# isiXhosa FAL Grade 11 P3 2020 Memo

> Grade 11 isiXhosa FAL Paper 3 memorandum from the National Exemplar November Exam 2020, 14 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-memorandum-paper-3/3bd19cf0-66a2-4d63-9674-e1790fcd442e
- Updated: 2026-09-28
- Subject: isiXhosa FAL
- Grade: Grade 11
- Document type: Memorandum
- Year: 2020
- Exam period: National Exemplar November Exam
- Paper: 3
- Curriculum: CAPS
- Pages: 14

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 11](https://www.hlayiso.com/library/grade-11) › [isiXhosa FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-11/isixhosa-fal) › [isiXhosa FAL Grade 11 P3 2020 Memo](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-memorandum-paper-3/3bd19cf0-66a2-4d63-9674-e1790fcd442e)

## About this document

Isixhosa Fal · Grade 11 · National Exemplar November Exam · 2020. Memorandum, 14 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

NATIONAL
                        SENIOR CERTIFICATE

                               IBANGA 11

                           NOVEMBA 2020

            ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA
               OLONGEZELELWEYO P3
             ISIKHOKELO SOKUMAKISHA
                    (EXEMPLAR)

AMANQAKU:   100

                  Esi sikhokelo sokumakisha sinamaphepha ali-14.

### Page 2

2               ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                  (EC/NOVEMBA 2020)

 ICANDELO A: ISINCOKO

 IMIYALELO YOKUMAKISHA

 Kweli CANDELO umviwa ukhetha isihloko sibe sinye. Xa ekhethe zazibini
 makisha esokuqala.
 QAPHELA:        Umviwa angabhala naluphi udidi lwesincoko ngesihloko
                 asikhethileyo. Ubude besincoko bumele ukuba kwisithuba
                 samagama ali-190 ukuya kuma-240.

 Sebenzisa irubriki esisihlomelo A ukumakisha isincoko.
 UMBUZO 1
 1.1    Isihloko:          Eyona nto ndingenakuyilibala ngo2020
        Imo efanelekileyo: Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
        Ulwimi             Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo lwesincoko
                           esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko,
                           isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga
                           ezifanelekileyo.
        Umxholo            Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo
                           ilandelayo.
                              Makube sisiganeko semini enye.
                              x Angabhala ngento eyonwabisayo/ebuhlungu
                                engaye.
                              x Angabhala ngesiganeko angenakusilibala
                                esenzeke ngo2020.
                              x Ingangamava athile awafumene kulo 2020.
                              [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                              kwamkeleka.]                                               [50]
 1.2    Isihloko:          Andinakuphila ngaphandle kwe...
        Imo efanelekileyo: Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
        Ulwimi             Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo lwesincoko
                           esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko,
                           isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga
                           ezifanelekileyo.
        Umxholo            Umviwa angabalisa/chaza/camngca/xoxela
                           amacala omabini/xoxa ngomnye kule mixholo
                           ilandelayo.
                              Makabhale ngento ibenye
                              x Unokubhala ngonomyayi/yidatha/yi-intanethi.
                              x Isenokuba kukutya okuthile akuthandayo.
                              x Angabhala ngomabonakude okanye ngaso nasiphi
                                na isixhobo setekhnoloji esenza ubomi lula.
                              x Angabhala ngomdlalo/imithambo.
                              [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                              kwamkeleka.]                                               [50]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                          Tyhila iphepha

### Page 3

(EC/NOVEMBA 2020)           ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                 3

1.3    Isihloko:             Ucoceko lweengingqi zethu luxanduva lwethu sonke
       Imo efanelekileyo:    Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
       Ulwimi                Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo lwesincoko
                             esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko,
                             isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga
                             ezifanelekileyo.
       Umxholo               Umviwa angabalisa/chaza/camngca/xoxela amacala
                             omabini/xoxa ngomnye kule mixholo ilandelayo.

                             x Angabhala ngokunokwenziwa ukuze wonke umntu
                                abandakanyeke ekucoceni, umz; ukusekwa
                                kwamaqela okucoca.
                             x Iphulo lokufundisa uluntu ngococeko lwengingqi
                                oluhlala kuyo.
                             [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                             kwamkeleka]                                             [50]

1.4    Isihloko:             Ibalulekile ngenene na ifashoni?
       Imo efanelekileyo:    Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
       Ulwimi                Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo lwesincoko
                             esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko,
                             isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga
                             ezifanelekileyo.
       Umxholo               Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo
                             ilandelayo.

                             Umfundi usenokuxhasa okanye achase. Oxhasayo
                             anike izimvo ezibangela ukuba ahambisane nesihloko.
                             Ochasayo naye anike izizathu ezibangela ukuba
                             angahambisani nesihloko.

                             x Ubuhle nokwamkeleka eluntwini ngenxa yokulandela
                                ifashoni.
                             x Ukonyusa uqoqosho.
                             x Ukubonakalisa iitalente zabayili befashoni.
                             x Ukubonisa ukuba unemali okanye uphila ubomi
                                obuphezulu kunabanye abantu.
                             x Ukudlala ngemali.
                             [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                             kwamkeleka]                                             [50]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                       Tyhila iphepha

### Page 4

4               ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3             (EC/NOVEMBA 2020)

1.5   Isihloko:              Itekhnoloji nemfundo
      Imo efanelekileyo:     Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
      Ulwimi                 Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo lwesincoko
                             esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko,
                             isakhiwo sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga
                             ezifanelekileyo.
      Umxholo                Umviwa angabalisa/chaza/camngca/xoxela amacala
                             omabini/xoxa ngomnye kule mixholo ilandelayo.
                             x Angabhala ngendima edlalwa yitekhnoloji
                                ekuncediseni ukufumana ulwazi oluncedisa
                                emfundweni.
                             x Izixhobo eziluncedo zokufundisa abafundi
                                bekwiindawo abahlala kuzo.
                             x Angabhala ngokuxabiseka kwetekhnoloji ukwedlula
                                amathala eencwadi.
                             [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                             kwamkeleka]                                             [50]

1.6    Isihloko:          Xa ndinokubalilungu lepalamente
       Imo efanelekileyo: Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
       Ulwimi             Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo lwesincoko
                          esikhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
                          sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
       Umxholo            Umviwa angabalisa/chaza/camngca ngomnye kule
                          mixholo ilandelayo.

                            x Angabhala ngegalelo anokulenza epalamente ukuze
                              kuphucuke isizwe; kwimfundo, ezoqoqosho njalo njalo.
                            x Igalelo kumthetho wokukhusela ukuxhatshazwa
                              ngokwesini nokwabantwana/ukuphelisa urhwaphilizo.
                            x Angabhala      ngamaphulo     okukhuthaza   ulutsha
                              ngeenkalo zonke zobomi.
                            [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                            kwamkeleka]                                              [50]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                      Tyhila iphepha

### Page 5

(EC/NOVEMBA 2020)           ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                         5

 1.7   Khetha umfanekiso ube MNYE kule ingezantsi ubhale isincoko esisekelwe
       kuwo. Nika isihloko isincoko sakho.

       1.7.1   Isihloko:
               Imo efanelekileyo:       Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
               Ulwimi                   Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo
                                        lwesincoko esikhethiweyo, isigama
                                        sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi
                                        kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
               Umxholo                  Umviwa angasebenzisa nawuphi kule
                                        mixholo ilandelayo.
                                        Makanike isihloko esifanelekileyo.
                                        x Uhambo ngenqwelo-moya, ingangamava
                                          okuqala kwakhe ukuhamba ngenqwelo-moya
                                          ehambele kwisixeko esikhulu okanye
                                          kwilizwe eliphesheya kolwandle.
                                        x Uncedo lweenqwelo-moya kurhwebo
                                          noshishino.
                                        x Angabhala ngekhariye kwicandelo
                                          lwezophapho.
                                        x Angabhala ngesiganeko esithile ngenqwelo-
                                          moya.
                                        x Angabhala ngobomi kwii zixeko ezikhulu.
                                        [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                                        kwamkeleka]                                      [50]

       1.7.2   Isihloko:
               Imo efanelekileyo:       Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
               Ulwimi                   Luhambelana nenjongo yokubhala, uhlobo
                                        lwesincoko esikhethiweyo, isigama
                                        sihambelane nesihloko, isakhiwo sezivakalisi
                                        kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
               Umxholo                  Umviwa angabalisa/chaza/camngca/xoxela
                                        amacala omabini/xoxa ngomnye kule
                                        mixholo ilandelayo.
                                        Makanike isihloko esifanelekileyo.
                                        x Ukubaluleka kokhanyo; umz; ukhanyo
                                          oluziswa yimfundo/yimpucuko njalo-njalo.
                                        x Igalelo lombane kwezoqoqosho.
                                        x Angabhala ngocimicimi wombane owenziwa
                                          kukuba kusongiwa umbane.
                                        x Angabhala ngeenkonzo zikarhulumente
                                          zokuphucula lonke uluntu ngokuthi
                                          lubenombane.
                                        x Ubungozi bokubiwa kombane.
                                        [Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya
                                        kwamkeleka]                                      [50]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                             Tyhila iphepha

### Page 6

6                  ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3               (EC/NOVEMBA 2020)

 IIMPAWU ZESINCOKO

 Isincoko esibalisayo:

    x   Sibhalwa kumntu wokuqala okanye owesithathu.
    x   Makasebenzise ixesha eladlulayo/elidlulileyo/elimiyo.
    x   Makabonise ulwazi ngesihloko asikhethileyo.
    x   Abalinganiswa, isimo sentlalo, izizathu zokuhla kwezehlo ukuya kwisiphelo,
        mazibonakale.
    x   Iziganeko zichazwe/zibaliswe ngokulandelelana kwazo okanye zicace
        ezingunobangela wezinye, kungenjalo angasebenzisa izixhobo ezifana
        nophuphelo okanye ukuqala ngesenzo esingekehli/sokugqibela.
    x   Sisebenzisa amagama abonisa ixesha afana noo-emva, phambi, ngeli xesha.
    x   Sisebenzisa intetho yababini/ukuzithethela kwabalinganiswa.
    x   Ulwimi olusetyenzisiweyo malube lolokudala ifuthe noluchukumisayo kofunda
        isincoko, lungekrwada phofu.                                                       [50]

 Isincoko esichazayo:

    x Sinokubhalwa ngokwexesha elidlulileyo okanye elangoku.
    x Sichaza into/umntu/indawo/imeko, njalo njalo.
    x Sisebenzisa amagama okudala umfanekiso.
    x Sisebenzisa izixhobo zokuchaza ezifana nezichazi, imifanekiso-ntelekelelo,
      izihlomelo, neziphuhlisayo ezifana nezifanekisozwi.
    x Sisebenzisa imifanekiso-ntelekelelo nezafobe zentetho.
    x Sivakalisa iimvakalelo zombhali.                                                     [50]

 Isincoko esicamngcayo:

    x Siveza uvakalelo lombhali ngesigama esibonakalisa amava akhe.
    x Siveza uchukumiseko ngomba ekubhalwa ngawo.
    x Uvakalelo olungundoqo ludlala indima enkulu.
    x Ubukhulu becala esi sincoko siyachaza. (Sisebenzisa izixhobo zokuchaza
      ezifana nezichazi, imifanekiso-ntelekelelo, izihlomelo, neziphuhlisayo ezifana
      nezifanekisozwi kwakunye nezafobe zentetho).
    x Uvakalelo lombhali maluveze ukunyaniseka kunye nokubandakanyeka.                     [50]

 Isincoko esixoxela icala elinye:

    x Umviwa uthatha icala ngomba othile.
    x Uthotho lweengxoxo – oludla ngokuba kwimo engengcaciso ngeengongoma
      ezithile.
    x Ukubethelela – isishwankathelo nokuphindelela kwinkcazelo engoluvo oluthile
      lokuvula.
    x Kwingxoxo yakhe unika ubungqina obuxhasayo obusenokuba ngamanani
      okanye ukucaphula kumava anawo ayinyani.
    x Usenokuxoxela okuthile echasa enika ubungqina obuxhasayo.
    x Isiphelo sisenokuba sisishwankathelo neengcebiso.                                    [50]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                           Tyhila iphepha

### Page 7

(EC/NOVEMBA 2020)           ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                  7

 Kwisincoko esixoxela amacala omabini:

 x Inkcazelo engomba inokuba ngengxoxo ephambili.
 x Umviwa uwaphatha omabini amacala engxoxo.
 x Uxoxela okuthile enika ubungqina obuxhasayo.
 x Unokulandela isakhiwo esithi umhlathi umela uluvo oluvumayo, kolandelayo,
   luchase, kungenjalo avume ekuqaleni komhlathi aze achase ekupheleni,
   kodwa makalunike olwakhe uluvo xa evala.
 x Unokuxoxela okuthile echasa/evuma nokunika ubungqina obuyinyani
   obuxhasayo.
 x Isiphelo – isishwankathelo neengcebiso.
 x Makabonise ulwazi ngesihloko nangomba axoxa ngawo.                             [50]

                                                  AMANQAKU ECANDELO A:            50

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                     Tyhila iphepha

### Page 8

8                 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3             (EC/NOVEMBA 2020)

 ICANDELO B: IMIHLATHI EMIDE

 IMIYALELO YOKUMAKISHA

    x Kweli CANDELO umviwa ukhetha umhlathi omnye, ukuba ukhethe
      yangaphezu komnye makisha owokuqala.
    x Ubude bomhlathi mabube ngamagama ali-80–100.
    x Sebenzisa irubriki esisihlomelo B ukumakisha lo mhlathi.

 UMBUZO 2

 2.1     ILETA YOBUHLOBO

         x Idilesi inye yeyomntu obhala ileta.
         x Isibuliso – mbize ngegama lo mntu umbhalelayo.
         x Intshayelelo, isiqu nesiphelo mazahluke zicace.
         x Ithoni nerejista mazibonakalise ukuba ubhalela isihlobo sakhe.
         x Umxholo mawubengowokuvuyisana nomhlobo ofumene ibhasari
           yokuyokufundela icandelo elithile kwezemidlalo eNgilane.
         x Kwisiphelo kubhalwa igama kuphela.
         x Izingxi azisetyenziswa kwidilesi, isibuliso nesiphelo.                     [30]

 2.2     INGXOXO YABABINI/IDAYALOGU

         x   Ifomathi yeyengxoxo–abantu ababini abaphendulanayo ngomba othile
         x   Intshayelelo mayibenomdla ityhile okuza kubangumxholo ifakwe
             ezigweqeni.
         x   Kusetyenziswa intetho-ngqo ngaphandle kweempawu zocaphulo.
         x   Isithethi sibhalwa ngasekhohlo ephepheni, ze silandelwe yikholon [:].
         x   Ingcaciso engenye ibhalwa ezigweqeni. ( )
         x   Ithoni nerejista zixhomekeke kunxulumano lwezithethi kunye nesihloko
             abathetha ngaso.
         x   Umxholo mawubemalunga nokuvavanywa kwamayeza okuthintela izifo
             zabantu kwizilwanyana.
         x   Shiya umgca ongabhalwanga phakathi kwezithethi.
         x   Ingxoxo mayibonakalise ukukhula, intetho nganye ibeyimpendulo
             yobekusele kuthethiwe.
         x   Makuqukunjelwe ngendlela efanelekileyo.                                  [30]

 2.3     IRIVYU

         x   Nika ezi nkcukacha; igama lencwadi, umbhali, isihloko sencwadi,
             umpapashi, ixabiso layo.
         x   Okwenzekileyo ncam makufihlwe ukutsala umdla wokuya kuyithenga
             incwadi.
         x   Makaqiniseke ukuba usivezile isimbo sombhali.
         x   Makuvezwe indlela ababunjwe ngayo abalinganiswa, umoya, isimo
             sentlalo esiphembelela ukuba izinto zenzeke.
         x   Mawuvele umyalezo/imfundiso egqithiswa yincwadi leyo.
         x   Umviwa makaxele ukuba uyinika amanqaku amangaphi incwadi.                [30]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                        Tyhila iphepha

### Page 9

(EC/NOVEMBA 2020)           ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                  9

 2.4    UDLIWANO-NDLEBE

        x Umbuzi makabulise umbuzwa, azazise amamkele.
        x Umbuzwa abulise abonakalise ukuzithemba.
        x Makabuze imibuzo ecacileyo enika umbuzwa ithuba lokunaba
          xa ephendula, aqale ngemibuzo elula.
        x Imibuzo ingaphumi emxholweni.
        x Umbuzwa aphendule imibuzo ngokucacileyo nokunyanisekileyo
          avakalise izimvo zakhe nolwazi.
        x Umbuzi aphephe imibuzo eza kufuna iimpendulo ezingu-ewe
          nohayi.
        x Makusetyenziswe ulwimi olundilisekileyo.
        x Phambi kokuba lusongwe udliwano-ndlebe umbuzwa
          makanikwe ithuba lokubuza eyakhe imibuzo anike nolwakhe
          uluvo.
        x Makabulelwe umbuzwa.                                                    [30]

                                                  AMANQAKU ECANDELO B:            30

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                     Tyhila iphepha

### Page 10

10                ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3              (EC/NOVEMBA 2020)

 ICANDELO C: IMIHLATHI EMIFUTSHANE
 IMIYALELO YOKUMAKISHA
 x Kweli CANDELO umviwa ukhetha umhlathi omnye, ukuba ukhethe
   yangaphezu komnye makisha owokuqala.
 x Ubude bomhlathi mabube ngamagama angama-60–80.
 x Sebenzisa irubriki esisihlomelo C ukumakisha lo mhlathi.

 UMBUZO 3

 3.1    IPOWUSTA

        x Isakhono nobuchule bokuyila buyafuneka ukuze umsitho ube
          ngowodwa unika lowo waziswayo isizathu sokuzimasa umcimbi lowo.
        x Makusetyenziswe iifonti ezahlukileyo.
        x Makunikwe ulwazi oluquphayo nolucacileyo.
        x Nini – umhla nexesha.
        x Phi – idilesi.
        x Indlela yokunxibelelana - imfonomfono, iselula, ifeksi okanye i-imeyile
        x Ulwimi oluchukumisayo/olucengayo.
        x Ixesha langoku, kusetyenziswe izivakalisi ezifutshane ezingqala ngqo
          kwiinkcukacha ezibalulekileyo.
        x Amabinzana angasetyenziswa.                                                  [20]

 3.2    ISIBHENGEZO-NTENGISO

        x   Masitsale kwaye sibe nokulukuhla abathengi.
        x   Kubekho isilogani nelogo.
        x   Masitsale iliso kwaye singabinakulibaleka engqondweni.
        x   Kusetyenziswe izafobe nezigaba zentetho ukudala ifuthe nokwenza
            ulwimi luhlale lukhumbuleka: umz; isikweko, isifaniso, uphindaphindo,
            imfano-zandi, isingqishi, isingqi njalo-njalo.                             [20]

 3.3    ISIMEMO

        x Isakhono nobuchule bokuyila buyafuneka ukuze umsitho ube
          ngowodwa unika lowo umenywayo isizathu sokuzimasa umcimbi lowo.
        x Makunikwe ulwazi oluquphayo nolucacileyo.
        x Nini – umhla nexesha.
        x Phi – idilesi.
        x Isinxibo.
        x Umhla wempendulo.
        x Indlela yokunxibelelana - imfonomfono, iselula, ifeksi okanye i-imeyile.     [20]
                                                      AMANQAKU ECANDELO C:              20
                                                         AMANQAKU EWONKE:              100

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                         Tyhila iphepha

### Page 11

(EC/NOVEMBA 2020)                                             ISIXHOSA ULWIMI OLONGEZELELWEYO P3                                                         11

QAPHELA:
x        Sebenzisa le rubriki rhoqo xa umakisha izincoko (Zephepha lesi-3, ICANDELO A).
x        Amanqaku ukusukela kweli-0 ukuya kwangama-50 ahlulahlulwe ngokwamanqanaba amahlanu aphambili.
x        Kwiikhrayitheriya yoMxholo, uLwimi neSimbo, inqanaba ngalinye kula mahlanu lahlulahlulwe lanomgangatho ongentla nongezantsi
         yanemimandla yamanqaku ahambelana nomgangatho ngamnye.
x        Ikhrayitheriya yeSakhiwo yona ayichaphazeleki ngumgangatho ongentla nongezantsi.

ICANDELO A: IRUBHRIKI YOKUHLOLA IZINCOKO – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [50 AMANQAKU]

    Ikhrayitheriya                                              Balaseleyo                       Enobuchule                  Phakathi               Buthathaka             Bubhetyebhetye
    UMXHOLO                                                       28–30                             22–24                     16–18                    10–12                     4–6
    NOCWANGCISO                                     - Impendulo ebalaseleyo               - Impendulo ixonxwe       - Impendulo iyanelisa      - Impendulo ingena     -   Impendulo ayikho
                                                      enomtsalane, ngaphaya                 ngobugcisa obukhulu.      ngokupheleleyo.            iphuma                   mxholweni konke-
    (Impendulo nezimvo)                               kobekulindelekile.                  - Izimvo zinxulumene      - Izimvo ziyanamathelana     emxholweni               konke.
    Ukubekelela izimvo                              - Izimvo zihlakaniphile, zixhokonxa     nomxholo kwaye zinika     noko kwaye                 akukho               -   Izimvo zibondene
    ngenjongo                                         iingcinga kwaye zinemfezeko.          umdla, bukho              zingakuguqula ukucinga     lunamathelwano           azigqalanga ntweni
    yokucwangcisa.                                  - Isincoko sibekelelwe ngobuchule       ubungqina bemfezeko       kofundayo.                 kwizimvo.            -   Azivakali izimvo
    Ukubonakalisa ukuyazi                             obungaqhelekanga kwaye                kwizimvo.               - Iingcamango              - Izimvo azicacanga        kwaye
    injongo, abantu                                   intshayelelo, isiqu kwakunye        - Iingcamango               zibekelelwe                kwaye ezinye zazo        ziyaphindaphindwa/
    ekujoliswe kubo kunye                             nesiphelo zibonakalisa                zibekelelwe               ngokunamatheleneyo         zezemboleko.             uthetha into enye.
    nemeko.                                           unamathelwano olunemfezeko.           ngokwakhelanayo           kuquka intshayelelo,     - Buncinci kakhulu     -   Iingcamango
                                                                                            kuquka intshayelelo,      isiqu nesiphelo.           ubungqina                zibekwe xazalala
                            Umgangatho ongentla

    30 AMANQAKU                                                                             isiqu nesiphelo.                                     bobekelelo               azinalunxibelelwano.
                                                                                                                                                 nonamathelwano
                                                                                                                                                 lweengcamango.
                                                                  25–27                            19–21                      13–15                     7–9                    0–3
                                                    - Impendulo encamisileyo kodwa        - Impendulo ixonxwe       - Impendulo iyanelisa      - Impendulo iphumile   - Impendulo itenxile
                                                      akukho zimpawu zakubalasela           ngobugcisa.                nangona kumana            emxholweni             malunga nomxholo.
                                                      kubhekele phi kwisincoko.           - Izimvo                     kubakho ukungacaci        ubukhulu becala.     - Izimvo zitenxile
                                                    - Izimvo zivuthiwe zixhokonxa           zisemxholweni              kwiindawo ezithile.     - Izimvo ziyaqhawu-      zingcwecwela kude
                                                      iingcinga.                            kwaye zinika umdla.     - Kukho ukunamathelana       qhawuka                nomxholo.
                                                    - Iingcamango zibekelelwe             - Sibekelelwe                okubonakalayo             ziyabhidisa.         - Iingcamango
                                                      zandindaniswa ngobugcisa              ngobuchule, kukho          kwizimvo kwaye          - Buyanqaphazeka         ziyingxubevange
                                                      kuquka intshayelelo, isiqu kunye      ukunamathelana             kuyanelisa.               ubungqina              engenamgqalisela.
                                                      nesiphelo.                            kweengcamango            - Kukho ukubekelelwa        bokubekeleleka
                                                                                            okuquka ntshayelelo,       kweengcamango             kweengcamango
                                                                                            isiqu nesiphelo.           kwintshayelelo, isiqu     nonamathelwano.
                            Umgangatho ongezantsi

                                                                                                                       nesiphelo.

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                                                                                                                 Tyhila iphepha

### Page 12

12                                              ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                                                                                 (EC/NOVEMBA 2020)

IRUBRIKI YOKUHLOLA IZINCOKO – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [50 AMANQAKU]

  Ikhrayitheriya                                       Balaseleyo                    Enobuchule                      Phakathi                   Buthathaka                  Bubhetyebhetye
 ULWIMI, ISIMBO                                            14–15                          11–12                           8–9                         5–6                            0–3
 SOKUBHALA                                      - Ithoni, irejista, isimbo,    -   Ithoni, irejista, isimbo,   -   Ithoni, irejista,      - Ithoni, irejista, isimbo,   -   Ulwimi aluvakali.
 NOKUHLELA                                        isigama zifanelene               isigama zifanelene              isimbo, isigama          isigama azifanelananga      -   Ithoni, irejista, isimbo,
                                                  ngokugqwesileyo nenjongo,        kakhulu nenjongo,               sifanelene               ncam nenjongo, abantu           isigama asifanelananga
 Ukuhambelana                                     abantu ekujoliswe kubo           abantu ekujoliswe kubo          nenjongo, abantu         ekujoliswe kubo kunye           kwaphela nenjongo,
 kwethoni, irejista,                              kunye nemeko.                    kunye nemeko.                   ekujoliswe kubo          nemeko.                         abantu ekujoliswe kubo
 isimbo, isigama                                - Ulwimi lusetyenziswe         -   Ulwimi luchaneke                kunye nemeko.          - Ulwimi lusetyenziswa            kunye nemeko.
 kunye nemeko.                                    ngokuzithemba,                   ngakumbi kwaye ithoni       -   Ulwimi                   ngendlela ebuthathaka.      -   Ukunqongophala
 Ukhetho-magama.                                  luyathabathekisa.                isetyenziswe                    olufanelekileyo        - Ithoni nochongo                 kwesigama kubaxekile
 Ukusetyenziswa                                 - Ithoni enomtsalane               ngokuchaneka                    ludlulisa umyalezo.      magama                          kangangokuba
 kolwimi nesigama.                                nezafobe zentetho                kwisincoko siphela.         -   Ithoni ifanelekile.      azifanelekanga.                 ayinasihlahla into
 Iimpawu zobhalo,                                 eziphumeza injongo.          -   Iziphene                    -   Izafobe zentetho       - Isigama sinqongophele.          ebhaliweyo.
 izakhi zezivakalisi,                           - Phantse kube akukho              zokusetyenziswa                 zinonga umxholo.
                        Umgangatho ongentla

 nopelo.                                          nasinye isiphene                 kolwimi nopelo
                                                  solwakhiwo zivakalisi,           zinqongophele.
 15 AMANQAKU                                      upelo nokusetyenziswa        -   Sixonxwe ngobugcisa
                                                  kolwimi.                         obukhulu.
                                                - Sixonxwe ngobugcisa
                                                  obukhulu.
                                                                13                            10                            7                           4
                                                - Ulwimi luchanekile kanye     -   Ulwimi lunomtsalane         - Kuyanelisa               - Ukusetyenziswa kolwimi
                                                  nezafobe zisetyenziswe           kwaye luyaziphumeza           ukusetyenziswa             kubonisa
                                                  ngethoni ephumeza                iinjongo zokubhala.           kolwimi kodwa              ububhetyebhetye.
                                                  ukudlulisa umyalezo.         -   Ithoni ifanelekile kwaye      asekho amakhwiniba.      - Izivakalisi
                                                - Phantse kube akukho              iyaziphumeza iinjongo       - Ithoni ifanelekile         zinobuthathaka-
                                                  nasinye isiphene olwakhiwo       zokubhala.                    kodwa izafobe              azitshintsha-tshintshwa.
                                                  zivakalisi, upelo,           -   Zimbalwa iziphene             zentetho                 - Isigama sinqongophele
                                                  nokusetyenziswa kolwimi.         zezakhi zezivakalisi          ezisetyenzisiweyo          ngokubalaseleyo.
                        Umgangatho ongezantsi
                                                - Sixonxwe ngobugcisa              kunye nopelo.                 zinqongophele.
                                                  obukhulu.                    -   Sixonxwe ngobugcisa.
 ISAKHIWO                                                        5                            4                            3                           2                             0–1
                                                - Isihloko sikhuliswe          -    Iinkcukacha                - Iinkcukacha              - Zikho iingcamango           -   Iingcamango
 Iimpawu zetekisi.                                  ngokuncamisayo.                 ezinengqiqo zikhuliswe       ezisemxholweni             ezamkelekileyo.                 ezifunekayo
 Ukukhula                                       - Iinkcukacha zibalasele            ngokwakhelanayo.             zikhulisiwe.             - Isakhiwo sezivakalisi           zinqongophele.
 kwemihlathi                                        ngokungaqhelekanga.        -    Izimvo zinamathelene.      - Izivakalisi, imihlathi     nesemihlathi                -   Isakhiwo sezivakalisi
 nokwakhiwa                                     - Izivakalisi, imihlathi       -    Izivakalisi, imihlathi       zakhiwe kakuhle.           sinamakhwiniba.                 nesemihlathi sigxoko-
 kwezivakalisi.                                     zakhiwe zaqiqiqsiswa            zitshintshatshintshwa      - Isincoko sibunjwe        - Isincoko sisenayo               gxoko.
                                                    ngokugqwesileyo.                ngobuchule                   ngengqiqo.                 ingqiqo.                    -   Isincoko asinangqiqo.
 5 AMANQAKU                                                                         obuqiqisisiweyo.
 UMMANDLA
                                                           43–50                          33–40                         23–30                       13–20                           0–10
 WAMANQAKU

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                                                                                                                                Tyhila iphepha

### Page 13

(EC/NOVEMBA 2020)                                       ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                                                                            13
ICANDELO B: IRUBRIKI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIDE – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [30 AMANQAKU]

 Ikhrayitheriya               Balaseleyo                    Enobuchule                     Phakathi                     Buthathaka                     Bubhetyebhetye
 UMXHOLO,                           15–18                          11–14                        8–10                            5–7                               0–4
 UCWANGCISO            -   Impendulo igqwesile         - Impendulo ibonakalisa       -   Impendulo iyanelisa    - Impendulo ibonakalisa ulwazi   - Impendulo ibonakalisa
 NEFOMATHI                 idlule okuqhelekileyo.        ukuchaneka kanobom              ibonakalisa ulwazi       olungephi lweempawu zolu         ukunqongophala kolwazi
                       -   Izimvo ziqiqisisiwe           ulwazi olunzulu                 lweempawu zolu           didi lwetekisi.                  lweempawu zolu didi lwetekisi.
 Ukungqala                 kwaye zivuthiwe.              lweempawu zolu didi             didi lwetekisi.        - Zimbalwa izimvo                - Intsingiselo ilahleka rhoqo ide
 kwempendulo           -   Luphangalele ulwazi           lwetekisi.                  -   Izimvo ziyaphuma         ezisemxholweni kodwa kuninzi     iphume emxholweni.
 nezimvo.                  lweempawu zolu didi         - Ingqalile ayiphumi              emxholweni kwaye         ukuphuma ecaleni.              - Akukho ukunamathelana
 Ukuqoqwa                  lwetekisi.                    nasemxholweni.                  kukho                  - Kunqabile ukunamathelana         kumxholo nezimvo.
 kwezimvo              -   Umsebenzi ungqalile         - Izimvo zixonxwe                 nokugqwidiza.            komxholo nezimvo.              - Zimbalwa kakhulu iinkcukacha
 ngenjongo                 uhleli emxholweni.            zadakancwa                  -   Ukunamathelana         - Zimbalwa iinkcukacha             ezixhasa isihloko.
 yokucwangcisa.        -   Kukho                         ngokunamatheleneyo              kumxholo nezimvo         ezixhasa isihloko.             - Imigaqo eyimfuneko yobhalo
 Injongo yokubhala,        ukunamathelana                kumxholo nezimvo.               kufanelekile.          - Imigaqo yefomathi ephambili      lwale tekisi ityeshelwe.
 abo kujoliswe kubo,       kwizimvo nomxholo.          - Iinkcukacha zixhasa         -   Ezinye iinkcukacha       isetyenziswe ngokungaqondi.
 iimpawu/imigaqo       -   Iingcamango                   isihloko.                       zixhasa isihloko.      - Kutyeshelwe izinto ezininzi.
 yetekisi, kunye           zidakancwe ngobunono        - Ifomathi ifanelekile        -   Ifomathi ifanelekile
 nemeko.                   zonke iinkcukacha             ineendawana                     kodwa kusekho
                           zixhasa isihloko.             ezingachanekanga                ukungachaneki.
 18 AMANQAKU           -   Ifomathi ifanelekile          ezingephi.
                           kwaye ichanekile.
 ULWIMI ISIMBO                      10–12                           8–9                        6–7                               4–5                               0–3
 SOKUBHALA             -   Ithoni, irejista, isimbo,   - Ithoni, irejista, isimbo,   - Ithoni, irejista,        - Ithoni, irejista, isimbo,      - Ithoni, irejista, isimbo,
 NOKUHLELA                 isigama zihambelana           isigama sichaneke             isimbo, isigama            nesigama azingqamani             nesigama azingqamani
                           kakhulu nenjongo nabo         kakhulu malunga               sihambelana                nenjongo kwakunye nabantu        nenjongo, imeko kwakunye
 Ithoni, irejista,         kujoliswe kubo kunye          nenjongo, abantu              nenjongo, abantu           ekujoliswe kubo kunye            nabantu ekujoliswe
 isimbo,                   nemeko.                       ekujoliswe kubo kunye         ekujoliswe kubo            nemeko.                        - kubo.
 injongo/ifuthe, abo   -   Izakhi zezivakalisi           nemeko.                       kwakunye nemeko.         - Izakhi zezivakalisi            - Izele ziimpazamo ixazalala.
 kujoliswe kubo            zisetyenziswe               - Izakhi zezivakalisi         - Izakhi zezivakalisi        zineemposiso ezininzi          - Isigama asifanelananga
 kunye nemeko.             ngokuchanekileyo.             zichanekile kwaye             zibonakalisa               eziphazamisa umyalezo.           nenjongo.
 Ukusetyenziswa        -   Phantse kube akukho           umyalezo wakheke              iimposiso.               - Sinqongophele isigama.         - Intsingiselo ilahleke kakhulu.
 kolwimi nemigaqo.         nasinye isiphene.             kakuhle.                    - Isigama siyanelisa.      - Kukho amagingxi-gingxi
 Uchongo magama                                        - Isigama sichanekile.        - Iimpazamo zobhalo          kwintsingiselo.
 Iimpawu zokubhala                                     - Ubukhulu becala akukho        ezikhoyo
 kunye nopelo.                                           zimpazamo.                    aziyiphazamisi
                                                                                       intsingiselo
 12 AMANQAKU                                                                           nomyalezo.
 UMMANDLA
                                  25–30                          19–23                        14–17                         9–12                                0–7
 WAMANQAKU

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                                                                                                                 Tyhila iphepha

### Page 14

14                            ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P3                                                                                 (EC/NOVEMBA 2020)

ICANDELO C: IRUBRIKI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIFUTSHANE – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [20 AMANQAKU]

   Ikhrayitheriya              Balaseleyo                    Enobuchule                  Phakathi                        Buthathaka                       Bubhetyebhetye
 UMXHOLO                         10–12                          8–9                        6–7                              4–5                                0–3
 UKUCWANGCISA         -   Impendulo igqwesile          - Impendulo                -    Impendulo            -     Kubonakala ubunzima           -   Impendulo ibonakalisa
 NEFOMATHI                ibonisa ukuqiqisiswa           ibonakalisa                   iyanelisa                  malunga nolwazi lweempawu         ukunqongophala kolwazi
                          kwezimvo.                      ukuchaneka                    ibonakalisa ulwazi         zolu didi lwetekisi.              lweempawu zolu didi lwetekisi.
 Impendulo nezimvo.   -   Izimvo zihlakaniphile          kanobom ulwazi                lweempawu zolu       -     Zimbalwa izimvo               -   Intsingiselo ilahleka rhoqo kukho
 Ukubekelelwa             kwaye zivuthiwe.               olunzulu lweempawu            didi                       ezisemxholweni kodwa              intsingiselo iduke kwisakhiwo
 kwezimvo.            -   Luphangalele ulwazi            zolu didi lwetekisi.          lwetekisi.                 kuninzi ukuphuma ecaleni.         esixazalala.
 Iimpawu zetekisi/        lweempawu zolu didi          - Ingqalile ayiphumi       -    Izimvo azisoloko     -     Kunqabile ukunamathelana      -   Akukho ukunamathelana
 umgaqo kunye             lwetekisi.                     nasemxholweni.                zisemxholweni              komxholo nezimvo.                 kumxholo nezimvo.
 nemeko.              -   Umsebenzi ungqalile          - Izimvo zixonxwe               kwaye kukho          -     Zimbalwa iinkcukacha          -   Zimbalwa kakhulu iinkcukacha
                          akukho kugqwidiza              zadakancwa                    nokugqwidiza               ezixhasa isihloko.                ezixhasa isihloko.
 12 AMANQAKU              Kubonakala                     ngokunamatheleneyo       -    Ukunamathelana       -     Imigaqo yefomathi ephambili   -   Imigaqo eyimfuneko yobhalo
                          ukunamathelana                 kumxholo nezimvo.        -    kumxholo                   ityeshelwe okanye                 lwale tekisi ityeshelwe.
                          kwizimvo nomxholo.           - Iinkcukacha zixhasa           nezimvo.kwenzeka           isetyenziswe ngokungaqondi.
                      -   Iingcamango                    isihloko                      ngokufanelekileyo.
                          zidakancwe                   - Ifomathi ingqalile       -    Ezinye iinkcukacha
                          ngobunono kwaye                iindawana ezikhoyo            zixhasa isihloko.
                          zonke iinkcukacha              ezingachanekanga         -    Ifomathi ingqalile
                          zixhasa isihloko.              aziyiphazamisi                kodwa zikho
                      -   Ifomathi ifanelekile           injongo yokubhala.            iindawana
                          kwaye ichanekile.                                            ezingachanekanga.
                                     7–8                           5–6                          4                                  3                               0–2
 ULWIMI, ISIMBO       -    Ithoni, irejista, isimbo,   -   Ithoni, irejista,      -   Ithoni, irejista,         - Ithoni, irejista, isimbo,     - Ithoni, irejista, isimbo, nesigama
 SOKUBHALA                 isigama zifanelene              isimbo, nesigama           isimbo, isigama             nesigama azifanelananga         azifanelananga nenjongo,imeko
 NOKUHLELA                 kakhulu nenjongo, abo           sifanelene kakhulu         sifanelene                  nenjongo, abantu ekujoliswe     kwakunye nabantu ekujoliswe
                           kujoliswe kubo kunye            nenjongo, abantu           nenjongo, abantu            kubo kunye nemeko.              kubo.
 Ithoni, irejista,         nemeko.                         ekujoliswe kubo            ekujoliswe kubo           - Izakhi zezivakalisi           - Izele ziimpazamo ixazalala
 isimbo, nesigama     -    Izakhi zezivakalisi             kunye nemeko.              kwakunye nemeko.            zineemposiso ezininzi           iyadida.
 singqamene                zisetyenziswe               -   Izakhi zezivakalisi    -   Izakhi zezivakalisi         eziphazamisa umyalezo.        - Isigama asihambelani nenjongo.
 nenjongo kunye            ngokuchanekileyo.               zichanekile kwaye          zibonakalisa              - Sinqongophele isigama.        - Intsingiselo ilahlekile kakhulu.
 nemeko.              -    Phantse kube akukho             umyalezo wakheke           iimposiso.                - Kukho amagingxi-gingxi
 Ukusetyenziswa            nasinye isiphene.               kakuhle.               -   Isigama siyanelisa.         kwintsingiselo.
 kolwimi nemigaqo.                                     -   Isigama sichanekile.   -   Iimpazamo zobhalo
 Ukhetho- magama                                       -   Ubukhulu becala            ezikhoyo
 Iimpawu zokubhala                                         azikho iimpazamo.          aziyiphazamisi
 kunye nopelo.                                                                        intsingiselo.

 8 AMANQAKU
 UMMANDLA
                                  17–20                         13–15                      10–11                             7–8                                 0–5
 WAMANQAKU

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                                                                                                               Tyhila iphepha

## Related documents

- [XHOSA FAL P3 MEMO GR11 NOV 2020](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-memorandum-paper-3/b5ecf6ae-af5a-4f57-846e-dd5d74051376) — isiXhosa FAL · Memo · 2020
- [XHOSA FAL P3 QP MEMO GR11 NOV2020 D](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-memorandum-paper-3/acce5547-649b-439f-bfc3-dd4c0d03e89d) — isiXhosa FAL · Memo · 2020
- [XHOSA FAL P3 QP GR11 NOV2020 D](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-question-paper-paper-3/8614fd25-e30a-4559-aea4-3f1850930939) — isiXhosa FAL · QP · 2020
- [XHOSA FAL P3 QP GR11 NOV 2020](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-question-paper-paper-3/d649d7a8-6c30-4d0f-af3e-2adfe0abd845) — isiXhosa FAL · QP · 2020
- [XHOSA FAL P1 GR11 QP MEMO NOV2020 D](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-memorandum-paper-1/a816a26f-d5a5-44bd-8892-62d617a852ce) — isiXhosa FAL · Memo · 2020
- [XHOSA FAL P1 GR11 MEMO NOV2020 D](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2020-national-exemplar-november-exam-memorandum-paper-1/54520ffb-05de-468d-9621-0f366b4bd224) — isiXhosa FAL · Memo · 2020

## More from Grade 11 isiXhosa FAL

- [Gr 11 IsiXhosa FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-11-isixhosa-fal-atp-2023-24/49cece52-3c60-4617-a686-1a157b59df6e) — ATP
- [XHOSA FAL P1 QP GR11 NOV2022](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-fal-p1-qp-gr11-nov2022/b7f41836-88fe-4c1e-ac3c-94374e166502) — QP · 2022
- [XHOSA FAL P2 QP GR11 NOV2022](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-fal-p2-qp-gr11-nov2022/740a6316-01ab-4762-87da-ed2f05a9857c) — QP · 2022
- [XHOSA FAL P3 QP GR11 NOV 2022](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-fal-p3-qp-gr11-nov-2022/e7ec6a74-7465-42d0-9ed6-5073366eafb6) — QP · 2022
- [XHOSA FAL P1 QP GR11 NOV2022](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2022-exemplar-november-exam-question-paper-paper-1/b62fe78d-52e5-4709-b3d7-14ab95e882e2) — QP · 2022
- [XHOSA FAL P2 QP GR11 NOV2022](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-fal-2022-exemplar-november-exam-question-paper-paper-2/fb731589-ac79-4b1e-af62-3c15d5106784) — QP · 2022

## Collection

- [Grade 11 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-11/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
