'n op-versterker as 'n bistabiele
           multivibrator. Beantwoord die vrae wat volg.

                                                                 +9V
              S1

                                          C1 = 10 µF
                                                       2         7
               R3                                                    6
                                                           741
              1 kΩ
                                                       3
                                                                 4          R2
                                                                           1 kΩ
                                   R5
                                  1 kΩ                                                     V
             R4
            680 Ω
                                 S2                                         R1
                                                                           470 Ω
                                                                 -9V

                              FIGUUR 3.2: BISTABIELE MULTIVIBRATOR

           3.2.1        Verduidelik die funksie van R1 en R2.                                       (2)

           3.2.2        Noem die polariteit van die uitset wanneer S2 gedruk word.                  (1)

           3.2.3        Verduidelik die werking van die kring wanneer S1 gedruk word.               (1)

           3.2.4        Lei die waarde van die uitsetspanning af wanneer S1 gedruk word.            (3)

           3.2.5        Verwys na die inset in FIGUUR 3.2.5 hieronder en teken die
                        uitsetgolfvorm op die ANTWOORDBLAD vir VRAAG 3.2.5.

                                          Inset

                                              0V
                                                                           t

                                               FIGUUR 3.2.5: INSETPULSE                             (3)

Kopiereg voorbehou                                                             Blaai om asseblief

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika          7                                          DBE/November 2023
                                                    NSS

3.3        Verwys na FIGUUR 3.3 hieronder en beantwoord die vrae wat volg.

                                              +6V

                         R2             R1
                       100 kΩ          33 kΩ

                                                                        8     4
                                                                    7                 Uitset
                                                                    6   555       3

                                                                    2
                                                                        1     5                  R3
                         Sneller                                                                470 Ω
                                        C1
                                      220 µF

                           FIGUUR 3.3: MONOSTABIELE MULTIVIBRATOR

           3.3.1        Noem of hierdie stroombaan 'n aktiewe hoë sneller of 'n aktiewe
                        lae sneller gebruik om die uitset te stel.                                                        (1)

           3.3.2        Bereken die drempelspanning van die kring.                                                        (1)

           3.3.3        Verduidelik die werking van die kring wanneer die sneller gedruk
                        word.                                                                                             (5)

           3.3.4        Noem hoe jy enige ongewenste geraas van die toevoer sou
                        uitskakel wat dalk die tydreëling van die kring kan beïnvloed.                                    (2)

3.4        Verwys na FIGUUR 3.4 hieronder en beantwoord die vrae wat volg.

                                                            +9V

                             R1
                            10 kΩ
                                                    8       4
                                                7                            R3
                              R2                                            1 kΩ
                                                    555
                             1 kΩ                                   3
                                                2

                                                6       1       5                              LUD
                             C1                                      C2
                            10 µF                                   10 nF

                              FIGUUR 3.4: ASTABIELE MULTIVIBRATOR

Kopiereg voorbehou                                                                                   Blaai om asseblief

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika        8                                  DBE/November 2023
                                                  NSS

           3.4.1           Verduidelik die term dienssiklus met verwysing na multivibrator-
                           uitsette.                                                                         (2)

           3.4.2           Noem of die laaityd van die kapasitor of die ontlaaityd van die
                           kapasitor langer is. Motiveer jou antwoord.                                       (3)

           3.4.3           Teken die spanningsgolfvorm wat oor kapasitor C1 verskyn vir EEN
                           volle siklus op die ANTWOORDBLAD vir VRAAG 3.4.3.                                 (4)

3.5        FIGUUR 3.5 hieronder toon die kring van 'n omkeer-Schmitt-sneller.

                                                    +9 V

                                                                               VUIT
                                5V                                    R1
                                                    -9 V
                                                                    6,8 kΩ

                                                                      R2
                                                                     5 kΩ

                                FIGUUR 3.5: OMKEER-SCHMITT-SNELLER

           3.5.1           Noem die voordeel daarvan om R2 verstelbaar te maak.                              (1)

           3.5.2           Bereken die waarde van die snellerspanning indien R2 op 2,2 kΩ
                           gestel word.                                                                      (3)

           3.5.3           Teken EEN siklus van die inset- en uitsetgolfvorms vir die kring op
                           die ANTWOORDBLAD vir VRAAG 3.5.3 wanneer R2 op 2,2 kΩ
                           gestel is en die insetgolfvorm sinusvormig is.                                    (6)

           3.5.4           Noem hoe die waarde van die snellerspanning verlaag kan word.                     (1)

3.6        Verwys na FIGUUR 3.6 hieronder en beantwoord die vrae wat volg.

                   0,5 V       V1       C1    R1 5 kΩ               RF 10 kΩ
                                    t

                                        C2    R2 5 kΩ                 +12 V
                   0,2 V      V2
                                                                -
                                    t
                                        C3    R3 5 kΩ                                       VUIT
                                                                +
                   0,3 V      V3
                                                                      -12 V
                                    t

                             FIGUUR 3.6: OMKEERSOMMEERVERSTERKER

Kopiereg voorbehou                                                                      Blaai om asseblief

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika      9                          DBE/November 2023
                                                NSS

           3.6.1         Noem die doel van die kapasitors in serie met die insetweerstande.        (1)

           3.6.2         Verduidelik die voordeel van die gebruik van verstelbare
                         weerstande in plaas van vastewaarde-weerstande op die inset van
                         die versterker.                                                           (2)

           3.6.3         Bereken die uitset van die versterker indien alle insetweerstande
                         op 2 kΩ gestel is.                                                        (3)

3.7        FIGUUR 3.7 hieronder toon die op-versterker as differensieerder met sy
           insetsein. Teken die uitsetgolfvorm op die ANTWOORDBLAD vir VRAAG 3.7.

                                                                  RF

                                              CIN                 +V
                   +V
                                        VIN                   -
                                                                                 VUIT
                   0                                          +
                                       t
                                                                  -V
                   -V                                                             0V

                        FIGUUR 3.7: OP-VERSTERKER AS DIFFERENSIEERDER                              (3)
                                                                                                   [50]

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika       10                       DBE/November 2023
                                                 NSS

VRAAG 4: HALFGELEIERTOESTELLE

4.1        Verwys na FIGUUR 4.1 hieronder van 'n omkeer- operasionele versterker en
           beantwoord die vrae wat volg.

                                                  R F = 1,2 kΩ

                                   RIN = 1 k Ω             +15 V
                                                       _
                                                                           VUIT
                         VIN = 60 mV                   +
                                                           -15 V
                                                                           0V
                      FIGUUR 4.1: OMKEER- OPERASIONELE VERSTERKER

           4.1.1        Noem die doel van die terugvoerweerstand (RF).                            (1)

           4.1.2        Verduidelik waarom op-versterkers selde in ooplusmodus gebruik
                        word.                                                                     (2)

           4.1.3        Bereken die spanningswins van die kring.                                  (3)

4.2        Verwys na FIGUUR 4.2 hieronder en beantwoord die vrae wat volg.

                      C1
                     10 µF                                          C2
                                                 +9 V
                                                                   22 µF
           VIN
                                                                             VUIT
                                                               RF
                      RB                         -9 V         120 kΩ
                     10 kΩ
                                                               R1
                                                              10 kΩ

                             FIGUUR 4.2: NIE-OMKEER-OP-VERSTERKER

           4.2.1        Noem TWEE funksies van weerstand RB in FIGUUR 4.2.                        (2)

           4.2.2        Bereken die spanningswins van die kring in FIGUUR 4.2.                    (3)

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika              11                            DBE/November 2023
                                                        NSS

4.3        Verwys na FIGUUR 4.3 hieronder en beantwoord die vrae wat volg.

                                                                                       +Vcc
                        Aard     1                                                8
                                                                                      Toevoer
                                              5k Ω           5k Ω          5k Ω
                                              T

                       Sneller 2                                                  7    Ontlaai

                                                  + _                + _
                                                   2                  1
                                                         R    S
                        Uitset 3                                                  6   Drempel
                                                         Wip-
                                                         kring

                                         Uitset-                 Q
                                         drywer
                                                                                      Beheer-
                    Terugstel 4                                                   5
                                                                                      spanning

                                     FIGUUR 4.3: 555-GS-PENUITLEG

           4.3.1        Noem TWEE toepassings van die 555-GS.                                                 (2)

           4.3.2        Noem TWEE nadele van die 555-GS.                                                      (2)

           4.3.3        Beskryf die funksie van pen 4.                                                        (3)

           4.3.4        Noem die funksies van die volgende komponente in FIGUUR 4.3
                        hierbo:

                       (a) NPN-transistor                                                                     (1)

                       (b) Vergelyker 2                                                                       (1)
                                                                                                              [20]

Kopiereg voorbehou                                                                       Blaai om asseblief

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika        12                   DBE/November 2023
                                                  NSS

VRAAG 5: DIGITALE EN SEKWENSIËLE TOESTELLE

5.1        Verwys na die LED-sewesegmentvertoonpaneel en beantwoord die vrae wat
           volg.

           5.1.1        Verduidelik die verskil tussen 'n gemeenskaplike anode en 'n
                        gemeenskaplike katode.                                                     (2)

           5.1.2        Noem TWEE metodes wat transistors gebruik om die kragbron aan
                        die sewesegmentvertoonpaneel te verbind.                                   (2)

5.2        Verwys na FIGUUR 5.2 van 'n desimaal-na-binêr-enkodeerder hieronder en
           beantwoord die vrae wat volg.

                                                                             X

                                                                          &        A

                                                                          &        B

                                                                                        Uitsette
                                                                          &        C

                                                                          &        D

            9      8      7       6      5    4    3    2   1   0

                                                                             Y
                        FIGUUR 5.2: DESIMAAL-NA-BINÊR-ENKODEERDER

           5.2.1        Noem die tipiese spanningsvlakke by X en Y.                                (2)

           5.2.2        Bepaal die binêre kode by die uitset wanneer skakelaar 9 gedruk
                        word. Skryf die antwoorde op die ANTWOORDBLAD vir
                        VRAAG 5.2.2.                                                               (4)

5.3        Verduidelik hoe 'n duidelike beeld op 'n VKV-skerm geskep word.                         (4)

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika        13                             DBE/November 2023
                                                  NSS

5.4        Bepaal die som wat die drie-bis- parallelle opteller in FIGUUR 5.4 hieronder
           produseer wanneer die binêre getalle 1112 en 1012 bymekaar getel word,
           deur bokse A tot F op ANTWOORDBLAD 5.4 in te vul.
           (WENK: A2 A1 A0 = 1112 en B2 B1 B0 = 1012 )

                        B2 A2                 B1 A 1                      B 0 A0

                                Ci                      Ci

                         VO                       VO                       HO
                        C0                     C0                          C0

                        Σ3      Σ2                       Σ1                         Σ0

                          FIGUUR 5.4: DRIE-BIS-PARALLELLE OPTELLER                                       (6)

5.5        Verwys na FIGUUR 5.5 van die geklokte RS-tipe wipkring hieronder en
           beantwoord die vrae wat volg.

                                              S               Q

                                              KLK

                                              R              Q

                                     FIGUUR 5.5: RS-TIPE WIPKRING

           5.5.1        Voltooi die logikakringdiagram            van   hierdie    wipkring     op
                        ANTWOORDBLAD 5.5.1.                                                              (6)

Kopiereg voorbehou                                                                  Blaai om asseblief

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika        14                   DBE/November 2023
                                                  NSS

           5.5.2        Bereken die uitset by Q deur die tydreëldiagramme op
                        ANTWOORDBLAD 5.5.2 te voltooi. Aanvaar dat Q LAAG begin.

                                              1         2     3     4
                             Klok

                                 S

                                 R

                                 Q

                                                    FIGUUR 5.5.2                               (4)

5.6        Noem die funksie van 'n dekodeerder.                                                (2)

5.7        Noem EEN voorbeeld van ELK van die volgende wipkringkategorieë:

           5.7.1        Asinchrone                                                             (1)

           5.7.2        Sinchrone                                                              (1)

5.8        Verduidelik die volgende terme met verwysing na geheue-elemente:

           5.8.1        Negatiewe randsnellering                                               (2)

           5.8.2        Voortplantingsvertraging                                               (2)

5.9        Beskryf die volgende tellers kortliks:

           5.9.1        Volle reeks teller                                                     (1)

           5.9.2        Afgesnyde teller                                                       (1)

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                   15                                          DBE/November 2023
                                                             NSS

5.10       Verwys na FIGUUR 5.10 van 'n teller hieronder en beantwoord die vrae wat volg.

                                 1                   Q0                                   Q1                                  Q2
                                                MIBB                                                                      MBB
                Inset

                                      J          Q                              J     Q                             J         Q

                                      K          Q                              K     Q                             K         Q

                                          FF0                                       FF1                                 FF2

               Klok

                                                            FIGUUR 5.10

           5.10.1           Identifiseer die kring in FIGUUR 5.10.                                                                  (1)

           5.10.2           Verduidelik hoe die teller in staat gestel sal word om op of af te tel
                            wanneer die inset hoog is.                                                                              (6)

5.11       Verwys na FIGUUR 5.11 hieronder en beantwoord die vrae wat volg.

                                                                                      C

                                                       QA                  QB                        QC                  QD

                                          SET                    SET                       SET                SET
                                     D          Q            D         Q              D          Q        D         Q
                                         FFA                     FFB                      FFC                 FFD

                                          CLR   Q                CLR   Q                   CLR   Q            CLR   Q

                        B

                                                                 A

                                                            FIGUUR 5.11

           5.11.1           Identifiseer die register in FIGUUR 5.11.                                                               (1)

           5.11.2           Benoem A, B en C.                                                                                       (3)

           5.11.3           Noem EEN gebruik van hierdie register.                                                                  (1)

           5.11.4           Beskryf hoe data deur die register vloei.                                                               (3)
                                                                                                                                    [55]

Kopiereg voorbehou                                                                                             Blaai om asseblief

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika        16                         DBE/November 2023
                                                  NSS

VRAAG 6: MIKROBEHEERDERS

6.1        Verduidelik die term ingeboude geheue in mikrobeheerders.                                    (2)

6.2        Verwys na die blokdiagram in FIGUUR 6.2 hieronder en beantwoord die vrae
           wat volg.

                                          SVE                                        ETG

                                                                            Adres       Waarde
                     A                            GAR
                                                                Adresbus    0000       0101 0101

                                                                            0001      0001 0110
               DEKODEERDER-EENHEID                                          0010      0011 0111
                                                  AKK
             OP KODE OPERAND     INS TRUKS IE

              0000   0000
                                                                            0011       1001 0010
                                   EINDE

             0001    ADRES         OPTEL                                    0100       0000 0000
              0010   ADRES        AFTREK
                                                  B                         0101       0011 0000
              0011   ADRES          STOOR

             0101    ADRES           LAAI                                   0110       0000 0001
             0110    ADRES        VERTAK
                                   ALTYD                                    0111       0000 0000
              0111   ADRES     VERTAK AS AKK
                                                      GDR
                                   =0                                       1000       0000 0000
              1000   ADRES     VERTAK AS AKK                     Databus
                                   >= 0
                                                                            1001       0000 0000
             1001    0001          INSET
                                                                            1010       0000 0000
             1001    0010          UITSET

                                                                            1011       0000 0000

                                     HIR                                    1100       0000 0000

                                                                            1101       0000 0000

                     C                                BE                    1110       0000 0000
                                                                Beheerbus   1111       0000 0000

                               FIGUUR 6.2: DATA-OORDRAG-BLOKDIAGRAM

           6.2.1            Benoem A, B en C.                                                           (3)

           6.2.2            Noem die funksie van die geheue-adresregister (GAR).                        (2)

           6.2.3            Noem die funksie van die databus.                                           (2)

           6.2.4            Verduidelik die funksie van die ewetoeganklike geheue (ETG).                (2)

           6.2.5            Noem waarom die ETG na bewering 'n vlugtige geheue is.                      (2)

6.3        Verduidelik waarom 'n A/D-omsetter met mikrobeheerders gebruik word.                         (2)

Kopiereg voorbehou                                                                 Blaai om asseblief

### Page 17

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika     17                                        DBE/November 2023
                                               NSS

6.4        Verwys na kommunikasieprotokol en beantwoord die vrae wat volg.

           6.4.1         Definieer kommunikasieprotokol.                                                           (2)

           6.4.2         Noem TWEE tipes kommunikasieprotokolle.                                                   (2)

6.5        Die tabel hieronder dui die verskille tussen SPI- en I2C-kommunikasie-
           randtoerusting aan. Voltooi TABEL 6.5 op die ANTWOORDBLAD vir
           VRAAG 6.5.

                                     SPI                                                I2C
                                                                        Halfdupleks
             Vierlyn-protokol
             Enkelmeester
                                              TABEL 6.5                                                            (3)

6.6        Verwys na FIGUUR 6.6 hieronder van 'n UART en beantwoord die vrae wat
           volg.

                                                D0
                                                D1
                                                D2
                         A                      D3
                                                D4
                                                D5
                                                                                   RX

                                                           Parallelle
                                                D6
                                                                           Serie
                                                                                   TX
                                                D7

             Parallelle data in
                                                                                              Serie-data uit
                                                R/W
                          B
                                                KLK
                                                INT

                                              FIGUUR 6.6

           6.6.1         Benoem A en B.                                                                            (2)

           6.6.2         Noem hoe data in die UART-protokoldatavloei gerangskik word.                              (4)

           6.6.3         Noem TWEE voordele van die UART.                                                          (2)

Kopiereg voorbehou                                                                            Blaai om asseblief

### Page 18

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika         18                          DBE/November 2023
                                                   NSS

6.7        Voltooi TABEL 6.7 op die ANTWOORDBLAD vir VRAAG 6.7 deur die
           kenmerke van 'n RS-232 met dié van 'n RS-485-kommunikasieprotokol te
           vergelyk.

                    EIENSKAPPE                        RS-232                 RS-485
               Lynkonfigurasie                Enkelvoudig             Differensiaal
               Maksimum kabellengte           15 meter                1 200 meter
               Tipiese logikavlakke           ±3 tot ± 25 V
               Werksmodus
                                                  TABEL 6.7                                          (3)

6.8        Verduidelik die verskil tussen 'n algoritme en 'n vloeidiagram.                           (2)

6.9        Noem DRIE belangrike stappe wat gevolg kan word om 'n vloeidiagram saam
           te stel.                                                                                  (3)

6.10       Verduidelik kortliks waarom 'n I2C-stelsel die insluiting van optrekresistors
           benodig.                                                                                  (2)

6.11       FIGUUR 6.11 op die ANTWOORDBLAD toon 'n onvolledige vloeidiagram
           van 'n PICAXE-koper('shopper')toegangsbeheerstelsel wat aan Covid-19-
           protokolle moet voldoen as gevolg van 'n nuwe golf van infeksies.

               Hierdie stelsel sal by die ingang en uitgang van 'n modewinkel opgestel
                word. Die ingang en uitgang is twee verskillende deure.
               Hierdie stelsel sal toegangsbeheer weens die Covid-19-pandemie
                moontlik maak.
               Dit sal uit 'n rooi lig en 'n groen lig bestaan.
               Covid-19-protokolle laat slegs 'n maksimum van 25 kopers op 'n slag in
                hierdie winkel toe.
               Die groen lig toon aan die koper wat die modewinkel binnegaan dat daar
                minder as 25 kopers binne is.
               Die stelsel sal twee digitale sensors gebruik.
               Sensor 1 sal die telling verhoog wanneer kopers die modewinkel
                binnegaan.
               Sensor 2 sal die telling verminder wanneer kopers die modewinkel
                verlaat.
               Sensor 1 sal die telling tot 25 kopers binne die modewinkel verhoog en
                die program sal na die rooi lig oorskakel.
               Dit sal 'n vol modewinkel aandui.
               Sensor 2 sal die telling verminder. Die groen lig skakel aan as die telling
                minder as 25 is, wat dus aandui dat 'n koper die modewinkel mag ingaan.

           Voltooi en benoem die vloeidiagram                  van   hierdie   toestel    op   die
           ANTWOORDBLAD vir VRAAG 6.11.                                                              (10)
                                                                                                     [50]

                                                                                         TOTAAL:     200

Kopiereg voorbehou

### Page 19

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                   DBE/November 2023
                                                        NSS

                                          FORMULEBLAD

HALFGELEIERTOESTELLE

               VUIT       RF                          RF
Wins A V                     OF        AV  1
               VIN        RIN                         RIN
               R 
VUIT  VIN    F 
               RIN 
                 R 
VUIT  VIN  1  F 
                 RIN 
SKAKELKRINGE

           R        R          R 
VUIT    V1 F  V2 F  ....VN F 
           R1       R2         R3 
               VUIT           VUIT
Wins A V           
               VIN V1  V2  ...VN 
VUIT   ( V1  V2  ... VN )

                        2

                            2

                    2

                        2

VLOEIKAARTSIMBOLE

                                    Proses

                                    Besluit

                                    Afsluiter

                                     Data

Kopiereg voorbehou

### Page 20

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                        DBE/November 2023
                                                NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

VRAAG 3: SKAKELKRINGE

3.2.5

               Inset        0V
                                                             t

                       +VVERS

              Uitset        0V                                   Dra punte na
                                                             t   antwoordeboek oor

                            -
                        VVERS
                                                                              MOD

                                              FIGUUR 3.2.5                             (3)

3.4.3                  VC
                ⅔ VCC

               ⅓ VCC
                                                                 Dra punte na
                                                                 antwoordeboek oor

                                                      T

                                                                              MOD

                                              FIGUUR 3.4.3                             (4)

Kopiereg voorbehou

### Page 21

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                         DBE/November 2023
                                                NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

3.5.3
                   (V)

                     9                                         VUIT

                     6
                                                             + VIN

                     3
                                                             Boonste sneller

                     0
                                                              (t)

                                                             Onderste sneller
                     -3

                                                              - VIN
                     -6                                        Dra punte na
                                                               antwoordeboek oor

                     -9
                                                                            MOD

                                              FIGUUR 3.5.3                              (6)

Kopiereg voorbehou

### Page 22

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                    DBE/November 2023
                                               NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

3.7         +V

             0

             -V

            +V

             0
                                                           Dra punte na
                                                           antwoordeboek oor

                                                                        MOD
             -V

                                              FIGUUR 3.7                           (3)

Kopiereg voorbehou

### Page 23

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                            DBE/November 2023
                                                     NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

VRAAG 5: DIGITALE EN SEKWENSIËLE TOESTELLE

5.2.2

                                                                           X

                                                                       &          A=

                                                                       &          B=

                                                                       &          C=

                                                                       &          D=

        9     8       7       6      5        4      3     2   1   0

                                                                         Y

                                                                       Dra punte na
                                                                       antwoordeboek oor

                                                                                   MOD

                                                  FIGUUR 5.2                               (4)

Kopiereg voorbehou

### Page 24

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                                  DBE/November 2023
                                                       NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

5.4
                 B2 A2                            B1 A1        B0 A 0

                         Ci                            Ci

                   VO                             VO               HO
                 C0                               C0               C0

                 Σ3      Σ2                               Σ1            Σ0
                                              D                B

                  F       E                               C             A
                                                                             Dra punte na
                                                                             antwoordeboek oor

                                                                                         MOD

                                              FIGUUR 5.4                                         (6)

5.5.1
         S
                                                                                Q

        KLK

                                                                                Q
         R                                                                   Dra punte na
                                                                             antwoordeboek oor

                                                                                          MOD

                                          FIGUUR 5.5.1                                           (6)

Kopiereg voorbehou

### Page 25

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                      DBE/November 2023
                                                  NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

5.5.2

                                1             2         3   4
              Klok

                   S

                   R

                   Q

                                                                Dra punte na
                                                                antwoordeboek oor

                                                                            MOD

                                          FIGUUR 5.5.2                               (4)

Kopiereg voorbehou

### Page 26

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                                      DBE/November 2023
                                                   NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

VRAAG 6: MIKROBEHEERDERS

6.5
                             SPI                                        I2C
                                                          Halfdupleks
      Vierlyn-protokol
      Enkelmeester

                                                                                 Dra punte na
                                                                                 antwoordeboek oor

                                                                                              MOD
                                              TABEL 6.5                                              (3)

6.7
           EIENSKAPPE                          RS-232                   RS-485
      Lynkonfigurasie                  Enkelvoudig               Differensiaal
      Maksimum kabellengte             15 meter                  1 200 meter
      Tipiese logikavlakke             ±3 tot ± 25 V
      Werksmodus

                                                                                 Dra punte na
                                                                                 antwoordeboek oor

                                                                                             MOD
                                              TABEL 6.7                                              (3)

Kopiereg voorbehou

### Page 27

Downloaded from hlayiso.com
Elektriese Tegnologie: Digitale Elektronika                        DBE/November 2023
                                                NSS

 SENTRUMNOMMER:

 EKSAMENNOMMER:

ANTWOORDBLAD

6.11
                                Begin

                                                        Verlaat    Nee
                                                        winkel?

                                                              Ja

                                                                   Dra punte na
                                                                   antwoordeboek oor

                                                                               MOD
                                          FIGUUR 6.11                                  (10)

Kopiereg voorbehou

## Related documents

- [Electrical Technology Nov 2023 (Digital) Eng](https://www.hlayiso.com/library/electrical-technology-nov-2023-digital-eng/4a107a27-0591-497e-b467-344367a396a8) — Electrical Technology · QP · 2023 · Eng
- [Electrical Technology Nov 2023 (Power Systems) Afr](https://www.hlayiso.com/library/electrical-technology-nov-2023-power-systems-afr/7aa35e6b-ee15-404c-8359-7db3c0952f41) — Electrical Technology · QP · 2023 · Afr
- [Electrical Technology Nov 2023 (Electronics) Eng](https://www.hlayiso.com/library/electrical-technology-nov-2023-electronics-eng/638455b8-55d9-4382-ac07-555358342bf4) — Electrical Technology · QP · 2023 · Eng
- [ELEC TECH QP SEPT2023 Power Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/elec-tech-qp-sept2023-power-afrikaans/f439f817-47a3-42b4-8762-e49f2c6ca1f2) — Electrical Technology · QP · 2023 · Afr
- [ELEC TECH QP SEPT2023 Electronics Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/elec-tech-qp-sept2023-electronics-afrikaans/f94a8c28-7fd6-4556-9263-d3c58461df27) — Electrical Technology · QP · 2023 · Afr
- [ELEC TECH QP SEPT2023 Digital Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/elec-tech-qp-sept2023-digital-afrikaans/70991b22-194b-42c5-a61f-97cf808eb68d) — Electrical Technology · QP · 2023 · Afr

## More from Grade 12 Electrical Technology

- [Gr 12 Dig Elec ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-dig-elec-atp-2023-24/8d3b2ee7-1d14-498d-a86b-d9fc34674531) — ATP
- [ELECTRIC TECH (Digital) MEMO GR12 SEPT 2025 ENG watermark](https://www.hlayiso.com/library/electric-tech-digital-memo-gr12-sept-2025-eng-watermark/0a867070-2654-43cf-8e48-5037555e0c3d) — Memo · 2025 · Eng
- [Electrical Technology P1 (Electronics) (English) June 2025 Possible Answers](https://www.hlayiso.com/library/electrical-technology-p1-electronics-english-june-2025-possible-answers/4302563e-89b7-4f54-8a21-63b2020e985f) — Memo · 2025 · Eng
- [Electrical Technology Nov 2025 (Digital) MG Afr](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-electrical-technology-2025-nsc-november-exam-memorandum/3b862a0c-6a87-4296-b5b6-09b072c7d1e9) — Memo · 2025 · Afr
- [ELEC TECH GR12 MEMO SEPT2024 Power Systems Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/elec-tech-gr12-memo-sept2024-power-systems-afrikaans/1a395c97-b838-42e6-9bd6-30a85a714b11) — Memo · 2024 · Afr
- [ELEC TECH GR12 MEMO SEPT2024 Power Systems English](https://www.hlayiso.com/library/elec-tech-gr12-memo-sept2024-power-systems-english/bea78337-b137-406a-9b4a-c6e631a84c9d) — Memo · 2024 · Eng

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
