# History Grade 12 Paper 2 NSC June 2022 Memo (Afrikaans)

> Grade 12 History Paper 2 memorandum from the NSC June Exam 2022 (Afrikaans), 25 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/history-p2-may-june-2022-mg-afr/5735049b-5ec4-463c-8a63-72bb252ef19f
- Updated: 2026-10-29
- Subject: History
- Grade: Grade 12
- Document type: Memorandum
- Year: 2022
- Exam period: NSC June Exam
- Paper: 2
- Curriculum: CAPS
- Pages: 25

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [History](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/history) › [History Grade 12 Paper 2 NSC June 2022 Memo (Afrikaans)](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-may-june-2022-mg-afr/5735049b-5ec4-463c-8a63-72bb252ef19f)

## About this document

History · Grade 12 · NSC June Exam · 2022. Memorandum. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                    SENIOR SERTIFIKAAT-EKSAMEN/
               NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT-EKSAMEN/

                                 GESKIEDENIS V2

                                        2022

                                 NASIENRIGLYNE

                                                                          PUNTE: 150

                        Hierdie nasienriglyne bestaan uit 25 bladsye.

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                               2                                  DBE/2022
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

1.     BRONGEBASEERDE VRAE

       1.1            Die volgende kognitiewe vlakke is gebruik om brongebaseerde
                      vrae te        ontwikkel:
Kognitiewe                                                              Gewigstoekenning
                                   Historiese vaardighede
  Vlakke                                                                    van vrae
                            Onttrek inligting uit bronne
                            Selektering en organisasie van relevante         30%
VLAK 1
                             inligting uit bronne                             (15)
                            Definieer historiese begrippe/terme
                            Interpretasie van bewyse uit bronne
                                                                              40%
VLAK 2                      Verduidelik inligting verkry uit bronne
                                                                              (20)
                             Analiseer bewyse uit bronne
                            Interpreteer en evalueer bewyse uit
                             bronne
                            Skakel met bronne om bruikbaarheid,
                             betroubaarheid,        eensydigheid     en       30%
VLAK 3
                             beperkings vas te stel                           (15)
                            Vergelyk en kontrasteer interpretasies en
                             perspektiewe in die bronne en kom tot
                            onafhanklike gevolgtrekkings

       1.2              Die inligting hieronder dui aan hoe brongebaseerde vrae
                        geassesseer word:
       •     By die nasien van brongebaseerde vrae moet krediet gegee word vir enige
             ander geldige en toepaslike standpunte, argument, bewyse of voorbeelde.
       •     Met die toekenning van punte moet aandag gegee word aan hoe daar aan die
             vereistes van die vraag voldoen is.
       •     In die nasienriglyn word die vereistes van die vraag (vaardighede waaraan
             aandag gegee moet word) sowel as die vlak van die vraag in kursiefgedrukte
             skrif aangedui.
       •     By die assessering van die oop brongebaseerde vrae moet kandidate krediet
             kry vir enige ander relevante antwoord.
       •     Daar word van leerlinge verwag om ŉ standpunt in te neem in die
             beantwoording van ‘tot watter mate’ vrae om enige punte te verdien

       1.3             Assesseringsprosedures vir brongebaseerde vrae Gebruik 'n
                       regmerk () vir elke korrekte antwoord.
       •     Gee aandag aan die puntetoekenning bv. (2 x 2) wat neerkom op twee redes
             en word twee punte elk toegeken (); (1 x 2) wat neerkom op een rede
             en twee punte toegeken word ().
       •     Indien 'n vraag 4 punte tel, word 4 regmerkies () aangedui.

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                  3                                   DBE/2022
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

       Paragraafvraag
       Paragrawe behoort globaal (holisties) geassesseer te word. Beide die inhoud en
       die struktuur van die paragraaf moet in berekening gebring word wanneer punte
       toegeken word. Die volgende stappe moet gebruik word wanneer 'n antwoord op 'n
       paragraafvraag geassesseer word:
       • Lees die paragraaf en plaas 'n kolpunt (.) by elke punt binne-in die teks waar
           die kandidaat relevante bewyse gebruik het om die vraag te beantwoord.
       • Lees die paragraaf weer om die mate te evalueer waarin die kandidaat in staat
           was om relevante bewyse te gebruik om die paragraaf te beantwoord.
       • Maak regmerkies (√) wat aan die kandidaat toegeken is vir die paragraaf aan
           die einde van die paragraaf; sowel as die vlak (1,2, of 3) soos aangedui in die
           holistiese rubriek en gee 'n kort kommentaar bv.
       ___________ . __________________________ . _________________________
       _____________________________________________ . _________________
                                                                           √√√√ Vlak 2
       Gebruik meestal relevante bewyse om die paragraaf te skryf

       •     Tel al die regmerkies vir die brongebaseerde vrae op en skryf dan die punt op
             die kantlyn regs onder, bv. 32
                                         50

       •     Maak seker dat die totale punte akkuraat na die buiteblad van die
             antwoordeboek oorgedra word.

2.     OPSTELVRAE

       2.1              Die opstelvrae vereis dat kandidate:
             In staat sal wees om hul argument op 'n logiese en samehangende wyse te
             stel. Hulle moet die relevante inligting kan selekteer, organiseer en
             bymekaarvoeg sodat dit vir hulle moontlik sal wees om 'n redelike reeks feite of
             'n effektiewe argument te kan weergee om sodoende die gestelde vraag te
             beantwoord. Dit is noodsaaklik dat 'n opstel 'n inleiding, 'n samehangende en
             gebalanseerde liggaam van bewyse en 'n slot het.

       2.2          Nasien van opstelvrae
       • Nasieners moet daarop let dat die inhoud van die antwoord gelei sal word deur
           die handboeke wat by 'n spesifieke sentrum gebruik is.
       • Kandidate mag enige ander toepaslike inleiding en/of samevatting hê as dit
           wat ingesluit is by 'n riglyn vir nasien van 'n spesifieke opstel.

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                               4                                   DBE/2022
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

       2.3          Globale assessering van 'n opstel
       Die opstel sal holisties (globaal) geassesseer word. Hierdie benadering vereis dat
       die onderwyser die opstel as 'n geheel sal bepunt sonder om die hoofpunte
       afsonderlik te bepunt. Hierdie benadering moedig die leerder aan om 'n
       oorspronklike argument aan te bied deur relevante bewyse te gebruik om 'n
       argument te ondersteun. Daar sal nie van die leerder verwag word om slegs
       inhoud (feite) neer te skryf om 'n vlak 7 (hoë punt) te behaal nie. Hierdie
       benadering sal leerders ontmoedig om opstelle voor te berei en te reproduseer
       sonder om die spesifieke vereistes van die vraag in ag te neem. Holistiese nasien
       van opstelle gee krediet aan leerders se mening, ondersteun deur bewyse. Anders
       as by

       inhoudsgebaseerde nasien, word leerders met holistiese assessering nie vir
       ontoereikende taalgebruik gepenaliseer nie, aangesien die klem op die volgende
       val:
       • Die leerder se interpretasie van die vraag
       • Die toepaslike seleksie van feitelike bewyse (relevant inhoudseleksie)
       • Die konstruksie/daarstelling van 'n argument (beplan, gestruktureer en ŉ
            onafhanklike argument)

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                       5                                   DBE/2022
                                           SS/NSS – Nasienriglyne

       2.4                 Assesseringsprosedures van die opstel

                 2.4.1      Hou die sinopsis in gedagte wanneer die opstel nagesien word.

                 2.4.2    Tydens die eerste deurlees van die opstel moet regmerkies toegeken
                          word vir 'n relevante inleiding (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die
                          nasienriglyne), vir elke hoofaspek/liggaam van die opstel wat die
                          argument ondersteun (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die
                          nasienriglyne) en 'n relevante slotopmerking (aangedui met 'n kolpunt
                          'bullet' in die nasienriglyne)
                  Bv. In 'n opstel waar daar 5 hoofpunte is, sal daar dus 7 regmerkies wees.

                 2.4.3      Hou die PEEL struktuur in gedagte in die assessering van ŉ opstel.

                 P     Punt: Die kandidaat lei die opstel in met ŉ argument/’n duidelike
                       hoofpunt.
                       Elke paragraaf moet ŉ punt bevat wat die hoofpunt (argument) wat in
                       die inleiding gemaak is, ondersteun.
                 E     Verduideliking: Die kandidaat moet in groter detail bespreek waaroor
                       die hoofpunt (argument) gaan en hoe dit verband hou met die vraag
                       wat gevra is.
                 E     Voorbeeld: Die kandidate moet die vraag beantwoord deur inhoud te
                       selekteer wat relevant is tot die argument. Relevante voorbeelde
                       moet gegee word om argument vol te hou.
                 L     Skakel: Kandidate moet seker maak dat die argument deurgaans in
                       die opstel onderhou word en samehangend geskryf is.

       2.4.3      Die volgende simbole MOET gebruik word in die assessering van ŉ opstel:

                       •   Inleiding, hoofaspekte en slotopmerking          nie
                           behoorlik gekontekstualiseer nie

                                                        ^
                  • Verkeerde stelling                  _________________

                  • Irrelevante stelling                |
                                                        |
                                                        |

                     • Herhaling                        R

                     • Analise                          A√

                     • Interpretasie                    1√

                     • Argument                                     LOA

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                   6                                     DBE/2022
                                       SS/NSS – Nasienriglyne

       2.5               Die matriks

                 2.5.1    Gebruik van die matriks vir die assessering van opstelle

       By die nasien van opstelle, moet die kriteria gebruik word wat in die matriks
       voorsien word. Tydens die assessering van 'n opstel moet beide die inhoud en die
       aanbieding in ag geneem word. 'n Punt word toegeken by die snypunt van die
       inhoud en aanbieding, gebaseer op die sewe vaardigheidsvlakke.

                         (a)    Met die eerste deurlees van die opstel word daar bepaal tot
                                watter mate die hoofmomente gedek is om en die inhoudsvlak
                                (op die matriks) vas te stel.

                                                                I    VLAK 4

                         (b)    Die tweede deurlees van die opstel sal die vlak (op die matriks)
                                van die aanbieding bepaal.

                                                                I    VLAK 4
                                                                A    VLAK 3

                         (c)    Ken 'n algehele punt toe met behulp van die matriks.

                                                                I    VLAK 4
                                                                A    VLAK 3          }26–27

        KOMMENTAAR
        Sommige weglatings in inhoud dekking.
        Pogings om ‘n argument volte hou

Kopiereg voorbehou                                                            Blaai om asseblief

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
      Geskiedenis/V2                                                        7                                                                 DBE/2022
                                                                  SS/NSS – Nasienriglyne

      NASIENMATRIKS VIR OPSTELLE: TOTAAL: 50

                             VLAK 7              VLAK 6               VLAK 5               VLAK 4              VLAK 3               VLAK 2               VLAK 1*
AANBIEDING               Baie goed           Baie goed            Goed beplande en     Argument beplan     Toon soms bewys      Poging               Weinig of geen
                         beplande en         beplande en          gestruktureerde      en gestruktureer.   van 'n               aangewend om         poging om die
                         gestruktureerde     gestruktureerde      opstel.              Bewyse tot 'n       gestruktureerde en   antwoord te          opstel te
                         opstel. Goeie       opstel. 'n           Poog om 'n           sekere mate         beplande             struktureer.         struktureer nie.
                         sintese van         Relevante            duidelike argument   gebruik om          argument. Poog       Grootliks
                         inligting. Het 'n   argument is          te ontwikkel.        argument te         om 'n argument vol   beskrywend of
                         goed                gevolg. Bewyse       Gevolgtrekking       ondersteun.         te hou.
                                                                                                                                poog om argument
                         gebalanseerde,      gebruik om die       gemaak uit           Slotsom bereik op   Gevolgtrekking nie
                                                                                                                                te ontwikkel. Geen
                         oorspronklike       argument te          bewyse om die        grond van bewyse.   duidelik
                                             verdedig. Poog om                                                                  poging om 'n
INHOUD                   argument                                 argument te                              ondersteun deur
                                             'n onafhanklike                                                                    gevolgtrekking te
                         ontwikkel met                            ondersteun.                              bewyse nie.
                                             gevolgtrekking uit                                                                 maak nie.
                         bewyse. Argument
                                             die bewyse te
                         deurgaans
                                             maak om die
                         volgehou en         argument te
                         verdedig.           ondersteun.
                         Onafhanklike
                         gevolgtrekking
                         gemaak uit
                         bewyse om die
                         argument te
                         ondersteun.
VLAK 7
Vraag is ten volle
beantwoord.
Inhoudskeuse ten
volle relevante tot         47–50               43–46
argument wat gevolg
is.
VLAK 6
Vraag is beantwoord.
Inhoudseleksie              43–46               40–42                38–39
relevante tot argument
wat gevolg is
VLAK 5
Vraag grotendeels
beantwoord. Inhoud          38–39               36–37                34–35               30–33                28–29
toereikend en
relevante.
VLAK 4
Vraag herkenbaar in
antwoord. Sommige
weglatings of
                                                                     30–33               28–29                26–27
irrelevante keuse van
inhoud.
VLAK 3
Keuse van inhoud hou
verband met vraag,
maar beantwoord dit                                                                      26–27                24–25                20–23
nie. Hou soms nie
verband met die vraag
nie. Weglatings.
VLAK 2
Vraag ontoereikend
beantwoord.
                                                                                                              20–23                18–19                14–17
Inhoud skraal.
VLAK 1*
Vraag ontoereikend
beantwoord of glad                                                                                                                 14–17                 0–13
nie. Ontoereikend of
irrelevante inhoud.

      *     Riglyne vir die toekenning van 'n punt in Vlak 1:
            • Vraag glad nie beantwoord nie/totaal irrelevante inhoud; geen poging om die opstel te struktureer nie
                                                                                                                 =    0
            •     Inhoudseleksie sluit basiese en algemene irrelevante inligting in; geen poging om die opstel te
                  struktureer nie                                                                                = 1–6
            •     Vraag ontoereikend en vaag beantwoord ; klein poging om die opstel te struktureer              = 7–13

      Kopiereg voorbehou                                                                                                           Blaai om asseblief

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                              8                                   DBE/2022
                                  SS/NSS – Nasienriglyne

AFDELING A: BRONGEBASEERDE VRAE

VRAAG 1:         HOE HET DIE UNITED DEMOCRATIC FRONT (UDF)               OP PW BOTHA SE
                 HERVORMINGS IN DIE 1980’S GEREAGEER?

1.1
1.1.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1A - V1]
         •  ‘die vervanging van die Westminster- stelsel van regering met die driekamer’-
            parlement’                                                  (1 x 2) (2)

1.1.2    [Definisie van ‘n term uit Bron 1A – V1]
         •   ‘n Algemene verkiesing deur die kiesers op ‘n enkele politieke vraag wat aan
             hulle verwys is vir ‘n direkte besluit
         •   Enige ander relevante antwoord                                 (1 x 2)   (2)

1.1.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1A – V2]
         •    Die meerderheid blanke Suid-Afrikaners het PW Botha se hervormings maatreëls
              – die Driekamer -parlement ondersteun
         •    Die nuwe Driekamer parlement (politieke bedeling) het die meerderheid Swart
              Suid-Afrikaners uitgesluit wat aanleiding gegee het tot die mobilisasie teen die
              maatreëls
         •    Swart Suid-Afrikaners het die United Democratic Front gestig om PW Botha se
              nuwe dispensasie teen te staan
         •    Die blanke regsgesindes van die Nasionale Party het nie met PW Botha se nuwe
              politieke dispensasie saam gestem nie wat aanleiding gee tot ‘n skeuring van die
              Konserwatiewe Party onder Dr Andries Treurnight
         •    Enige ander relevante antwoord                             (enige 2 x 2) (4)

1.1.4    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1A – V2]
         •    Die nuwe grondwet was nog steeds op rassesegregasie/apartheidsbeleid
              gebaseer
         •    Die swart Suid-Afrikaners was nie deur die Suid-Afrikaanse regering as deel van
              die Suid-Afrikaanse bevolking beskou nie / tweedeklas burgers
         •    Swart Suid-Afrikaners was deel van die Bantoestan program wat die
              Nasionale Party gedurende die 1960s in werking gestel
         •    Swart Suid-Afrikaners was aparte tuislande, wat op ras gebasseer was, gegee
              soos gedefinieer deur die Suid-Afrikaanse regering
         •    Swart Suid-Afrikaners was veronderstel om hul politieke aspirasies in hul
              tuislande te beoefen en nie in ‘blanke’ Suid-Afrika nie
         •    Blankes wou mag behou
         •    Die apartheidsregering het gevrees dat Swartes hulle sou uitstem en omverwerp
         •    Enige ander relevante antwoord                             (enige 2 x 2) (4)

1.2
1.2.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1B - V1]
         •  Comrades, vriende, hierdie dag, vandag is die hoogtepunt van sewe maande
            se werk om die bekendstelling van die United Democratic Front te aanskou.
            (1 x 2) (2)

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                              9                                  DBE/2022
                                  SS/NSS – Nasienriglyne

1.2.2 Onttrekking van bewyse uit Bron 1B - V1]
        Verskille van:
        •   ‘klas’
        •   ‘ideologie’
        •   ‘oogmerke’                                                 (enige 2 x 1) (2)

1.2.3 [Interpretasie van bewyse uit Bron 2A – V2]
         Die UDF:
         •   het alle organisasies wat bymekaar gekom het as vreedsaam beskou wat
             moet werk teen ‘n onderdrukkende apartheid stelsel wat verwoes moet word
          het ‘n beroep op alle Suid-Afrikaners gemaak om die instelling van die 1983
             Grondwet /Koornhof-wette teen te staan
         • het die Driekamer parlement verwerp
         • het ‘n beroep op alle Suid-Afrikaners gemaak om aan te dring op demokratiese
             hervormings wat apartheid sou beëindig
         •   Het ‘n beroep op alle Suid-Afrikaners gemaak om aan te dring op demokratiese
             hervormings wat alle Suid-afrikaners moet insluit (Swart, Indiër, Kleurling en
             blankes)
         •   sou die apartheidsregering met ‘n demokratiese regering vervang
         •   Enige ander relevante antwoord                           (enige 1 x 2) (2)

1.2.4 [Vasstel van betroubaarheid van bewyse uit Bron 1B – V3]
        Die bron is BETROUBAAR OMDAT:
        •   Dit ‘n toespraak was wat deur Eerw. Frank Chikane, ‘n stigterslid van die
            UDF, op 20 Augustus 1983 gelewer was
        •   Die toespraak op 20 Augustus 1983 gelewer was - die amptelike dag van die
            stigting van die UDF
        •   Die toespraak eerste-handse informasie bevat wat bevestig kan word met ander
            informasie op die stigting van die UDF op 20 Augustus 1983
        •   Dit die redes vir die stigting van die UDF beklemtoon wat ‘n reaksie was op die
            instelling van apartheidshervormings en die stigting van die Driekamer parlement
         Enige ander relevante antwoord                                (enige 2 x 2) (4)
1.3.1 [Onttrekking van bewyse uit Bron 1C-V1]
   • ’Boikot-aksie teen die verkiesing’’
   • ’’verbruikersboikotte’
   • ‘Wegbly-aksies’
   • ’Eenmiljoen-handtekeninge-veldtog                                 (enige 2 x 1) (2)
1.3.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1C – V2]
         Dit impliseer:
         •    Dat die UDF die mag van die mense (die meerderheid) verteenwoordig
         •    ‘n Beroep vir volle politieke regte vir alle Suid-Afrikaners
         •    Volle demokratiese regte vir alle Suid-Afrikaners
         •    ‘n Inklusiewe politieke onderhandelde skikking vir Suid-Afrika
         •    Dat alle Suid-Afrikaners die reg moes hê om vir hul verteenwoordigers te kan
              stem
         •    Dat die UDF die mag van die meerderheid sou verteenwoordig teen Botha se
              apartheid hervormings wat wit minderheidsmag verteenwoordig het
         •    Die mobilisasie van Swartes teen Botha se hervormings.
         •    Enige ander relevante antwoord                               (enige 2 x 2) (4)
Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                              10                                DBE/2022
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

1.3.3      [Verduideliking van ‘n konsep uit Bron 1C – V2]
         •    ‘n Situasie waar die Suid-Afrikaanse regering die algemene wette van die land
              opskort en beleide deurvoer wat nie normaal geïmplementeer sou word nie om
              die burgers teen die onluste wat deur die UDF begin was, te beskerm.
         •    Aanwending van noodtoestand wette deur ‘n regering om beheer te neem/om
              algemene onrus van die UDF gedurende die middel 1980’s te onderdruk
         • Dit is ‘n situasie waar die polisie en die weermag ekstra magte verkry om
              die onluste van UDF te hanteer
         •    Enige ander relevante antwoord                           (enige 1 x 2) (2)

1.3.4    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1C – V1]
         •   ‘deur ‘n reeks noodtoestande in te stel’
         •   ‘’n Groot aantal mense in hegtenis geneem ’
         •   ‘Etlike sleutellede van die organisasie is vermoor’
         •   ‘Leierskorps van die UDF is .. ingeperk’                (enige 2 x 1) (2)

1.4
1.4.1    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1D – V2]
         Om :
         •    die onderdrukkende maatreëls wat die staat ingestel het om die UDF te verswak
              uit te wys
         •    die UDF lyding bloot te stel sodat dit die simpatie en ondersteuning van Suid
              Afrikaners in die algemeen kon wen
         •    te wys dat die UDF Botha se hervormings omver sou werp – die hand
         •    die UDF se verbintenis om onderdrukkende maatreëls van die staat te
              weerstaan, uit te wys
         •    te wys dat die staat se onderdrukkende maatreëls hulle nie sal ontmoedig nie
         •    Enige ander relevante antwoord                             (enige 2 x 2) (4)

1.4.2    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1D – V1]
         •   ‘Aanhoudings’ (UDF leiers was aangehou)
         •   ‘Verbannings’ (Vergaderings in 22 gebiede verban)
         •   ‘Onderdrukking’ (mense in die townships doodgeskiet)
         •   ‘Teistering’                                             (enige 2 x 1) (2)

1.5      [Vergelyking van bewyse in Bronne 1C end 1D om vas te stel hoe hulle mekaar
         ondersteun – V3]
          •  Beide bronne verwys na die onderdrukkende maatreëls wat die staat teen die
             UDF geneem het
          •  Beide bronne verwys na die feit dat die UDF leierskap aangehou/verban of
             gearresteer was
          •  Beide bronne verwys na hoe die UDF lede onderdrukking/doodmaak/moord/
             marteling verduur het
          •  Enige ander relevante antwoord                            (enige 2 x 2) (4)

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai om asseblief

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                11                                 DBE/2022
                                     SS/NSS – Nasienriglyne

1.6    [Interpretasie, evaluering en sintese van bewyse uit relevante bronne – V3]
       Kandidate kan die volgende aspekte in hulle antwoorde insluit:
          •   Die UDF gestig in 1983 in reaksie op die Koornhof Wetsontwerpe met die doel
              om die Suid-Afrikaanse politiek te transformeer (Bron 1A)
          •   Die doel van die UDF was om veldtogte te loods vir ‘n vry en regverdige
              Suid-Afrika sonder onderdrukking en uitbuiting (Bron 1B)
          •   Die UDF het die hervormings voorstelle (Koornhof Wetsontwerpe) van die Botha
              regime verwerp (Bron 1B)
          •   Die UDF het verskillende organisasies bymekaar gebring om ‘n verenigde front
              te stig om ‘n regering volgens die wil van die mense saam te stel (Bron 1B)
          •   Die UDF het suksesvol ‘n boikot teen die verkiesing vir die Huis van
              Verteenwoordigers en Huis van Afgevaardigdes georganiseer (Bron 1C)
          •   Die UDF was by wegbly-aksies betrokke/ eenmiljoen-handtekeninge-veldtog
              (Bron 1C)
          •   Die grootste impak van die UDF was op voetsoolvlak wat ‘n platform was vir
              massas om hulself te mobiliseer (Bron 1C)
          •   Die UDF se tema ‘Voorwaarts tot Mensemag’ was ‘n poging om die regering se
              besluitnemings strukture met voetsoolvlak besluitneming organisasies te vervang
              (eie Kennis)
          •   Die UDF het homself daartoe verbind om nie stilgemaak te word deur
              staatsonderdrukking nie
          •   Die UDF het plakkate gebruik               om mense bewus te maak van
              staatsonderdrukking (Bron 1D)
          •   Enige ander relevante antwoord

Gebruik die volgende rubriek om punte toe te ken:

                 • Gebruik bewyse op 'n baie elementêre wyse, bv. toon
                   geen of min begrip van hoe die UDF op PW Botha se
                                                                                PUNTE
  VLAK 1           1980s hervormings reageer het.
                 • Gebruik bewyse gedeeltelik of kan nie 'n paragraaf skryf      0–2
                   nie.
                 • Bewyse is meestal relevant en hou grootliks verband met
                   die onderwerp, bv. toon begrip oor hoe die UDF op
                                                                                PUNTE
  VLAK 2           PW Botha se 1980s hervormings reageer het.
                 • Gebruik bewyse op 'n basiese manier om 'n paragraaf te        3–5
                   skryf.
                 • Gebruik relevante bewyse, bv. toon 'n deeglike begrip
                   oor hoe die UDF op PW Botha se 1980s hervormings
                                                                                PUNTE
  VLAK 3           reageer het.
                 • Gebruik bewyse baie effektief in 'n georganiseerde            6–8
                   paragraaf en toon begrip van die onderwerp.
                                                                                            (8)
                                                                                           [50]

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                              12                                     DBE/2022
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

VRAAG 2:             HOE HET DIE WAARHEIDS-EN-VERSOENINGSKOMMISSIE                     (WVK)     DIE
                     MOORD OP DIE PEBCO DRIE HANTEER?

2.1.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2A - V1]
          ‘vir die regte van die mense te veg’
         •  ‘om te probeer om die lewensomstandighede van die massas te verbeter ‘
         •  ‘om diskriminerende wetgewing in die Oos Kaap te beëindig’
                                                                         (3 x 1) (3)

2.1.2    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2A - V1]
         •   ‘ duisende mense bymekaar gekom’
         •   ‘geboikot’                                                           (2 x 1) (2)

2.1.3    [Definisie van ‘n historiese konsep uit Bron 2A – V1]
         •   Beleid/stelsel om rasse in Suid-Afrika te skei in blankes en nie-blankes
         •   Die politieke, ekonomiese en maatskaplike skeiding van rasse ter wille van
             afsonderlike ontwikkeling
         •   Handhawing van blanke oppergesag deur middel van diskriminerende
             segregasiewette
         •   Enige ander relevante antwoord                               (enige 1 x 2) (2)

2.1.4    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2A – V2]
              Om PEBCO as ‘n organisasie te verswak
         •    Om hulle te vermoor of uit die weg ruim
         •    Om politieke geweld in die Oos-Kaap te beïndig / om te verhoed dat hulle
              gemeenskappe in die Oos-Kaap aanhits
         •    ‘Om ‘n bewustheid van vrees onder politieke aktiviste te vestig
         •    Om inligting oor politieke aktiviste in die townships te bekom/ die ANC en
              kommunistiese invloed te verswak
         •    Enige ander relevante antwoord
                                                                          (enige 2 x 2) (4)
2.2
2.2.1    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2B – V2]
         • Dit was ‘n nuuswaardige gebeurtenis op daardie tydstip omdat die PEBCO-
              DRIE welbekende, invloedryke en prominente leiers in Port Elizabeth was
         •    Om simpatie by die publiek te verkry deur die aktiwiteite van die staat te ontbloot
         •    Die bewusheid van die verdwyning van die PEBCO – DRIE te verhoog
         •    Om die vuil taktieke van die polisie bloot te lê
         •    Om te wys dat die families van die PEBCO- DRIE hulle op die publiek beroep
              het vir informasie of hulp ten opsigte van hul verdwyning
         •    Enige ander relevante antwoord                               (enige 2 x 2) (4)

2.2.2   [Interpretasie van bewyse uit Bron 2B – V2]
        Families
         •   wou die waarheid weet oor die verdwyning van hulle familielede
         •   wou hê dat die beskuldigers na vore moes kom en vertel wat met die
             PEBCO-DRIE gebeur het
         •   sal nie berusting kry voordat die mans gevind word nie; dood of lewendig
         •   het vermoed dat die veiligheidspolisie hulle vermoor het
         •   Enige ander relevante antwoord                            (enige 1 x 2) (2)

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                              13                                   DBE/2022
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

2.3 [Vergelyking van bewyse in Bronne 2A en 2B om vas te stel hoe hulle mekaar ondersteun –
V3]
         •   Bron 2A beklemtoon dat die drie leiers ontvoer was en Bron 2B wys dat die mans
             vermis of verdwyn het
         •   Bron 2A noem die name van die drie mans wat ontvoer was en Bron 2B bevestig
             die identiteit van dieselfde drie mans, Hashe, Godolozi, en Galela
         •   Bron 2A noem die datum van die ontvoering as 8 Mei 1985 wat in Bron 2B
             bevestig word wat beklemtoon dat die mans op 8 Mei 1985 verdwyn het
         •   Beide bronne dui aan dat die PEBCO-DRIE wat ontvoer was, die leiers van die
             organisasie was – Bron 2A (leiers) en Bron 2B uitvoerende leiers
         •   Enige ander relevante antwoord                                  (enige 2 x 2) (4)

2.4
2.4.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2C - V1]
         •  ‘mala fides (misleidend)’
         •  ‘nie gematig was nie ’
         •  ‘... maar hulle het per implikasie geweet en per implikasie het die magtiging na
            ons deurgekom. ‘                                                     (3 x 1) (3)

2.4.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2C – V2]
         •    Barend Du Plessis het laat blyk dat die moord van die PEBCO-DRIE polities
              gemotiveerd was
         •    Hy het laat blyk dat politici en hooggeplaaste amptenare indirek vir die moorde
              verantwoordelik was
         •    Hy het laat blyk dat politici en hooggeplaaste amptenare nie gewillig was om die
              doelstellings van die WVK te ondersteun nie in terme van bekendmaking van die
              waarheid oor hul betrokkenheid by die moord van aktiviste.
         •    Enige ander relevante antwoord                                 (enige 1 x 2) (2)

2.4.3    [Vasstelling van bruikbaarheid van bewyse uit Bron 2C – V3]
         Die bron is BRUIKBAAR omdat:
         •   Dit ‘n direkte bron (afskrif) is wat eerstehandse informasie van die oortreder (Du
             Plessis) gee
         •   Du Plessis ‘n lid was van die Port Elizabeth veiligheidstak wat betrokke was by
             die ontvoering en moord van die PEBCO DRIE
         •   Die transkripsie opgeteken was in die WVK se openbare verhoor wat op 5
             November 1997 in Port Elizabeth gehou is, ooreenstem met die werklike tydperk
             van die amnestie verhore
         •   Dit lig werp op die ondervraging tussen die WVK kommissie en Du Plessis
           – die oortreder
         •   Dit die politici en hooggeplaaste amptenare se ontkenning van die bemagtiging
             van die moorde op die PEBCO DRIE beklemtoon.
             Enige ander relevante antwoord                                 (enige 2 x 2) (4)

2.5
2.5.1    [Verduideliking van ‘n konsep uit Bron 2D – V2]
         •   ‘n Onwettige optrede van lede van die veiligheidspolisie waartydens politieke
             aktiviste onder dwang in hegtenis geneem word, met die doel om hulle te
             martel, inligting te bekom of hulle te vermoor
         •   Enige ander relevante antwoord                            (enige 1 x 2) (2)

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                               14                                    DBE/2022
                                    SS/NSS – Nasienriglyne

2.5.2 [Onttrekking van bewyse uit Bron 2D-V1]
        • ‘Snyman (Harold)’
        •    ‘Du Plessis (Barend)’                                                 (2 x 1) (2)

2.5.3    [Analise van bewyse uit Bron 2D – V2]
         •   Gideon Nieuwoudt, Johannes Van Zyl en Gerhardus Lotz wou hulself beskerm
             terwyl die askari die waarheid wou ontbloot
         •   Gideon Nieuwoudt, Johannes Van Zyl en Gerhardus Lotz wou die NP regering
             beskerm terwyl die askari die NP regering wou ontmasker
         •   Gideon Nieuwoudt, Johannes Van Zyl en Gerhardus Lotz wou nie die wrede
             metodes wat deur die NP regering gebruik was om van politieke aktiviste
             ontslae te raak ontbloot nie terwyl die askari die brutale wreedhede van die NP
             regering wou openbaar
         •   Die veiligheidspolisie en askari kom van verskillende agtergronde
         •   Enige ander relevante antwoord                                (enige 2 x 2) (4)

2.5.4    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2D - V1]
         •   ‘teenstrydige (teenoorgestelde) getuienis was gegee’
         •   ‘Hierdie getuienis is deur die Vlakplaas askari’s ... weerspreek’
                                                                           (enige 1 x 2) (2)

2.5.5    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2D – V2]
         •    Hulle het nie die volle waarheid vertel nie
          •   Hulle kon nie ‘n politieke motief vir hul betrokkenheid in die moord van die
              PEBCO-DRIE verskaf nie / Du Plessis op sy eie opgetree – geen volledige
              bekendmaking van wie die opdragte gegee het nie
          •   Hul verklarings was weerspreek deur die getuienisse van die askari’s
          •   Enige ander relevante antwoord                               (enige 1 x 2) (2)

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                 15                                 DBE/2022
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

2.6      [Interpretasie, evaluering en sintese van bewyse uit relevante bronne – V3]

         Kandidate kan die volgende aspekte in hulle antwoorde insluit:

         •       Families het die WVK genader om die waarheid oor die verdwyning van die
                 PEBCO Drie leiers uit te vind (Eie kennis)
         •       Barend Du Plessis het vir amnestie aansoek gedoen vir sy betrokkenheid in die
                 moord van die PEBCO Drie (Bron 2C)
         •       Politici en hooggeplaaste amptenare het verklaar dat die moord van die PEBCO
                 Drie mala fides en nie goedgekeur was nie (Bron 2C)
         •       Barend Du Plessis het aangevoer dat politici van die moorde geweet en dit nie-
                 amptelik goedgekeur het (Bron 2C)
         •       Die WVK het ‘n platform geskep vir getuienisse om aangehoor te word (eie
                 kennis) - Du Plessis het geleentheid gekry om sy saak te stel (Bron 2C)
         •       Gideon Nieuwoudt, Harold Snyman, Johannes Van Zyl en Gerhardus Lotz het
                 ook vir amnestie vir hul betrokkenheid in die moord van die PEBCO Drie
                 aansoek gedoen (Bron 2D)
         •       Weersprekende getuienis was deur die polisie en askari gegee (Bron 2D)
         •       Hermanus Barend Du Plessis, Nieuwoudt, Van Zyl en Lotz was amnestie
                 geweier (Bron 2D)
         •       Die WVK het amnestie aan Askari Mogoai toegestaan vir die ontvoering en
                 aanranding van die PEBCO Drie (Bron 2D)
         •       Die WVK het die deur oopgemaak vir toekomstige verdere ondersoeke op
                 gruweldade van menseregteskendings wat kon plaasvind
         •       Enige ander relevante antwoord

Gebruik die volgende rubriek om punte toe te ken:

                        Gebruik bewyse op 'n baie elementêre wyse, bv. toon
                         min of geen begrip van hoe die WVK met die
                                                                                   PUNTE
  VLAK 1                 moord op die PEBCO Drie hanteer het nie.
                                                                                    0–2
                        Gebruik bewyse gedeeltelik of kan nie 'n paragraaf
                         skryf nie.
                        Bewyse is meestal relevant en hou grootliks verband
                         met die onderwerp, bv. toon begrip oor hoe die
                         WVK met die moord op die PEBCO Drie hanteer               PUNTE
  VLAK 2
                         het.                                                       3–5
                        Gebruik bewyse op 'n basiese manier om 'n paragraaf
                         te skryf.
                        Gebruik relevante bewyse, bv. toon 'n deeglike
                         begrip oor hoe die WVK met die moord op die
                                                                                   PUNTE
  VLAK 3                 PEBCO Drie hanteer het.
                                                                                    6–8
                        Gebruik bewyse baie effektief in 'n georganiseerde
                         paragraaf en toon begrip van die onderwerp.

                                                                                                 (8)
                                                                                                [50]

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                              16                                    DBE/2022
                                   SS/NSS – Nasienriglyne

VRAAG 3: WATTER MAATREËLS HET DIE SUID-AFRIKAANSE REGERING
         GEïMPLEMENTEER OM DIE UITDAGINGS VAN DIE GLOBALE COVID-
         19-PANDEMIE TE HANTEER?

3.1.1    [Definisie van ‘n histories konsep uit Bron 3A – V1]
         •   Globalisering beskryf die manier waarop mense, goedere, geld en idees gouer
             en goedkoper as ooit rondom die wêreld beweeg. Dit is hoofsaaklik te danke
             aan verbeterde vervoer, kommunikasie en tegnologie
         •   Globalisering is ‘n proses waardeur die die wêreld meer geïntegreerd en verbind
             geword het
         •   Enige ander relevante antwoord                             (enige 1 x 2) (2)

3.1.2    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3A – V1]
         •   ‘Die toenemende globale aard van die opkomende wêreldekonomie’
                                                                        (1 x 1) (1)

3.1.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3A - V2]
         •    Mense kruis grense per lug, pad en see wat die oordrag van siektes makliker
              maak weens fisiese kontak tussen mense
         •    Mense kruis grense meer gereeld wat beteken dat indien ‘n persoon in land A
              aangesteek was, dat dit gou na land B oorgedra kan word
         •    Goedere kruis grense meer gereeld, wat die verspreiding van aansteeklike
              siektes bespoedig
         •    Enige ander relevante antwoord                          (enige 2 x 2) (4)

3.1.4    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3A – V1]
          •  ‘As ‘n gevolg van die verhoogde aantal, frekewensies en spoed van
              bevolkingsmobiliteit (beweging)                                (1 x 1) (1)

3.2
3.2.1     [Onttrekking van bewyse uit Bron 3B – V1]
         • ‘Óm ‘n Covid-19 uitbreking te beheer, wat sover 61 besmet het’
         • ‘tekens van interne verspreiding getoon het’
         • ‘die uitbreking ... ‘n betekenisvolle en moontlik blywende impak op ‘n sukkelende
             ekonomie kan he’                                           (enige 2 x 1) (2)

3.2.2 [Onttrekking van bewyse uit Bron 3B – V1]
        •    ‘reisverbod, na lande soos Italië, Duitsland, China en die Verenigde State in’.
        •    ‘Die regering sal ook saamtrekke van 100 of meer verbied’
        •    ‘Groot geleenthede en feesvieringe kanselleer’
         •   ‘Suid-Afrikaners wat teikenlande besoek het, aan toetsing onderheuwig sal
             wees’
         •   ‘Suid-Afrikaners wat teikenlande besoek het, aan kwarantyn onderheuwig sal
              wees’                                                       (enige 3 x 1) (3)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 17

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                 17                                  DBE/2022
                                      SS/NSS – Nasienriglyne

3.2.3     [Verduideliking van ‘n konsep uit Bron 3B – V2]
         •   ‘n Toestand, periode of plek van isolasie waarin mense wat van elders af kom of
             wat blootgestel was aan oordraagbare of aansteeklike siektes (Covid-19) in
             kwarantyn geplaas word vir ‘n aantal dae voordat hulle vrylik kan meng/assosieer
             met ander mense
          •   Enige ander relevante antwoord                                   (1 x 2) (2)

3.2.4        [Interpretasie van bewyse uit Bron 3B - V2]
             Omdat:
             •    Alle Suid-Afrikaners aan grendel tydperk onderhewig was en daarom kon hulle
                  nie na buite gaan om te werk en ‘n inkomste te verdien nie
             •    Meeste besighede onder inperking was wat beteken het dat mense nie kon werk
                  en inkomste kon verdien nie / handel was negatief beïnvloed
             •    Baie besighede (weens die inperkingsregulasies) bankrot geraak het en
                  duisende Suid-Afrikaners het hul werke verloor
             •    Meeste Suid-Afrikaners arm is en nie geld gespaar het om op terug te val om
                  hulself te onderhou nie / baie het onder die broodlyn geleef en kon verder gely
                  het as die regering nie ‘n ekonomese verligtingspakket voorsien het nie
             •    Die inperking het die meerderheid Suid-Afrikaners wie betrokke was by
                  informele werk (dagloon-werkers) verhoed om uit te gaan om ‘n inkomste te
                  verdien
             •    Enige ander relevante antwoord                                   (2 x 2) (4)

3.3
3.3.1     [Onttrekking van bewyse uit Bron 3C - L1]
          •   ‘Toelae’
          •   ‘besigheidsverligting’
          •   ‘belastingmaatreëls’
          •   ‘bykomende gesondheidsbegroting’
          •   ‘voedselprogramme’                                           (enige 3 x 1) (3)

3.3.2     [Onttrekking van bewyse uit Bron 3C - L1]
          •   ‘Wêreldbank’
          •   ‘Internasionale Monetêre Fonds’ (IMF)                              (2 x 1) (2)

3.3.3      [Interpretasie van bewyse uit Bron 3C - V2]
            Die opposie partye het gunstig teenoor die verbruikersplan gereageer omdat
        dit
            gebruik sou word:
          •     Om die armes te voed en hongersnood te verhoed
          •     Om die armes te versorg
          •     Om finansiele bystand aan besighede te verskaf om te verhoed dat die
                besighede sluit en om sodoende werksgeleenthede te red.
          •     Om hospitaal fasiliteite te verbeter om vir Suid-Afrikaners wat met Covid-19
                besmet was, te sorg
          •     Om entstowwe aan te koop om die lewens van Suid Afrikaners te red
          •     Enige ander relevante antwoord                                (2 x 2) (4)

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 18

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                18                                DBE/2022
                                     SS/NSS – Nasienriglyne

3.4
3.4.1    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D - V2]
         •    Die noodmaatreëls word as ‘n sambreel voorgestel om Suid-Afrikaners teen
              Covid-19 te beskerm
         •    Die regering het verantwoordelikheid geneem om die noodmaatreëls te
              implementeer
         •    Suid-Afrikaners is nie seker of die noodmaatreëls genoeg is om hulle teen Covid-
              19 te beskerm nie
         •    Die gesigsuitdrukking van President Cyril Ramaphosa wys dat hy bekommerd is
              oor die impak van Covid-19
         •    Die gesigsuitdrukking van die Suid-Afrikaner weerspieël paniek maar word
              gerusgestel deur President Ramaphosa wat haar beskerm teen Covid-19
         •    Enige ander relevante antwoord                             (enige 2 x 2) (4)

3.4.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D - V2]
         •    Covid-19 word as ‘n storm uitgebeeld en die regering sit noodmaatreëls in plek
              om Suid-Afrikaners te beskerm
         •    Die beskerming teen Covid-19
         •    Enige ander relevante antwoord                            (enige 1 x 2) (2)

3.4.3    [Vasstel van beperking van bewyse uit Bron 3D – V3]
         Die bron is BEPERK omdat:
         •   Dit die siening van die spotprenttekenaar is – wat Covid-19 as ‘n groot probleem
             vir Suid-Afrika uitbeeld
         •   Die spotprenttekenaar die maatreëls wat die Suid-Afrikaanse regering oorweeg
             het om teen die Covid-19 te implementeer, as swak uitgebeeld het
         •   Die spotprenttekenaar nie die verskillende noodmaatreëls wat die regering
             oorweeg het om te implementeer, uitbeeld nie
         •   Die spotprenttekenaar bevooroordeeld teenoor die Suid-Afrikaanse regering is
             deur die noodmaatreëls as onvoldoende uit te beeld om Suid Afrikaners te
             beskerm (klein sambreel in verhouding tot die massiewe Covid-19 storm)
         •   Dit nie voorsiening maak vir die positiewe maatreëls wat die regering aangeneem
             het om die pandemie aan te spreek nie
         •   Enige ander relevante antwoord                                   (2 x 2) (4)

3.5      [Vergelyking van Bronne 3C en Bron 3D om verskille vas te stel 3D – V3]
         •   Bron 3C dui aan dat opposisie partye gunstig op die ekonomiese maatreëls
             gereageer het in reaksie tot die Covid-19 pandemie terwyl Bron 3D die
             noodmaatreëls in ‘n swak lig uitbeeld (negatief) – te klein in verhouding tot die
             Covid-19 wolk
         •   Bron 3C noem hoe die noodmaatreëls veronderstel is om aangewend te word
             (toelae, besigheidsverligting, belastingmaatreëls) terwyl Bron 3D twyfel of dit
             genoeg gaan wees
         •   Bron 3C noem dat die regering geld van internasionale finansiële instellings
             geleen het om Suid-Afrikaners van noodmaatreëls te voorsien terwyl Bron 3D
             geen aanduiding gee van hoe die regering die noodmaatreëls gaan finansier nie

         •       Enige ander relevante antwoord                               (2 x 2) (4)

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 19

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                                19                                   DBE/2022
                                     SS/NSS – Nasienriglyne

3.6        [Interpretasie, evaluering en sintese van bewyse uit relevante bronne – V3]

           Kandidate kan die volgende aspekte in hulle antwoorde insluit:

           •   President Cyril Ramaphosa het ‘n landwye nasionale ramptoestand verklaar om
               die Covid-19 uitbreek te bekamp (Bron 3B)
           •   Die Suid-Afrikaanse regering het ‘n reisverbod geplaas na lande soos Italië,
               Duitsland en die Verenigde State (Bron 3B)
           •   Die regering het ook groot saamtrekke verbied en groot feesvieringe en
               geleenthede gekanselleer (Bron 3B
           •   Visums aan besoekers uit hoërisiko-lande is herroep (Bron 3B)
           •   Suid-Afrikaners wat hoërisiko- lande besoek het was onderhewig aan toetsing en
               kwarantyn (Bron 3B)
           •   Die Suid-Afrikaanse regering het ‘n omvattende ekonomiese ingrypingspakket
               gefinaliseer om die impak van die Covid-19 pandemie te verlig (Bron 3B)
           •   Opposisie partye het die regering se ekonomiese ingrypingspakket ondersteun
               (Bron 3C)
           •   Die regering het R500 miljard beskikbaar gestel as verligting vir toelaes,
               sakeredding, belastingmaatreëls en gesondheidsorg (Bron 3C)
           •   Noodmaatreëls was implementeer om Suid-Afrikaners te beskerm teen die impak
               van Covid-19 (Bron 3D)
           •   Suid-Afrika het maatreëls geïmplementeer soos ontsmettingssmiddels/maskers
               in openbare ruimtess (eie kennis)
           •   Enige ander relevante antwoord

             Gebruik die volgende rubriek om punte toe te ken:
               • Gebruik bewyse op 'n baie elementêre wyse, bv. toon
                 min of geen begrip van die maatreëls wat die
                 SuidAfrikaanse regering implementeer het om die                    PUNTE
      VLAK 1
                 globale Covid-19 uitdagings aan te spreek nie                       0–2
               • Gebruik bewyse gedeeltelik of kan nie 'n paragraaf skryf
                 nie.
               • Bewyse is meestal relevant en hou grootliks verband
                 met die onderwerp, bv. toon begrip van die maatreëls
                 wat die Suid-Afrikaanse regering implementeer het                  PUNTE
      VLAK 2     om die globale Covid-19 uitdagings aan te spreek.                   3–5
               • Gebruik bewyse op 'n basiese manier om 'n paragraaf te
                 skrf.
                  • Gebruik relevante bewyse, bv. toon 'n deeglike begrip
                    van die maatreëls wat die Suid-Afrikaanse regering
                    implementeer het om die globale Covid19 uitdagings              PUNTE
      VLAK 3
                    aan te spreek.                                                   6–8
                  • Gebruik bewyse baie effektief in 'n georganiseerde
                    paragraaf en toon begrip van die onderwerp.
                                                                                                  (8)
                                                                                                 [50]

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 20

Downloaded from hlayiso.com
Geskiedenis/V2                            20                                  DBE/2022
                                 SS/NSS – Nasienriglyne

AFDELING B: OPSTEL VRAE

VRAAG 4: BURGERLIKE WEERSTAND: 1970s TOT 1980s: DIE KRISIS IN
         APARTHEID IN DIE 1980s

[Beplan en konstrueer 'n oorspronklike argument wat gebaseer is op relevante bewyse deur
gebruik te maak van analitiese en interpretasie vaardighede]

SINOPSIS
Kandidate moet krities bespreek die filosofie van Steve Biko en die Swart
Bewussyn Beweging ‘n belangrike rol gespeel het in die organisering van swart Suid-
Afrikaners teen die apartheidsregering in die 1960s en 1970s. Kandidate moet
relevante bewyse gebruik om hul antwoord te ondersteun
HOOFASPEKTE
Kandidate kan die volgende aspekte in hulle antwoord insluit:
    • Inleiding: Kandidate moet ‘n standpunt inneem deur 'n kritiese bespreking van hoe die
       filosofie van Steve Biko en SBB ‘n belangrike rol gespeel het om die om swart Suid
       Afrikaners te organiseer teen Aprtheid regime in die 1960s en 1970s.. Hulle moet
       aandui hoe hulle hul argument gaan ondersteun.

UITBREIDING
   • Politieke vakuum (Agtergrond informasie)
        • Geskep nadat die ANC en PAC politieke leiers en partye verban of toegesluit
             was in 1960.
   • Rol van Biko en SBB in die mobilisering van swartes:
         Swartes met ‘n begrip van trots ingeboessem
         Om hulself te aanvaar/om selfvertroue te hê/self-versorgsaamheid/begrip
             van identiteit
         Bemagtig swartes om die gees van selfbejammering, minderwaardigheids-
             kompleks, selfvervreemding en oorheersing van eksterne magte te verwerp.
   • Rol van Biko en die SBB in hul politieke mobilisasie van swart Suid Afrikaners
        • Swart studente het begin om hulself te mobiliseer om blanke heerskappy te
             weerstaan deur weg te breek van NUSAS en SASO in 1968 te stig
         Swart studente het die filosofie van Swart Bewussyn aangeneem (Rol van Biko
             en SASO)
         SASO was vir universiteit studente en SASM vir skole
         SB het aanleiding gegee tot die stigting van die Black People’s Convention
             (BPC) in 1972 wat studente, kerke, gemeenskappe en werkersunies betrek het

           Unies wat vereenselwig was met die SB filosofie het die Black Parents
              Association en Swart Werkers Unie (BAWU) ingesluit
           Suid afrikaanse Studente Beweging was in 1972 gestig wat Swartes aan die
             ideale van SB blootgestel het.
           BPC en SASO het FRELIMO saamtrekke organiseer (1972)
           Die arrestasie van SB leiers het politieke aktivisme verhoog
   •   Rol van Biko en SBB in die mobilisasie van Arbeid
           Mobiliseer werkers om werkers unies te stig
           SB gee aanleiding tot die stigting van die Black Allied Union (BAWU) -
           werker staking in Durban in 1973)

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai om asseblief

Text truncated here. Open the document page to read the rest.

## Related documents

- [Gr12 History P2 (English) SEP 2022 Possible Answers](https://www.hlayiso.com/library/gr12-history-p2-english-sep-2022-possible-answers/840540f3-b117-4271-886e-89f327a57fe1) — History · Memo · 2022 · Eng
- [History P2 May June 2016 Memo Eng](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-may-june-2016-memo-eng/c024dbbf-42d2-40d0-9d26-7bf3628ad5d3) — History · Memo · 2016 · Eng
- [History P1 May June 2022 Addendum Eng](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-may-june-2022-addendum-eng/26551f4a-326d-4c97-be6f-e9e99fb1dd32) — History · Addendum · 2022 · Eng
- [History P1 May June 2022 Afr](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-may-june-2022-afr/bb785283-0610-46de-9d8f-cc2f73dda19c) — History · QP · 2022 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM JUNE 2022 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-june-2022-afrikaans/f20bbeea-9bf0-4364-87d6-36ff16bead78) — History · Addendum · 2022 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM SEPT 2022 English](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-sept-2022-english/e5d10556-c154-433f-8fd2-98646e28994c) — History · Addendum · 2022 · Eng

## More from Grade 12 History

- [Workguide - Case Study Strategies](https://www.hlayiso.com/library/workguide-case-study-strategies/0b4c8d70-c563-4cfe-93e0-dad57e8fbeb3) — Guide
- [HISTORY P1 ADDEN GR12 SEP 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-adden-gr12-sep-2024-afrikaans/4faf89db-d19f-40cf-891f-e87e004b0bc5) — Addendum · 2024 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM SEPT 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-sept-2024-afrikaans/b61f3bc2-3524-48c9-af60-f3348133d582) — Addendum · 2024 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 QP SEPT 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-qp-sept-2024-afrikaans/8367f672-7028-4e67-a52a-705b946b5122) — QP · 2024 · Afr
- [Gr 12 History P1 (English) 2024 Question Paper X05](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-history-p1-english-2024-question-paper-x05/7b41ec15-3856-4a67-a9db-cedd424e51c5) — QP · 2024 · Eng
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM JUNE 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-june-2024-afrikaans/e7a9d6cf-de1b-4007-b7b2-b4d762b2fa10) — Addendum · 2024 · Afr

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
