# Natural Sciences Grade 9 November EC 2010 Memo

> Grade 9 Natural Sciences memorandum from the November EC 2010, 4 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2010-november-ec-memorandum/d432af8f-0974-46f5-8b38-b6d4e4a85425
- Updated: 2026-10-29
- Subject: Natural Sciences
- Grade: Grade 9
- Document type: Memorandum
- Year: 2010
- Exam period: November EC
- Curriculum: CAPS
- Pages: 4

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 9](https://www.hlayiso.com/library/grade-9) › [Natural Sciences](https://www.hlayiso.com/library/grade-9/natural-sciences) › [Natural Sciences Grade 9 November EC 2010 Memo](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2010-november-ec-memorandum/d432af8f-0974-46f5-8b38-b6d4e4a85425)

## About this document

Natural Sciences · Grade 9 · November EC · 2010. Memorandum, 4 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Province of the
              EASTERN CAPE
              EDUCATION

                           SENIOR FASE

                            GRAAD 9

                      NOVEMBER 2010

             NATUURLIKE WETENSKAPPE
                   NASIENGIDS

PUNTE: 100

TYD: 2 uur

                   Hierdie nasiengids bestaan 4 bladsye.

### Page 2

2                                        NATUURLIKE WETENSKAPPE (Memo)                                (NOVEMBER 2010)

VRAAG 1
1.1  A                     (1)                         1.6      A                                               (1)
1.2  C                     (1)                         1.7      A                                               (1)
1.3  A                     (1)                         1.8      A                                               (1)
1.4  A                     (1)                         1.9      C                                               (1)
1.5  B                     (1)                         1.10     C                                               (1)
                                                                                                               [10]
VRAAG 2
2.1  F                     (1)                         2.6          C                                           (1)
2.2  E                     (1)                         2.7          K                                           (1)
3.3  A                     (1)                         2.8          G                                           (1)
2.4  B                     (1)                         2.9          L                                           (1)
2.5  J                     (1)                         2.10         H                                           (1)
                                                                                                               [10]
VRAAG 3

3.1 A: Plantsel
    B: Spermsel/ diersel
                                          (diersel kan ook as ŉ korrekte antwoord aanvaar word)                 (2)
3.2 1.          selmembraan √
         2.     Mitochondria√
         3.     Chloroplaste √
         4.     Selwand √
         5.     Nukeus/Selkern √                                                                                (5)
3.3      2.     Mitochondria: stoor energie en kos. √
         5.     Nukleus/Selkern: beheer alle funksies van die sel. √                                            (2)
                                                                                                                [9]
VRAAG 4
4.1 Brood                                                                                                       (1)
4.2 Vis                                                                                                         (1)
4.3                     PERSENTASIE VAN VOEDINGSTOWWE IN VIER KOSSOORTE
                      90
                      80
                      70
                      60
                      50                                                                Koolhidrate
                      40                                                                Proteien
                                                                                        Vet
                      30
                                                                                        Ander
                      20
                      10
                       0
                                 Brood        Botter          Vis       Gebraaide Rys

                                                   KOSSOORTE
    Wenk: 1 punt vir opskrif,
    1 punt vir sleutel,
    1 punt vir voetnota en
    4 punte vir die korrekte plasing van kossoorte met voedingstowwe                                            (7)

### Page 3

(NOVEMBER 2010)                      NATUURLIKE WETENSKAPPE (Memo)                                   3

 4.4 Vitamine, minerale, vesel, water                                                  (Enige2)    (2)
 4.5 Ja √
       - vir ŉ gesonde liggaam, vir normale vertering, om hardlywigheid te voorkom, vir normale
       metabolisme, vir gesonde vel, oë, ens. √
       (Leerders moet goeie redes verskaf, waarom hulle hierdie kossoorte by hul dieet sal
       voeg/nie sal voeg nie)                                                                      (3)
                                                                                                  [14]
 VRAAG 5
 5.1 Koolstofdioksied (CO2)                                                                        (1)
 5.2 Helium(He)                                                                                    (1)
 5.3 Suurstof (O2)                                                                                 (1)
 5.4 Chloor (Cl2)                                                                                  (1)
 5.5 Koolstofdioksied (CO2)                                                                        (1)
                                                                                                   [5]
 VRAAG 6
 6.1 Lyngrafiek
     (Aangesel 2)                                                                                  (5)
 6.2 1 punt vir vries, 1 punt vir smelt, 1 punt vir kook
       (korrekte skatting moet aanvaar word)                                                       (3)
 6.3 water het gevries, verhoging in volume/uitsetting                                             (2)
 6.4 Digtheid = massa ÷ volume
       Digtheid =5 g ÷ 4 cm3 = 1,25 g/cm3                                                          (2)
                                                                                                  [12]
 VRAAG 7
 7.1 Soutsuur + Kalsiumkarbonaat → (a) Water √ + (b) Koolstofdioksied √                            (2)
 7.2 (c) 2HCl√ +CaCO3 → 2CaCl + (d) H2O√ + (e) CO2√                                                (3)
 7.3 Swawelsuur + Koper(II)oksied → Kopersulfaat + (f) Water √                                     (1)
 7.4 H2SO4 + (g) CuO√ → (h) CuSO4 √+ H2O                                                           (2)
 7.5 Natriumhidroksied + Soutsuur → ( i ) Natriumchloried √ +( j) Water √
                                             (punte kan ook vir simbole toegeken word)             (2)
                                                                                                  [10]
 VRAAG 8
 8.1     R1        =    V
                         I
                       R1     =   6V √
                                  2A √
                       R1     =   3Ώ √√

                       R2 =       V
                                  I
                       R2 =       3V √
                                  2A √
              R2 = 1,5Ώ √√                                                                         (3)

 8.2 Hoe dikker die geleier, hoe kleiner die weerstand.
       Hoe langer die draad hoe hoer die weerstand..
       Weerstand word beïnvloed deur die soort metaal wat gebruik word.(Verskillende metale
       van dieselfde grootte sal verskillende weerstande hê.)
       Hoe hoer die temperatuur van ŉ geleier, hoe groter die weerstand van die spesifieke
       metaal.                                                                      (Enige2)       (2)
                                                                                                   [5]

### Page 4

4                                NATUURLIKE WETENSKAPPE (Memo)                        (NOVEMBER 2010)

VRAAG 9
9.1 Koolstofdioksied                                                                             (1)
9.2 Kalkwater word melkerig/ Plaas ŉ brandende houtspaander in ŉ fles met CO2 , en die
       vlam sal doodgaan                                                                         (2)
9.3    vir fotosintese/ om voedsel te produseer                                                  (2)
                                                                                                 [5]
VRAAG 10

10.1   magnetiet, hematiet                                                                       (2)

10.2   -werkskepping/meer mense kry werk
       -oplewing in toerisme
       -waardevolle metaal vir juwele , industrieë
       -verskaffing van boumateriale
       -besigheidsgeleenthede/sake geleenthede
       -invoer van waardevolle metale
       -verbetering van die land se ekonomie                                        (Enige5)     (5)

10.3   -erosie,
       -vorming van sinkgate,
       -Verlies van biodiversiteit,
       -grondbesoedeling,
       -besoedeling van grond- en oppervlakwater wat deur chemiese stowwe uit
         mynprosesse veroorsaak word.
       -besoedeling, veroorsaak deur die lekkasie van chemiese stowwe wat gesondheid
         beïnvloed.
       -uitwissing van plant en dier habitatte
       -besoedeling
       -skade aan die omgewing                                                   (Enige5)        (4)
                                                                                                [12]

VRAAG 11

11.1   Aardverhitting /Aardverwarming                                                            (1)
11.2   - vloede, uiterste weerstoestande, tsoenami’s, stygende seevlakke, seisoenale
       veranderinge, natuurlike rampe, ens.                                       (Enige 4x1)    (4)
11.3   Verminder ontbossing, plant meer bome, verminder besoedeling
                                                            enige redelike, gepaste antwoorde    (3)
                                                                                                 [8]

                                                                                  TOTAAL:       100

## Related documents

- [Gr 9 MEMOEng NS - 2010](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2010-november-ec-memorandum/0b3afeda-99fb-4efc-9071-a9bfa7945302) — Natural Sciences · Memo · 2010
- [Gr 9 QPEng NS - 2010](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2010-november-ec-question-paper/fb15b120-7947-46fd-a289-90b4ac5aee4f) — Natural Sciences · QP · 2010
- [Gr 9 QPAfr NS - 2010](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2010-november-ec-question-paper/e485bd50-b124-43c5-930c-fc52e95229f2) — Natural Sciences · QP · 2010
- [Gr 9-NS-(Afri)Memo](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2010-june-common-memorandum/eab976da-d825-4051-962a-a3a69152f3d7) — Natural Sciences · Memo · 2010
- [Gr 9-NS-(Engl)-Memo](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2010-june-common-memorandum/f112a08c-a584-4a0c-be16-24e074d1d8d6) — Natural Sciences · Memo · 2010
- [NATURAL SC GR9 MEMO NOV 2016 ENG](https://www.hlayiso.com/library/natural-sc-gr9-memo-nov-2016-eng/f1b49dbe-8f9b-4ddb-8fa4-435ebc7cf7c6) — Natural Sciences · Memo · 2016 · Eng

## More from Grade 9 Natural Sciences

- [CAPS SP NATURAL SCIENCES GR 7-9 WEB](https://www.hlayiso.com/library/caps-sp-natural-sciences-gr-7-9-web/2a288109-09f9-496d-bbe5-5c0490d3bf2f) — CAPS · Eng
- [Grade 9 Natural Sciences November 2026 Mock](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2026-november-mock-exam-question-paper/6fae5284-44b9-4189-9572-e1d675a680b2) — QP · 2026 · Eng
- [Gr 9 NS (Afrikaans) June 2024 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/gr-9-ns-afrikaans-june-2024-question-paper/7ca719c4-04f4-4e79-b0fb-10037bcd15e0) — QP · 2024 · Afr
- [Gr 9 NS (English) June 2024 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/gr-9-ns-english-june-2024-question-paper/bad37933-246a-40fd-b583-43b8b5a9da02) — QP · 2024 · Eng
- [10 JUNE S2 NW 9 NS QP JUNE 24](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2024-north-west-june-exam-question-paper/fa8edd61-50b2-466d-b94e-77ec77d4975c) — QP · 2024
- [FS Natural Sciences Grade 9 June 2023 QP and Memo](https://www.hlayiso.com/library/grade-9-natural-sciences-2023-free-state-june-exam-question-paper-and-memorandum/38de93c6-eacb-4b5a-af4d-5e7031a2a92b) — QP + Memo · 2023

## Collection

- [Grade 9 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-9/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
