# Physical Sciences Grade 12 Paper 1 Gauteng Mock 2018 Memo

> Grade 12 Physical Sciences Paper 1 memorandum from the Gauteng Mock Exam 2018, 13 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/gp-2018-vraestel-1-memorandum/65c86de9-5626-4f47-8545-c6efb3015adb
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Physical Sciences
- Grade: Grade 12
- Document type: Memorandum
- Year: 2018
- Exam period: Gauteng Mock Exam
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 13

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Physical Sciences](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/physical-sciences) › [Physical Sciences Grade 12 Paper 1 Gauteng Mock 2018 Memo](https://www.hlayiso.com/library/gp-2018-vraestel-1-memorandum/65c86de9-5626-4f47-8545-c6efb3015adb)

## About this document

Physical Sciences · Grade 12 · Gauteng Mock Exam · 2018. Memorandum, 13 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

             VOORBEREIDENDE EKSAMEN
                          2018
                  NASIENRIGLYNE

      FISIESE WETENSKAPPE: FISIKA (VRAESTEL 1) (10841)

13 bladsye

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                   10841 / 18

                   GAUTENGSE DEPARTEMENT VAN ONDERWYS
                         VOORBEREIDENDE EKSAMEN – 2018

                                                 FISIESE WETENSKAPPE: FISIKA
                                                 (Vraestel 1)

                                                 NASIENRIGLYNE

VRAAG 1

1.1    B PP
1.2    C PP
1.3    B PP
1.4    D PP
1.5    B PP
1.6    D PP
1.7    B PP
1.8    B PP
1.9    D PP
1.10   C PP
                                                                                            [20]

VRAAG 2

2.1    Die totale meganiese energie (som van die potensiële energie en kinetiese energie)
       in ŉ sisteem bly konstant so lank as wat die enigste kragte wat daarop inwerk
       konserwatiewe kragte is. PP                                                            (2)

2.2    By punt A    Emech = Ep + Ek P

                                = mgh + 0
                                = 50 x 9,8 x 5 P
                                = 2 450 J
       By punt B    Emech = Ep + Ek
                    2 450 = 0 + ½ mvi2P
                       vi = 9,899 m·s-1 P                                                     (4)

2.3    Die totale liniêre momentum van ŉ geslote sisteem bly konstant (behoue). PP            (2)

       POSITIEWE NASIEN VANAF 2.2

                                             2

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                     10841 / 18

2.4   Sp(voor)           =        Sp(na)
      mdvd + mwvw                 =        (md + mw)vc
      50 x 9,899 + 0 P            =        (50 + 60 )vc P
                   vc             =        4,4995
                   vc             =        4,50 m·s-1 P                                      (3)

2.5   Impuls,            Dp       = mdDv
                                  = 50 x (9,899 – 4,4995) P
                                  = 269,98 kg·m·s-1 P                                        (2)

2.6   Wnet = DEk        = Fnet xDxCosq
           Ekf - Eki    = Fnet xDxCosq P
                      2
      0 – ½ x110x 4,50 P       = 60 x DxCos1800 P
                   Dx   = 18,56 m P                                                          (4)
                                                                                             [17]

VRAAG 3

3.1   “vryval” is die beweging van ŉ liggaam wanneer die enigste krag wat inwerk op die
      liggaam gravitasiekrag is. (a.g.v.die gewig). PP                                       (2)

3.2   vf2        = vi2 + 2aDy P
      vf         = √(102 + (2x9,8x20)) P
                 = 22,181 m·s-1P                                                             (3)

3.3   vf = vi + aDt P
                 22,181 - 10
      Dt      =              P
                     9,8
              = 1,243 s P                                                                    (3)

3.4   Bal bons 19 m P opwaarts na die bons.

                                                                     v f - vi
                                                            tup   =
      vf2        =   vi2 + 2aDy                                          a
                                                                     0 - ( -19,298
      02         = vi2 + 2 ( 9,8)( -19) P                         =
                                                                           9,8
      vi         = 19,298 m·s-1 P                                 = 1,969 s
                                                                                             (3)

3.5   Die afname in die groottes van die snelhede en dus ook die verlies in kinetiese
      energie wys dat die botsings tussen die bal en die grond onelasties P is en energie
      verlore gaan deur klank P en hitte. P                                        (maks 2) (2)

                                                       3

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                  10841 / 18

3.6     Af is positief.

                                               Nasienkriteria
                                               Grafiek begin by 10 m·s-1                 P
                       -1                      Grafiek eindig by 22,18 m·s-1             P
       22,18 m·s            P
                                               1,243 s aangedui                          P
                                               Grafiek begin by -19,30 m·s-1             P
                                               Grafiek eindig by v =0, (tyd 3,212 s)     P
           10m·s-1 P                           Positiewe helling vir beide grafiekdele   P
                                           P
                                1,243s P

                                               Aanvaar indien die lyn skuins is
      -19,30m·s   -1    P
      P
        Opwaarts is positief
                                               Nasienriglyne
          19,30 m·s-1                          Grafiek begin by 10 m·s-1                 P
                                               Grafiek eindig by 22,18 m·s-1             P
                                               1,243 s aangedui                          P
                                               Grafiek begin by -19,30 m·s-1             P
                                               Grafiek eindig by v =0 (tyd 3,212 s)      P
                                  1,24 s       Negatiewe helling vir beide grafiekdele   P
             -10
             m·s-1

          -22,18 m·s-1                                                                       (6)
                                                                                             [19]

                                           4

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                      10841 / 18

VRAAG 4

4.1    Die netto/ totale arbeid verrig op ŉ voorwerp is gelyk aan die verandering in die
       voorwerp se kinetiese energie. PP (OF die werk gedoen op ŉ voorwerp deur ŉ
       resultante / netto krag is gelyk aan die verandering in die voorwerp se kinetiese
       energie.)                                                                              (2)

4.2    4.1

          OPSIE 1                                          OPSIE 2

         N/FN/krag van oppervlakte op voorwerpP           N/FN/krag van oppervlakte op voorwerpP

                                                                         f/Ff/wrywingskrag
                     f/Ff/wrywingskragP
                                                                         P

                                                   Fg///wsinqP
      Fg/w/krag van aarde op voorwerpP                               Fg^/ wcosq
                                                                                              (3)

                                               5

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                           10841 / 18

4.3
      4.3.1        OPSIE 1                                 OPSIE 2

                   vf2      = vi2 + 2aDxP                  Dx = viDt + ½ aDt2 P
                            = 02 + 2 x 2 x 8 P             8    = 0xDt + 0.5x2xDt P
                                         -1
                   vf       = 5,657 m·s
                                                           Dt = 2,828
                   Ek       = ½ mv2 P
                                                           Vf = vi + aDt
                            = 0,5 x 40 x 5,6572P
                                                                = 0 + 2x2,838 P
                            = 640,03 J P
                                                                = 5,657 m·s-1
                                                           Ek      = ½ mv2 P
                                                                   = 0,5 x 40 x 5,6572 P
                                                                   = 640,03 J

                                                                                                   (5)

                         OPSIE 1                                  OPSIE 2
      4.3.2
                   Wg = Fg//Dxcosq P                                h   = 8 sin 300 = 4 m
                         = (mg sin q) Dx cosq                       Ep = mgh

                         = 40x9,8 x sin 300Px 8 x cos00P                = 40 x 9,8 x 4

                         = 1 568 J P                                    = 1568 J                   (4)

      POSITIEWE NASIEN VAN 4.3.1 & 4.3.2

      4.3.3    Wnet            = DEKP

               Wg + Wf         = EKf - EKi
              1 568 + Wf P = 640,03 - 0 P
                         \ Wf = - 927,97 J P                                                       (4)

      4.3.4 Wf           = FfDxcos q P

              927,97= Ff x 8 cos 1800P
              Ff         = -115,996 N
                         = 115,996 N P                                                             (3)
                                                                                                   [20]

                                                   6

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                   10841 / 18

VRAAG 5

5.1   Die Doppler effek is die verandering in frekwensie (of toonhoogte) van die klank
      waargeneem deur ŉ luisteraar omdat die klankbron en die luisteraar verskillende
      snelhede relatief tot die medium van klank voortbeweging het. PP                     (2)

                                    v ± vL                     284,4
5.2   Vir motor A; FL     =     (          )fs, P       vs =         = 79 m·s-1P
                                    v ± vs                      3,6

                                    340 + 0
                          =     (            P)1200 P
                                    340 - 79

                          =     1563,218 Hz. P                                             (5)

                                    v ± vL
5.3   Vir motor B; FL     =     (          )fs,
                                    v ± vs

                                 340 + 0
                   1600 P =     (          P)1170P
                                 340 - v s
                   vs     =     91,375 m·s-1 P                                             (4)

5.4   Met klank

      •    Die snelheid in lug is vergelykbaar met die spoed van die ambulans. P Die
           verandering in frekwensie sal dus noemenswaardig wees en ŉ merkbare
           verandering toon. P

      Met lig

      •    Die snelheid van lig is te hoog om te vergelyk met die snelheid van die
           ambulans. P Die verandering in frekwensie sal noemenswaardig wees en dus
           geen merkbare verandering toon nie. P                                           (4)
                                                                                           [15]

                                                  7

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                   10841 / 18

VRAAG 6

6.1   Wat is die verwantskap tussen die potensiaalverskil oor ŉ weerstand en die stroom
      deur die weerstand? PP                                                                (2)

6.2
                                                             Nasienriglyne
                                                  Komponente behalwe               P
                                                  voltmeter wat in serie verbind
                                                  is.
                                                  Voltmeter in parallel oor R.     P
                       A        R                 Alle simbole korrek.             P

                                V
                                                                                           (3)

6.3   6.3.1   Potensiaalverskil (V ) P                                                     (1)

      6.3.2   Stroom (I) P                                                                 (1)

      6.3.3   Temperatuur van die vaste weerstand. P                                       (1)

6.4   Neem lesings gou/ laat tyd toe tussen die lesings sodat die weerstand afkoel.P       (1)

6.5   6.5.1
              Potensiaalverskil /V P     0   1    2       3     4    5
              Stroom /A P                0   0,29 0,6     0,9   1,22 1,48

      Alle waardes korrek in pare P                                                        (3)

                                             8

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                                         10841 / 18

6.5.2                                       Grafiek  vanpotensiaalverskil
                                                         potensiaalverskil    teenoor  stroom
                                            grafiek van                   teenoor stroom onder
                                            onder gekontroleerde     omstandighede
                                                      gekontroleerde omstandighede
                                   6

                                   5

             potensiaalverskil/V
                                   4

                                   3

                                   2

                                   1

                                   0
                                       0       0,2     0,4    0,6       0,8      1   1,2     1,4   1,6
                                                                    stroom
                                                                    Stroom/A/A

                                           Nasienriglyne
                                           Asse benoem P
                                           Skaal op beide asse korrek P
                                           Ten minste drie punte geplot P
                                           Reguit lyn P gaan deur die oorsprong
                                                                                                                  (4)

6.5.3   Die stroom deur die weerstand is direk eweredig aan die potensiaalverskil oor die
        weerstand indien die temperatuur van die weerstand konstant gehou word. PP                                (2)

6.5.4   - Indien V teenoor I soos hierbo getrek is, stel die gradiënt die grootte van die
          weerstand van die resistor voor. P

        - Indien I teenoor V geplot word, sal die gradiënt die omgekeerde van die
          weerstand van die resistor voorstel.                                                                    (1)
                                                                                                                  [19]

                                                                     9

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                       10841 / 18

VRAAG 7

7.1                 V
      Rext     =      P            (V = eksterne potensiaalverskil)
                    I

                    12
               =        P
                    1,2
               = 10 W P                                                                         (3)

7.2   Opsie 1                                                     Opsie 2

        1                      1    1                       1         1    1
       R //                 = R4 + R6 P                    R //    = R4 + R6
                              4x 6                                             4x 6
                      R// =        P                                   R// =
                              4+6                                              4+6
                            = 2,4 W                                          = 2,4 W
                                                          V//      = R// I
                       R = RT - R//P                               =2,4 x 1,2
                            = 10 - 2,4                             =2,88 W
                            = 7,6 W P                     VR       = 12 – 2,88
                                                                   = 9,12
                                                                       VR 9,12
                                                          R        =      =
                                                                        I   1,2

      Opsie 3                                                      = 7,6 W

       e           = I(Rext + r)
                   = 1,2 (2,4 + R 1,5 )
       13,8        = 1,2R + 4,68
              R = 7,6 W

                                                                                                (4)

                                                     10

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
                                                                              10841 / 18

7.3   Opsie 1                            Opsie 2

      Vr = Ir = 1,2x1,5 = 1,8 V P        V// = IR// = (1,2)(2,4) = 2,88 V P
      \ emf = VT + Vr                    VR = IR   = (1,2)(7,6) = 9,12 V P
            = 12 + 1,8 P                 Vr = 1,8 V
            = 13,8 V P                   emf   = V// + VR + Vr
                                               = 2,88 + 9,12 + 1,88
                                               = 13,8 V P
                                                      (max = 3 marks)
                                                                                       (3)

7.4   Toeneem P                                                                        (1)

7.5   •   Totale weerstand verminder P
      •   Stroom vermeerder P                                                          (2)
                                                                                       [13]

                                         11

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                         10841 / 18

VRAAG 8

8.1     GS (generator) P                                                                          (1)

8.2     splitring kommutator           P                                                          (1)

8.3     a na b P                                                                                  (1)

8.4     wgk stroom is daardie ws wat dieselfde effek sal hê as die ekwivalente gs PP OF
                V
        (Irms = max )
                  2                                                                     (2)

8.5                    Vmax       8
        Vrms      =           =       = 5,657 V P
                         2        2

                     Vrms
        Irms      =       P
                      R
                    5,657
                  =        P
                      5
                  = 1,131 A P                                                                     (4)

8.6.1

               emaks                                          Nasienriglyne
                                                                 -   Begin op maks. P
                                                                 -   Alle kwarte is positief P
                   0                                             -   1 siklus P
                                                    tyd/tye

                                                                                                  (3)

8.6.2   Nee P                                                                                     (1)

8.6.3   Geïnduseerde emk stuur stroom deur die geleiers P sodat die emk en die stroom in
        fase is P daarom is die vorms van die grafieke dieselfde.                        (2)
                                                                                         [15]

                                                     12

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
                                                                                    10841 / 18

VRAAG 9

9.1   Die foto-elektriese effek is ŉ verskynsel waarby elektrone vrygestel word P vanaf ŉ
      metaal se oppervlakte wanneer lig (EM bestraling) P met ŉ frekwensie gelyk of groter
      as die drumpelfrekwensie Pvan die metaal is waarop dit geskyn word.                     (2)

9.2   Werksfunksie is die minimum energie wat ŉ elektron in die metaal benodig om die
      elektrone uit die metaaloppervlakte vry te stel. PP                                     (2)

9.3                      c
       E     = hfo = h      P
                         lo

                                 3x108
             = 6,63 x 10-34 Px           P
                               600x10 -9
             = 3,315 x 10-19 J P                                                              (4)

9.4   Ja P                                                                                    (1)

9.5   Frekwensie van blou lig is baie hoër as die van oranje lig P wat maak dat blou lig se
      fotone meer as genoeg energie dra om foto-elektrone uit die oppervlakte van die
      metaal vry te stel. P

      OF

      Aangesien W0 konstant is word addisionele energie oorgedra aan die foto-elektrone
      as kinetiese energie. Daarom sal die ammeter ŉ lesing gee.                              (2)
                                                                                              [11]

                                                                                  TOTAAL: 150

                                             13

## Related documents

- [GP 2018 Paper 1 Memorandum](https://www.hlayiso.com/library/gp-2018-paper-1-memorandum/23750489-743e-47ce-ab89-fb6303430e77) — Physical Sciences · Memo · 2018
- [GP 2018 Paper 2 Memorandum](https://www.hlayiso.com/library/gp-2018-paper-2-memorandum/b76b99ee-4834-4d11-bd2c-3650944f8134) — Physical Sciences · Memo · 2018
- [Physical Sciences P1 Feb March 2018 Memo Afr Eng](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-p1-feb-march-2018-memo-afr-eng/4d0a2b36-b101-4443-aa19-d5c8b0d293a0) — Physical Sciences · Memo · 2018 · Eng
- [2019 AFR ENG Gauteng Paper 1 Memo](https://www.hlayiso.com/library/2019-afr-eng-gauteng-paper-1-memo/7e7c9cfc-f2f5-4700-a132-61eae8192020) — Physical Sciences · Memo · 2019 · Eng
- [2017 Physics P1 Memo GP](https://www.hlayiso.com/library/2017-physics-p1-memo-gp/3c8a7aaa-341e-4611-bd94-085d68de1cb6) — Physical Sciences · Memo · 2017
- [2014AFR gau physical sciences p1 memo](https://www.hlayiso.com/library/2014afr-gau-physical-sciences-p1-memo/db77042f-0bdc-4e06-8f6b-ce760a7e4148) — Physical Sciences · Memo · 2014

## More from Grade 12 Physical Sciences

- [PHYSICAL SCIENCE P1 QP JCT 2025 AFR D watermark](https://www.hlayiso.com/library/physical-science-p1-qp-jct-2025-afr-d-watermark/b9429ac5-acbb-4fae-989d-af9e1478a96b) — QP · 2025 · Afr
- [PHYSICAL SC P2 QP GR12 SEPTEMBER 2025 AFR1 watermark](https://www.hlayiso.com/library/physical-sc-p2-qp-gr12-september-2025-afr1-watermark/37cff2db-7c1a-4ec8-8ac5-07ec5bcf87a9) — QP · 2025
- [Physics Grade 12 NSC P2 QP September 2025 Gauteng](https://www.hlayiso.com/library/physics-grade-12-nsc-p2-qp-september-2025-gauteng/4d3cbea6-10ec-47ff-98ee-50646165ae9f) — QP · 2025
- [Physics Grade 12 NSC P1 QP September 2025 KZN](https://www.hlayiso.com/library/physics-grade-12-nsc-p1-qp-september-2025-kzn/6d225dc8-24c6-4c28-a181-df906d5a2c0e) — QP · 2025
- [Physical Sciences Physics Grade 12 PS01 QP March 2025 Limpopo](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-physics-grade-12-ps01-qp-march-2025-limpopo/482ee9af-e88a-4818-9120-11ab9e045a1c) — QP · 2025
- [Physics Grade 12 NSC P1 QP September 2025 Limpopo](https://www.hlayiso.com/library/physics-grade-12-nsc-p1-qp-september-2025-limpopo/b65e9832-a6be-4312-8f5a-57425d647121) — QP · 2025

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
