# Sepedi FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2025 Memo

> Grade 12 Sepedi FAL Paper 3 memorandum from the NSC November Exam 2025, 11 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sepedi-fal-2025-nsc-november-exam-memorandum-paper-3-sepedi/bd4f1038-210b-4392-b9e1-ab823cb5a1e5
- Updated: 2026-09-28
- Subject: Sepedi FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Sepedi
- Document type: Memorandum
- Year: 2025
- Exam period: NSC November Exam
- Paper: 3
- Curriculum: CAPS
- Pages: 11

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Sepedi FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/sepedi-fal) › [Sepedi FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2025 Memo](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sepedi-fal-2025-nsc-november-exam-memorandum-paper-3-sepedi/bd4f1038-210b-4392-b9e1-ab823cb5a1e5)

## About this document

Sepedi Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2025 · sepedi. Memorandum, 11 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Sepedi FAL P3 Nov 2025](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sepedi-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-3-sepedi/77b6a0bd-dc66-4495-8c5c-85a8ae98c422) — QP · 2025 · Sepedi

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

GRADE 12

                                        NATIONAL
                                   SENIOR CERTIFICATE

                                       KREITI YA 12

                    SEPEDI LELEMETLALELETŠO LA PELE (FAL)

                                  LEPHEPHE LA BORARO (P3)

                                      DIBATSELA 2025

                                   TLHAHLO YA GO SWAYA

MEPUTSO: 100

                      Palomoka ya matlakala a tlhahlo ya go swaya 11.

Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe                                         Phetla

### Page 2

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3           2                    DBE/Dibatsela 2025
                                       NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

 KAROLO YA A: DITAODIŠO

 ELA HLOKO:
 • Dintlha tšeo di filwego ka tlase go hlogo ye nngwe le ye nngwe ke tša go hlahla
    baswai fela.
 • Kwešišo ya molekwa ya hlogo yeo a e kgethilego e elwe šedi le ge dintlha tša gagwe
    di fapana le tšeo di filwego.

 POTŠIŠO YA 1

 Ditaodišo tšeo di botšišitšwego.

 1.1        Letšatšing leo, dijo e be e le maphaaphaa. Ke taodišokanego.

            Tlhalošo ya taodišokanego.
            Taodišokanego e laodiša tiragalo ye e fetilego. E ka ngwalwa go tšwa
            lehlakoreng le lengwe le le lengwe.

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Ditiragalo tša letšatši leo.
            • Ka mokgwa wo batho ba ipshinnego.
            • Bontši bja dijo tšeo di bilego gona.
            • Mehuta ya dijo tšeo di llwego.
            • Maikutlo a batho letšatšing leo.                                               [50]

 1.2        Montsošabošego, ke mo leboga bosele. Ke taodišotlhaloši/taodišokanego.

            Tlhalošo ya taodišotlhaloši.
            Ka taodišotlhaloši, mongwadi o hlaloša selo se sengwe gore mmadi a kgone
            go itemogela sona. Motho goba selo se sengwe se ka hlalošwa.

            Tlhalošo ya taodišokanego.
            Taodišokanego e laodiša tiragalo ye e fetilego. E ka ngwalwa go tšwa
            lehlakoreng le lengwe le le lengwe.

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Ke mang yo go bolelwago ka yena.
            • Seo a mo diretšego sona.
            • Tšeo a di fihleletšego.
            • Maikutlo a gagwe.                                                              [50]

 1.3        Nka se tsoge ke mo lebaletše! Ke taodišokgadimo.

            Tlhalošo ya taodišokgadimo.
            Ka taodišokgadimo mongwadi o eleletša tiragalo yeo a ilego a e bona, a e kwa
            goba a e badilego nakong ye e fetilego gomme a laodiša go ya ka fao a
            gopolago ka gona.
                                                                                    PPR

Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe                                                     Phetla

### Page 3

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3           3                   DBE/Dibatsela 2025
                                       NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Yo go bolelwago ka yena.
            • Seo a se dirilego.
            • Ka moo tiragalo e mo amilego ka gona.
            • Sephetho seo a se tšerego.                                                    [50]

 1.4        Ka tla ka ipshina ka mmino wa setšo. Ke taodišokahlaahlo/taodišotlhaloši.

            Tlhalošo ya taodišokahlaahlo.
            Taodišo ye ga e na maikutlo a mongwadi. Yona e leka go tšweletša mahlakore
            a mabedi a poledišano ka go lekana. Mongwadi o hlokomela dintlha tša go
            fapana tša hlogo ye gomme a hlagiša dikgopolo tša go fapana ntle le go tšea
            lehlakore. Mongwadi a ka ba le thumo ye e itšeng mafelelong a taodišo eupša
            dintlha tša go thekga goba go ganetša di swanetše go lekalekana le go
            kwagala.

            Tlhalošo ya taodišotlhaloši.
            Ka taodišotlhaloši, mongwadi o hlaloša selo se sengwe gore mmadi a kgone
            go itemogela sona. Motho goba selo se sengwe se ka hlalošwa.

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Mehuta ya mmino ya setšo.
            • Ka mokgwa woo e binwago ka gona.
            • Ka mokgwa wo re ipshinago ka yona.
            • Mohola wa yona.
            • Tlhohleletšo                                                                  [50]

 1.5        Selemo, mamoratwa wa bohle. Ke taodišongangišano.

            Tlhalošo ya taodišongangišano.
            Ka taodišongangišano mongwadi o na le kgopolo ye e itšeng goba ntlhakemo
            gomme a fe dintlha tša go fahlela goba go thekga maemo a gagwe. Kgopolo
            ya mongwadi e swanetše go kwešišega taodišong ka moka. Ka taodišo ye
            mongwadi o leka go kgodiša goba go fekeetša mmadi gore a kwane le kgopolo
            ya gagwe.

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Ditiragalo tša sehla se (tše botse/mpe)
            • Tšeo di ratwago/di sa ratwego ke batho.
            • Phapano ya selemo le dihla tše dingwe tša ngwaga.                             [50]

 1.6        Batswadi ba na le seabe kgethong ya dithuto tša bana ba bona.
            Ke taodišotlhaloši/taodišokahlaahlo.

            Tlhalošo ya taodišotlhaloši.
            Ka taodišotlhaloši, mongwadi o hlaloša selo se sengwe gore mmadi a kgone
            go itemogela sona. Motho goba selo se sengwe se ka hlalošwa.
                                                                                PPR

Toleko ya ngwalollo e ileditšwe                                                    Phetla

### Page 4

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3           4                     DBE/Dibatsela 2025
                                       NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

            Tlhalošo ya taodišokahlaahlo.
            Taodišo ye ga e na maikutlo a mongwadi. Yona e leka go tšweletša mahlakore
            a mabedi a poledišano ka go lekana. Mongwadi o hlokomela dintlha tša go
            fapana tša hlogo ye gomme a hlagiša dikgopolo tša go fapana ntle le go tšea
            lehlakore. Mongwadi a ka ba le thumo ye e itšeng mafelelong a taodišo eupša
            dintlha tša go thekga goba go ganetša di swanetše go lekalekana le go
            kwagala.

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Bohlokwa bja thuto yeo e kgethwago.
            • Boitemogelo/go hloka boitemogelo ga motswadi.
            • Go thuša/šitiša ngwana go inaganela.
            • Lerato la bokamoso bja ngwana.
            • Go atlega/go se atlege ga ngwana.                                               [50]

 1.7        Seswantšho sa A. Ke taodišokanego/taodišotlhaloši.

            Tlhalošo ya taodišokanego.
            Taodišokanego e laodiša tiragalo ye e fetilego. E ka ngwalwa go tšwa
            lehlakoreng le lengwe le le lengwe.

            Tlhalošo ya taodišotlhaloši.
            Ka taodišotlhaloši, mongwadi o hlaloša selo se sengwe gore mmadi a kgone
            go itemogela sona. Motho goba selo se sengwe se ka hlalošwa.

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Go swanetše go ba le kamano magareng ga tlhalošo le seswantšho.
            • Tlhalošo ya seswantšho.
            • Ka fao seyalemoya se holago batho ka gona.
            • Se a se ratago/a sa se ratego ka sona.                                          [50]

 1.8        Seswantšho sa B. Ke taodišokanego/taodišotlhaloši.

            Tlhalošo ya taodišokanego.
            Taodišokanego e laodiša tiragalo ye e fetilego. E ka ngwalwa go tšwa
            lehlakoreng le lengwe le le lengwe.

            Tlhalošo ya taodišotlhaloši
            Ka taodišotlhaloši, mongwadi o hlaloša selo se sengwe gore mmadi a kgone
            go itemogela sona. Motho goba selo se sengwe se ka hlalošwa.

            Molekwa a ka tšweletša tše di latelago:
            • Go swanetše go ba le kamano magareng ga tlhalošo le seswantšho.
            • Tlhalošo ya seswantšho.
            • Bohlokwa bja go bapala kgati/go itšhidolla.
            • Se a se ratago/a sa se ratego ka sona.                                          [50]

                                                            PALOMOKA YA KAROLO YA A:          50

                                                                                      PPR

Toleko ya ngwalollo e ileditšwe                                                      Phetla

### Page 5

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3           5                           DBE/Dibatsela 2025
                                       NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

 KAROLO YA B: DITŠWELETŠWA TŠA TIRIŠANO TŠE DITELELE

 2.1        LENGWALO LA SEMMUŠO                    LA    GO        TIIŠETŠA    KGOPELO      LE
            BOITSEBIŠOPHELO

            Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa ge go ngwalwa lengwalo la
            semmušo:

            •   Sebopego le botelele e be tša maleba.
            •   Atrese ya mongwadi.
            •   Atrese ya moamogedi.
            •   Madume/matseno le hlogo.
            •   Diteng e be tša go kgopela mošomo.
            •   Retšistara le polelo e be tša semmušo.
            •   Tšhomišopolelo, tlotlontšu le maswaodikga e be tšeo di nepagetšego.
            •   Mafelelo/bofelo, leina le mosaeno.

            BOITSEBIŠOPHELO

            Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa                      ge    go   ngwalwa
            boitsebišophelo.
            • Maina le sefane ka botlalo.
            • Tšatšikgwedi ya matswalo le lefelo.
            • Nomoro ya boitsebišo.
            • Tšhupabodulo ya gae le ya poso.
            • Nomoro ya mogala.
            • Maleme ao o ka boledišwago ka ona.
            • Dithuto
            • Dihlatse le nomoro tša bona tša megala.                                               [30]

 2.2        PEGO YE E SEGO YA SEMMUŠO

            Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa ge go ngwalwa pego:
            • Thoma ka go ngwala boithekgo/bokamorago bja pego ya gago.
            • Ngwala diteng tša go lebana thwii le tabakgolo ya sererwa.
            • Diteng di akaretše dikgopolokgolo le dikgopolotlaleletšo tša sererwa.
            • Tšweletša matseno, mmele le mafetšo.
            • Laetša kgodišo ya tatelano ya dikgopolo.
            • Ngwala dikgopolokgolo ka tsela ya dintlha.
            • Ngwala ka lebaka le le fetilego.
            • Kgonthišiša gore o diriša mahlaodi le mantšu ao a tsošago maikutlo ge o
               tšweletša dikgopolo.
            • Laetša bohlatse bjo bo kgodišago bja dinyakišišo go akaretša dipoledišano
               le polelotherišano.
           • Laetša ditšhišinyo.                                                                    [30]

Toleko ya ngwalollo e ileditšwe                                                            Phetla

### Page 6

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3           6                     DBE/Dibatsela 2025
                                       NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

 2.3        POLELO

           Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa ge go ngwalwa polelo:
           • Sebopego se tšweletše matseno, mmele le mafelelo.
           • Matseno a goge šedi ya batheeletši.
           • Mafoko a be a makopana.
           • Diteng di be mabapi le sererwa - Mohlala: Go tšwelela ga Reatlegile
              dithutong tša gagwe tša Boentšenere.
           • Kgetho le tirišo ya polelo e be tša maleba.                                      [30]

 2.4        TŠA BOPHELO BJA MOHU

           Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa ge go ngwalwa tša bophelo
           bja mohu:
           • Tša matswalo
           • Tša dithuto
           • Tša mešomo - Mohlala: Sebapadi sa kgwele ya maoto/matsogo le go ba
              mokapotene.
           • Tšeo a tlo gopolwago ka tšona - Mohlala: Go hlahla dibapadi.
           • Maemo a lenyalo.
           • Seo se hlotšego lehu.
           • Bao a ba tlogelago.
           • Lefoko la taelano.                                                               [30]

                                                            PALOMOKA YA KAROLO YA B:          30

Toleko ya ngwalollo e ileditšwe                                                      Phetla

### Page 7

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3           7                      DBE/Dibatsela 2025
                                       NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

 KAROLO YA C: DITŠWELETŠWA TŠA TIRIŠANO TŠE DIKOPANA

 3.1        PHOUSTARA

            Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa ge go ngwalwa phoustara:
            • E be ka gare ga lepokisana.
            • Hlogo e ngwalwe ka ditlhakakgolo.
            • Molaetša o be pepeneneng – Mohlala: Go thalwe seswantšho sa Ramabelo
               le moaparo wa gagwe.
            • Retšistara e be ya maleba.                                                       [20]

 3.2        MOLAETŠA WO MOKOPANA (WHATsApp)

           Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa ge go ngwalwa molaetša wo
           mokopana (WhatsApp):
           • Molaetša o be ka gare ga lepokisana.
           • Morero o laolwe ke diteng – Mohlala: Go palelwa go tla go etiša.
           • Tšhomišo ya dikhutsofatšo e be ya go amogelega.
           • Retšistara e be ya segwera.                                                       [20]

 3.3        DITŠHUPETŠO

            Dintlha tšeo di swanetšego go hlokomelwa ge go ngwalwa ditšhupetšo
            tša tsela.

            Go tšwa ka lapeng, tšea mmila wa Winnie o lebe Borwa. Sepela monabo wo o
            ka bago dimetara tše lesomehlano, tshela mmila wa Biko ka letsogong la go ja.
            Sepela monabo wa dimetara tše masomepedi, o tla feta moago wa
            botshwelamare, letsogong la go ja go fihla mmileng wa Tiro. Phaela moago wa
            mmasepala ka letsogong la go ja. Sokologela Bohlabela, letsogong la nngele
            o phaele lebenkele la Inthanete le kliniki ya motse ka letsogong la go ja
            mmileng wa Hani go lebana thwii le moago wa Borekišetšo bja dijo. Sepela
            monabo wa dimetara tše masometharo ka mmila wa Nelson o leba Leboa.
            Tshela mmila wa Tiro. Ka letsogong la go ja o tla bona moago wa holo ya
            setšhaba. Legoreng la holo go na le difero tše pedi, tsena ka sefero sa bobedi
            sa holo. O fihlile.                                                                [20]

                                                            PALOMOKA YA KAROLO YA C:           20
                                                             PALOMOKA YA TLHAHLOBO:            100
                                                                                               PPR

Toleko ya ngwalollo e ileditšwe                                                       Phetla

### Page 8

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3                                                     8                                                                      DBE/Dibatsela 2025
                                                                                 NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

ELA HLOKO:
• Diriša rubriki ye ge o swaya ditaodišo (LEPHEPHE LA 3, KAROLO YA A).
• Meputso ya 0–50 e arotšwe ka magato a mahlano a ditlhalošo.
• Mo go diteng, polelo le setaele le legato le lengwe le le lengwe la magato a ditlhalošo a mahlano le arotšwe ka dikarolwana tše pedi, e lego legato la godimo le
  la fase go lebeletšwe kabo ya meputso le ditlhalošo.
• Sebopego ga se sa arolwa ka legato la godimo le la fase.

KAROLO YA A: RUBRIKI YA GO SWAYA DITAODIŠO TŠA SEPEDI LELEME TLALELETŠO LA PELE [MEPUTSO YE 50]

        Dinyakwa                               Bokgoni bja go ikgetha        Bokgoni bja maemo              Bokgoni bja             Bokgoni bja              Ga go bokgoni
                                                                                                             magareng                 motheo
 DITENG LE                                               28–30                       22–24                    16–18                   10–12                        4–6
 PEAKANYO                                      -Bokgoni bja go araba         -Potšišo e arabilwe        -Karabo e a              -Tlemagano ya            -Molekwa o tšwele
                                               potšišo ke bja maemo a        gabotsebotse.              kgotsofatša.             dikgopolo ga se ya       tseleng kudukudu.
 (Go araba dipotšišo)                          godimodimo go fetiša.         -Dikgopolo di kgahliša     -Dikgopolo di            maleba.                  -Dikgopolo di

                            Legato la godimo
 -Tatelano ya dikgopolo                        -Dikgopolo tše bohlale, tša   kudu ebile di sepelelana   tlemagane ebile di a     -Dikgopolo ga di         hlakahlakane ebile ga
 ge go dirwa peakanyo.                         go hlohla mabjoko tšeo di     le hlogo/sererwa.          kgodiša.                 tšwelele gabotse ebile   di nepiše.
                                               tšwelego mahlalagading.       -Peakanyo le tlemagano     -Peakanyo le             ga di bontšhe            -Dikgopolo ga di nepiše
 -Temogo ya morero,
                                               -Peakanyo le tlemagano ke     ya dikgopolo ke tše        tlemagano ya dikgopolo   boitlhamelo.             hlogo ebile di a
 baamogedi ba                                  tšeo di ikgethilego go        botsebotse go akaretšwa    ke tše kaone go          -Tatelano le             ipoeletša.
 tshedimošo le                                 akaretšwa matseno, mmele      matseno, mmele le          akaretšwa matseno,       tlemagano ya             -Ga go tatelano le
 dikamano.                                     le mafetšo.                   mafetšo.                   mmele le mafetšo.        dikgopolo di tšwelela    tlemagano ya
                                                                                                                                 gannyane.                dikgopolo.
 MEPUTSO YE 30
                                                         25–27                       19–21                      13–15                    7–9                       0–3
 Diteng = 25                                   -Bokgoni bja go araba         -Potšišo e arabilwe        -Potšišo e arabilwe ka   -Molekwa o tšwele        -Ga go bolelwe selo ka
 Peakanyo = 5                                  potšišo ke bja maemo a        gabotse.                   mo go kgotsofatšago      tseleng.                 hlogo yeo e filwego.
                                               godimodimo.                   -Dikgopolo di a kgahliša   eupša ga se ya hlaka     -Dikgopolo di            -O tšwele tseleng
                                               -Dikgopolo tše bohlale tša    ebile di sepelelana le     gabotse.                 hlakahlakane.            kudukudu.

                            Legato la fase
                                               go tšwa mahlalagading.        hlogo/sererwa.             -Tlemagano ya            -Ga go peakanyo          -Diteng ga di nepiše
                                               -Bokgoni bja maemo a          -Peakanyo le tlemagano     dikgopolo e a            goba tlemagano ya        ebile di hlakahlakane.
                                               godimo bja go beakanya le     ya dikgopolo ke tše        kgotsofatša ebile e a    dikgopolo yeo e
                                               go tlemaganya dikgopolo.      botse go akaretšwa         kgodiša.                 tšwelelago.
                                               go akaretšwa matseno,         matseno, mmele le          -Peakanyo le
                                               mmele le mafetšo.             Mafetšo.                   tlemagano ya dikgopolo
                                                                                                        di a kgotsofatša go
                                                                                                        akaretšwa matseno,
                                                                                                        mmele le mafetšo.

Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe                                                                                                                                                     Phetla

### Page 9

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3                                                         9                                                                            DBE/Dibatsela 2025
                                                                                     NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

 POLELO, MONGWALELO                                            14–15                          11–12                         8–9                       5–6                        0–3
    LE PALOBOHLATSE                                  -Segalo, retšistara, setaele   -Segalo, retšistara,         -Segalo, retšistara,       -Segalo, retšistara,       -Polelo ga e
                                                     le tlotlontšu di sepelelana    setaele le tlotlontšu di     setaele le tlotlontšu di   setaele le tlotlontšu di   kwešišagale.
 -Segalo, retšistara,                                kudukudu le morero,            sepelelana gabotsebotse      sepelelana gabotse le      sepelelana gannyane        -Segalo, retšistara,
 mongwalelo, tlotlontšu ya                           baamogedi le dikamano.         le morero, baamogedi le      morero, baamogedi le       le morero, baamogedi       setaele le tlotlontšu ga
                                                     -Polelo ke ya boitshepo, ya    dikamano.                    dikamano.                  le dikamano.               di sepelelane le

                                  Legato la godimo
 maleba ya morero le
                                                     go nona, ya maatlakgogedi.     -Polelo e na le maatla, ya   -Tirišo ya maleba ya       -Tirišo ya polelo ke ya    morero, baamogedi le
 dikamano.                                           -Polelo e na le segalo sa go   segalo sa maleba.            polelo e dira gore         motheo.                    dikamano.
 -Kgetho ya mantšu                                   ba le maatlakgogedi ebile e    -Diphošo tša popopolelo      molaetša o kwagale.        -Segalo le mošito ga       -Tlotlontšu ke ye
 -Tirišo ya polelo le                                nonne ka mebolelwana ya        le mopeleto ga se tše kae    -Segalo ke sa maleba       se tša maleba.             nnyane kudukudu moo
 melawana, maswao,                                   go kgahliša.                   -Polelo e beakantšwe         -Mebolelwana e             -Tlotlontšu ke ye          e lego gore e dira gore
 popopolelo le mopeleto.                             -Ga go na le ge e ka ba        gabotsebotse.                dirišitšwe go godiša       nnyane kudu.               ditaba di se
                                                     phošwana e tee ya                                           boleng bja diteng.                                    kwešišagale.
      MEPUTSO YE 15                                  popopolelo le mopeleto.
                                                     -Polelo e beakantšwe ka
                                                     bokgwari bja maemo a
                                                     godimodimo.
 Polelo = 10                                                      13                            10                           7                         4
 Mongwalelo = 3                                      -Polelo ya maemo a             -Polelo ke ya maemo a        -Tirišo ya polelo e a      -Polelo ga e
 Palobohlatse = 2                                    godimodimo ya go ba le         godimo ya go ba le           kgotsofatša eupša e na     kgotsofatše.

                                  Legato la fase
                                                     segalo se maatla.              maatlakgogedi.               le diphošo.                -Ga go phapantšho ya
                                                     -Ga go na le ge e ka ba        -Segalo ke sa maleba sa      -Segalo se a               mafoko.
                                                     phošwana e tee ya              go ba le maatlakgogedi.      kgotsofatša eupša          -Tlotlontšu ga se ye
                                                     popopolelo goba mopeleto.      -Diphošwana tše nnyane       mebolelwana ga se ya       kaalo.
                                                     -Polelo e beakantšwe ka        tša popopolelo le            dirišwa o kaalo.
                                                     bokgwari.                      mopeleto.
                                                                                    -Polelo e beakantšwe
                                                                                    gabotse.
        SEBOPEGO                                                  5                             4                            3                         2                         0–1
                                                     -Tšwetšopele ya sererwa ke     -Tatelano ye botse ya        -Dintlha tša maleba di     -Dintlha tša maleba ga     -Dintlha tša maleba ga
 -Dinyakwa/                                          ya maemo a godimodimo.         tšwetšopele ya dintlha.      tšweleditšwe.              se tše kae.                di gona.
 Dipharologantšho tša                                -Tlhalošo ya dikgopolo ke      -Tlemagano ye botse ya       -Mafoko le ditemana di     -Mafoko le ditemana        -Mafoko le ditemana di
 setšweletšwa.                                       ya maemo a godimodimo.         dintlha le dikgopolo.        hlamegile gabotse.         di na le diphošo.          fošagetše.
                                                     -Tlhamo ya mafoko le           -Mafoko le ditemana di       -Taodišo e a kwagala.      -Taodišo e a kwagala       -Taodišo ga e kwagale.
 -Tšwetšopele ya ditemana
                                                     ditemana ke ya go ikgetha,     beakantšwe ka                                           eupša e na le
 le tlhamo ya mafoko.                                ya maemo a godimodimo.         makgethe.                                               mafokodi.

       MEPUTSO YE 5

Toleko ya ngwalollo e ileditšwe                                                                                                                                                                   Phetla

### Page 10

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3                                      10                                                                          DBE/Dibatsela 2025
                                                                  NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

KAROLO YA B: RUBRIKI YA GO SWAYA DITŠWELETŠWA TŠE TELELE TŠA TIRIŠANO TŠA SEPEDI LELEMETLALELETŠO LA PELE [MEPUTSO YE 30]

 Dinyakwa                          Bokgoni bja go ikgetha          Bokgoni bja maemo                  Bokgoni bja             Bokgoni bja motheo              Ga go bokgoni
                                                                                                       magareng
 DITENG, PEAKANYO LE                         15–18                          11–14                        8–10                           5–7                          0–4
 SEBOPEGO                         -Bokgoni bja go araba potšišo   -Bokgoni bjo bobotsebotse     -Bokgoni bja go               -Bokgoni bja motheo bja     Karabo ga e laetše tsebo
                                  ke bja maemo a godimodimo       bja go araba potšišo bjoo     kgotsofatša bja go araba      go araba potšišo bja go     le ye nnyane ya mohuta
 (Go araba dipotšišo le           go fetiša.                      bo laetšago tsebo ye          potšišo bja go laetša tsebo   laetša tsebo ye nnyane      wa setšweletšwa.
 dikgopolo)                       -Dikgopolo ke tše bohlale tša   botse ya mohuta wa            ya mohuta wa                  ya dinyakwa tša mohuta      -Molaetša ga o tšwelele
                                  go tšwa mahlalagading.          setšweletšwa.                 setšweletšwa.                 wa setšweletšwa.            gabotse ka ge molekwa a
 -Tatelanyo le peakanyo ya
                                  -Tsebo ye e tseneletšego ya     -Ditaba di nepiša             -Go na le nepišo eupša go     -Go na le nepišo ye         tšwele tseleng kudukudu.
 dikgopolo.                       dinyakwa tša mohuta wa          setšweletšwa.                 na le go tšwa tseleng         nnyane ya setšweletšwa      -Ga go tlemagano ya
 -Morero, baamogedi,              setšweletšwa.                   -Molekwa ga se a tšwa         gannyane.                     eupša go na le go tšwa      diteng le dikgopolo
 dinyakwa/dipharologantšho le     -Ditaba di nepiša               tseleng.                      -Tlemagano ya dikgopolo       tseleng.                    -Ditaba di hlalošwa
 dikamano.                        setšweletšwa thwi.              -Tlemagano ya diteng le       le dikamano e a               -Tlemagano ya diteng le     gannyane.
                                  -Tlemagano ya diteng le         dikgopolo ke ye botse.        kgotsofatša.                  dikgopolo ga se ye          -Sebopego sa
                                  dikgopolo ke ya maemo a         -Tlhalošo ya ditaba ke ye     -Tlhalošo ya ditaba e a       kaalo.                      setšweletšwa ga se sona.
 MEPUTSO YE 18                    godimo.                         botse ebile e thekga          kgotsofatša ebile e thekga    -Tlhalošo ya ditaba ke
                                  -Tlhalošo ya ditaba ke ya       sererwa.                      sererwa.                      ya motheo ebile e
 Diteng = 14                      maemo a godimo ebile e          -Sebopego ke sa maleba        -Sebopego ke sa maleba        thekga sererwa
 Peakanyo = 2                     thekga sererwa.                 eupša se na le                eupša se na le diphošo        gannyane.
 Sebopego = 2                     -Sebopego ke sa maleba sa       diphošwana di se kae.         tše dintšinyana.              -Ga se a šomiša melao
 (Lengwalo =Sebopego =4)          go sepelelana le                                                                            ya sebopego ka
                                  setšweletšwa.                                                                               tshwanelo.
                                                                                                                              -Go tlogetšwe dintlha tše
                                                                                                                              bohlokwa.
 POLELO, MONGWALELO LE                       10–12                           8–9                           6–7                          4–5                          0–3
 PALOBOHLATSE                     -Segalo, retšistara,            -Segalo, retšistara,          -Segalo, retšistara,          -Segalo, retšistara,        -Segalo, retšistara,
 -Segalo, retšistara,             mongwalelo le tlotlontšu di     mongwalelo le tlotlontšu di   mongwalelo le tlotlontšu di   mongwalelo le tlotlontšu    mongwalelo le tlotlontšu
 mongwalelo, morero,              sepelelana gabotsebotse le      sepelelana gabotse le         sepelelana le morero,         ga di sepelelane            ga di sepelelane le
 baamogedi le dikamano.           morero, baamogedi le            morero, baamogedi le          baamogedi le dikamano.        gabotse le morero,          morero, baamogedi le
 -Tirišo ya polelo le melawana    dikamano.                       dikamano.                     -Diphošo tša popopolelo       baamogedi le dikamano.      dikamano.
                                  -Polelo e nepagetše ebile e     -Polelo ga e na diphošo       ga se tše ntši.               -Popopolelo ga se yeo e     -Sengwalo se tletše ka
 kgetho ya mantšu.
                                  hlamegile gabotse.              tša popopolelo ebile e        -Tlotlontšu ke yeo e          nepagetšego ebile e         diphošo ebile se
 -Maswao le mopeleto.             -Ga go na le ge e ka ba phošo   hlamegile gabotse.            lekanetšego.                  tletše ka diphošo.          hlakahlakane.
                                  e tee.                          -Tlotlontšu ke ye ntši.       -Diphošwana tšeo di lego      -Tlotlontšu ga se ye ntši   -Tlotlontšu yeo e lego
 MEPUTSO YE 12                                                    -Gantši ga go diphošo.        gona ga di fetoše             -Molaetša o a tšwelela      gona ga e sepelelane le
 Polelo = 8                                                                                     molaetša.                     eupša o arošitšwe.          morero le ga nnyane.
 Mongwalelo = 2                                                                                                                                           -Molaetša ga o tšwelele le
 Palobohlatse = 2                                                                                                                                         ga nnyane.
 (Lengwalo= Mongwalelo=1
 Palobohlatse =1)

Toleko ya ngwalollo e ileditšwe                                                                                                                                         Phetla

### Page 11

Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P3                                       11                                                                         DBE/Dibatsela 2025
                                                                   NSC – Tlhahlo Ya Go Swaya

KAROLO YA C: RUBRIKI YA GO SWAYA DITŠWELETŠWA TŠE KOPANA TŠA TIRIŠANO TŠA SEPEDI LELEMETLALELETŠO LA PELE [MEPUTSO YE 20]

 Dinyakwa                          Bokgoni bja go ikgetha          Bokgoni bja maemo          Bokgoni bja magareng           Bokgoni bja motheo                Ga go bokgoni
 DITENG, PEAKANYO LE                      10–12                           8–9                         6–7                           4–5                             0–3
 SEBOPEGO                         -Bokgoni bja go araba potšišo   -Bokgoni bjo                -Bokgoni bja go               -Bokgoni bja motheo bja go     -Karabo ga e laetše tsebo
                                  ke bja maemo a godimodimo       bobotsebotse bja go         kgotsofatša bja go araba      araba potšišo bja go laetša    le ye nnyane ya mohuta
 (Go araba dipotšišo le           go fetiša.                      araba potšišo bjoo bo       potšišo bja go laetša tsebo   tsebo ye nnyane ya             wa setšweletšwa.
 dikgopolo)                       -Dikgopolo ke tše bohlale tša   laetšago tsebo ye botse     ya mohuta wa                  dinyakwa tša mohuta wa         -Molaetša ga o tšwelele
                                  go tšwa mahlalagading.          ya mohuta wa                setšweletšwa.                 setšweletšwa.                  gabotse ka ge molekwa a
 -Tatelano le peakanyo ya
                                  -Tsebo ye e tseneletšego ya     setšweletšwa.               -Go na le nepišo eupša go     -Go na le nepišo ye            tšwele tseleng kudukudu.
 dikgopolo.                       dinyakwa tša mohuta wa          -Ditaba di nepiša           na le go tšwa tseleng         nnyane ya setšweletšwa
 -Morero, baamogedi,              setšweletšwa.                   setšweletšwa.               gannyane.                     eupša go na le go tšwa         -Ga go tlemagano ya
 dinyakwa/dipharologantšho le     -Ditaba di nepiša               -Molekwa ga se a tšwa       -Tlemagano ya dikgopolo       tseleng.                       diteng le dikgopolo.
 dikamano.                        setšweletšwa thwi.              tseleng.                    le dikamano e a               -Tlemagano ya diteng le        -Ditaba di hlalošwa
                                  -Tlemagano ya diteng le         -Tlemagano ya diteng le     kgotsofatša.                  dikgopolo ga se ye kaalo.      gannyane.
 MEPUTSO YE 12                    dikgopolo ke ya maemo a         dikgopolo ke ye botse.      -Tlhalošo ya ditaba e a       -Tlhalošo ya ditaba ke ya      -Sebopego sa
                                  godimo.                         -Tlhalošo ya ditaba ke ye   kgotsofatša ebile e thekga    motheo ebile e thekga          setšweletšwa ga se sona.
 Diteng = 8                       -Tlhalošo ya ditaba ke ya       botse ebile e thekga        sererwa.                      sererwa gannyane.
 Peakanyo = 2                     maemo a godimo ebile e          sererwa.                    -Sebopego ke sa maleba        -Ga se a šomiša melao ya
 Sebopego = 2                     thekga sererwa.                 -Sebopego ke sa maleba      eupša se na le diphošo tše    sebopego ka tshwanelo
                                  -Sebopego ke sa maleba sa       eupša se na le              dintšinyana.                  -Go tlogetšwe dintlha tše
                                  go sepelelana le                diphošwana di se kae.                                     bohlokwa.
                                  setšweletšwa.
 POLELO, MONGWALELO                           7–8                           5–6                            4                            3                            0–2
 LE PALOBOHLATSE                  -Segalo, retšistara,            -Segalo, retšistara,        -Segalo, retšistara,          -Segalo, retšistara,           -Segalo, retšistara,
                                  mongwalelo le tlotlontšu di     mongwalelo le tlotlontšu    mongwalelo le tlotlontšu di   mongwalelo le tlotlontšu ga    mongwalelo le tlotlontšu
 -Segalo, retšistara,             sepelelana gabotsebotse le      di sepelelana gabotse le    sepelelana le morero,         di sepelelane gabotse le       ga di sepelelane le
 mongwalelo, morero,              morero, baamogedi le            morero, baamogedi le        baamogedi le dikamano.        morero, baamogedi le           morero, baamogedi le
 baamogedi le dikamano.           dikamano.                       dikamano.                   -Diphošo tša popopolelo       dikamano.                      dikamano.
 -Tirišo ya polelo le melawana.   -Polelo e nepagetše ebile e     -Polelo ga e na diphošo     ga se tše ntši.               -Popopolelo ga se yeo e        -Sengwalo se tletše ka
 -Kgetho ya mantšu.               hlamegile gabotse.              tša popopolelo ebile e      -Tlotlontšu ke yeo e          nepagetšego ebile e tletše     diphošo ebile se
                                  -Ga go na le ge e ka ba         hlamegile gabotse.          lekanetšego.                  ka diphošo.                    hlakahlakane.
 -Maswao le mopeleto.
                                  phošo e tee.                    -Tlotlontšu ke ye ntši.     -Diphošwana tšeo di lego      -Tlotlontšu ga se ye ntši.     -Tlotlontšu yeo e lego
                                                                  -Gantši ga go diphošo.      gona ga di fetoše             -Molaetša o a tšwelela         gona ga e sepelelane le
 MEPUTSO YE 8                                                                                 molaetša.                     eupša o arošitšwe.             morero le ga nnyane.
                                                                                                                                                           -Molaetša ga o tšwelele
 Polelo = 4                                                                                                                                                le ga nnyane.
 Mongwalelo = 2
 Palobohlatse = 2

Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe

## Related documents

- [Sepedi FAL P3 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sepedi-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-3-sepedi/9514d658-597a-44e1-9293-81af6a068aa2) — Sepedi FAL · Memo · 2025 · Sepedi
- [Sepedi FAL P2 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sepedi-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-2-sepedi/37e1eb3b-ded2-44c4-80f5-161fab63087e) — Sepedi FAL · Memo · 2025 · Sepedi
- [Sepedi FAL P3 Nov 2023 MG](https://www.hlayiso.com/library/sepedi-fal-p3-nov-2023-mg/dbcb1cc0-1801-4132-b5cd-ecc1985acf2f) — Sepedi FAL · Memo · 2023 · Sepedi
- [Sepedi FAL P3 Nov 2022 MG](https://www.hlayiso.com/library/sepedi-fal-p3-nov-2022-mg/e930eec4-7d4c-4071-95c7-f84d239f70fe) — Sepedi FAL · Memo · 2022 · Sepedi
- [Sepedi FAL P3 Nov 2021 MG](https://www.hlayiso.com/library/sepedi-fal-p3-nov-2021-mg/85f33840-8dc0-420f-a86b-f7a6ab0ec155) — Sepedi FAL · Memo · 2021 · Sepedi
- [Sepedi FAL P3 Nov 2019 Memo](https://www.hlayiso.com/library/sepedi-fal-p3-nov-2019-memo/945e6177-a19c-4099-ad54-7da929bebc6c) — Sepedi FAL · Memo · 2019 · Sepedi

## More from Grade 12 Sepedi FAL

- [Gr 12 Sepedi FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-sepedi-fal-atp-2023-24/aa66bf3c-3748-497a-b1fc-b406f4fd3e4b) — ATP
- [Sepedi FAL P1 May-June 2025](https://www.hlayiso.com/library/sepedi-fal-p1-may-june-2025/08f424d8-1b48-4f9e-bb82-959950021868) — QP · 2025 · Sepedi
- [Sepedi FAL P2 May-June 2025](https://www.hlayiso.com/library/sepedi-fal-p2-may-june-2025/65621468-8891-4de8-b6e5-e2d680e16a0a) — QP · 2025 · Sepedi
- [Sepedi FAL P3 May-June 2025](https://www.hlayiso.com/library/sepedi-fal-p3-may-june-2025/55ea752e-c036-48a6-b9a4-c6426dfb94cc) — QP · 2025 · Sepedi
- [Sepedi FAL P1 Nov 2025](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sepedi-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-1-sepedi/207b1a1b-c50d-4b34-8b08-e46fa67bf378) — QP · 2025 · Sepedi
- [Sepedi FAL P2 Nov 2025](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sepedi-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-2-sepedi/ded44828-f597-4798-9a44-6891622a1a9d) — QP · 2025 · Sepedi

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
