# History Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2020 QP (isiXhosa)

> Grade 12 History Paper 2 question paper from the Eastern Cape Mock Exam 2020 (isiXhosa), 9 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-qp-september-2020-isixhosa/440fb7c2-4427-4ef0-82fb-15090f38fa19
- Updated: 2026-09-27
- Subject: History
- Grade: Grade 12
- Language: Isixhosa
- Document type: Question paper
- Year: 2020
- Exam period: Eastern Cape Mock Exam
- Paper: 2
- Curriculum: CAPS
- Pages: 9

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [History](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/history) › [History Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2020 QP (isiXhosa)](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-qp-september-2020-isixhosa/440fb7c2-4427-4ef0-82fb-15090f38fa19)

## About this document

History · Grade 12 · Eastern Cape Mock Exam · 2020 · isixhosa. Question paper, 9 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                            NATIONAL
                       SENIOR CERTIFICATE

                             IBANGA 12

                         SEPTEMBA 2020

                             HISTORY P2

MARKS:   150

TIME:    3 hours

                    Eli phepha lemibuzo linamaphepha ali-9
                   kunye ne addendum enamaphepha ali-14.

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
2                                    HISTORY P2                       (EC/SEPTEMBER 2020)

 IMIYALELO NEENKCUKACHA

 1.     Eli phepha lemibuzo lineCANDELO A neCANDELO B ngokusekelwe
        kwisikhokelo esimiselwe yiCAPS.

        ICANDELO A: IMIBUZO ENGEZICATSHULWA (IISOSI)

        UMBUZO 1:       UQHANKQALAZO LOLUNTU, 1970s UKUYA 1980s:
                        EMZANTSI AFRIKA

        UMBUZO 2:       UKUFIKA KWEDEMOKHRASI EMZANTSI AFRIKA
                        NOKWAMKELA OKWADLULAYO

        UMBUZO 3:       UKUPHELA KWEMFAZWE I-COLD WAR NEMITHETHO
                        EMITSHA YELIZWE, 1989 UKUZA KUTHI GA KWIXA
                        ELIMIYO

        ICANDELO B: IMIBUZO EMIDE

        UMBUZO 4:        UQHANKQALAZO LOLUNTU, 1970s UKUYA 1980s:
                         EMZANTSI AFRIKA: INTLEKELE YENGCINEZELO
                         NGOKOBUHLANGA KWIMINYAKA YOWE1980s

        UMBUZO 5:       UKUFIKA KWEDEMOKHRASI EMZANTSI AFRIKA
                        NOKWAMKELA OKWADLULAYO: UKUHLALISWA
                        KOLUNTU NGOTHETHWANO NE-GNU

        UMBUZO 6:       UKUPHELA KWEMFAZWE I-COLD WAR NEMITHETHO
                        YEHLABATHI EMITSHA: IZEHLO ZOWE1989

 2.     ICANDELO A linemibuzo engezicatshulwa (iisosi) EMITHATHU. Imathiriyeli
        edingekayo ukuphendula le mibuzo ingafumaneka ikwiSIHLOMELO.

 3.     ICANDELO B linemibuzo emide EMITHATHU.

 4.     Phendula imibuzo EMITHATHU ngolu hlobo:

        4.1    Ubuncinane phendula ube MNYE kwizicatshulwa (iisosi) noMNYE
               kwimibuzo emide.

        4.2    Umbuzo WESITHATHU usenokuba kwizicatshulwa (iisosi) okanye
               kwimibuzo emide.

 5.     Kucetyiswa ukuba uchithe iyure ibe NYE ubuncinane kumbuzo ngamnye.

 6.     Xa uphendula imibuzo sebenzisa ingqiqo, izakhono nolwazi okanye uluvo.

 7.     Uya kubekwa ebandezini (disadvantaged) ngokukhuphela iisosi
        njengeempedulo zakho.

 8.     Nombola iimpendulo ngokuchanekileyo ngokohlobo ekunonjolwe ngalo
        kweli phepha lemibuzo.

 9.     Bhala cocekileyo nangokulandelekayo.

Copyright reserved                                                        Please turn over

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020)                     HISTORY P2                                          3

 ICANDELO A: IMIBUZO ENGEZICATSHULWA (IISOSI)

 Phendula ubuncinane ube MNYE, kodwa ungadluli kwemiBINI, kweli candelo.
 Imathiriyeli edingekayo ukuphendula le mibuzo ingafumaneka kwiSIHLOMELO.

 UMBUZO 1: YALUPHEMBELELA NJANI ULUTSHA LOMZANTSI AFRIKA
           IFILOSOFI YE-BLACK CONSCIOUSNESS KWIMINYAKA
           YOWE1970s?

 Phicotha uSosi 1A, 1B, 1C no-1D ze uphendule le mibuzo ilandelayo.

 1.1    Jonga kuSosi 1A.

        1.1.1    Nika inkcaza yegama elithi Black Consciousness ngamazwi akho.
                                                                         (1 x 2)         (2)

        1.1.2    Phawula ukuba wayethetha ukuthini uBiko kumyalezo wakhe:
                 ‘Sukuba yinxalenye yokucinezelwa kwakho’.              (2 x 2)          (4)

        1.1.3    Ngokwale sosi, kutheni lwalubalulekile ungenelelo lweBlack
                 Consciousness?                                             (1 x 2)      (2)

        1.1.4    Zibaluleke njani iinkcukacha ezikule sosi kwingcali yezembali
                 ephanda ngokubaluleka kokusungulwa kweBCM?                  (2 x 2)     (4)

        1.1.5    Ngokwale sosi, iBlack Consciousness Movement (BCM)
                 yabethelela mfundiso ni kwabantsu boMzantsi Afrika?         (4 x 1)     (4)

 1.2    Funda kuSosi 1B.

        1.2.1    Chaza iimbono eziMBINI zeBCM ezaguqula indlela yokucinga
                 kaVeli Mbele?                                          (2 x 1)          (2)

        1.2.2    Phawula ukuba ingaba wayezama ukuthini uVeli xa wayesithi:
                 ‘ngelo xesha imeko yayingentlanga ncam ngakwiBCM’.      (1 x 2)         (2)

        1.2.3    Ngokwale sosi, ngekwakwenzeke ntoni kuVeli namahlakani akhe
                 ukuba babengazange baziguqule iinkolelo zepolitiki zabo? (2 x 1)        (2)

Copyright reserved                                                             Please turn over

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
4                                         HISTORY P2                          (EC/SEPTEMBER 2020)

1.3      Jonga kuSosi 1C.

         1.3.1       Ngokwale sosi, kwakutheni ukuze urhulumente abathathe
                     njengabayingozi abafundi?                             (1 x 2)           (2)

         1.3.2       Kutheni ucinga ukuba abafundi abantsundu babephambili
                     kumzabalazo ngowe1976?                                (2 x 2)           (4)

         1.3.3       Chaza, kwakutheni ukuze uBiko athethe okokuqala kwiminyaka
                     emithathu.                                             (1 x 2)          (2)

         1.3.4       Kutheni ucinga ukuba urhulumente woMzantsi Afrika akazange
                     afune ukumamela?                                       (1 x 2)          (2)

1.4      Jonga kuSosi 1D.

         1.4.1   Lithetha ukuthini ngoBiko ibinzana elithi ‘Ndibhala oko ndithanda
                 ukukubhala?’                                                 (2 x 2)        (4)

         1.4.2   Chaza lithetha ukuthini ‘inqindi elingqindilili esifubeni sikaBiko.’
                                                                                 (1 x 2)     (2)

1.5      Thelekisa uSosi 1A no1D. Chaza ukuba iinkcukacha ezikuSosi 1A zifana
         njani nobungqina obukuSosi 1D ngefuthe lefilosofi yeBlack Consciousness
         kwabantsundu boMzantsi Afrika.                                   (2 x 2)            (4)

1.6      Sebenzisa iinkcukacha ezikwiisosi ezifanelekileyo nolwazi lwakho, bhala
         umhlathi omalunga nemiqolo eSIBHOZO (malunga namagama 80)
         uchaze ukuba ifilosofi yeBlack Consciousness yaluphembelela njani
         ulutsha loMzantsi Afrika kwiminyaka yowe1970’s.                                    (8)
                                                                                           [50]

Copyright reserved                                                                 Please turn over

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020)                     HISTORY P2                                         5

UMBUZO 2:             IKOMISHINI YENYANI NOXOLELANISO (TRC)
                      YAWUSINGATHA NGEMPUMELELO NJANI UMBA
                      WOKUGETYENGWA KUKA-BIEHL?

Phicotha uSosi 2A, 2B, 2C no2D ukuphendula le mibuzo ilandelayo.

2.1     Jonga kuSosi 2A.

        2.1.1    Ngokwale sosi, yayizintoni iinjongo zeTRC?                  (2 x 1)     (2)

        2.1.2    Sebenzisa iinkcukacha ezikwisosi nolwazi lwakho, chaza kutheni
                 ingcinezelo ngokobuhlanga yayithathwa ngokuba
                 lulwaphulomthetho lokunyhashwa kwalungelo obuntu.        (1 x 2)        (2)

        2.1.3    Nika inkcaza yegama elithi uxolelo kwimeko yeTRC.           (1 x 2)     (2)

        2.1.4    Phawula kutheni ungazibona zibalulekile iinkcukacha ezikule sosi
                 xa uphanda ngendima yeTRC.                                 (2 x 2)      (4)

        2.1.5    Chonga iikomiti eziNTATHU ezazisenza umsebenzi weTRC.
                                                                             (3 x 1)     (3)

2.2     Jonga kuSosi 2B.

        2.2.1    Ngokwale sosi, kwakutheni ukuze uAmy agetyengwe?            (2 x 1)     (2)

        2.2.2    Zinkcukacha zini ezafunyanwa ngabazali bakaAmy
                 ngokugetyengwa kwentombi yabo?                              (2 x 1)     (2)

        2.2.3    Kutheni ucinga ukuba iANC yancedisa ekufumaneni ababulali
                 bakaAmy?                                                (2 x 2)         (4)

        2.2.4    Ucinga ukuba iPAC yayithetha ukuthini ngeslogeni esithi: “One
                 settler, one bullet”.                                       (2 x 2)     (4)

2.3     Funda kuSosi 2C.

        2.3.1    Nika amagama aMATHATHU olutsha olwafunyanwa lunetyala
                 lokubulala uAmy Biehl.                             (3 x 1)              (3)

        2.3.2    Phawula ngezizathu ezaba ngunobangela wokuba ababulali
                 baxolise kubazali bakaAmy.                             (2 x 2)          (4)

        2.3.3    Caphula ubungqina kwisosi obubonisa ukuba uPeni wazidanela
                 izenzo zakhe.                                          (1 x 2)          (2)

Copyright reserved                                                            Please turn over

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
6                                      HISTORY P2                       (EC/SEPTEMBER 2020)

2.4     Sebenzisa uSosi 2D.

        2.4.1    Le foto idlulisa myalezo mni ngokusingise kwiinjongo zeTRC?
                                                                           (1 x 2)     (2)

        2.4.2    Kutheni ucinga ukuba la madoda ayevele phambi kweKomiti
                 yoXolelaniso.                                           (1 x 2)       (2)

2.5     Thelekisa uSosi 2C no2D. Chaza ukuba iinkcukacha ezikuSosi 2C
        zibuxhasa njani ubungqina obukuSosi 2D malunga nokugetyengwa
        kukaAmy Biehl.                                                (2 x 2)          (4)

2.6     Sebenzisa iinkcukacha ezikwiisosi ezifanelekileyo nolwazi lwakho, bhala
        umhlathi omalunga nemiqolo eSIBHOZO (malunga namagama 80) uchaze
        ukuba yawusingatha ngempumelelo njani umba wokugetyengwa kukaAmy
        Biehl iKomishini yeNyani noXolelaniso (TRC).                                   (8)
                                                                                      [50]

Copyright reserved                                                          Please turn over

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020)                     HISTORY P2                                           7

UMBUZO 3: YABA NAFUTHE LINI I-MULTI-NATIONAL CORPORATIONS
          (MNC’S) KWIINKCUBEKO ZEHLABATHI KWIMINYAKA
          YOWE1990’s?

Phicotha uSosi 3A, 3B, 3C no3D ukuphendula le mibuzo ilandelayo.

3.1     Funda kuSosi 3A.

        3.1.1   Nika inkcaza yegama uglobhalizeyishini ngamazwi akho.          (1 x 2)     (2)

        3.1.2   Ngokwale sosi, iqhutywa njani inkqubo yeglobhalizeyishini? (2 x 1)         (2)

        3.1.3   Caphula isivakalisi kwisosi esibonisa ukuba iglobhalizeyishini
                yayingeyonto intsha.                                           (1 x 2)     (2)

        3.1.4   Chaza wayethetha ukuthini uThomas Friedman xa wayesithi
                iglobhalizeyishini, “iyakhawuleza, itshiphu kwaye inzulu”. (2 x 2)         (4)

3.2     Jonga kuSosi 3B.

        3.2.1   Ziinkcubeko zawaphi amazwe ezilinganiswa ngamazwe
                asaphuhlayo?                                                   (2 x 1)     (2)

        3.2.2   Nika amagama ezixhobo eziBINI zeglobhalizeyishini ezenza ube
                nako ukubona okwenzeka nakweliphi na ilizwe.              (2 x 1)          (2)

        3.2.3   Phawula ngendlela iglobhalizeyishini ezichaphazele ngokulungileyo
                ngayo iinkcubako ehlabathini jikelele.                     (2 x 2)         (4)

        3.2.4   Chaza ngokuthembeka kwale sosi kwingcali yezembali ephanda
                ngefuthe leglobhalizeyishini kwiinkcubeko zamazwe asaphuhlayo.
                                                                          (2 x 2)          (4)

3.3     Jonga kuSosi 3C.

        3.3.1   Ngokwale sosi, zaveliswa njani iimveliso zeNike?               (2 x 1)     (2)

        3.3.2   Nika amagama ezixeko ezibini ekwabanjwa uqhankqalazo kuzo.
                                                                       (2 x 1)             (2)

        3.3.3   Sebenzisa iinkcukacha ezikwisosi nolwazi lwakho ukucacisa
                kwakutheni ukuze iqhankqalazelwe inkampani yakwaNike.
                                                                               (2 x 2)     (4)

Copyright reserved                                                              Please turn over

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
8                                         HISTORY P2                        (EC/SEPTEMBER 2020)

 3.4    Jonga kuSosi 3D.

        3.4.1        Myalezo mni odluliswa kule powusta malunga nookopolotyeni?
                                                                             (2 x 2)        (4)

        3.4.2        Phawula malunga nokuba ingaba zazifanelekile kusini na izigxeko
                     ngakwiMulti-National Corporations.                        (2 x 2)      (4)

 3.5    Jonga kuSosi 3C no3D. Chaza ukuba iinkcukacha ezikuSosi 3C zibuxhasa
        njani ubungqina obukuSosi 3D malunga nezizathu zokuqhankqalazelwa
        kweMulti-National Corporations.                                (2 x 2)              (4)

 3.6    Sebenzisa iinkcukacha ezikwiisosi ezifanelekileyo nolwazi lwakho, bhala
        umhlathi omalunga nemiqolo eSIBHOZO (malunga namagama 80) uchaze
        ngefuthe eyabanalo iMulti-National Corporations kwinkcubeko yehlabathi
        (global culture).                                                                  (8)
                                                                                          [50]

Copyright reserved                                                              Please turn over

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
(EC/SEPTEMBER 2020)                HISTORY P2                                       9

  ICANDELO B: IMIBUZO EMIDE

  Phendula ubuncinane umbuzo oMNYE, kodwa ingadluli kwemiBINI kweli
  candelo.

  Impendulo yakho kufuneka ibe malunga namaphepha amaTHATHU ubude.

  UMBUZO 4: UQHANKQALAZO LOLUNTU, 1970s UKUYA 1980s: EMZANTSI
            AFRIKA: INTLEKELE YENGCINEZELO NGOKOBUHLANGA
            KWIMINYAKA YOWE 1980s

  Chaza lwabanegalelo elingakanani uqhankqalazo, ukwayo, izithintelo
  zamazwe nokurhoxiswa kotyalomali yimibutho yamazwe ngamazwe
  ewayechasene nengcinezelo ngokobuhlanga ekuwiseni umbuso wengcinezelo
  ngokobuhlanga kwiminyaka yowe 1980’s.

  Xhasa ingxam yengxoxo yakho ngokusebenzisa ubungqina obufanelekileyo.          [50]

  UMBUZO 5: UKUFIKA KWEDEMOKHRASI EMZANTSI AFRIKA
            NOKWAMKELA OKWADLULAYO

  ‘Indlela yoMzantsi Afrika eya kwidemolkhrasi yachatshazelwa yimingeni
  eyahlukileyo, ziingxaki nayimiqobo eyayikho. Yaba ngumoya wentumakalelo
  kwiingxoxo, ukuba nomqolo kweenkokeli nokuzinikela kwidemokhrasi okwathi
  ekugqibeleni kwakhokelela ekuzalweni kwedemokhrasi ngowe1994.’

  Yenza isigxekoncomo uxoxe banzi ngale nkcaza. Xhasa ingxam yengxoxo yakho
  ngobungqina obufanelekileyo.                                                   [50]

  UMBUZO 6: UKUPHELA KWEMFAZWE I-COLD WAR NEMITHETHO
            EMITSHA YEHLABATHI (NEW WORLD ORDER): IZEHLO
            ZOWE 1989

  ‘Yaba kukuwa kweSoviet Union ngowe1989 okwaba negalelo elikhulu
  ekudalekeni kweenguqu kwipolitiki yoMzantsi Afrika.

  Ingaba uyavumelana nale nkcaza? Xhasa ingxam yengxoxo yakho ngobungqina
  obufanelekileyo.
                                                                                 [50]

                                                                      TOTAL:     150

Copyright reserved                                                     Please turn over

## Related documents

- [GR12 HIST P2 Sept2017 QP Eng](https://www.hlayiso.com/library/gr12-hist-p2-sept2017-qp-eng/a9e68a30-4308-449a-b46f-d8e2efa233d8) — History · QP · 2017 · Eng
- [Gr12 HIST P2 S16 QP Eng](https://www.hlayiso.com/library/gr12-hist-p2-s16-qp-eng/f7730ddc-8b15-401a-a609-87d42709fe80) — History · QP · 2016 · Eng
- [HISTORY P2 ADD GR12 SEPT2014 (Afr)](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-add-gr12-sept2014-afr/eed60833-7a75-4958-a8dd-2cab09ac22e9) — History · QP · 2014 · Afr
- [HIST P2 S12 QP Eng(Add)](https://www.hlayiso.com/library/hist-p2-s12-qp-eng-add/10436d74-809f-4784-abf1-aa645bca6c60) — History · QP · 2012 · Eng
- [History P2 Nov 2020 Addendum Afr](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-nov-2020-addendum-afr/134b494d-b154-4096-829d-f653e284a31e) — History · Addendum · 2020 · Afr
- [History P2 Nov 2020 Memo Afr](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-nov-2020-memo-afr/e09773f8-40ed-4035-95b4-97ea4e82c442) — History · Memo · 2020 · Afr

## More from Grade 12 History

- [Workguide - Case Study Strategies](https://www.hlayiso.com/library/workguide-case-study-strategies/0b4c8d70-c563-4cfe-93e0-dad57e8fbeb3) — Guide
- [History Grade 12 NSC P2 MEMO September 2025 North West](https://www.hlayiso.com/library/history-grade-12-nsc-p2-memo-september-2025-north-west/3d9bf167-1e97-42c1-826a-bf344c0e964e) — Memo · 2025
- [History P1 Nov 2024 Addendum Eng](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-nov-2024-addendum-eng/df93fb24-73e0-435a-8d91-bce9f456ba2c) — Addendum · 2024 · Eng
- [History P2 Nov 2023 Addendum Eng](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-nov-2023-addendum-eng/115e775e-ffa7-4295-a812-c3f541a7b7bb) — Addendum · 2023 · Eng
- [History P1 May June 2022 Addendum Eng](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-may-june-2022-addendum-eng/26551f4a-326d-4c97-be6f-e9e99fb1dd32) — Addendum · 2022 · Eng
- [HISTORY P1 GR12 ADDEN SEPT2021 XHOSA D](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-gr12-adden-sept2021-xhosa-d/4bbeb586-4f86-452f-89fb-d02e54f4905d) — Addendum · 2021

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
