# Economics Grade 10 National November 2017 Memo (Afrikaans) > Grade 10 Economics memorandum from the National November Exam 2017 (Afrikaans), 15 pages. Read online or download the free PDF. - Page: https://www.hlayiso.com/library/grade-10-economics-2017-national-november-exam-memorandum-afrikaans/1ca5266b-8d05-447b-adcc-2fc7e3349aae - Updated: 2026-09-28 - Subject: Economics - Grade: Grade 10 - Language: Afrikaans - Document type: Memorandum - Year: 2017 - Exam period: National November Exam - Curriculum: CAPS - Pages: 15 Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 10](https://www.hlayiso.com/library/grade-10) › [Economics](https://www.hlayiso.com/library/grade-10/economics) › [Economics Grade 10 National November 2017 Memo (Afrikaans)](https://www.hlayiso.com/library/grade-10-economics-2017-national-november-exam-memorandum-afrikaans/1ca5266b-8d05-447b-adcc-2fc7e3349aae) ## About this document Economics · Grade 10 · National November Exam · 2017 · Afrikaans. Memorandum, 15 pages. Read online or download the PDF. Read it free online on the page above; download the PDF from there. ## Document text Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction. ### Page 1 NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 10 NOVEMBER 2017 EKONOMIE V2 NASIENRIGLYN PUNTE: 150 Hierdie nasienriglyn bestaan uit 15 bladsye. ### Page 2 2 EKONOMIE V2 (EC/NOVEMBER 2017) AFDELING A (VERPLIGTEND) VRAAG 1 1.1 MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE 1.1.1 C  globale 1.1.2 A  Daar is een verskaffer of ʼn paar groot verskaffers 1.1.3 A  Verbeterde tegnologie 1.1.4 B  ʼn swak onderwysstelsel 1.1.5 B  Onderhandel verbeterde lone en werksomstandighede vir hulle lede 1.1.6 A  ʼn Afname in die hoeveelheid arbeid gevra 1.1.7 C  Doeanereg 1.1.8 C  SASW (8 x 2) (16) 1.2 PASITEMS 1.2.1 H ʼn instrument wat gebruik word om te bepaal watter deel van die bevolking ekonomies aktief is 1.2.2 F verskillende kombinasies van goedere en dienste wat ons met ʼn gegewe inkome kan koop 1.2.3 E alle ander dinge bly konstant 1.2.4 B formele aktiwiteite wat individue se vermoë om hulle volle potensiaal te bereik, verbeter 1.2.5 I arbitreer dispute wat onopgelos gelaat is na konsiliasie 1.2.6 G verskaf ʼn basis vir transformasie in die Suid-Afrikaanse ekonomie 1.2.7 D wanneer die regering mense wat in sosiale nood is, deur middel van oordragbetalings subsidieer 1.2.8 C verskaf werkloosheidsyfers volgens beide nou en breë definisies van werkloosheid (8 x 1) (8) 1.3 GEE DIE TERM 1.3.1 Onverskilligheidskurwe  1.3.2 Marginale nut/Grensnut  1.3.3 Merietegoedere  1.3.4 Onder-indiensname  1.3.5 Kollektiewe bedinging  1.3.6 Wet op Vaardigheidsontwikkeling (6 x 1) (6) TOTAAL AFDELING A: 30 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 3 (EC/NOVEMBER 2017) EKONOMIE V2 3 AFDELING B VRAAG 2: MIKRO-EKONOMIE 40 PUNTE – 30 MINUTE 2.1 Beantwoord die volgende kortvrae: 2.1.1 Noem TWEE funksies van ʼn mark.  Bring kopers en verkopers bymekaar   Ken hulpbronne toe   Laat toe dat pryse en hoeveelhede onderhandel kan word  (Enige toepaslike antwoord) (Enige 2 x 1) (2) 2.1.2 Wat is volmaakte markte?  ʼn Volmaakte mark is ʼn mark waar ʼn enkele verskaffer nie die prys kan manipuleer nie  (Enige toepaslike antwoord) (1 x 2) (2) 2.2 DATARESPONS 2.2.1 Hoeveel ton koring en ton staal sal by punt B geproduseer word?  75 ton koring   75 ton staal  (2 x 1) (2) 2.2.2 Vir watter doel word die produksiemoontlikheidskurwe gebruik?  PMK word gebruik om te bepaal of markte die goedere en dienste kan voorsien wat verbruikers wil hê en die meeste benodig  (2) 2.2.3 Verduidelik die begrip skaarsheid.  Skaarsheid bestaan a.g.v. beperkte hulpbronne  waarmee onbeperkte behoeftes bevredig moet word  (Enige toepaslike antwoord) (1 x 2) (2) 2.2.4. Waarom word produksie by punt G as ondoeltreffend beskou? Punt G word beskou as ondoeltreffend omdat …  hulpbronne ondoeltreffend aangewend word.   daar ʼn vermorsing van hulpbronne is.  (Enige toepaslike antwoord) (2 x 2) (4) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 4 4 EKONOMIE V2 (EC/NOVEMBER 2017) 2.3 DATARESPONS 2.3.1 Identifiseer die ewewigsprys en –hoeveelheid.  Ewewigsprys – R6   Ewewigshoeveelheid – 60 eenhede  (2) 2.3.2 Gee die Wet van Aanbod.  As die prys van ʼn goed of diens styg, sal die hoeveelheid aangebied ook styg  en as die prys daal, sal die hoeveelheid aangebied ook daal  (2) 2.3.3 Verduidelik produksiekoste as ʼn faktor wat ʼn verandering in hoeveelheid aangebied kan veroorsaak.  As die produksiekoste toeneem, sal dit lei tot ʼn afname in die aanbod van ʼn goed of diens   As die produksiekoste afneem, sal dit lei tot ʼn toename in die aanbod van ʼn goed of diens  (2 x 1) (2) 2.3.4 Bereken die surplus aanbod. Toon alle berekeninge.  100  - 20  = 80 eenhede  (4) 2.4 Onderskei tussen nasionale en internasionale markte.  Nasionale markte – kopers is verspreid oor ʼn groot geografiese gedeelte van ʼn land  bv. JEB   In nasionale markte word aanbieders regoor die land gevind  en hulle bied dieselfde diens aan kliënte  Internasionale markte – kopers is verspreid regoor die wêreld  bv. Airbnb wat ʼn gemeenskaplike mark is vir mense van regoor die wêreld om akkommodasie aan te bied en te bespreek  In internasionale markte word aanbieders regoor die wêreld gekry en hulle bied dieselfde diens aan kliënte  (Enige toepaslike antwoord) (2 x 4) (8) 2.5 Wat is die kenmerke van indifferensiekurwes?  Verbruikers verkies hoër indifferensiekurwes bo laer indifferensiekurwes omdat die vlak van bevrediging hoër is   Indifferensiekurwes het ʼn negatiewe helling, want ʼn toename in die verbruik van een goed lei tot ʼn daling in verbruik van ʼn ander   Indifferensiekurwes kruis nooit met mekaar nie, omdat die hele kurwe van ʼn hoër vlak van bevrediging op hoër punte sal wees as dié van die laer kurwe   Indifferensiekurwes is konveks want die helling stel die koers voor waarteen verbruikers bereid is om een goed vir ʼn ander goed op te gee  (Enige toepaslike antwoord) (4 x 2) (8) [40] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 5 (EC/NOVEMBER 2017) EKONOMIE V2 5 VRAAG 3: KONTEMPORÊRE EKONOMIESE KWESSIES 40 PUNTE–30 MINUTE 3.1 Beantwoord die volgende kortvrae. 3.1.1 Noem enige TWEE benaderings om werkloosheid op te los.  Groei in produksie   Werkloosheidsversekering   Openbare werke programme  (Enige 2 x 1) (2) 3.1.2 Wat word bedoel met ʼn ekonomies-aktiewe bevolking?  Mense tussen 15–64 jaar  wat wil werk, beskikbaar is en kan werk  (1 x 2) (2) . 3.2 DATARESPONS 3.2.1 Identifiseer TWEE negatiewe uitwerkings van suikerverbruik uit bostaande uittreksel.  Vetsug   Diabetes  (2 x 1) (2) 3.2.2 Watter vakbond verteenwoordig werkers in bostaande uittreksel?  Cosatu  (2) 3.2.3 Verduidelik die uitwerking wat suikerbelasting sal hê op indiensneming in Suid-Afrika, volgens die uittreksel.  Om die verbruik van soet drank te verminder  3.2.4 Wat sal die uitwerking van die suikerbelasting op die ekonomie wees? Positief  Toename in regeringsinkome   Verminderde las op die nasionale departement van gesondheid   Daling in suikerverwante siektes  Negatief  Werksverlies   Styging in pryse van suikerverwante goedere  (Antwoord kan negatief/positief of beide wees) (Enige 2 x 2) (4) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 6 6 EKONOMIE V2 (EC/NOVEMBER 2017) 3.3 DATARESPONS 3.3.1 Waarvoor staan die afkorting seda?  Small Enterprise Development Agency  (1) 3.3.2 Watter staatsdepartement is seda 'n deel van?  DHN/ Departement van Handel en Nywerheid  (1) 3.3.3 Noem enige ander TWEE instellings wat entrepreneurskap in Suid-Afrika bevorder.  Khula Enterprise Finance   Business Partners   Industrial Development Corporation  (Enige toepaslike antwoord) (Enige 2 x 1) (2) 3.3.4 Wat is die rol of seda?  Seda bied besigheidsontwikkeling en ondersteuningsdienste vir klein ondernemings deur sy nasionale netwerk   Seda implementeer ook programme wat gerig is op besigheidsontwikkeling in gebiede wat deur die regering geprioritiseer word.  (Enige relevante antwoord) (1 x 2) (2) 3.3.5 Hoe kan formele onderwys entrepreneurskap aanmoedig? Entrepreneurskap kan aangemoedig word deur:  'n hoër vlak van onderwys in entrepreneuriese studies   entrepreneurskap en bestuur deel van die skoolkurrikulum te maak   opleidingsprogramme wat op kleinsakeondernemings in VOO's fokus aan te bied  (Enige relevante antwoord) (2 x 2) (4) 3.4 Onderskei tussen plaasvervanger en komplementêre goedere. Plaasvervanger Komplementêre  Kan gebruik word in plaas van  Goedere wat dikwels saam gebruik ander goedere om 'n behoefte word om 'n behoefte of wil te of 'n wil te bevredig  bevredig   Wanneer die prys van een  As die prys van een goed toeneem goed toeneem, styg die vraag sal die vraag van beide goedere na die plaasvervanger  afneem   Bv. beesvleis en skaapvleis   Bv. koffie en melk  (Enige relevante antwoord) (Enige 2 x 4) (8) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 7 (EC/NOVEMBER 2017) EKONOMIE V2 7 3.5 Wat is die arbeidsregte in Suid-Afrika?  Almal het die reg op regverdige arbeidspraktyke   Elke werker het die reg om te vorm, aan te sluit en aan alle aktiwiteite van 'n vakbond deel te neem   Elke werkgewer het die reg om te vorm, aan te sluit en deel te neem aan alle aktiwiteite van 'n werkgewersorganisasie   Vakbonde en werkgewersorganisasies kan kollektiewe bedinging aangaan  (Any 4 x 2) (8) VRAAG 4: MIKRO-EKONOMIE & KONTEMPORêRE EKONOMIESE KWESSIES 40 PUNTE – 30 MINUTE 4.1. Beantwoord die volgende kortvrae. 4.1.1 Noem TWEE soorte doeltreffendheid.  Pareto-doeltreffendheid   Tegniese doeltreffendheid   Produktiewe doeltreffendheid   Allokatiewe doeltreffendheid  (Enige toepaslike antwoord) (2 x 1) (2) 4.1.2 Wat is geleentheidskoste?  Die waarde van enige alternatief wat jy moet opgee wanneer jy jou keuse maak  (Enige toepaslike antwoord) (1 x 2) (2) [40] 4.2 DATARESPONS 4.2.1 Identifiseer TWEE redes, uit die uittreksel, wat gelei het tot die vertraging van dienste in die taxibedryf.  Toegang tot finansies   ʼn Gebrek aan subsidies vir die taxi bedryf   ʼn Gebrek aan bedryfspermitte  (Enige 2 x 1) (2) 4.2.2 Tot watter sektor behoort die taxibedryf?  Dienstesektor/Tersiêre sektor  (2) 4.2.3 Wat is ʼn staking, soos na verwys in bostaande uittreksel?  ʼn Staking is ʼn doelbewuste weiering, deur werkers, om hulle werk te doen   ʼn Staking is wanneer werkers ophou werk  (Enige toepaslike antwoord) (Enige 1 x 2) (2) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 8 8 EKONOMIE V2 (EC/NOVEMBER 2017) 4.2.4 Hoe sal die taxistaking die ekonomie beïnvloed?  Daar sal ʼn daling in inkome vir die regering wees   Daling in produksie omdat werkers gestrand sal wees en nie toegang tot vervoer het nie  (Enige toepaslike antwoord) (Enige 2 x 2) (4) 4.3 DATARESPONS 4.3.1 Watter land het die laagste inkome-ongelykheid?  Indië  (1) 4.3.2 Noem enige EEN van die BRICS-lande.  Brasilië,  Rusland,  Indië,  China,  Suid-Afrika  (Enige 1 x 1) (1) 4.3.3 Verduidelik die begrip Gini-koëffisiënt.  Gini-koëffisiënt is ʼn statistiese maatstaf wat gebruik word om te bepaal hoe inkome versprei word tussen rykes en armes  (2) 4.3.4 Wat beteken ʼn Gini-koëffisiënt van 0,63 in Suid-Afrika?  ʼn Gini-koëffisiënt van 0,63 dui op ʼn ongelyke inkome verdeling  (Enige toepaslike antwoord) (1 x 2) (2) 4.3.5 Wat dink jy behoort die regering te doen om inkome- ongelykheid te verminder? Implementeer beleide en strategieë vir die herverdeling van inkome  Implementeer minimum lone vir huishulpe en plaaswerkers  Verskaf sosiale-sekuriteit programme  Verbeter Suid-Afrika se menslike kapitaal sodat hulle ʼn bydrae kan maak tot ekonomiese aktiwiteite  Verbeter die kwaliteit van onderwys veral in armer gebiede  (Enige toepaslike antwoord) (2 x 2) (4) 4.4 Bespreek indirekte belasting en subsidies as metodes van openbaresektor inmenging. .  Indirekte belasting is ʼn soort belasting wat die regering hef op sekere goedere en dienste   Dit is ʼn indirekte belasting omdat slegs mense wat belasbare goedere en dienste koop, indirekte belasting betaal   Indirekte belasting raak die verbruiker meer as die produsent   Bv. BTW, aksyns en invoerbelasting   Subsidies is ʼn soort finansiële hulp deur die regering om die produksie en verbruik van goedere en dienste te beïnvloed  Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 9 (EC/NOVEMBER 2017) EKONOMIE V2 9  Subsidies kan verdeel word in verbruikersubsidies wat ʼn betaling aan die verbruiker is vir ʼn spesifieke goed of diens en ʼn produsente- subsidie wat ʼn betaling aan die produsent is met die doel om die prys van die produk te verlaag   Bv. subsidie help boere om voedselproduksie te verhoog  Enige toepaslike antwoord) (2 x 4) (8) . 4.5 Verduidelik waarom, volgens jou mening, sekere groepe mense in Suid-Afrika ekonomies gemarginaliseerd is.  Beperkte toegang tot onderwys, lae vaardigheidsvlakke en investering in opleiding   Wydverspreide armoede onder diegene wat ʼn lae inkomste verdien asook werkloses   Uitsonderlike vlakke van ongelykheid, hoofsaaklik gebaseer op ras en geslag   Onvoldoende beskerming (wetlik) vir sommige wat lae lone verdien soos plaaswerkers en huishulpe  (Enige toepaslike antwoord) (4 x 2) (8) [40] TOTAAL AFDELING B: 80 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 10 10 EKONOMIE V2 (EC/NOVEMBER 2017) . AFDELING C Beantwoord enige EEN van die twee vrae uit hierdie afdeling in die ANTWOORDEBOEK. PUNTE- STRUKTUUR VAN OPSTEL TOEKENNING Inhoud Hoofgedeelte: Bespreek in besonderhede/Diepgaande bespreking/ Maks. 26 Ondersoek/Bespreek krities /Ontleed/Vergelyk/Evalueer/ Onderskei/Verduidelik / Assesseer/Debatteer Addisionele gedeelte: Gee eie mening/Bespreek krities/Evalueer/Evalueer krities/Teken ʼn grafiek en verduidelik/Gebruik die gegewe Maks. 10 grafiek en verduidelik/Voltooi die gegewe grafiek/Bereken/Lei af/Vergelyk/Verduidelik/Onderskei/ Interpreteer/Debatteer kortliks Slot Enige toepaslike hoër-orde slot wat die volgende behoort in te sluit:  ʼn Kort opsomming van wat bespreek/ontleed is sonder die herhaling van enige feite wat reeds in die inhoud genome is. Maks. 2  ʼn Mening of waardeoordeel oor die feite wat bespreekte is  Addisionele ondersteunende inligting wat die bespreking/ ontleding versterk  ʼn Teenstrydige sienswyse met motivering, indien vereis  Aanbevelings TOTAAL: 40 VRAAG 5: MIKRO-EKONOMIE 40 PUNTE – 40 MINUTE Markmislukking vind plaas wanneer die mark misluk om goedere en dienste te verskaf, of te veel of te min verskaf. Dit is die hoofrede waarom regerings in die mark inmeng.  Bespreek in detail, met behulp van grafieke, die volgende metodes van regeringsinmenging:  Maksimum pryse  Minimum pryse (26)  Wat is die argumente ten gunste van minimum lone? (10) INLEIDING Regering meng in die mark in deur prysbeheer ten einde die ekonomie te stabiliseer  Die openbare sektor of regering sluit in alle aspekte van plaaslike, streek en nasionale regering  (Aanvaar enige toepaslike inleiding) (Maks 2) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 11 (EC/NOVEMBER 2017) EKONOMIE V2 11 INHOUD HOOFGEDEELTE MAKSIMUM PRYSE Punte sal soos volg toegeken word: 1 punt vir X-as 1 punt vir Y-as 1 punt vir benoeming van V-kurwe 1 punt vir benoeming van A-kurwe 1 punt vir ewewigspunt 1 punt vir aandui van prysplafon (Maks 3)  Regering stel prysplafonne in  om verbruikers teen prysstygings te beskerm   In bostaande grafiek word ewewig  bereik waar die vraag- en aanbodkurwe mekaar sny   Die ewewigsprys is by P  en die hoeveelheid by Q   Veronderstel die regering stel ʼn prysplafon in teen ʼn prys laer as die ewewigsprys   Die prys word deur wetgewing verbied  om te styg tot die markprys/ewewigsprys   By die maksimum prys / prysplafon het ons nie ʼn ewewig nie  omdat die hoeveelheid aangevra hoër is as die hoeveelheid aangebied   Die regering het egter voorkom dat pryse styg en ʼn aanhoudende surplusvraag  bestaan in die mark  Die regering sal inmeng  in die mark om die prys van ʼn goed of diens te beheer deur maksimum pryse of prysplafonne daar te stel   Die maksimum prys van ʼn goed of diens word vasgestel onder die markprys sodat arm verbruikers  goedere en dienste kan bekostig   Met prysplafonne word pryse verhoed om  bo ʼn sekere vlak te styg  (Sub-maks 10) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 12 12 EKONOMIE V2 (EC/NOVEMBER 2017) MINIMUM PRYSE Punte sal soos volg toegeken word: 1 punt vir X-as 1 punt vir Y-as 1 punt vir benoeming van V-kurwe 1 punt vir benoeming van A-kurwe 1 punt vir ewewigspunt 1 punt vir aandui van prysvloer  Regerings stel prysvloere vas  ten einde te voorkom dat pryse laer as ʼn sekere vlak daal   In bostaande grafiek word ewewig  bereik waar die vraag- en aanbodkurwes mekaar sny   Die ewewigsprys is by p* en die hoeveelheid by q*   Veronderstel die regering stel ʼn prysvloer vas teen ʼn prys hoër as die ewewigsprys   Die prys word deur wetgewing verhoed  om te daal tot die markprys / ewewigsprys   By die minimum prys/prysvloer is daar nie ʼn ewewig nie  omdat die hoeveelheid aangebied die hoeveelheid aangevra oortref   Die regering het egter voorkom dat pryse sal daal  en ʼn aanhoudende surplusaanbod  bestaan in die mark  Die regering sal inmeng  in die mark om pryse te beheer van ʼn goed of diens deur minimum pryse of prysvloere vas te stel   Deur prysvloere word pryse verhoed  om onder ʼn sekere vlak te daal  (Sub-maks 10) (Enige toepaslike feite) (Maks 26) ADDISIONELE GEDEELTE Wat is die argumente ten gunste van minimum lone?  Regerings gebruik prysvloere om verskaffers van daardie goedere en dienste te beskerm   Die kragte van aanbod en vraag in ʼn vryemark bepaal lone en daar is geen waarborg dat werkers genoeg sal verdien om hulle basiese lewenskoste te dek nie   Die regering meng in die arbeidsmark in deur minimum lone vas te stel om te verseker dat werkers ordentlike lone verdien om hulle basiese lewenskoste te dek  Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 13 (EC/NOVEMBER 2017) EKONOMIE V2 13  Die regering doen dit om te voorkom dat werkgewers hulle werkers uitbuit deur onaanvaarbare lae lone te betaal   Deur minimumloon-wetgewing, stel die regering ʼn minimum loon wat hoër is as die ewewigsloon   Teen die minimum loon stel besighede minder werkers aan omdat die loon te hoog is   Die hoeveelheid mense wat bereid is om teen die hoër lone te werk, neem toe   ʼn Oorskot aanbod van arbeid ontstaan dan in die arbeidsmark  (Maks 10) SLOT Regeringsinmenging is nodig in ʼn mark om ekonomiese groei en ontwikkeling in ʼn land te verseker  Regerings meng in om arm huishoudings te help en ook om pryse te beheer ten einde verbruikers en produsente te beskerm teen onregverdige prysvasstelling  (Aanvaar enige ander toepaslike slot) (Maks 2) [40] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 14 14 EKONOMIE V2 (EC/NOVEMBER 2017) VRAAG 6: KONTEMPORêRE EKONOMIESE KWESSIES 40 PUNTE – 40 MINUTE Die skepping van werksgeleenthede is een van die makro-ekonomiese doelwitte van die regering.  Bespreek, in detail, die verskeie soorte werkloosheid. (26)  Watter strategieë het die Suid-Afrikaanse regering geïmplementeer om die kwessie rondom werkloosheid aan te spreek? (10) [40] INLEIDING Werkloosheid is ʼn situasie waarin lede van die arbeidsmag werkloos is, maar beskikbaar en geskik is vir werk, maar nie in staat om werk te kry nie  (Aanvaar enige ander toepaslike inleiding) (Maks 2) INHOUD HOOFGEDEELTE Soorte werkloosheid 1. Wrywings werkloosheid   Hierdie soort werkloosheid verwys na mense wat tussen werke is  bv. mense wat besig is om van werk te verander   Wrywingswerkloosheid verwys na korttermyn werkloosheid   Hierdie soort werkloosheid kan plaasvind onder toestande van volle indiensname  2. Strukturele werkloosheid   Dit is die ernstigste soort werkloosheid omdat dit enige tyd kan plaasvind,  selfs as daar ʼn hoë groeikoers is   Hierdie soort werkloosheid is a.g.v. strukturele  veranderinge in die ekonomie soos vooruitgang in tegnologie   Sekere soorte werk  mag oortollig raak a.g.v. veranderinge in die ekonomie   Hierdie veranderinge mag nuwe werksgeleenthede skep  en as werkers nie kan aanpas nie,  kan hulle werkloos raak 3. Sikliese werkloosheid   Hierdie soort werkloosheid hou verband met die sakesiklus  en vind plaas a.g.v. ʼn gebrekkige vraag na arbeid gedurende die afswaaifase  van die sakesiklus  Gedurende ʼn resessie is daar ʼn afname in ekonomiese aktiwiteit en huishoudings se vraag na goedere en dienste daal  en dit lei tot ʼn daling in die vraag na arbeid   Dit word ook vraag-gebrekkige werkloosheid genoem  Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ### Page 15 (EC/NOVEMBER 2017) EKONOMIE V2 15 4. Seisoenale werkloosheid   Hierdie soort werkloosheid is algemeen in sekere sektore  van die ekonomie, soos in landbou en dienste soos toerisme,  omdat hulle seisoenale behoefte aan arbeid het   Slegs ʼn klein persentasie  van mense word deur hierdie soort werkloosheid beïnvloed   Bv. baie landbouwerkers word slegs in die lente en herfs benodig om te plant en te oes   Gevolglik raak plaaswerkers oortollig  gedurende die ander seisoene  (Enige toepaslike feite) (Maks 26) ADDISIONELE GEDEELTE Watter strategieë het die Suid-Afrikaanse regering geïmplementeer om die kwessie rondom werkloosheid aan te spreek?  Wette rakende werk in Suid-Afrika het sedert 1994 ʼn transformasie ondergaan   Wette wat mense se vryheid ingeperk het en deelname aan die ekonomie verhinder het, is afgestel   Die Wet op Arbeidsverhoudinge, Wet op Basiese Diensvoorwaardes, Wet op Gelyke Indiensname en die Wet op Vaardigheidsontwikkeling is die mees beduidende wette/wetgewing wat ingestel is   Hierdie wette het ʼn groot impak op werk in Suid-Afrika   Entrepreneurskapsprogramme, toelaes, vaardigheidsontwikkeling en opleidingsprogramme is geïmplementeer ten einde mense aan te moedig om hulself in diens te neem   Die Nasionale Jeug Agentskap wat in 2009 geloods is, is daarop gemik om mense tussen die ouderdom van 16 en 25 van deeltydse werk te voorsien terwyl hulle verder studeer  (Enige toepaslike feite) (Maks 10) SLOT Suid-Afrika se armoede word hoofsaaklik veroorsaak deur werkloosheid en die land benodig ʼn gesofistikeerde oplossing om werkloosheidsvlakke te verlaag  (Aanvaar enige ander toepaslike slot) (Maks 2) [40] TOTAAL AFDELING C: 40 GROOTTOTAAL: 150 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief ## Related documents - [ECONOMICS P1 GR10 QP NOV2017 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/grade-10-economics-2017-national-november-exam-question-paper-paper-1-afrikaans/39929933-f231-4d31-8c37-17bb8f7c9306) — Economics · QP · 2017 · Afr - [Gr10 ECN P1 (Afrikaans) June 2017 Possible Answers](https://www.hlayiso.com/library/gr10-ecn-p1-afrikaans-june-2017-possible-answers/8209781f-6149-4eb2-9b59-aae640a445d4) — Economics · Memo · 2017 · Afr - [Gr10 ECN P2 (Afrikaans) June 2017 Possible Answers](https://www.hlayiso.com/library/gr10-ecn-p2-afrikaans-june-2017-possible-answers/1e0f9470-73da-451a-8cab-77b687d11fc6) — Economics · Memo · 2017 · Afr - [Gr10 ECN P2 (Afrikaans) Possible Answers](https://www.hlayiso.com/library/gr10-ecn-p2-afrikaans-possible-answers/529d4c9a-79c1-4764-8962-c867c6485104) — Economics · Memo · 2017 · Afr - [ECONOMICS P1 MEMO GR10 NOV2017](https://www.hlayiso.com/library/grade-10-economics-2017-national-november-exam-memorandum-paper-1/e6207611-bbc1-4e76-82f0-b8f2bbefb70a) — Economics · Memo · 2017 - [Gr10 ECN P2 (Afrikaans) June 2017 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/gr10-ecn-p2-afrikaans-june-2017-question-paper/209c6d0c-2dc8-416c-9d4b-54e2ed5233cd) — Economics · QP · 2017 · Afr ## More from Grade 10 Economics - [Gr 10 Eco ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-10-eco-atp-2023-24/1e23cbbf-de14-4cad-b1b6-69a5e90a701c) — ATP - [LP Economics Grade 10 March 2025 QP and Memo](https://www.hlayiso.com/library/lp-economics-grade-10-march-2025-qp-and-memo/bac096e2-ec50-4df8-a553-9592d8c40ac8) — QP + Memo · 2025 - [Gr 10 Economics P2 (Afrikaans) June 2024 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/gr-10-economics-p2-afrikaans-june-2024-question-paper/cca5a2fb-d2a8-4291-8b77-27df39ea4aa7) — QP · 2024 · Afr - [ECONOMICS P1 QP JUNE 24](https://www.hlayiso.com/library/grade-10-economics-2024-north-west-june-exam-question-paper-paper-1/a6b341ec-cf90-4c6c-bc44-6fd35bc80cb5) — QP · 2024 - [GR10 S2 ECONOMICS QP P2 S2 AFR](https://www.hlayiso.com/library/gr10-s2-economics-qp-p2-s2-afr/1ca1c135-8581-4567-b1a0-26446a808bd2) — QP · 2024 · Afr - [Gr 10 ECO P1 (Afrikaans) June 2023 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/gr-10-eco-p1-afrikaans-june-2023-question-paper/beebfd9d-585c-4946-84b2-076ca337c9d0) — QP · 2023 · Afr ## Collection - [Grade 10 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-10/past-papers) --- Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.