# History Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo (Afrikaans)

> Grade 12 History Paper 2 memorandum from the November 2024 NSC (Afrikaans), 29 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/history-p2-nov-2024-mg-afr/6876b1cb-1c88-4afb-8c59-b7dbbd42798b
- Updated: 2026-10-29
- Subject: History
- Grade: Grade 12
- Document type: Memorandum
- Year: 2024
- Exam period: November 2024 NSC
- Paper: 2
- Curriculum: CAPS
- Pages: 29

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [History](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/history) › [History Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo (Afrikaans)](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-nov-2024-mg-afr/6876b1cb-1c88-4afb-8c59-b7dbbd42798b)

## About this document

History · Grade 12 · November 2024 NSC · 2024. Memorandum. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

NASIONALE
                            SENIOR SERTIFIKAAT

                                    EXEMPLAR

                                    GRAAD 12

                                 GESKIEDENIS V2

                                 NOVEMBER 2024

                                  NASIENRIGLYNE

PUNTE: 150

                     Hierdie nasienriglyne bestaan uit 29 bladsye.

Kopiereg voorbehou                                                   Blaai om asseblief

### Page 2

Geskiedenis/V2                              2                             DBE/November 2024
                                    NSS – Nasienriglyne

1.     BRONGEBASEERDE VRAE

1.1   Die volgende kognitiewe vlakke is gebruik om brongebaseerde vrae te
      ontwikkel:
Kognitiewe                                                       Gewigstoekenning
                           Historiese vaardighede
  Vlakke                                                             van vrae
            • Onttrek inligting uit bronne
            • Selektering en organisasie van relevante inligting       30%
VLAK 1
                uit bronne                                             (15)
            • Definieer historiese begrippe/terme
            • Interpretasie van bewyse uit bronne
            • Verduidelik inligting verkry uit bronne                  40%
VLAK 2
            • Analiseer bewyse uit bronne                              (20)
            • Verduidelik historiese konsepte in konteks
                 •   Interpreteer en evalueer bewyse uit bronne
                 •   Skakel     met    bronne     om     bruikbaarheid,
                     betroubaarheid, eensydigheid en beperkings vas
                                                                                 30%
VLAK 3               te stel
                                                                                 (15)
                 •   Vergelyk en kontrasteer interpretasies en
                     perspektiewe in die bronne en kom tot
                     onafhanklike gevolgtrekkings

1.2    Die inligting hieronder dui aan hoe brongebaseerde vrae geassesseer word:
       • By die nasien van brongebaseerde vrae moet krediet gegee word vir enige
           ander geldige en toepaslike standpunte, argument, bewyse of voorbeelde.
       • Met die toekenning van punte moet aandag gegee word aan hoe daar aan die
           vereistes van die vraag voldoen is.
       • In die nasienriglyn word die vereistes van die vraag (vaardighede waaraan
           aandag gegee moet word) sowel as die vlak van die vraag in kursiefgedrukte
           skrif aangedui.
       • By die assessering van die oop brongebaseerde vrae moet kandidate krediet
           kry vir enige ander relevante antwoord.
       • Daar word van leerlinge verwag om 'n standpunt in te neem in die
           beantwoording van 'tot watter mate' vrae om enige punte te verdien
1.3    Assesseringsprosedures vir brongebaseerde vrae
       • Gebruik 'n regmerk (✓) vir elke korrekte antwoord.
       • Gee aandag aan die puntetoekenning bv. (2 x 2) wat neerkom op twee redes
          en word twee punte elk toegeken (✓✓✓✓); (1 x 2) wat neerkom op een rede en
          twee punte toegeken word (✓✓).
       • Indien 'n vraag 4 punte tel, word 4 regmerkies (✓✓✓✓) aangedui.
       Paragraafvraag
       Paragrawe behoort globaal (holisties) geassesseer te word. Beide die inhoud en
       die struktuur van die paragraaf moet in berekening gebring word wanneer punte
       toegeken word. Die volgende stappe moet gebruik word wanneer 'n antwoord op 'n
       paragraafvraag geassesseer word:
       • Lees die paragraaf en plaas 'n kolpunt (.) by elke punt binne-in die teks waar
           die kandidaat relevante bewyse gebruik het om die vraag te beantwoord.
       • Lees die paragraaf weer om die mate te evalueer waarin die kandidaat in staat
           was om relevante bewyse te gebruik om die paragraaf te beantwoord.
Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 3

Geskiedenis/V2                            3                             DBE/November 2024
                                  NSS – Nasienriglyne

       •  Maak regmerkies (√) wat aan die kandidaat toegeken is vir die paragraaf aan
          die einde van die paragraaf; sowel as die vlak (1,2, of 3) soos aangedui in die
          holistiese rubriek en gee 'n kort kommentaar bv.
       ___________ . __________________________ . _________________________
       _____________________________________________ . _________________
                                                                          √√√√ Vlak 2
       Gebruik meestal relevante bewyse om die paragraaf te skryf

       •   Tel al die regmerkies vir die brongebaseerde vrae op en skryf dan die punt op
           die kantlyn regs onder, bv. 32
                                        50
       •   Maak seker dat die totale punte akkuraat na die buiteblad van die
           antwoordeboek oorgedra word.

2.     OPSTELVRAE

2.1    Die opstelvrae vereis dat kandidate:
       • In staat sal wees om hul argument op 'n logiese en samehangende wyse te
           stel. Hulle moet die relevante inligting kan selekteer, organiseer en
           bymekaarvoeg sodat dit vir hulle moontlik sal wees om 'n redelike reeks feite of
           'n effektiewe argument te kan weergee om sodoende die gestelde vraag te
           beantwoord. Dit is noodsaaklik dat 'n opstel 'n inleiding, 'n samehangende en
           gebalanseerde liggaam van bewyse en 'n slot het.

2.2    Nasien van opstelvrae
       • Nasieners moet daarop let dat die inhoud van die antwoord gelei sal word deur
          die handboeke wat by 'n spesifieke sentrum gebruik is.
       • Kandidate mag enige ander toepaslike inleiding en/of samevatting hê as dit wat
          ingesluit is by 'n riglyn vir nasien van 'n spesifieke opstel.

2.3    Globale assessering van 'n opstel
       Die opstel sal holisties (globaal) geassesseer word. Hierdie benadering vereis dat
       die onderwyser die opstel as 'n geheel sal bepunt sonder om die hoofpunte
       afsonderlik te bepunt. Hierdie benadering moedig die leerder aan om 'n
       oorspronklike argument aan te bied deur relevante bewyse te gebruik om 'n
       argument te ondersteun. Daar sal nie van die leerder verwag word om slegs
       inhoud (feite) neer te skryf om 'n vlak 7 (hoë punt) te behaal nie. Hierdie
       benadering sal leerders ontmoedig om opstelle voor te berei en te reproduseer
       sonder om die spesifieke vereistes van die vraag in ag te neem. Holistiese nasien
       van opstelle gee krediet aan leerders se mening, ondersteun deur bewyse. Anders
       as by inhoudsgebaseerde nasien, word leerders met holistiese assessering nie vir
       ontoereikende taalgebruik gepenaliseer nie, aangesien die klem op die volgende
       val:
       • Die leerder se interpretasie van die vraag
       • Die toepaslike seleksie van feitelike bewyse (relevant inhoudseleksie)
       • Die konstruksie/daarstelling van 'n argument (beplan, gestruktureer en 'n
            onafhanklike argument)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 4

Geskiedenis/V2                               4                           DBE/November 2024
                                     NSS – Nasienriglyne

2.4              Assesseringsprosedures van die opstel

       2.4.1     Hou die sinopsis in gedagte wanneer die opstel nagesien word.

       2.4.2     Tydens die eerste deurlees van die opstel moet regmerkies toegeken word
                 vir 'n relevante inleiding (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die
                 nasienriglyne), vir elke hoofaspek/liggaam van die opstel wat die argument
                 ondersteun (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die nasienriglyne) en 'n
                 relevante slotopmerking (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die
                 nasienriglyne)
                 Bv. In 'n opstel waar daar 5 hoofpunte is, sal daar dus 7 regmerkies wees.

       2.4.3 Hou die PEEL struktuur in gedagte in die assessering van 'n opstel.

                 P   Punt: Die kandidaat lei die opstel in met 'n argument/'n duidelike
                     hoofpunt.
                     Elke paragraaf moet 'n punt bevat wat die hoofpunt (argument) wat in
                     die inleiding gemaak is, ondersteun.
                 E   Verduideliking: Die kandidaat moet in groter detail bespreek
                     waaroor die hoofpunt (argument) gaan en hoe dit verband hou met
                     die vraag wat gevra is.
                 E   Voorbeeld: Die kandidate moet die vraag beantwoord deur inhoud te
                     selekteer wat relevant is tot die argument. Relevante voorbeelde
                     moet gegee word om argument vol te hou.
                 L   Skakel: Kandidate moet seker maak dat die argument deurgaans in
                     die opstel onderhou word en samehangend geskryf is.

       2.4.3     Die volgende simbole MOET gebruik word in die assessering van 'n opstel:

                 • Inleiding, hoofaspekte en slotopmerking nie behoorlik gekontekstualiseer nie

                                                   ^
                 • Verkeerde stelling              _________________

                 • Irrelevante stelling            |
                                                   |
                                                   |

                 • Herhaling                       R

                 • Analise                         A√

                 • Interpretasie                   1√

                 •   Argument                      LOA

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 5

Geskiedenis/V2                              5                           DBE/November 2024
                                    NSS – Nasienriglyne

2.5.   Die matriks

       2.5.1 Gebruik van die matriks vir die assessering van opstelle

       By die nasien van opstelle, moet die kriteria gebruik word wat in die matriks
       voorsien word. Tydens die assessering van 'n opstel moet beide die inhoud en die
       aanbieding in ag geneem word. 'n Punt word toegeken by die snypunt van die
       inhoud en aanbieding, gebaseer op die sewe vaardigheidsvlakke.

       (a)       Met die eerste deurlees van die opstel word daar bepaal tot watter mate
                 die hoofmomente gedek is om en die inhoudsvlak (op die matriks) vas te
                 stel.
                                                          I      VLAK 4

       (b)       Die tweede deurlees van die opstel sal die vlak (op die matriks) van die
                 aanbieding bepaal.

                                                            I       VLAK 4
                                                            A       VLAK 3

       (c)       Ken 'n algehele punt toe met behulp van die matriks.

                                                            I       VLAK 4
                                                            A       VLAK 3        }26–27
        KOMMENTAAR
        Sommige weglatings in inhoud dekking.
        Pogings om 'n argument volte hou

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 6

Geskiedenis/V2                                                   6                                                         DBE/November 2024
                                                              NSS – Nasienriglyne

     NASIENMATRIKS VIR OPSTELLE: TOTAAL: 50

                             VLAK 7              VLAK 6               VLAK 5               VLAK 4              VLAK 3               VLAK 2               VLAK 1*
AANBIEDING               Baie goed           Baie goed            Goed beplande en     Argument beplan     Toon soms bewys      Poging               Weinig of geen
                         beplande en         beplande en          gestruktureerde      en gestruktureer.   van 'n               aangewend om         poging om die
                         gestruktureerde     gestruktureerde      opstel.              Bewyse tot 'n       gestruktureerde en   antwoord te          opstel te
                         opstel. Goeie       opstel. 'n           Poog om 'n           sekere mate         beplande             struktureer.         struktureer nie.
                         sintese van         Relevante            duidelike argument   gebruik om          argument. Poog       Grootliks
                         inligting. Het 'n   argument is          te ontwikkel.        argument te         om 'n argument vol   beskrywend of
                         goed                gevolg. Bewyse       Gevolgtrekking       ondersteun.         te hou.              poog om argument
INHOUD                   gebalanseerde,      gebruik om die       gemaak uit           Slotsom bereik op   Gevolgtrekking nie   te ontwikkel. Geen
                         oorspronklike       argument te          bewyse om die        grond van bewyse.   duidelik             poging om 'n
                         argument            verdedig. Poog om    argument te                              ondersteun deur      gevolgtrekking te
                         ontwikkel met       'n onafhanklike      ondersteun.                              bewyse nie.          maak nie.
                         bewyse. Argument    gevolgtrekking uit
                         deurgaans           die bewyse te
                         volgehou en         maak om die
                         verdedig.           argument te
                         Onafhanklike        ondersteun.
                         gevolgtrekking
                         gemaak uit
                         bewyse om die
                         argument te
                         ondersteun.
VLAK 7
Vraag is ten volle
beantwoord.
Inhoudskeuse ten
volle relevante tot
argument wat gevolg
                            47–50               43–46
is.
VLAK 6
Vraag is beantwoord.
Inhoudseleksie
relevante tot argument
                            43–46               40–42                38–39
wat gevolg is
VLAK 5
Vraag grotendeels
beantwoord. Inhoud
toereikend en
                            38–39               36–37                34–35               30–33                28–29
relevante.
VLAK 4
Vraag herkenbaar in
antwoord. Sommige
weglatings of                                                        30–33               28–29                26–27
irrelevante keuse van
inhoud.
VLAK 3
Keuse van inhoud hou
verband met vraag,
maar beantwoord dit
nie. Hou soms nie
                                                                                         26–27                24–25                20–23
verband met die vraag
nie. Weglatings.
VLAK 2
Vraag ontoereikend
beantwoord. Inhoud                                                                                            20–23                18–19                14–17
skraal.
VLAK 1*
Vraag ontoereikend
beantwoord of glad
nie. Ontoereikend of
                                                                                                                                   14–17                 0–13
irrelevante inhoud.

     *     Riglyne vir die toekenning van 'n punt in Vlak 1:

     •     Vraag glad nie beantwoord nie/totaal irrelevante inhoud; geen poging om die opstel te struktureer nie =     0
     •     Inhoudseleksie sluit basiese en algemene irrelevante inligting in; geen poging om die opstel te struktureer
           nie                                                                                                    = 1–6
     •     Vraag ontoereikend en vaag beantwoord ; klein poging om die opstel te struktureer                      = 7–13

     Kopiereg voorbehou                                                                                                            Blaai om asseblief

### Page 7

Geskiedenis/V2                            7                             DBE/November 2024
                                  NSS – Nasienriglyne

AFDELING A: BRONGEBASEERDE VRAE

VRAAG 1:             HOE HET CIVIC-ORGANISASIES (BURGERLIKE ORGANISASIES)
                     IN DIE 1980's PLAASLIKE GEMEENSKAPPE GEMOBILISEERER
                     OM DIE APARTHEIDSREGERING SE STRUKTURE IN SUID-
                     AFRIKA TEEN TE STAAN?

1.1
1.1.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1A – V1]
         • '… Wetsontwerp op Swart Plaaslike Owerhede …'                         (1 x 1)        (1)

1.1.2    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1A – V1]
         • '… vir die stigting van 'n reeks plaaslike regeringstrukture, voorsiening
             gemaak, soortgelyk aan dié wat in die wit gebiede bedryf is …'
         • '… [dit het] swart inwoners van stedelike lokasies iets soos outonomie
             (selfregering) gegee …'
         • ‘...het hulle nou ten minste plaaslike mag gehad deur plaaslike inwoners
             verkies’
         • ‘Raadslede was verantwoordelik vir township-administrasie …'
                                                                           (enige 2 x 1)        (2)

1.1.3    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1A – V1]
         • '… hoë huur …'
         • '… swak elektrifisering …'
         • '… swak behuising …'
         • '… die emmertoiletstelsel …'
         • '… misdaad'                                                     (enige 3 x 1)        (3)

1.1.4    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1A – V2]
         • Civic-organisasies         het   nie    meer   slegs   op     plaaslike
              kwellings/bekommernisse van inwoners gefokus nie
         • Hulle is polities bewus gemaak om te begin om plaaslike
              regeringstrukture uit te daag
         • Hulle het begin om kritiese vrae te vra, bv. waarom strate vuil was en
              waarom hulle huur moes betaal
         • Hulle het begin om op bepalings van plaaslike regeringstrukture aan te
              dring/ apartheidswette uitdaag
         • Die uitdagings wat hulle in die gesig gestaar het kom oorspronklik van
              die apartheidstelsel af wat hulle gedwing het om aktief by die
              vryheidstryd aan te sluit
         • Enige ander relevante antwoord                            (enige 1 x 2)              (2)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 8

Geskiedenis/V2                            8                             DBE/November 2024
                                  NSS – Nasienriglyne

1.2
1.2.1    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1B – V2]
         • Om inwoners van Kagiso en Munsieville na 'n gemeenskapsvergadering
             te nooi//te mobiliseer/ om teen die apartheidsregering strukture te
             protesteer/ om die inwoners van kagiso en Munsieville bewus te maak/in
             te lig van ‘n gemeenskapsvergadering om teen die apartheidsregering
             strukture te protesteer
         • Om die doel van die vergadering oor te dra – die gebrek aan basiese
             dienste in Kagiso en Munsieville
         • Om die belangrike sprekers/leiers en die onderwerpe wat behandel sou
             word te beklemtoon
         • Om besonderhede oor die vergadering te verskaf (onderwerpe, datum,
             tyd en plek)
         • Enige ander relevante antwoord                             (enige 1 x 2)             (2)

1.2.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1B – V2]
         • Om bewustheid van die rol van civic-organisasies by township-inwoners
              te skep omdat hulle (civic-organisasies) nuut was want hulle is vanaf die
              1970's gestig en het begin om in die 1980's te vermeerder
         • Om inwoners te mobiliseer om civic-organisasies te steun
         • Om te verduidelik hoe die civic-organisasies die basiese behoeftes van
              die township-inwoners sou aanpak/hanteer
         • Dr        Motlana    was     ‘n   gerespekteerde      professionele/politieke
              aktivis/gemeenskapsleier
         • Enige ander relevante antwoord                                 (enige 2 x 2)         (4)

1.3
1.3.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1C – V1]
         • '… Azanian Peoples' Organisation (AZAPO) …'                           (1 x 1)        (1)

1.3.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1C – V2]
         • Hy was 'n anti-apartheidsaktivis/ leier van die vryheidstryd
         • Hulle het vermoed dat hy die optog deur die Thembisa-inwoners
              ondersteun het
         • Om protesaksie in die toekoms te onderdruk
         • Om vrees by gemeenskapsleiers en ondersteuners (optoggangers) in te
              skerp
         • Enige ander relevante antwoord                               (enige 1 x 2)           (2)

1.3.3    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1C – V1]
         • '… het veertien dae se aanhouding toegelaat terwyl die polisie 'n aanklag
             uitgewerk het'
         • '… aangehoudene kon alleen opgesluit (geïsoleer) word …'
         • '… is nie toegelaat om gedurende daardie tyd toegang tot prokureurs te
             hê nie …'
         • '… is nie toegelaat om gedurende daardie tyd toegang tot dokters te hê
             nie'
         • 'Die veertien dae kon vir 'n onbepaalde tydperk (sonder einde) verleng
             word …'                                                  (enige 3 x 1)             (3)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 9

Geskiedenis/V2                          9                              DBE/November 2024
                                NSS – Nasienriglyne

1.3.4    [Definisie van ‘n term uit Bron 1C – V1]
         • Aksie deur inwoners om die betaal van huur te staak
         • Maatreëls geneem om mense aan te moedig om doelbewus huurgeld te
            ignoreer (nie ag slaan op nie)
         • Verset teen die betaal van huur
         • Enige ander relevante antwoord                      (enige 1 x 2)                  (2)

1.3.5    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1C – V2]
         •    Hulle het apartheid- plaaslike strukture/township-superintendent
               gesteun/beheer
         •    Hulle het die apartheidwette aanvaar wat inwoners gedwing het om
               onbekostigbare huurgeld te betaal
         •    Hulle was blind (het oogklappe aangehad) vir oorlewingskwessies wat
               township-inwoners beïnvloed het
         •    Enige ander relevante antwoord                         (enige 2 x 2)            (4)

1.4
1.4.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 1D – V1]
         • '… vinnig stygende huur …'
         • '… 56 persent-huurverhoging …'
         • '… alreeds van die hoogste huur in die land betaal het …'
         • '… waarvan die helfte agterstallig was …'                    (enige 2 x 1)         (2)

1.4.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 1D – V2]
          • Hulle was bang dat inwoners hulle sou aanval vir hulle rol in die
              implementering van huurverhogings in townships
          • Hulle is as pionne deur swart plaaslike owerhede gebruik – wat hulle
              ongewild by inwoners gemaak het
          • Hulle wou ontsnap van die stigma om as 'n uitbreiding van die
              apartheidsregering beskou te word
          • Was nie deur regering beskerm nie
          • Enige ander relevante antwoord                          (enige 2 x 2)             (4)

1.4.3    [Verduideliking van konsep in Bron 1D – V2]
         • Wrede en gewelddadige massamoord van 13 mense op
             21 November 1985 deur die Suid-Afrikaanse Polisie gedurende die
             protesaksie
         • Enige ander relevante antwoord                             (1 x 2)                 (2)

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 10

Geskiedenis/V2                          10                            DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

1.4.4    [Bepaal die bruikbaarheid van Bron 1D – V3]
         Die bron is BRUIKBAAR want:
         • Dit is geneem uit die WVK-verslag wat 'n amptelike regeringsdokument is
             wat die onregverdighede van die verlede onthul het
         • Die datum waarop die verslag verskyn het (29 Oktober 1998) kom ooreen
             met die werklike verskyning van die WVK-verslag
         • Die betrokke tydperk (tussen Januarie 1985 en Julie 1986) verwys na die
             hoogtepunt van die huurboikotte in baie townships in die PWV-gebied
         • Dit verskaf gedetailleerde inligting oor die gewelddadige reaksie van die
             regering in die middel 1980's op die protesaksies van civic-organisasies
             in townships uiteen
         • Die bron beaam(staaf) die inligting in Bron 1C ten opsigte van die
             huurboikotte
         • Enige ander relevante antwoord                                (enige 2 x 2)        (4)

1.5      [Vergelyking van bewyse uit Bron 1B en 1D om hulle ooreenkomstighede te
         bepaal – V3]
         • Bron 1B toon township-inwoners wat in opstand kom en Bron 1D verwys
             na huurboikotte deur township-inwoners dwarsdeur die Vaalgebied /
             Beide bronne dui die belangrike rol aan wat burgerlike organisasies
             gespeel het om gemeenskapskwessies aan te spreek
         • Bron 1B toon betogers wat ongewapen is/vreedsame optog en Bron 1D
             verwys na ongewapende slagoffers wat in die rug deur die polisie
             geskiet is
         • Bron 1B verwys na die Krugersdorp Residents' Organisation wat mense
             uitnooi na 'n gemeenskapsvergadering om inwoners oor die rol van civic-
             organisasies bewus te maak en Bron 1D noem dat opposisie teen
             apartheid deur civic- en studente-organisasies georganiseer is om teen
             apartheid- plaaslike strukture op te staan (weerstand te bied)/Beide
             bronne noem dat burgerlike organisasies in Krugersdorp betrokke moet
             raak om teen plaaslike owerhede in optand te kom
         • Beide bronne illustreer die krag en eenheid wat deur die burgerlike
             organisasies bevorder word
         • Enige ander relevante antwoord                              (enige 2 x 2)          (4)

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 11

Geskiedenis/V2                          11                             DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

1.6      [Interpretasie, evaluering en sintese van bewyse uit bronne – V3]
         Kandidate kan die volgende aspekte by hulle antwoorde insluit:
         • Civic-organisasies het die belange van mense op plaaslike vlak bevorder
            (Bron 1A)
            ➢ Het verantwoordelikheid geneem vir plaaslike gemeenskappe en self-
               organisasiekwessies,       soos blok-,     jaart en     straatkomitees,
               aangepak/hanteer (Bron 1A)
            ➢ Het protesaksie verskerp vir verskillende basiese behoeftes, soos
               behuising, die emmertoiletstelsel in verskillende townships (Bron 1A)
            ➢ Saamgewerk om enorme nasionale veldtogte te bestuur wat die
               regering gedwing het om beleid te verander (Bron 1A)/maak townships
               onregeerbaar(Bron 1A en eie kennis)
            ➢ Die Thembisa-huurboikot georganiseer (Bron 1C)
            ➢ Ondersteuning ontvang van ander politieke organisasies, soos AZAPO
               (Bron 1C)
            ➢ Burgerlike organisasies skep ‘n gestruktureerde platform om die
               belange van mense te bevorder (eie kennis)
         • Professionele mense en kerkleiers het die civic-organisasies gesteun om
            ondersteuning te mobiliseer en aan te veg teen die apartheidsbeleid
            (Bron 1B)
         • Civic-verenigings het plakkate gebruik om ondersteuners te mobiliseer
            en hulle rol te verduidelik (Bron 1B)
         • Betoog teen die regeringsonderdrukkings (Bron 1C)
         • Betoog teen onbekostigbare/hoë huishuur (Bron 1D)
         • Die studente-organisasies en ander civic-organisasies het doeltreffend
            saamgewerk om die huurboikotte in verskillende townships te verskerp
            (Bron 1D)
         • In reaksie op polisiewreedheid of massamoorde het die betogers
            verskillende vorms van betogings aangeneem (Bron 1D)
         • Die civic-organisasies het uiteindelik in 1992 verenig onder die banier
            van die South African National Civic Organisation (SANCO) (eie kennis)
         • Enige ander relevante antwoord

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 12

Geskiedenis/V2                              12                             DBE/November 2024
                                     NSS – Nasienriglyne

Gebruik die volgende rubriek om punte toe te ken:
                  • Gebruik bewyse op 'n baie elementêre wyse, bv. toon min of geen
                    begrip van hoe civic-organisasies(burgerlike organisasies) in
                                                                                           PUNTE
   VLAK 1           die 1980's plaaslike gemeenskappe gemobiliseer het om die
                                                                                            0–2
                    apartheidsregering se strukture in Suid-Afrika teen te staan nie.
                  • Gebruik bewyse gedeeltelik of kan nie 'n paragraaf skryf nie.
                 • Bewyse is meestal relevant en hou grootliks verband met die
                    onderwerp, bv. toon bietjie begrip van hoe civic-
                    organisasies(burgerlike organisasies) in die 1980's plaaslike          PUNTE
   VLAK 2
                    gemeenskappe gemobiliseer het om die apartheidsregering se              3–5
                    strukture in Suid-Afrika teen te staan.
                  • Gebruik bewyse op 'n basiese manier om 'n paragraaf te skryf.
                 • Gebruik relevante bewyse, bv. toon deeglike begrip van hoe civic-
                    organisasies(burgerlike organisasies) in die 1980's plaaslike
                    gemeenskappe gemobiliseer het om die apartheidsregering se             PUNTE
   VLAK 3
                    strukture in Suid-Afrika teen te staan.                                 6–8
                 • Gebruik bewyse baie effektief in 'n georganiseerde paragraaf en toon
                    begrip van die onderwerp.
                                                                                              (8)
                                                                                              [50]

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 13

Geskiedenis/V2                          13                            DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

VRAAG 2: WAS   DIE WAARHEIDS-EN-VERSOENINGSKOMMISSIE (WVK)
         DAARTOE IN STAAT OM VIR DIE FAMILIE VAN SIZWE KONDILE
         AFSLUITING TE GEE OOR SY MOORD IN 1981 AS 'N ANTI-
         APARTHEID-AKTIVIS?

2.1
2.1.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2A – V1]
         • '… ongeveer Julie 1980'                                        (1 x 2)     (2)

2.1.2    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2A – V1]
         • '… mnr. Vusumzi Pikoli …'
         • '… mnr. Thozi Majola …'
         • '… mnr. Phaki Ximiya'                                          (3 x 1)     (3)

2.1.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2A – V2]
         • Om die mandaat van die ANC in ballingskap uit te voer
         • Om die ondergrondse aktiwiteite in die Oos-Kaap (Suid-Afrika) uit te
             voer
         • Om die apartheidsregering te destabiliseer
         • Om die interne weerstand teen apartheid te versterk
         • Enige ander relevante antwoord                        (enige 1 x 2)        (2)

2.1.4    [Definisie van ‘n term in Bron 2A – V1]
         • Iemand wat sy rug draai op /'n organisasie verraai /beginsel en by die
           vyand of opposisie aansluit
         • Enige ander relevante antwoord                                 (1 x 2)     (2)

2.2
2.2.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2B – V1]
         • '… Van Rensburg …'
         • '… Du Plessis …'
         • '… Kolonel Gerrit Erasmus'                                    (3 x 1)      (3)

2.2.2    [Verduideliking van 'n term in Bron 2B – V2]
         • Dit is gesproke of geskrewe bewyse deur mense wat betrokke was by
           misdaad wat by die WVK om amnestie aansoek gedoen het
         • Enige ander relevante antwoord                             (1 x 2)         (2)

2.2.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2B - V2]
         • Dirk Coetzee was slegs daarin geïnteresseerd om amnestie te kry/om
            tronkstraf te vermy
         • Hy wou nie verantwoordelikheid neem vir die gruweldade wat hy
            gepleeg het nie
         • Hy het nie veel omgegee vir die verlies en pyn van die slagoffers se
            families nie
         • Enige ander relevante antwoord                          (enige 1 x 2)      (2)

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 14

Geskiedenis/V2                           14                             DBE/November 2024
                                  NSS – Nasienriglyne

2.2.4    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2B - V2]
         • Sy het geglo dat Dirk Coetzee nie alles geopenbaar het nie
         • Sy het gevoel dat hy nie amnestie verdien het nie/het nie berou getoon
            nie
         • Sy was nog kwaad omdat sy steeds nie geweet het wat met haar seun
            gebeur het nie/ het nie afsluiting gevind nie
         • Sy soek vergeldende geregtigheid
         • Enige ander relevante antwoord                             (enige 1 x 2)      (2)

2.3
2.3.1    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2C – V2]
         • Dit het die oomblik vasgevang toe die Kondile-familie die geleentheid
            gehad het om 'n simboliese gedenkdiens vir Sizwe Kondile te hou naby
            waar daar van sy oorskot ontslae geraak is
         • Dit toon hoe die familie met Sizwe se dood tot berusting kon
            kom/afsluiting kry
         • Dit is 'n herinnering vir die familie oor die proses van geestelike
            repatriasie van Sizwe Kondile vir die begrafnis van sy geestelike
            oorskot
         • Enige ander relevante antwoord                           (enige 1 x 2)         (2)

2.3.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2C- V2]
         • Hy was een van Sizwe se vriende/lid van sel/ kameraad
         • Hy het in 1980 saam met Sizwe Kondile Maseru, Lesotho, toe gegaan
         • Hy het 'n boek oor Sizwe, met die titel The life and times of
            Sizwe Kondile, a story of service, suffering, sacrifice and selflessness,
            geskryf
         • Om die familie te ondersteun
         • Pikoli wou afsluiting vind
         • Hy was ‘n familie woordvoerder
         • Enige ander relevante antwoord                               (enige 2 x 2)      (4)

2.3.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2C – V2]
         JA
         • Die geestelike repatriasie het die geleentheid vir familie en vriende
            geskep om sy geestelike oorskot te begrawe
         • Hulle het hulle verlies aanvaar en was in staat om 31 jaar later
            afsluiting te vind
         • Die geestelike repatriasie het die geleentheid geskep om te genees en
            vrede te vind
         • Enige ander relevante antwoord

         NEE
         • Daar was geen oorskot om te begrawe nie
         • Dit was net seremonieel en 31 jaar later
         • Dit was net simbolies en nie 'n behoorlike begrafnis nie
         • Het ou wonde oopgemaak
         • Enige ander relevante antwoord                              (enige 1 x 2)       (2)

Kopiereg voorbehou                                                         Blaai om asseblief

### Page 15

Geskiedenis/V2                          15                             DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

2.4
2.4.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 2D – V1]
         • '… vergiftig …'
         • '… gemartel …'
         • '… geskiet …'
         • '… verbrand …'
         • '… gebombardeer …'                                        (enige 4 x 1)      (4)

2.4.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2D - V2]
         • Om die familie oortuig gerus te stel dat hulle die oorskot van Sizwe
            Kondile huis toe gebring het vir afsluiting/genesing/ behoorlike
            begrafnis
         • Om erkenning te gee vir die rol wat hy as ‘n politieke aktivis gespeel
            het
         • Enige ander relevante antwoord                                  (1 x 2)      (2)

2.4.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 2D - V2]
         • Om te evalueer of die gruweldade van die verlede onthul is en
             dienooreenkomstig hanteer is/genesing en versoening
         • Om te assesseer of die mandaat van die WVK bereik is
         • Om te besin/daaroor na te dink of die Kondile-familie en ander
             verwante gevalle geregtigheid gekry het
         • Om te reflekteer dat sulke wrede dade van menseregteskendings nie
             herhaal word nie
         • Om hulde te bring aan diegene wat oppofferings maak soos Kondile
         • Enige ander relevante antwoord                        (enige 1 x 2)           (2)

2.4.4   [Bepaal die betroubaarheid van Bron 2D – V3]
        Die bron is BETROUBAAR want:

        •   Dit is geneem uit 'n hooggeagte mediabron – Independent Online
            (IOL)
        •   Dit bevat uittreksels uit 'n toespraak/eerstehandse inligting deur
            Michael Masutha wat die Minister van Justisie en Korrektiewe Dienste
            was
        •   Die toespraak is gelewer by Vryheidspark wat 'n geestelike rusplek is
            vir helde van die vryheidstryd teen apartheid
        •   Die toespraak is op 1 Julie 2016 gelewer op die dag van die begrafnis
            van die geestelike oorskot van Sizwe Kondile
        •   Sy dood kan met die inligting in Bron 2B beaam word
        •   Enige ander relevante antwoord                           (enige 2 x 2)       (4)

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 16

Geskiedenis/V2                          16                            DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

2.5      [Vergelyking van Bron 2B en 2D om verskille te bepaal – V3]
         • In Bron 2B het Kondile se familie geweier om Dirk Coetzee se versoek om
           vergifnis te aanvaar terwyl Kondile se familie in Bron 2D die geestelike
           repatriasie en simboliese begrafnis van Sizwe Kondile met die hoop op
           genesing bygewoon het
         • Bron 2B het nog vrae laat ontstaan en daar was geen afsluiting vir die
           Kondile-familie nie terwyl Bron 2D die Kondile-familie die geleentheid vir
           afsluiting deur rituele gekry het
         • In Bron 2B verwerp die Kondile-familie die bydrae van Mandela en Tutu
           (pogings van die WVK) tot die genesingsproses terwyl die Kondile-familie in
           Bron 2D die ondersteuning van die Minister van Justisie en Korrektiewe
           Dienste aanvaar om afsluiting oor die Kondile-geval te kry
         • In Bron 2B noem Mev Kondile dat Sizwe deur barbare begrawe(geen
           afsluiting) is terwyl in Bron 2D die geestelike oorskot deur Sizwe se
           geliefdes uitgevoer is (afsluiting)
         • Enige ander relevante antwoord                               (enige 2 x 2)         (4)

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 17

Geskiedenis/V2                            17                              DBE/November 2024
                                   NSS – Nasienriglyne

2.6      [Interpretasie, evaluering en sintese van relevante bewyse uit Bron - V3]

         Kandidate moet die volgende aspekte by hulle antwoorde insluit:

         JA

         • Oortreders by misdaad het vir amnestie aansoek gedoen en voor die WVK-
           amnestiekomitee getuig (Bron 2B)
         • Die WVK het 'n platform geskep wat nuwe inligting onthul het wat tot die
           proses van geestelike repatriasie en simboliese begrafnisse gelei het (eie
           kennis)
         • Drie lede van die SAP het navore gekom om die waarheid te ontbloot dat
           hulle Sizwe Kondile vermoor het ( Bron 2B)
         • Die familie kon die ritueel van geestelike repatriasie waarneem (Bron 2C)
         • Die simboliese begrafnis by Vryheidspark is moontlik gemaak deur nuwe
           inligting wat by die WVK-verhore aan die lig gekom het (Bron 2D)
         • Enige ander relevante antwoord

         NEE

         • Sizwe Kondile is ontvoer en vermoor deur die veiligheidspolisie
           (Bron 2A)
         • Die Suid-Afrikaanse Polisie het gelieg oor sy vrylating sodat hy as 'n
           verraaier vir die ANC bestempel kon word (Bron 2A)
         • Mev. Kondile was nie tevrede dat amnestie aan die betrokkenes wat haar
           seun vermoor het, gegee is nie
         • Mev. Kondile se prokureur, Imram Moosa, het gevoel dat Coetzee verhoor
           moes word (teregstaan) (Bron 2B)
         • Mev Kondile het nie genesing gevind nie en daarom het sy geweier om te
           vergewe en die oortreder by die misdaad te ontmoet (Bron 2B)
         • Mev Kondile kon moontlik nie afsluiting vind nie omdat sy nie deel van die
           groepfoto in Komatipoort was nie (Bron 2C)
         • Die familie kon hom nie begrawe nie want daar was geen oorskot nie
           (eie kennis)
         • Die ritueel van geestelike repatriasie en begrafnis was simbolies
           (Bron 2C en 2D)
         • Dit is te betwyfel of die geestelike repatriasie afsluiting vir die familie sou
           bring 31 jaar nadat hy dood is (Bron 2C)
         • Enige ander relevante antwoord

Kopiereg voorbehou                                                          Blaai om asseblief

### Page 18

Geskiedenis/V2                           18                           DBE/November 2024
                                  NSS – Nasienriglyne

Gebruik die volgende rubriek om punte toe te ken:

                 • Gebruik bewyse op 'n baie elementêre wyse, bv. toon
                   min of geen begrip van of die Waarheids-en-
                   Versoeningskommissie (WVK) daartoe in staat was
   VLAK 1          om vir die familie van Sizwe Kondile afsluiting te gee      PUNTE 0–2
                   oor sy moord in 1981 as 'n anti-apartheid-aktivis.
                 • Gebruik bewyse gedeeltelik of kan nie 'n paragraaf skryf
                   nie.
                 • Bewyse is meestal relevant en hou grootliks verband met
                   die onderwerp, bv. toon bietjie begrip van of die
                   Waarheids-en-Versoeningskommissie (WVK) daartoe
                   in staat was om vir die familie van Sizwe Kondile
   VLAK 2                                                                      PUNTE 3–5
                   afsluiting te gee oor sy moord in 1981 as 'n anti-
                   apartheid-aktivis.
                 • Gebruik bewyse op 'n basiese manier om 'n paragraaf te
                   skryf.
                 • Gebruik relevante bewyse, bv. toon deeglike begrip van
                   hoe of die Waarheids-en-Versoeningskommissie
                   (WVK) daartoe in staat was om vir die familie van
   VLAK 3          Sizwe Kondile afsluiting te gee oor sy moord in 1981        PUNTE 6–8
                   as 'n anti-apartheid-aktivis.
                 • Gebruik bewyse baie effektief in 'n georganiseerde
                   paragraaf en toon begrip van die onderwerp.
                                                                                              (8)
                                                                                              [50]

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 19

Geskiedenis/V2                          19                            DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

VRAAG 3:             WAAROM WAS DAAR IN 2011 WEERSTAND TEEN WALMART
                     SE UITBREIDING NA SUID-AFRIKA?
3.1
3.1.1    [Definisie van 'n term in Bron 3A – V1]
         • Proses waardeur die wêreld meer geïntegreerd en verbind raak oor die
             grense van lande heen as gevolg van tegnologie
         • Onderlinge verbintenis van vervoer, tegnologie en kommunikasie
         • Die manier waarop mense, goedere, geld en idees vinniger en goedkoper
             dwarsdeur die wêreld beweeg word as gevolg van vervoer,
             kommunikasie en tegnologie
         • Enige ander relevante antwoord                            (enige 1 x 2)            (2)

3.1.2    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3A – V1]
         • 'Toegang tot groter markte …'
         • '… kapasiteitsbesparinge …'
         • '… goedkoper hulpbronne …'                                           (3 x 1)       (3)

3.1.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3A – V2]
         • Walmart se groei in die VSA was beperk en hulle is gedwing om
              globaal,ook na Suid-Afrika uit te brei
         • Walmart het tot buitelandse markte toegetree om internasionaal mee te
              ding en te groei
         • Walmart het plaaslike besighede as filiale oorgeneem deur hulle globale
              uitbreiding (skep kleiner maatskappye)
         • Enige ander relevante antwoord                           (enige 1 x 2)             (2)

3.1.4    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3A – V1]
         • '… vryhandelsooreenkomste …'
         • '… vooruitgang in tegnologie …'
         • '… vervoer …'                                                (enige 2 x 1)         (2)

3.1.5    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3A – V2]
         • Suid Afrika se lidmaatskap van SAOG en BRICS maak dit vir ander lande
              makliker om met hulle handel te dryf
         • Suid-Afrika is oop vir buitelandse beleggings deur multinasionale
              maatskappye
         • Ander lande kan vrylik met Suid-Afrika handel dryf as gevolg van hulle
              oop handelbeleide met minder beperkinge/ vir profyt en om die ekonomie
              te bevoordeel
         • Enige ander relevante antwoord                                (enige 1 x 2)        (2)
3.2
3.2.1    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3B – V2]
         • Om mense bewus te maak van SACCAWU se protesaksie teen die
              samesmelting van Walmart en Massmart/nuuswaardig
         • Om ondersteuning en solidariteit vir SACCAWU se teenstand teen die
              samesmelting te kry
         • Om die negatiewe impak wat globalisering op Suid-Afrika sou hê, te
              onthul
         • Enige ander relevante antwoord                        (enige 1 x 2)                (2)

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai om asseblief

### Page 20

Geskiedenis/V2                          20                           DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

3.2.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3B – V2]
         • Die samesmelting van Walmart (VSA) met Massmart (plaaslik) word
              beskou as 'n vorm van neokolonialisme deur Walmart – 'n Amerikaanse
              maatskappy
         • Walmart word beskou as 'n buitemaatskappy wat tot Suid-Afrika toetree
              om werkers uit te buit
         • Walmart se uitbreiding na Suid-Afrika sal tot disindustrialisasie/
              werksverliese lei
         • Walmart se toetrede tot Suid-Afrika as 'n buitemaatskappy sal die
              plaaslike   kleinhandel    asook    vervaardigingsnywerhede    negetief
              beïnvloed/boelie plaaslike nywerhede
         • Enige ander relevante antwoord                               (enige 2 x 2)        (4)

3.2.3    [Bepaal beperkinge van Bron 3B – V3]
         Die bron is BEPERK omdat:
         • Dit slegs SACCAWU se standpunt om Walmart se oorname van
             Massmart uiteen sit
         • Dit beeld 'n eensydige standpunt oor die impak van die samesmelting op
             Suid-Afrikaanse werkers
         • Emotiewe taal (vol emosie) – EKONOMIESE KOLONISEERDER word
             gebruik om Walmart as 'n aggressor uit te beeld
         • Enige ander relevante antwoord                            (enige 2 x 2)           (4)

3.3
3.3.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3C – V1]
         • '… as gevolg van afname in die vraag na plaaslik vervaardigde
             produkte...’
         • '… en toenemende vraag na ingevoerde produkte’
                                                                  (2 x 1)                    (2)

3.3.2    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3C – V2]
         • Dit sal tot die herstrukturering van fabrieke lei
         • Dit sal tot werksverliese lei
         • Goedkoper goedere sal oorsee verkry word/kleinhandelaars in Suid-
              Afrika sal sukkel om met lae pryse mee te ding
         • Plaaslike nywerhede in Suid-Afrika sal uiteindelik toemaak
         • Enige ander relevante antwoord                             (enige 2 x 2)          (4)

3.3.3    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3C – V1]
         •    '… hulle verlaging van pryse teen 'n beduidende (groot) koste vir
             werknemers kom, wat verplig word om laer lone en swakker
             werksomstandighede te aanvaar'
                                                                        (1 x 2)              (2)

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 21

Geskiedenis/V2                         21                            DBE/November 2024
                                NSS – Nasienriglyne

3.4      [Vergelyking van bewyse in Bron 3B en 3C om hulle ooreenkomste te bepaal
         – V3]
         • Bron 3B toon SACCAWU-(vakbond)lede wat teen Walmart se
             samesmelting met Massmart betoog en Bron 3C beklemtoon SACTWU
             (vakbond) se voorlegging aan die parlement teen die samesmelting van
             Walmart en Massmart
         • In Bron 3B bestempel SACCAWU-lede Walmart as 'n ekonomiese
             koloniseerder wat plaaslike vervaardigingsnywerhede doodmaak en in
             Bron 3C is SACTWU se besorgdheid/kommer dat Walmart se toetrede tot
             Suid Afrika tot disindustrialisasie sal lei
         • In Bron 3B betoog werkers teen Walmart as 'n teken dat hulle
             werksverliese vrees en Bron 3C noem dat Walmart se uitbreiding na die
             land tot werksverlies sal lei/Beide bronne noem dat daar werksverliese
             sal wees
         • Enige ander relevante antwoord                              (enige 2 x 2)        (4)

3.5
3.5.1    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3D – V1]
         • '… plaaslike verskaffers nie 'n kans sou hê om hulle produkte te verkoop
             nie'                                                            (1 x 1)        (1)

3.5.2    [Onttrekking van bewyse uit Bron 3D – V1]
         • '… om Walmart uit die land te hou'
         • '… Walmart toe te laat om toe te tree …'                          (2 x 1)        (2)

3.5.3    [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D – V2]
         • Om die varsheid van voedselprodukte te verbeter
         • Om te verseker dat die voedsel veilig vir verbruik is
         • Om meer profyt te maak en onnodige koste te verminder
         • Om meer plaaslik vervaardigde voedsel in winkels beskikbaar te stel
         • Om ingevoerde bederfbare produkte uit die buiteland te vermy
         • Enige ander relevante antwoord                             (enige 2 x 2)         (4)

3.5.4    [Verduideliking van ‘n konsep in Bron 3D – V2]
         • Verwys na regeringbeleid wat internasionale handel beperk om te help
             om binnelandse nywerhede te beskerm
         • Beleide wat geïmplementeer word om die binnelandse produksie van
             goedere te bevorder
         • Hef van tariewe om buitelandse goedere op die mark te beperk
         • Enige ander relevante antwoord                           (enige 1 x 2)           (2)

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai om asseblief

### Page 22

Geskiedenis/V2                          22                             DBE/November 2024
                                 NSS – Nasienriglyne

3.6      [Interpretasie, evaluering en sintese van bewyse uit bronne – V3]

         Kandidate kan die volgende aspekte by hulle antwoorde insluit:
         • Globalisering het multinasionale maatskappye, soos Walmart,
            aangespoor om hulle aktiwiteite na die uithoeke van die wêreld uit te
            brei/Maatskappye het hulle aktiwiteite oor grense heen uitgebrei om
            toegang tot groter markte en goedkoper hulpbronne te kry/vry handel het
            Walmart aangemoedig om hulle in Suid-Afrika te vestig as hulle eerste
            gasheerland in Afrika (Bron 3A)
         • Suid-Afrikaanse maatskappye het ongemaklik gevoel met Walmart se
            uitbreiding na Suid-Afrika (eie kennis)
         • SACCAWU het die samesmelting betwis – Walmart as die ekonomiese
            koloniseerder beskou (Bron 3B)
         • SACTWU het in hulle voorlegging die negatiewe invloed wat Walmart se
            teenwoordigheid op die vervaardiging- en kleinhandelbedrywe sou hê,
            uiteengesit (Bron 3C)
         • SACTWU het aangedui/ stel voor dat die samesmelting die uitverkoop
            van binnelandse vervaardigers binne nywerhede wat aan die
            kleinhandelsektor      verskaf/werksverliese  onder    swart     werkers/
            disindustrialisasie sal veroorsaak (Bron 3C)
         • Volgens die SACTWU-voorlegging sal klein besighede en besighede wat
            deur histories agtergeblewenes (benadeelde) mense besit of beheer
            word, minder mededingend word (Bron 3C)
         • Walmart se teenwoordigheid op die plaaslike mark sal lei tot die verlaging
            van pryse – wat werknemers sal dwing om kleiner lone en swakker
            werksomstandighede te aanvaar (Bron 3C)
         • Sal lei tot mededinging met plaaslike kleinhandelaars wat hulle sal dwing
            om hulle pryse te verhoog (eie kennis)
         • Daar sal geen verbruikersvoordele wees as gevolg van die verlaging van
            pryse nie soos wat deur die samesmeltende partye beweer word
            (Bron 3C)
         • Ramburuth van die Mededingingskommissie het volgehou dat plaaslike
            verskaffers nie 'n kans sou hê om hulle produkte te verkoop as Walmart
            met hulle gesofistikeerde netwerk van aankope sou toetree nie (Bron 3D)
         • Plaaslike verskaffers sou benadeel word ten gunste van goedkoop
            voorraad uit ander lande (eie kennis)
         • Enige ander relevante antwoord

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 23

Geskiedenis/V2                              23                            DBE/November 2024
                                     NSS – Nasienriglyne

Gebruik die volgende rubriek om punte toe te ken:

                 •   Gebruik bewyse op 'n baie elementêre wyse, bv. toon
                     geen of min begrip van waarom daar in 2011
                     weerstand teen Walmart se uitbreiding na Suid-                  PUNTE
 VLAK 1
                     Afrika was.                                                      0–2
                 •   Gebruik bewyse gedeeltelik of kan nie 'n paragraaf skryf
                     nie.
                 •   Bewyse is meestal relevant en hou grootliks verband
                     met die onderwerp, bv. toon begrip van waarom daar
                     in 2011 weerstand teen Walmart se uitbreiding na                PUNTE
 VLAK 2
                     Suid-Afrika was.                                                 3–5
                 •   Gebruik bewyse op 'n basiese manier om 'n paragraaf te
                     skryf.
                 •   Gebruik relevante bewyse, bv. toon 'n deeglike begrip
                     van waarom daar in 2011 weerstand teen Walmart se
                                                                                     PUNTE
 VLAK 3              uitbreiding na Suid-Afrika was.
                                                                                      6–8
                 •   Gebruik bewyse baie effektief in 'n georganiseerde
                     paragraaf en toon begrip van die onderwerp.
                                                                                                     (8)
                                                                                                     [50]

Kopiereg voorbehou                                                              Blaai om asseblief

Text truncated here. Open the document page to read the rest.

## Related documents

- [History P1 Nov 2024 Addendum Eng](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-nov-2024-addendum-eng/df93fb24-73e0-435a-8d91-bce9f456ba2c) — History · Addendum · 2024 · Eng
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM SEPT 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-sept-2024-afrikaans/b61f3bc2-3524-48c9-af60-f3348133d582) — History · Addendum · 2024 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 QP SEPT 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-qp-sept-2024-afrikaans/8367f672-7028-4e67-a52a-705b946b5122) — History · QP · 2024 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM JUNE 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-june-2024-afrikaans/e7a9d6cf-de1b-4007-b7b2-b4d762b2fa10) — History · Addendum · 2024 · Afr
- [Gr 12 History P2 (Afrikaans) June 2024 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-history-p2-afrikaans-june-2024-question-paper/b8285d4c-81f2-4d18-a8e1-31feb9e949b5) — History · QP · 2024 · Afr
- [Gr12 History P2 (English) SEP 2022 Possible Answers](https://www.hlayiso.com/library/gr12-history-p2-english-sep-2022-possible-answers/840540f3-b117-4271-886e-89f327a57fe1) — History · Memo · 2022 · Eng

## More from Grade 12 History

- [Workguide - Case Study Strategies](https://www.hlayiso.com/library/workguide-case-study-strategies/0b4c8d70-c563-4cfe-93e0-dad57e8fbeb3) — Guide
- [HISTORY P1 ADDEN GR12 SEP 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-adden-gr12-sep-2024-afrikaans/4faf89db-d19f-40cf-891f-e87e004b0bc5) — Addendum · 2024 · Afr
- [Gr 12 History P1 (English) 2024 Question Paper X05](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-history-p1-english-2024-question-paper-x05/7b41ec15-3856-4a67-a9db-cedd424e51c5) — QP · 2024 · Eng
- [HISTORY P1 GR12 ADDEN JUNIE 2023 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-gr12-adden-junie-2023-afrikaans/6fec864f-931f-4143-acac-b498e2a5f304) — Addendum · 2023 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 QP JUNE 2023 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-qp-june-2023-afrikaans/4d89c999-c580-4ebe-ad32-ccdfbe675af1) — QP · 2023 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 QP JUNE 2023 English](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-qp-june-2023-english/8444f2f9-4c71-46a1-972c-8b0f923e9927) — QP · 2023 · Eng

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
