# Life Skills Grade 2 Life Skills Exemplar Booklet Question Paper

> Grade 2 Life Skills question paper from the Life Skills Exemplar Booklet, 70 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/grade-2-life-skills-life-skills-exemplar-booklet-question-paper/0fb9c01e-60ba-4761-86b8-a4e79defcde7
- Updated: 2026-09-28
- Subject: Life Skills
- Grade: Grade 2
- Document type: Question paper
- Exam period: Life Skills Exemplar Booklet
- Curriculum: CAPS
- Pages: 70

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 2](https://www.hlayiso.com/library/grade-2) › [Life Skills](https://www.hlayiso.com/library/grade-2/life-skills) › [Life Skills Grade 2 Life Skills Exemplar Booklet Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/grade-2-life-skills-life-skills-exemplar-booklet-question-paper/0fb9c01e-60ba-4761-86b8-a4e79defcde7)

## About this document

Life Skills · Grade 2 · Life Skills exemplar booklet. Question paper, 70 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

za,
                                                                              b u yeke
                                                                        Uku aliswe nde
                                                                              ihl atime
                                                                                   siT         u
                                                                          g o kwe khyulam o
                                                                        n       haru       gom
                                                                           seK hethom
                                                                                   T        la
                                                                            nom okuhlo
                                                                                    w

                                                                                          IGreyidi
                                                                                                        2
                                                                                                     AmaKghono wepilo
    ISBN 978-1-4315-0256-1
                             Workbooks available in this series:
                             • Grade R
                                                                                                       ngesiNdebele
                               (in all official Languages);                                           Incwadi 1 – Ithemu 1&2
   9 781431 502561           • Literacy/Home Language Grades 1 to 6
                               (in all 11 official Languages);
                             • Mathematics Grades 1 to 3
                               (in all 11 official Languages);
                             • Mathematics Grades 4 to 9
                               (in Afrikaans and English);
                             • Life Skills Grades 1 to 3
                               (in all 11 official Languages); and
                                                                                    Ibizo:                        Itlasi:
LIFE SKILLS IN ISINDEBELE    • Grades 1 to 6 English First Additional
  GRADE 2 – BOOK 1             Language.

     TERMS 1&2
ISBN 978-1-4315-0256-1
   9th Edition
THIS BOOK MAY NOT BE SOLD.

### Page 2

Okumumethweko
          Ithemu 1                           Ikhasi                 Ithemu 2                           Ikhasi
     Sidinga ukudla okunepilo
1                                                        17 Iinkhathi zomnyaka .................... 34
     ukuze siphile ................................. 2

2    Amanzi asinikela ipilo ................... 4        18 Iinkhathi ezine zomnyaka ........... 36

3    Ukongiwa kwamanzi .................... 6            19 Iinkhathi zomnyaka .................... 38

     Ummoya ohlanzekileko/                                     Ukwembatha ngendlela
4                                                        20
     ohlwengileko usipha amandla ..... 8                       ubujamo bezulu bungakho ........ 40
                                                                                                                  UKkz. Angie Motshekga,                                                         UNom. Enver Surty,
                                                            Imithelela yeenkathi                                    nguNgqongqotjhe                                                          liSekela lakaNgqongqotjhe
5    Mina nabanye ..............................10       21
                                                            zomnyaka.................................... 42         weFundo-Sisekelo                                                              weFundo-Sisekelo
                                                               Ukutjala isitjalo
6    Abantu abaseduze kwethu .........12                 22
                                                               ngebhlegeni ................................ 44    Iincwadi lezi zenzelwe abentwana beSewula Afrika ngaphasi
                                                               Iinlwana: Iinlwana                                 koburholi bakaNqgonqgotjhe wezeFundo-Sisekelo, uMma u-Angie
7    Akusekho ukuthelisa ...................14           23
                                                               zemaplasini ................................. 46   Motshekga kanye neSekela lakaNqgonqgotjhe wezeFundo-
                                                                                                                  Sisekelo, uNom. Enver Surty.
8    Soke sikhethekile ........................16        24 Eplasini ....................................... 48
                                                                                                                  Iincwadi zokuSebenzela zakwaRainbow ziyingcenye yeendlela
                                                                                                                  ezinengi zomNyango wezeFundo-Sisekelo wokungenelela onqophe
9    Sizizwa njani ................................18    25 Iinlwana zemangweni ................. 50
                                                                                                                  ukuthuthukisa ukusebenza ngcono kwabafundi beSewula Afrika
     Abantu abaphila                                                                                              kumagreyidi wokuthoma asithandathu. Njengamanye wamaHlelo
10                                                       26 Iinlwana zizifihla njani................. 52
     nokukhubazeka .......................... 20                                                                  womBuso aphuma phambili, iphrojekthi le isekelwe ngeemali
     Boke abentwana baligugu                                                                                      ezibuya esiKhwameni seeMali seLizweloke. Lokhu kusize
11                                                       27 Iinlwana zangemanzini ............... 54              umNyango ukukhupha iincwadi zokusebenzela lezi ngawo woke
     bebakhethekile ........................... 22
                                                               Iinlwanyana eziphila
                                                                                                                  amalimi asemthethweni ngaphandle kweendleko. Siyathemba
12 Ikutani yami ................................ 24      28                                                       kobana nizokufunyana iincwadi zokusebenzela lezi zilisizo khulu
                                                               ngaphasi kwamanzi ................... 55
                                                                                                                  ekufundiseni kwenu kwangamalanga kanye nokuqinisekisa kobana
13 Ukuhlanza amanzi ...................... 26            29 Ubukghwari beenlwana.............. 56                 abafundi benu bayayiqeda ikharikhyulamu.
                                                               Iinlwanyana ezithwala imizi
                                                                                                                  Sitjheje khudlwana ukuhlahla abotitjhere komunye nomunye
14 Indlela yokuphila ekungiyo ........ 28                30                                                       umsebenzi ngokusebenzisa iinthombe ezitjengisako bona ngikuphi
                                                               yazo ngaso soke isikhathi .......... 58
                                                                                                                  umfundi amele akwenze.
     Imikhiqizo eyonakalako                                    Iinlwana ezizakhela izundlu
15                                                       31
     naleyo engonakaliko .................. 30                 zona ngokwazo .......................... 60        Siyathemba kobana abentwana bazokuthabela ukusebenzisa
     Iinkolo kanye namalanga                                                                                      iincwadi lezi njengombana bakhula bebafunda nje begodu wena
16                                                       32 Isihlathululi-magama sami ......... 62                titjhere uzokwabelana nabo ithabo lokufunda.
     akhethekileko ............................. 32

                                                                                                                  Sinifisela ipumelelo ekusebenziseni iincwadi lezi.

                                                                                                                             Published by the Department of Basic Education
                                                                                                                             222 Struben Street                               ISBN 978-1-4315-0256-1
                                                                                                                             Pretoria                                         This book may not be sold.
                                                                                                                             South Africa
                                                                                                                                                                              The Department of Basic Education has made every effort to trace copyright
                                                                                                                             © Department of Basic Education                  holders but if any have been inadvertently overlooked the Department will be
                                                                                                                             Ninth edition 2019                               pleased to make the necessary arrangements at the first opportunity.

### Page 3

IGreyidi           2
                      AmaKghono wePilo
                       ngesiNdebele
                       Incwadi yoku-1

Incwadi le ngeyaka:

### Page 4

1 Sidinga ukudla okunepilo
               ukuze siphile
benzela
                                       Asifunde

                           Imizimba yethu itlhoga ukudla ukuze ikhule. Kumele sidle ukudla okubuya

                    use
                           emikhakheni yoke yokudla qobe lilanga. Kumele sidle ukudla okunepilo ukuze

                  k
                           sibe namandla aneleko ukwenza lokho esifuna ukukwenza. Nangabe asikudli

              l o
  – Iph eph a
                           ukudla okunepilo, singagula.

                                      Imikhakha yokudla emihlanu
                           Iinthoro kanye                                             Imirorho kanye
                           nemikhiqizo                                                neenthelo

        u 1
It h e m - – Iv e ke- 1
                           yeenthoro

                          Abanye abantu
                          badla imirorho
                     kwaphela. Lokho kutjho
                     kobana abayidli inyama.
                      Badla kwaphela ukudla
                       okusemabuthelelweni
                         amane kwaphela.

                          Inyama,
                          ihlambi,                                                      Imikhiqizo
                          inyama yefuyo                                                 yederi
                          enamaphiko, amantongomani        Amafutha kanye
                          kanye neembhontjisi                  ne-oli
       2                    Date
                            Ilanga:
                                 :

### Page 5

Khuluma nomngani kobana ngikuphi ukudla
          Asenzeni lokhu
                           okunepilo kilokhu. Kundulungele.

        Asitlole

Yenza kwangathi              Irhelo lezinto ezizokuthengwa
uye esitolo
esiyisuphamakethe
nomamakho
ukuyokuthenga
ukudla kwakusihlwa.
Yenza irhelo lokudla
oyokuthenga okunepilo
ekuyokudliwa mndeni
wakwenu.

                                                                             r:
                                                                     Teache
                                                                     Sign:

                                                                       Date:

                                                                                  3

### Page 6

2                      Amanzi asinikela ipilo
                                  Asikhulume

benzela                      Kubayini sitlhoga amanzi?
                             Abantu, iintjalo neenlwana

                  use
                             zitlhoga amanzi ukuze ziphile.

              o k
                             Amanzi athatha ukudla
            l
  Iph eph a
                             esikudlako akuse eengcenyeni
                             zoke zomzimba. Amanzi asiza
                             ukukhupha okungasatlhogwa

        u 1
                             mizimba yethu.

It h e m - – Iv e ke- 1 –
                                                       Qobe lilanga sisebenzisa amanzi emakhaya. Tjela umngani
                                      Asenzeni lokhu   wakho kobana amanzi siwasebenzisela ukwenza ini? Bala izinto
                                                       ezahlukahlukeneko. Emva kwalapho gwala iinthombe ezine ukutjengisa
                                                       kobana amanzi asetjenziselwa ini. Tlola isihlokwana ngehla kwaleso
                                                       naleso isithombe ukuhlathulula kobana simayelana nani isithombe.

                               ____________________________________          ____________________________________

                               ____________________________________          ____________________________________

       4                    Ilanga:

### Page 7

Amanzi siwathola kuphi? Dweba umuda ukumadanisa
        Asitlole
                   isithombe nebamba elinembako.

                                          Ithwasahlobo

                                        Isiphehlammoya

                                            Umlambo

                                              Idamu

                                              Ipetsi
         Asiphumele ngaphandle

Ngaphambi kobana nenze umsebenzana ngaphandle, kokuthoma ziluleni
njengokatsu. Lokhu kuzokwenza imizimba yenu kobana iluleke
beyinyakaze kuhle. Begodu nasele niqedile ukwenza
umsebenzana lowo, zeluleni ukuze niledlhe benipholise imizimba.
Lokhu kuzonisiza kobana ningezwa ubuhlungu bemisipha.

• Yeqa njengesirhwarhwa. Banga itjhada elenziwa sirhwarhwa.
• Phoselanani ibholo nanyana umgodlana oneembhontjisi
  ngaphakathi omunye awubambe.
• Ngemva kwalapho phosela ibholo nanyana umgodlana
  onamatjana phezulu bese uyawubambe godu.                                      r:
                                                                        Teache
• Beka umgodlana oneembhontjisi ehloko yakho unzinze bese ukhamba       Sign:

  msinya. Phalisana nomngani wakho. Qalani kobana nizokukhamba ibanga     Date:
  elide kangangani ngaphambi kobana umgodlana lowo uwe.
                                                                                     5

### Page 8

3                              Ukongiwa kwamanzi
                                       Asikhulume
nzela
                                Amanzi aqakatheke khulu, kumele singawoni.

                          ebe
                                Khuluma nomgani wakho ngeendlela ezihlanu

                        s
                                ezahlukeneko esingonga ngazo amanzi.

e-2 –                 u
                    k
      Iph eph a l o
                                                       Tlola imibono emibili esingonga ngayo
                                            Asitlole
                                                       amanzi esikhaleni esingenzasi.

                                1.         _________________________________________________

                                           _________________________________________________

u - 1 – Iv e k                  2.         _________________________________________________

                                           _________________________________________________
It h e m

                                           Asenzeni lokhu

                                Sebenzisa
                                amakhrayoni kanye
                                nephepha ukwenza
                                iphosta enemibalabala
                                ngokonga amanzi.
                                Iphosta yakho imele
                                ikhuthaze abanye
                                kobana bonge amanzi.
                                Nasele uqedile
                                ukwenza iphosta
                                yakho, yitjengise
                                umngani wakho.

       6                         Date
                                 Ilanga:
                                      :

### Page 9

Asiphumele ngaphandle Asidlaleni umdlalo “Sikhathi bani Nomzana Pisi?”

    Omunye wenu kumele abe yipisi.
    Dlheganani ngokubuza umbuzo othi,
    “Sikhathi bani
    Nomzana Pisi?” Njalo nawubuza umbuzo,
    ipisi imele itjho kobana sikhathi bani.
    Kodwana lokha ipisi nayithi “sikhathi
    sokudla,” ipisi izokuthoma ukugijimisa
_   abentwana. Kumele ugijime ubaleke
    ngaphambi kobana ikubambe.
_

_   Kwanje tholani iwulahubhu nidlale
    ngayo. Wena nomngani wakho kumele
_
    nidlhegane ukukhamba nizombe phezu
    kwewulahubhu, kokuthoma ukhamba
    ngeenyawo ulamanise ngokukhamba
    ngezandla. Ngemva kwalapho bamba
    kwewulahubhu ngezandla zakho lokha
    abangani bakho bakhasa ngaphasi kwayo.
    Dlheganani ukwenza lokhu.
                        ,
            u  g c in a
      Kok qhema ni
             en           ze
       nge zijaye ido
               4
      a n g a - l a um g
    z
        k w  e t hu w u l a
      u              e
               weS ika.
                                                                                             r:
                                                                                     Teache

                    Af r                                                             Sign:

                                                                                       Date:

                                                                                                  7

### Page 10

4 Ummoya ohlanzekileko/
                    ohlwengileko usipha
                         amandla

m u - 1 – Iv e k e                               benzela

                  -2 – I p h e p h a l o k u s e
                                                                         Asifundeni

                                                           Ummoya esiwuphefumulako une-oksijini. I-oksijini isiza imizimba yethu
                                                           ukusebenzisa ukudla esikudlako. Ngemva kwalapho, sithola amandla. Lokha
                                                           nasiphefumula ummoya ongakahlanzeki, imizimba yethu ayikwazi ukusebenza
                                                           kuhle nangefanelo.

                                                                      Asitlole Hlala nomngani wakho. Nobabili, qedelelani iinkhala ezisemitjhweni elandelako:

                                                           Ngidinga ummoya ohlanzekileko/ohlwengileko ngombana

                                                           ___________________________________________________________________________________________

                                                           Lokha ummoya nawusilapheleko
     It h e
                                                           ___________________________________________________________________________________________

                                                           Ummoya uyasilaphala lokha

                                                           ____________________________________________________________________________________________

                                                           Singenza ini ukugcina ummoya uhlanzekile?

                                                           1. _______________________________________________________________________________

                                                           2. _______________________________________________________________________________________

                8                                           Date
                                                            Ilanga:
                                                                 :

### Page 11

Asifundeni

Abantu batlhoga ukuhlala elangeni ukuze bathabe bebazizwe baphole
tswe. Ilanga lisiza imizimba yethu ukwakha iVithamini D. IVithamini
D yakha amathambo aqinileko. Nawuhlala elangeni khulu nakhona
akukalungi. Ilanga lingasitjhisa sisale sinamabala wokutjha
esikhunjeni. Kumele usebenzise isezeso esikhandela ilanga kobana
lilimaze isikhumba sakho.

         Asitlole     Qedelela ngokutlola eenkhaleni ezingenzasi.

Ngingaphepha ukuhlalela ilanga elitjhisa khulu ngoku-

1. _______________________________________________________________________________

2. _______________________________________________________________________________________

3. _______________________________________________________________________________________
                     Vumani ingoma elandelako
           Asivumeni bese niwahlela igido layo.
                                                                Kumele usebenzise
                                                                isezeso esikhandela
           Ukukhanya kwami                                      ilanga kobana lilimaze
      Ukukhanya kwami ngingedwa.                                isikhumba sakho.
             Uyangithabisa
      Lokha umkayi nawusamlotha.
    Angekhe wazi, wena othandekako,
     Kobana ngikuthanda kangangani.
  Ungathoma hle ususe ukukhanya kwami.
                                                                                                     r:
                                                                                             Teache
                                                                                             Sign:

                                                                                               Date:

                                                                                                          9

### Page 12

5                                                                 Mina nabanye

                                               ebenzela
m u - 1 – Iv e k e
                                                                                   Soke siyathanda ukuba
                                                                 Asikhulume        nabangani abalungileko.
                                                                                   Wazi njani kobana umngani

                                             s
                                                                                   wakho ulungile?

                                           u
                                                                     Asitlole

                                         k
                  -3 – I p h e p h a l o
                                                          Esikhaleni esingenzasi, tlola izinto ezenza kobana
                                                          omunye umntwana sithi umngani olungileko.
                                                          1.         ________________________________________________________________________

                                                          2.     _________________________________________________________________

                                                          3.     _________________________________________________________________

                                                          4.         ________________________________________________________________________

    It h e
                                                                                Cabanga ngemibuzo elandelako bese utlola
                                                                     Asitlole
                                                                                phasi iimpendulo zakho.

                                                           Bangaki abangani bakho?

                                                           Ngubani ibizo lomunye wabangani bakho abakhulu?

                                                           Sikhathi esingangani nibangani?

                                                           Yini okukhethekileko ngomngani ekukhulunywa ngaye ekondlweni engehla?

           10                                              Ilanga:

### Page 13

Hlala nomngani wakho bese nikhuluma ngeentatimende ezilandelako.
            Asikhulume     Tlola itshwayo ( ) ngebhoksini nangabe liqiniso, kanye nesiphambano ( )
                           nangabe akusilo iqiniso.

    Irhelo lokuhlola ubungani Iye Awa
     Umngani wami unetjhejo.
     Umngani wami uyangisiza.
     Umngani wami wabelana nami.
     Umngani wami akalwi nami.
_

_

_              Asenzeni lokhu

_   Cabanga ongakwenza ukuze
    umngani wakho azizwe
    akhethekile. Ngemva kwalapho
    gwala isithombe ngento
    leyo bese usenzele nefremu.
    Khumbula ukukghabisa
    ifreyimi yesithombe sakho.
    Nasele ukwenzile lokho,
    khulumani ngemibala epholileko
    kanye nemibala etjhisako
    oyisebenzisileko esithombeni
    sakho.

              Asitlole    Tlola imtjho emibili ngesithombe.
                                                                                                             r:
                                                                                                     Teache
    ______________________________________________________________________________                   Sign:

                                                                                                       Date:
    ______________________________________________________________________

                                                                                                                  11

### Page 14

6                                              Abantu abaseduze kwethu
                                                                               Qala iinthombe. Cabangani ngezinto ezihle ezenziwa bangani bese
                                                                               nicoca ngazo eenqhemeni zenu. Ngemva kwalapho cabangani kobana
                                                                    Asikhulume

                                               ebenzela
m u - 1 – Iv e k e
                                                                               abangani abambi benzani. Tshwaya ( ) esithombeni ngasinye
                                                                               esitjengisa ubungani obuhle bese utshwaye isiphambano ( )

                                             s
                                                                               esithombeni esitjengisa ubungani obumbi.

                                           u
                                         k
                  -3 – I p h e p h a l o

    It h e

            12                                            Ilanga:

### Page 15

Funda omunye nomunye umutjho bese ufaka umbala ipendulo
         Asifunde
                     Iye     nanyana Awa ebusweni obunembako      .

Ngimngani olungileko.

Nginetjhejo
kumngani wami.

Ngibalungele abafundi engifunda nabo
ngetlasini.

Abafundi engifunda nabo ngetlasini nabo
bangilungele bebanomusa kimi.

Nginommoya ophasi
ebantwini ebatjhidelene
nami.

       Asithuthuke   Asidlaleni “Jama emthunzini wami”.

Wena nabangani bakho kumele nilinge ukugadanga
iinthunzi zenu. Dlheganani nibone kobana
ningagadanga phezu kweenthunzi ezingaki. Ungalokhu                                     r:
                                                                               Teache
ukhamba ukukhandela umngani wakho kobana                                       Sign:

angajami emthumzini wakho.                                                       Date:

                                                                                        13

### Page 16

7                                                      Akusekho ukuthelisa
                                                                    Asitlole   Qalani esinye nesinye isithombe.

m u - 1 – Iv e k e
                                               ebenzela
                                                          Ungenza ini nangabe umntwana otheliswako? Eduze kesinye nesinye isithombe

                                             s
                                           u
                                                          tlola umutjho munye ngokuthi kumele sibaphathe njani abantu.

                                         k
                  -4 – I p h e p h a l o
                                                                                                              _______________________________________

                                                                                                              ___________________________________

                                                                                                              ___________________________________

                                                                                                              ___________________________________

                                                          _______________________________________
    It h e
                                                          ___________________________________

                                                          ___________________________________

                                                          ___________________________________

                                                                                                              _______________________________________

                                                                                                              ___________________________________

                                                                                                              ___________________________________

                                                                                                              ___________________________________

            14                                            Ilanga:

### Page 17

Asenzeni lokhu

 Wena nomngani wakho lingisani
 umntwana othelisa omunye.
 Yitjhoni-ke kobana kungenziwa ini
 ukukhandela ukutheliswa kwabanye
 abentwana.

          Asiphumele ngaphandle      Zihleleni ngeenqhema zaba-5.

Kwanje jamani umjeje bese nidlulisela ibholo phambili
ngokuyiphoselana. Qalani kobana ngisiphi isiqhema
esingaphoselana ibholo begodu ingawi beyiyokufika
ekugcineni ngesikhathi esifitjhani. Nasele niqedile
ngalokho, lingani ukuphoselana ibholo ngenye indlela
eyahlukileko:
• Phosela omunye umfundi ibholo ojame ngemva
  kwakho, kodwana ibholo kumele uyiphose bese idlula
  hlangana nemilenze yakho.
• Phosela omunye umfundi ojame ngemva kwakho,
  kodwana ibholo kumele uyiphose bese idlula
  ngaphezu kwehloko yakho.
• Phosa ibholo ngesinceleni bese idlulela komunye
  umfundi ojame ngemva kwakho.
• Phosa ibholo ngesidleni bese idlulela komunye
  umfundi ojame ngemva kwakho.
                                                                           r:
                                                                    Teache

• Kwanje phoselanani ibholo bese niyabala kobana                     Sign:

  ningayigama kangaki.                                                Date:

                                                                             15

### Page 18

8                                                         Soke sikhethekile

m u - 1 – Iv e k e
                                               ebenzela
                                                                               Qalani iinthombe bese niyatjho kobana abafundi
                                                                    Asikhulume abalandelako bafana ngani. Yitjhoni nokobana
                                                                               bahluke njani.

                                             s
                                           u
                                         k
                  -4 – I p h e p h a l o

    It h e

            16                                            Ilanga:

### Page 19

Dlalani umdlalo olandelako ngeenqhema. Qalani boke abafundi ngetlasini
                         yenu. Ngemva kwalapho fundani iintatimende ezilandelako. Nangabe
            Asifunde
                         isitatimende siliqiniso, tshwaya ( ) ngebhoksini elingesandleni sokudla,
                         begodu nangabe isitatimende simamala,
                         tshwaya isiphambano ( ).                       Iye Awa
 Ingabe abentazana nabesana babonakala bafana?
 Ingabe iinhluthu zabo boke abafundi ngetlasini
 zinombala ofanako?
 Ingabe boke abafundi banamehlo afanako?
 Ingabe izandla zabo boke abafundi ziyalingana?
 Ingabe boke abafundi betlasi bayalingana ngobude?

                                 Ingabe uyabona kobana asifani? Begodu uyabona kobana
                    Asikhulume
                                 siyafana ngezinye izinto? Cocani ngalokho esifana ngakho.

       Asigwaleni

Gwala isithombe sakho. Sebenzisa isezeso somlomo
ukwenza ukugadangisa umuno wakho eduze
kwefreyimu yesithombe.

                                                                                                            r:
                                                                                                    Teache
 Uyazi nje kobana ephasini loke akekho                                                              Sign:

umuntu onegadangiso lemino elifanako?                                                                 Date:
  Nguwe wedwa begodu ukhethekile!

                                                                                                              17

### Page 20

19                                                                Sizizwa njani
                                                                               Cocisanani kobana nizizwa njani lokha nanivelelwe yinto ehle nekarisako.
                                                                               Ngemva kwalapho cocisanani ngokuthi nizizwa njani lokha nanivelelwe

                                             ebenzela
m u - 1 – Iv e k e
                                                             Asikhulume
                                                                               ngokumbi. Lokhu sikubiza ngokuphakama kwemizwa.

                                           s
                                         u
                                       k
                  -5 – Ip h ep h a l o                            Asitlole   Tlola iimpendulo zemibuzo engenzasi.

                                                        Ngikuphi okungithabisako?

    It h e                                              Ngikuphi okungenza ngidane?

                                                        Ngikuphi okungenza ngithuke?

                                                        Ngikuphi okungenza ngithabe?

            18                                          Date
                                                        Ilanga:
                                                             :

### Page 21

Asenzeni lokhu

Gwala bese ufaka nombala iketani
yobungani. Linga ukwenza unodoli
omunye nomunye ahluke komunye
ukutjengisa kobana asifani begodu
sikhethekile. Nasele nikwenzile lokho,
ningasika iketani yobungani kibosika
abaphakathi nencwadi le. Yenza
unopopi ngamunye aqaleke ngendlela
eyahlukileko bese niyabatjela kobana
ajame phezu kwedeski lakho ukuze akukhumbuze kobana soke asifani begodu sehlukile komunye.

            Asiphumele ngaphandle

   Yenza umzimba wakho ube mkhulu
   ngendlela ongakghona ngayo. Linga
   ukwenza umzimba wakho ube mncani
   ngendlela ongakghona ngayo.
   Linga ukwenza umzimba wakho ube
   mude ngendlela ongakghona ngayo.                                                          Teache
                                                                                                    r:

                                                                                              Sign:
   Kokugcina, linga ukuwenza ube
                                                                                               Date:
   mfitjhani ngendlela ongakghona ngayo.

                                                                                                      19

### Page 22

10                                                                         Abantu abaphila
                                                                                 nokukhubazeka

m u - 1 – Iv e k e
                                             ebenzela
                                                                  Asikhulume Qalani iinthombe ezilandelako.

                                           s
                                         u
                                                        • Ubona ukukhubazeka okwehlukileko

                                       k
                                                          okumihlobo emingaki?

                  -5 – Ip h ep h a l o
                                                        • Omunye nomunye umntwana usebenzisa ini
                                                          ukuzisiza?
                                                        • Ucabanga kobana omunye nomunye
                                                          umntwana qobe lilanga uhlangabezana
                                                          namiphi imiraro epilweni yakhe?
                                                        • Khulumani ngesingakwenza ukubasiza.

                                                                  Asitlole   Qalani iinthombe ezilandelako.

                                                        UBathabile akakwazi ukukhamba.
    It h e                                              Usebenzisa _________________________
                                                        ukukhambakhamba.

                                                                                                                                isihlalo mavilo
                                                                                         USelephi akaboni kanti
                                                                                         usebenzisa ______________________________
                                                                                         ukuthola lapha akhamba khona.

                                                                                                              inja ekurholako

         20                                             Ilanga:

### Page 23

isisetjenziswa esisiza
                        ukuzwa

UBangani akezwa.
Usebenzisa _____________________
ukumsiza kobana ezwe.

                          ukukhuluma ngelimi
                             lamatshwayo

                                                    UJabu akakhulumi/simumu.
                                                    Usebenzisa _____________________
                                                    ukukhuluma.

                                               iingodo (ekukhanjwa
                                               ngazo nawulimeleko)

      UNomusa usebenzisa
      ______________________ ukukhamba.

         Asenzeni lokhu

         Sebenzisani umdaka nanyana                                               Teache
                                                                                           r:

         ihlama yokudlala ukwenza ivasi                                            Sign:
         nanyana ibhigiri.
                                                                                    Date:

                                                                                            21

### Page 24

11                                                       Boke abentwana baligugu
                                                                   bebakhethekile
                                                                         Abentwana abalandelako laba bahluke ngani kuwe?

m u - 1 – Iv e k e                        benzela
                                                          Asikhulume
                                                                         Bafana njani nawe?

                  -6 – Iph eph a l oku se

     It h e

                                                              Asifunde    Ephasini loke abantu bagidinga amalanga akhethekileko.

                                                                                          Sithanda ukudlala nokuvuma.
                                                                                              Soke sifuna ukudla sidle.
                                                                                           Soke kumele siye esikolweni.
                                                                             Nasigulako, soke kumele sibonane nodorhodera.
                                                                             Soke kumele sihlanzeke besizigcine sihlanzekile.
                                                                                 Akukafaneli kobana sisetjenziswe kabudisi.
                                                                                                       Sibentwana.

          22                                        Date
                                                    Ilanga:
                                                         :

### Page 25

Asitlole       Buza abangani bakho aba-3 imibuzo elandelako. Tlola iimpendulo zemibuzo
                      yabo eenkhaleni ezingenzasi.

 Qedelela ngokutlola ibizo
 lomngani wakho.

 Ngiyiphi ikolo yakho?

 Migidingo miphi ekhethekileko
 kuwe enalokhu?

 Udla ini?

 Wena ngiziphi izambatho
 ezikhethekileko ozembathako?

 Ugidinga ini ngalokhu:

             Asenzeni lokhu

Qala isithombe.
Mumebhe wephasi.
Uyabona
kobana ephasini
kunamalwandle kanye
namalwandlekazi.
Amalwandle afake
umbala ohlaza
sasibhakabhaka. Gwala
iinhlambi ezimbalwa
elwandle. Faka inarha
umbala ozotho.                                                                                  Teache
                                                                                                       r:

                                                                                                 Sign::

                                                                                                   Date::

                                                                                                          23

### Page 26

12                                                                       Ikutani yami
                                                                            Ingabe bakhona abafundi abaphila nokukhubazeka esikolweni senu?
                                                              Asikhulume

m u - 1 – Iv e k e                        benzela
                                                                            Khulumani ngalokho.
                                                     Isikolo singenza ini ukubasiza nabasesikolweni? Ingabe abantu

                  -6 – Iph eph a l oku se
                                                     abaphila nokukhubazeka bangaba ziinkutani?
                                                                            Ezinye iinkutani ziphila nokukhubazeka.
                                                                 Asifunde
                                                                            Siqalelela kizo. Kukhona
                                                     omunye umuntu ophila nokukhubazeka
                                                     begodu ophuma phambili emidlalweni?
                                                     UNatalie du Toit waquntwa inyawo
                                                     langesinceleni ngemva kokufunyana
                                                     ingozi yebhayisigili. Ukhamba
                                                     ngenyawo lokwenziwa
                                                     kodwana nakadudako, usebenzisa
                                                     umlenze owodwa.

    It h e                                                     Asikhulume

                                                     Khulumani ngabantu abaphila
                                                     nokukhubazeka abenza izinto ezimangazako.
                                                     Cabangani ngalokhu:
                                                    • Abantu abaphopheleko
                                                      abadlala iinsetjenziswa
                                                      zomvumo. Kukhona omunye
                                                      umuntu ophopheleko omaziko?
                                                    • Abantu abaphopheleko
                                                      abatlola iingoma. Ungacabanga
                                                      ngomunye umuntu osibonelo
                                                      kilokhu?

         24                                         Date
                                                    Ilanga:
                                                         :

### Page 27

Esikhaleni esingenzasi, tlola imininingwana nekutani
      Asitlole
                 yakho nanyana umuntu oqalelele kuye.

                                   Ikutani yami:
         ________________________________________________________________

Gwala isithombe somuntu omthatha njengekutani yakho nanyana umuntu oqalelele kuye. Tlola
amagama eduze kwesithombe sakho ukuhlathulula umuntu loyo. Isibonelo, unethando, unesithunzi,
unomusa, uyakwazi ukukhuthaza abanye, njll.

Ungaba yikutani ngaziphi iindlela? Wena nomngani wakho khulumisanani
ngemibono eningayiveza/eningayicabanga. Kwanje tlola indatjana ngokuthi
kungani waba yikutani. Qedelela imitjho engenzasi:
Ngelinye ilanga

Ngaqunta

Ngangifuna/Ngacabanga
                                                                                                        r:
                                                                                                Teache
                                                                                                Sign:

Ngikho nje ngaba yikutani                                                                         Date:

                                                                                                         25

### Page 28

13                                                                 Ukuhlanza amanzi
                                                                        Asifunde       Qala irhalasi enamanzi.

m u - 1 – Iv e k e                               benzela
                                                           Kukhona into oyibona ngaphakathi?

                                               e
                                             s
                                                           Awa, angekhe wabona litho. Kodwana uyazi nje kobana

                                           u
                                                           ngesinye isikhathi ungafunyana imilwana ngaphakathi

                  -7 – I p h e p h a l o k
                                                           kwamanzi? Imilwana le mincani khulu begodu angekhe
                                                           wayibona ngamehlo wenyama. Nawuzakusela amanzi lawo
                                                           ngaphambi kokubulala imilwana leyo, ungagula khulu. Kanengi
                                                           kumele siqinisekise kobana amanzi esiwaselako ahlanzekile.

                                                                                    Khulumani ngalokho ekungenzeka lokha nasisela amanzi angakahlwengeki.
                                                                   Asikhulume       Kwanje qalani iinthombe ezingenzasi. Cocisana nomngani wakho ngeendlela
                                                                                    ezahlukeneko zokuhlanza nanyana zokucwengisa amanzi.

     It h e

                                                                                                                  Bilisa amanzi
                                                           Faka ipilisi letlorini ngemanzini.                    imizuzu emi-5.

                                                                                                 Faka amakhemikhali.

                                                                                                                       Sefa amanzi.

           26                                               Date
                                                            Ilanga:
                                                                 :

### Page 29

Ngimaphi amanzi ocabanga kobana aphephile ukuwasela?
       Asikhulume     Penda amanzi lawo ngombala ohlaza sasibhakabhaka nawucabanga
                      kobana aphephile begodu angaselwa.

Amanzi womlambo                          Amanzi aphuma ebhorweni.

Amanzi wepompo                           Amanzi athengiweko angebhodlelweni.

Amanzi welwandle                         Amanzi angeketleleni abilisiweko.

                          Sebenzani ngeenqhema bese nenza isisefo samanzi ukuze nihlwengise
        Asenzeni lokhu    amanzi. Lalelisisani lokha utitjhere nakanihlathululelako ngalokho
                          enimele nikwenze.

                               Uzokutlhoga okulandelako:
                               Ibhodlelo leplastiki eliyi-2 litha
                               Isanda emarhororhoro/
                               emakaritjha
                               Amatje amancani
                               Isikere
                               Ivolo yekoteni

     Asitlole Nombora iindlela zokusefa amanzi ngendlela efaneleko.

          Thela isanda esefeke yaba lula ngaphezu kwevdo yekoteni.

          Phendula ibhodlelo liqale phasi.

          Thela isanda emakaritjha.

          Ngokuyelela okukhulu sika ilingenzasi lebhodlelo leplastiki.
                                                                                                       r:
                                                                                               Teache
          Thela amanzi anedaka ngaphakathi.                                                    Sign:

          Wisela amatjana amancani nanyana ikhethe ngaphakathi kwebhodlelo.                      Date:

                                                                                                        27

### Page 30

14 Indlela yokuphila ekungiyo                                               Funda yoke imikghwa elandelako, ingaba mihle nanyana ibe ngemimbi.
                                                                                 Nangabe ucabanga kobana mumukghwa omuhle, tlola itshwayo ( ), eduze
                                                                     Asifunde

m u - 1 – Iv e k e                               benzela
                                                                                 komutjho lowo. Nangabe ucabanga kobana mumukghwa omumbi, tlola
                                                                                 isiphambano ( ) eduze komutjho lowo.

                                               e
                                                                                      Imikghwa

                                             s
                                                                                                                             Omumbi      Omuhle

                                           u
                                                                           Utitjhere usiza umfundi ukufunda.

                  -7 – I p h e p h a l o k
                                                           Ngidla ukudla okunepilo.

                                                           Ngiphosa izinto ezingafunekiko ngefesidiri lebhesi nanyana
                                                           leteksi.

                                                           Ngihlamba iinhluthu zami njalo.

                                                           Ngidla amaswidi amanengi.

                                                           Ngigcina amazipho neendlebe zami zihlanzekile.

     It h e
                                                           Ngihlamba amazinyo wami nomlomo kanye ngelanga.

                                                           Ngidobha iinzibi ngiziphosele ngemgqonyini weenzibi.

                                                           Ngihlamba izandla zami njalo ngemva kokuya ngendlini
                                                           yokuzithumela.
                                                           Lokha nangithimulako/nangikhohlelako, ngivala umlomo wami
                                                           ngesandla.

                                                           Ngithabulula umzimba njalo.

                                                           Ngihlamba izandla zami njalo ngaphambi kokudla.

                                                           Ngibhambalala ngaphambi kwe-TV ama-iri amanengi.

                                                           Ngihlala nabantu abadala nabakhokako.

           28                                              Date
                                                           Ilanga:
                                                                :

### Page 31

Gwala iphosta ngomukghwa omuhle nanyana omumbi.
        Asenzeni lokhu

                 Qalisisa iphosta yakho. Funda isitatimende ngasinye bese ufake ubuso
     Asitlole    obuhlekako nangabe isitatimende siliqiniso. Faka ubuso obudanileko nangabe
                 isitatimende asisilo iqiniso.
                                                                           Iye        Awa

Iphosta yami yihle, inemibala ekhangako.

Ngikuthabele ukwenza iphosta le.

Ngikubone kulikhuni ukwenza iphosta le.

         Asiphumele ngaphandle

• Ungeqela kude kangangani? Sebenzisa iinrobho ezintathu.
  Yeqa ngaphezu kwazo. Ngemva kokweqa, zibeke godu
  maqalanga ubone kobana ungeqela kude kangangani.
                                                                                                     r:
                                                                                              Teache
• Ngemva kwalapho-ke bawa abangani bakho ababili babethe iqathulo                              Sign:

  wena bese uyayeqa.                                                                            Date:

• Dlheganani ngokweqa iqathulo.
                                                                                                       29

### Page 32

15                                                          Imikhiqizo eyonakalako
                                                                  naleyo engonakaliko

m u - 1 – Iv e k e                               benzela
                                                                                            Asikhulume

                  -8 – I p h e p h a l o k u s e
                                                                                Cocani ngokudla okumele
                                                                                kugcinwe kumakhaza ukukhandela
                                                                                kobana kungaboli. Quntani kobana
                                                                                ngikuphi ukudla okungatlhogi
                                                                                kobana kubekwe endaweni
                                                                                emakhaza, kodwana okungafakwa
                                                                                ngemakasini/ngemakhabetheni.
                                                                                Sika iinthombe ekhasini
                                                                                labosika bese uzinamathisela
                                                                                ngekhabetheni/ngekasini nanyana
                                                                                ngesiqandisini.

     It h e

          30                                               Ilanga:

### Page 33

Asikhulume
                                                              r:
Khulumani ngeendlela esingakhandela ngazo kobana      Teache
                                                      Sign:
abotjhontjhwani neempukani zingahlali phezu kokudla
kwethu.                                                 Date:

                                                               31

Text truncated here. Open the document page to read the rest.

## Related documents

- [LS XIT Gr2 B1](https://www.hlayiso.com/library/grade-2-life-skills-life-skills-exemplar-booklet-question-paper/af4590b2-614d-4695-b21a-4a8ae67d775c) — Life Skills · QP
- [LS SEP Gr2 B1](https://www.hlayiso.com/library/grade-2-life-skills-life-skills-exemplar-booklet-question-paper/be0ddda9-c724-4e7d-a3af-ca43300305be) — Life Skills · QP
- [LS AFR Gr2 B1](https://www.hlayiso.com/library/grade-2-life-skills-life-skills-exemplar-booklet-question-paper/e04331bf-42af-4472-9fe5-40966b634787) — Life Skills · QP · Afr
- [LS XHO Gr2 B1](https://www.hlayiso.com/library/grade-2-life-skills-life-skills-exemplar-booklet-question-paper/1cb9f698-b272-4f46-893c-7b33e9616e60) — Life Skills · QP
- [LS SIS Gr2 B1](https://www.hlayiso.com/library/grade-2-life-skills-life-skills-exemplar-booklet-question-paper/33616e3f-b17f-484c-a453-00e3e3f95b90) — Life Skills · QP
- [CAPS Life Skills AFRIKAANS Grade R-3 FS](https://www.hlayiso.com/library/caps-life-skills-afrikaans-grade-r-3-fs/4e617f7a-04ab-40aa-a454-f262bf8344bd) — Life Skills · CAPS · Afr

## More from Grade 2 Life Skills

- [CAPS Life Skills Isindebele Gr R-3 FS](https://www.hlayiso.com/library/caps-life-skills-isindebele-gr-r-3-fs/ffe5e9d1-26c3-43ae-9eeb-797368e81894) — CAPS · isiNdebele
- [CAPS Life Skills Sesotho Gr R-3 FS](https://www.hlayiso.com/library/caps-life-skills-sesotho-gr-r-3-fs/b76a172a-d589-4209-b47d-2e4be70f0428) — CAPS · Sesotho
- [CAPS Life Skills Setswana Gr R-3 FS](https://www.hlayiso.com/library/caps-life-skills-setswana-gr-r-3-fs/bdb65068-8081-4965-9017-5f24459babed) — CAPS · Setswana
- [CAPS Life Skills Siswati Gr R-3 FS](https://www.hlayiso.com/library/caps-life-skills-siswati-gr-r-3-fs/a78d374a-4196-4867-9069-060475862f66) — CAPS · siSwati
- [CAPS Life Skills Tshivenda Gr R-3 FS](https://www.hlayiso.com/library/caps-life-skills-tshivenda-gr-r-3-fs/295d8263-948b-4b85-93c8-625c18012ed2) — CAPS · Tshivenda
- [CAPS Life Skills Xitsonga Gr R-3 FS](https://www.hlayiso.com/library/caps-life-skills-xitsonga-gr-r-3-fs/a3619058-84d7-4d7b-9d93-c1c5389ccaf9) — CAPS · Xitsonga

## Collection

- [Grade 2 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-2/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
