# isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2023 Memo

> Grade 12 isiNdebele FAL Paper 2 memorandum from the NSC November Exam 2023, 10 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-nov-2023-mg/d30717fb-dd40-4d32-91b5-9f195f2da741
- Updated: 2026-10-29
- Subject: isiNdebele FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Isindebele
- Document type: Memorandum
- Year: 2023
- Exam period: NSC November Exam
- Paper: 2
- Curriculum: CAPS
- Pages: 10

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [isiNdebele FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/isindebele-fal) › [isiNdebele FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2023 Memo](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-nov-2023-mg/d30717fb-dd40-4d32-91b5-9f195f2da741)

## About this document

Isindebele Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2023 · isindebele. Memorandum. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [IsiNdebele FAL P2 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-nov-2023/54c4c3be-68b4-4495-beef-154648e2ff76) — QP · 2023 · isiNdebele

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                         NATIONAL
                                    SENIOR CERTIFICATE

                                       IGREYIDI 12

              ISINDEBELE ILIMI LOKUTHOMA LOKWENGEZA (FAL)

                                    IPHEPHA LESIBILI (P2)

                                       NOVEMBA 2023

                          UMHLAHLANDLELA WOKUTSHWAYA

IMITLOMELO: 70

                    Umhlahlandlela wokutshwaya lo unamakhasi ali-10.

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                      Phendla

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2       2                   DBE/Novemba 2023
                                      NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

ISIGABA A: INOVELA

Umhlahlandlela wokutshwaya

1.     Nangabe ohlolwako unikele iimpendulo ezimbili, tshwaya kwaphela yokuthoma
       ungasazitjheji ezilandelako.
2.     Nangabe iimpendulo azikanonjorwa ngokufaneleko, tshwaya ukuya
       ngokomhlahlandlela.
3.     Nangabe ukupeleda kutjhugulula ihlathululo yependulo, ayingatlonyeliswa,
       kodwana nangabe ayiyitjhugululi ihlathululo ayitlonyeliswe.
4.     Nangabe abahlolwako abakasebenzisi abodzubhula lapho kufanele khona,
       bangajeziswa.
5.     Iimpendulo ezifuna imibono yabafundi, imitlomelo ayinganikelwa ipendulo yaka
       IYE/AWA nanyana NGIYAVUMA/ANGIVUMI. Kumele kutjhejwe unobangela
       nokusekelwa kwependulo kwaphela.
       Akunamitlomelo ekumele yabelwe ULIQINISO/AKUSILO IQINISO nanyana
       IQINISO/UMBONO. Kumele kutjhejwe unobangela nokusekelwa kwependulo
       kwaphela.

UMBUZO 1: UBONAKELE – M Sikosana

1.1       1.1.1        UBonakele walala amalanga amathathu ehlathini.√                      (1)

          1.1.2        Wapheze walunywa yinyoka. √                                          (1)

          1.1.3        - Wazizwa aphethwe yindlala. √                                       (1)
                       - Wazizwa omele amanzi. √
                       - Wezwa umzimbakhe udiniwe. √
                       - Wezwa amakhaza. √
                       (ZIMBILI iimpendulo kezingehla.)                                     (1)

          1.1.4        Umlingisi oyikutani wazipha inarha ngonobangela wokutlhoriswa
                       ngumanakhe uNaSilombo. √                                             (1)

          1.1.5        UBonakele walinga ukukhuluma noyise ngomraro aqalene nawo
                       kodwana azange akghone ukumsiza. √√                                  (2)

          1.1.6        - Sivela lapha uBonakele akhwela idwala aqala uyise nakaya
                         emsebenzini. √
                       - UNaSilombo watjhiya umgqomu ngemlanjeni. √
                       - Kufuyiwe abesana bakwaMbuyiseli babophelela amakonyana
                         amabili emthini. √
                       - UBonakele wasebenza eplasini lekhuwa arhola amaranda abu-8
                         ngenyanga. √
                       - UMahlangu wabotjhelwa ukungabi nomazisi kanye nencwadi
                         emvumela ukufuna umsebenzi. √
                         (ZIMBILI iimpendulo kezingehla.)                                   (2)

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                 Phendla

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2      3                       DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

          1.1.7        Isenzo sakaMahlangu simveza amlingisi okholelwa ebezimini
                       nofana emadlozini njengombana uSgwadi wamtjela bona
                       uthunywe bezimu bonyana azomtjela bona akhambe ayokufuna
                       umkakhe nomntwana. √√                                                   (2)

          1.1.8        D/B no C. √                                                             (1)

           1.1.9       - Liqiniso ngombana uNaMndebele wathi nakafika eJwanasbhege
                         waba nakho koke okuhle epilweni kodwana bekahlala akhumbule
                         indodakwakhe uMahlangu kanye nomntwanakhe uBonakele.

                       - Akusilo iqiniso ngombana watjhiya umzakhe nomntwanakhe
                         noMahlangu begodu uBonakele wasala atlhoriswa ngumanakhe
                         uNaSilombo watlhoga nomlamuleli. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (2)

          1.1.10       UBonakele ukghonile ukubuyela esikolweni lokha nakahlala
                       kwaMbuyiseli        nanyana          besele     amkhudlwana
                       ngeminyaka/Wangenela iphaliswano lezeendubulo bewathatha
                       nethuba lokuyokulwa nekutani ebuya ngaphetjheya/Bekathengisa
                       amahabhula nakalinga ukuziphilisa. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (2)

          1.1.11       Umtloli uphumelele ukusethulela isingeniso esinembako senovela
                       le ngombana usivezele:

                       - Umlingisi oyikutani onguBonakele. √
                       - Umraro aqanele nawo wokutlhoriswa uveziwe. √
                       - Indawo lapha inovela yenzeka khona iSiyabuswa. √
                       (ZIMBILI iimpendulo kengehla.)                                          (2)

1.2       1.2.1        UNaMndebele lapha bekasebenza khona wahlala iminyaka
                       elithoba/eli-9. √                                                       (1)

          1.2.2        UNaMndebele wadojwa mfazi weNdiya owamthola agelagela
                       ngeSiyabuswa, umfazi lo wamupha umsebenzi. √                            (1)

          1.2.3        - Emzini wakwaKhoza kunezwano nehlaliswano elihle/bayakwazi
                         ukurarulula imiraro yabo/kunethando nethabo/bamakholwa. √             (1)
                       - KwaMahlangu akunazwano/bahlala banghwarana malanga
                         woke/abakwazi ukurarulula imiraro yomndenabo/akunathando
                         nethabo/abasiwo amakholwa. √
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (1)

          1.2.4        UNaMndebele wabhudanga uBonakele abulele uNaSilombo
                       noBafunani bewagwetjwa ubuphilo bakhe boke ejele. √                     (1)

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                    Phendla

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2      4                     DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

          1.2.5        - UNaSilombo        bekadedesisa      uBafunani/Bekamphatha
                         njengeqanda. √                                                      (1)
                       - UNaSilombo watjela uBafunani bona angasaya esikolweni
                         ngemva kokobana abe sidisi. √
                       - UNaSilombo     wala    ukuyokubika umlandu    wokuzithwala
                         kwakaBafunani kwaKhoza. √
                       - UNaSilombo bekangafuni bona uMahlangu amthume. √                    (1)
                       (ZIMBILI iimpendulo kezingehla.)

          1.2.6        Ngicabanga bona umnqopho womtloli kukusivezela indlela
                       uBonakele anekghono lokulwa ngayo/anesibindi ngayo/Kukwenza
                       bona uBonakele angahlaliseki, ahlukumezeke ukuze uKiller athi
                       nakazokukhuluma naye amfumane sele athambile. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                    (2)

          1.2.7        Isenzwesi siveza uMahlangu amlingisi ongatjheji umndenakhe
                       ngombana wayetlhorisa uBonakele/ayindoda esaba umfazi
                       ngombana nanyana uBonakele amtjelile bona uNaSilombo
                       uyamtlhagisa azange athathe nalinye igadango. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                    (2)

          1.2.8        D/UBonakele      nakathumba          unongorwana        wephasi
                       kezeendubulo. √√                                                      (2)

          1.2.9        Isisusa serarano esibangele bona uNaMndebele azithole akile
                       ndawo     akiyo  etheksthini  engehla kutlhoriswa   kwakhe
                       nguMahlangu. √
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                    (1)

          1.2.10       Mumoya wokudana ngombana uDabula bekadelela uBonakele
                       avula ibadi lekamurwakhe akhafulele naphasi/uBonakele bekahlala
                       kabuhlungu      ngombana    bekuthengiswa     utjwala   kuhlala
                       kunetjhada. √                                                         (1)
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)

          1.2.11       Isithembiswesi  safezeka   ngombana     ekugcineni   sithola
                       uNaMndebele abuyisana noMahlangu bebabuyela emzinabo
                       ngeSiyabuswa nekukulapho kwaqotjhwa khona uNaSilombo. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                    (2)

                                                           IMITLOMELO YESIGABA A:            35

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                  Phendla

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2      5                    DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

ISIGABA B: UMDLALO

UMBUZO 2: UMNGANI – ST Nkambule

2.1       2.1.1        (a)   UBusi banoMlakana bafuna ukuyokufunda eyunivesithi. √             (1)

                       (b)   UKhabo ufuna ukuvula irhwebo. √                                   (1)

          2.1.2        NguNaMasuku.√                                                           (1)

          2.1.3        UBusi, u-Oscar banoMlakana bafuna ukuyokufunda eyunivesithi
                       kodwana uKhabo ufuna ukuvula irhwebo. Ukatelela noMlakana
                       bona akalise ukuya eyunivesithi azokusebenza naye erhwebeni
                       lakhe. √√                                                               (2)

          2.1.4        - UKhabo ufuna ukuvula irhwebo uMlakana ayokusebenza kilo. √            (1)
                       - UBusi banoMlakana bafuna ukuyofunda eyunivesithi. √                   (1)

          2.1.5        UMbizo wanikela uMlakana imali yokuzitlolisa eyunivesithi
                       bewamkatelela bona asebenze erhwebeni lakhe ukuze abhadele
                       isikolodo. √                                                            (1)

          2.1.6        Ukutlhaga kwakaMlakana ngikho okuhlanganisa uMlakana
                       nembangi enguSello ngombana imali ugcine ayithole kuye kanti
                       ngeyakaMbizo/UMlakana          akanamuntu       ongambhadelela
                       eyunivesithi ngombana nomalumakhe uyatlhaga, nakafuna imali
                       yokuzitlolisa ufanele bona akhambe ayibawa ebantwini. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (2)

          2.1.7        (a) UMlakana uyikutani. √                                               (1)
                       (b) USello uyimbangi. √                                                 (1)

          2.1.8        B/isizinda sesikhathi. √√                                               (2)

          2.1.9        Umlayezo esiwufumana emdlalweni lo ngothi nanibangani nifanele
                       nitjhejane/umngani ufanele umtjheje angatjhabalalisa ibhudango
                       lakho. √
                       (Ipendulo enembako izokwamukelwa.)                                      (1)

          2.1.10       Umtloli uphumelele ngombana usivezele umdlali oyikutani
                       onguMlakana sele asejele azisola ngepilo yobulelesi agade
                       ayiphila. √√
                       (Ipendulo enembako izokwamukelwa.)                                      (2)

2.2       2.2.1        - UBusi kufanele ahlwengise indlu. √                                    (1)
                       - UBusi kufanele apheke. √                                              (1)

          2.2.2        UNaMathibela usilingwa kukobana uBusi akasafuni ukwenza litho
                       ngekhaya uthi esikolweni bathe bazokuphumula. √                         (1)

          2.2.3        Ngu-Oscar√ noMlakana. √                                                 (2)

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                    Phendla

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2      6                        DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

          2.2.4        Umfundisi onguyise kaBusi ufuna bona uBusi ayokufunda
                       eyunivesithi kodwana unina uNaMathibela ufuna bona
                       ayokwenda. √√                                                            (2)

          2.2.5        Ikulumo      le    imumethe      umqondo         wokobana    uBusi
                       usidisi/uzithwele/usebantwini. √                                         (1)

          2.2.6        Umtloli bekanqophe ukuwufikisa ezingeni letjharagano ukuze
                       indaba ikghone ukuragela phambili beyiyokufika esitlhorini. √√           (2)

          2.2.7        Sithola irarano langaphandle elihlangana nabadlali ngombana
                       sithola ukungaboni ngalihlo linye hlangana nomfundisi namkakhe
                       nokwenze bona uNaMathibela agcine sele arhitjhana ngamagama
                       noBusi. √√                                                               (2)

          2.2.8        Ekhabo kaMlakana bayatlhaga unina akanayo imali yokumusa
                       eyunivesithi, bewumkatelela bona ayokusebenza nomalumakhe
                       ekontrageni. √√                                                          (2)

          2.2.9        Isehlakalo esisivezela isitlhori emdlalweni lo kulapho uMlakana
                       banoKhabo      babanjwa      khona     mapholisa    ngonobangela
                       wokuthengisa iindakamizwa, kwathi uSello waphunyurha. √√                 (2)

          2.2.10       Angimzweli uKhabo ngombana irhwebo lakhe belivele lisebenza
                       kuhle kodwana ngebanga lokobana uthanda imali wathengisa
                       iindakamizwa wagcina abotjhiwe. √√                                       (2)

                                                           IMITLOMELO YESIGABA B:               35

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                     Phendla

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2      7                       DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

ISIGABA C: IINDABA EZIFITJHANI
UMBUZO 3: PHOSA AMEHLO – NJ Msiza nabanye
3.1       'NGAKHE NGAZIPHANDLA' DN – Msiza
          3.1.1        - Nakafikileko uhlwengisa ngaphandle nangaphakathi. √                   (1)
                       - Uvuka ngamasa athome ngokuthanyela amacabazi. √
                       - Wenzela unina itiye. √
                       (ZIMBILI iimpendulo kezingehla.)                                        (1)
          3.1.2        - Wafumana kwendluliwe. √                                               (1)
                       - Wafumana kunephunga elingathandekiko. √
                       - Wafumana iputjhana ephuthelweko nerhitjhako. √
                       (ZIMBILI iimpendulo kezingehla.)                                        (1)
          3.1.3        Ngaphambilini uSithokozile bekasebenza kuhle eemfundweni
                       zakhe kodwana gadesi iincwadi zakhe zizele umsobo obomvu
                       begodu imisebenzi eminengi ayikaqedwa eminye ayikatlolwa. √√            (2)
          3.1.4        USizani mumuntu osebenza kezamaphilo. √                                 (1)
          3.1.5        Isenzwesi simveza amlingisi ozithandako nokhutheleko. √
                       (Ipendulo enembako izokwamukelwa.)                                      (1)
          3.1.6        Isisusa serarano   endatjaneni le kuthola        abangani abatjha
                       kwakaSithokozile    bebagcine    bangene           eendakamizweni
                       nemarhugwini. √√                                                        (2)
          3.1.7        Sikhathi sanje ngombana:

                       - Ifundo ithathelwa phezulu, uSizani ufundile bewusebenza
                         kezamaphilo kanti noSithokozile uyafunda. √√
                       - Iinkoloyi zikhona, uKhuzani ukhamba ngekoloyi kanti noTukelo
                         weba ikoloyi kanina wakhamba nabangani bakhe. √√
                       - Abentwana abasafundako badla iindakamizwa bebasela
                         namarhugu. √√
                       - USithokozile, uTukelo noZimba badla iindakamizwa. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (2)
          3.1.8        Ikulumo le imumethe umqondo wokusilingeka khulu bewubhalelwe
                       kukhuluma. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (2)
          3.1.9        Umtloli uphumelele ngombana uKhuzani nguye olinga ukuthola
                       iqiniso kuSithokozile mayelana nepuphu etholakele ngeencwadini
                       zakhe kanye namatjhuguluko asele akhona epilwenakhe. Sithola
                       kunguye ophuma ngekoloyi ebusuku ayomfuna enzela bona
                       akghone ukumkhalima emikghwenakhe emimbi ukuze akwazi
                       ukutjhuguluka. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (2)
          3.1.10       Umtloli uphumelele ukunikela indatjana le isihloko esiyifaneleko
                       ngombana sithola bona uSithokozile uzonele yena ngokwakhe
                       ikusasa lakhe ngokuphika nabangani wagcina sele aloba
                       nomnakwabo okutjho bona uziphandlile. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                      (2)
Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                    Phendla

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2      8                        DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

                                               KANYE

3.2       'SIFE SEPOTO' – NJ Msiza

          3.2.1        Indatjana le yenzeka endaweni yaKwaPepezile. √                           (1)

          3.2.2        UNaNjoma ngutitjherehloko. √                                             (1)

          3.2.3        - Utitjherehloko wathola abentwana barhatjheke njengomncamo
                         ngaphandle. √                                                          (1)
                       - Utitjherehloko wathola abotitjhere bazenze amakhondlo ukatsu
                         nakangekho baditjhe nabentwana ngaphandle. √                           (1)

          3.2.4        UNaNjoma     ulale   kabuhlungu   ngonobangela     wemitato
                       yabezamaphilo ethome ukungena angakalali ebeyibuza ngokudla
                       okuphiwe abentwana esikolweni. √√                                        (2)

          3.2.5        'Yeke-ke ijoni lifela emsebenzini.'/'Wathi uzokukghona.' √               (1)

          3.2.6        Isenzo sakaNyathi simveza njengomphathi olitjhatjha nongafuni
                       ukukhalima lokha izinto naziphuma elawulweni/simveza amphathi
                       onganawo amandla wokuphatha njengombana kuthiwa uyanyazwa                (2)
                       nje emsebenzini. √√

          3.2.7        A/NguNaNjoma. √                                                          (1)

          3.2.8        (a) Amakhondlo botitjhere. √                                             (1)
                       (b) Ukatsu ngutijherehloko/nguNaNjoma. √                                 (1)

          3.2.9        Akusilo iqiniso ngombana isisusa serarano endatjaneni le yifesi
                       enetjhefu edliwe bentwana esikolweni iThwalisanani neyenze bona
                       abafundi abane bayokulaliswa esibhedlela. √√                             (2)

          3.2.10       Isehlakalo esisivezela isitlhori kulapha kufika khona abaphathi
                       bokudla bazokwenza irhubhululo mayelana nokudla okugulise
                       abentwana bekwatholakala bona umraro ube sefesini edliweko. √√           (2)

          3.2.11       Ngifunde    bona   nawumumuntu       kufanele   ube     nesibindi
                       sokujamelana neentjhijilo ohlangabezana nazo endleleni. √
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                       (1)

                                                             IMITLOMELO YESIGABA C:             35

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                     Phendla

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2      9                    DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

ISIGABA D: IINKONDLO

UMBUZO 4

4.1       'IKHAMBO LAMASWAPHELA' – JN Malobola

          4.1.1        (a) Bengisenawo...
                           Bengisathi... √                                                  (1)

                       (b) Namhlanje ngizabe nginawe/Bengisathi ngizakhe ngimunye
                           ilemuko namasiko. √                                              (1)

          4.1.2        - Isithiyeleli/Isezura √                                             (1)
                       - Ufanakamisa. √
                       - Ufanangwaqa. √
                       - Isenzasamuntu. √
                       (ZIMBILI iimpendulo kezingehla.)                                     (1)

          4.1.3        Mqondophikisana. √                                                   (1)

          4.1.4        (a) 'Bengisathi ngizakhe ngimunye ilemuko namasiko.' √               (1)
                       (b) 'Ngancanye besele uvumile.' √                                    (1)

          4.1.5        Ngicabanga bona imbongi ikhuluma ngamaqhinga wokuzilaphisa
                       afana nokuya eenyangeni zesintu, emitholapilo, eembhedlela,
                       kubaphorofidi kanye nokuthandazelwa emasondweni bona
                       umbelethayo akghone ukuphila. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                   (2)

          4.1.6        Ummongondaba womuda lo kukobana imbongi ithi beyimbona
                       umbelethayo bona ugula kangangani ebulweleni ebebumphethe. √
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                   (1)

          4.1.7        - Umntwana angaba nobudisi bokobana angafumani itjhejo
                         elifaneleko.
                       - Umntwana angaba nobudisi bokungafumani isekelo lombelethi.
                       - Umntwana angaba nobudisi bokobana acabange bona
                         akunamuntu omthandako ephasini. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                   (2)
          4.1.8        Iye imbongi yenze ngokwaneleko ukusindisa ipilo yombelethayo
                       njengombana iveza emudeni wobu-8 bona akunala ingabuyi khona
                       okuhlathulula bona imkhambisile umbelethayo ilinga ukufumana
                       isizo lokobana umbelethayo aphole. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                   (2)

          4.1.9        Ekondlweni le imbongi ikhuluma ngombelethayo obekagula khulu
                       waphetha ngokubhubha. √                                              (1)

          4.1.10       Ekondlweni le imbongi izwakalisa ummoya wokudana. Imbongi
                       idaniswe kubhubha kombelethayo ngemva kokugula kabuhlungu
                       isikhathi eside bekwamhlula nanyana alinge ngakho koke
                       okusemandlenakhe ukuzilaphisa. √√                                    (2)
                                              KANYE

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                 Phendla

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
IsiNdebele ILimi LokuThoma LokweNgeza (FAL)/P2     10                     DBE/Novemba 2023
                                     NSC – Umhlahlandlela wokutshwaya

4.2       'ABE MUNYE UMLINGANI' – AB Mthombeni

          4.2.1        - Lilatjhwa kukufa/kuhlongakala/kubhubha √                             (1)
                       - Lilatjhwa yipumelelo. √                                              (1)

          4.2.2        Ingwemabala. √                                                         (1)

          4.2.3        (a) Isifaniso/isimanyaniso. √                                          (1)
                       (b) Isingathekiso. √                                                   (1)

          4.2.4        Ummongondaba wendima yesine kukobana akusilula ukufihla
                       intumbantonga/Abantu abadala bayazondana ngebanga layo. √√             (2)

          4.2.5        Akusilo iqiniso ngombana abanye abentwana babelethwa
                       nayo/abanye bayithola ngokukatwa/abanye bayithola ngokuthinta
                       iingazi zabantu abanayo kutholakale bona banamanceba bese
                       bayasuleleka/bayatshwayeleka. √√                                       (2)

          4.2.6        Umuda      lo   umumethe      umqondo     wokobana     umulwana
                       wentumbantonga      ulatjhwa    kuhlongakala   nofana    umuntu
                       angazitjheja ngokusela imitjhoga bese uyaphumelela. √√                 (2)

          4.2.7        Imbongi inqophe ukugandelela ubuhlungu obutholako ngemva
                       kokufumana    intumbantonga     ngonobangela wokuthandana
                       nomuntu ongazi litho ngelingemuva lakhe. √√                            (2)

          4.2.8        Ngicabanga bona benziwa kunganeliseki ngabantu abathandana
                       nabo nokuthanda izinto ezifana nemali nokuphila ipilo ephezulu. √      (1)

          4.2.9        Angazithwala agcine angamazi uyise womntwana/angagcina
                       abulewe ngomunye wabalinganaba ngebanga lokuba nesikhwele/
                       abalingani bakhe bangagcina babulalana babanga yena/angagcina
                       anamalwele athathelana ngokomseme. √√                                  (2)

          4.2.10       - Ngiyazwelana nabo ngombana abanye babo bathembekile
                         ebalinganini babo bese kube mlingani lo oba nabalingani
                         abanengi asulele umlinganakhe lo ngentumbantonga.
                       - Angizwelani nabo ngombana abanye babo baba nabalingani
                         abanengi bangasebenzisi ijasi lomkhwenyana lokha nabaya
                         emsemeni bese basuleleke ngomulwana wentumbantonga. √√
                       (Ipendulo enembako izakwamukelwa.)                                     (2)

                                                           IMITLOMELO YESIGABA D:             35
                                                                       INANI LOKE:            70

Ilungelo lokukhuphela lifunjethwe                                                   Phendla

## Related documents

- [IsiNdebele FAL P1 Nov 2023 MG](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p1-nov-2023-mg/06dadf31-b5df-4f86-bfbb-3806d429ecb1) — isiNdebele FAL · Memo · 2023 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P3 Nov 2023 MG](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p3-nov-2023-mg/763a7186-c0a8-4b43-b964-410dfc93c1b4) — isiNdebele FAL · Memo · 2023 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P2 May-June 2023 MG](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-may-june-2023-mg/5d683de8-810a-4f65-bb67-d7d2d9efbe10) — isiNdebele FAL · Memo · 2023 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P2 Nov 2022 MG](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-nov-2022-mg/e996907b-8c76-48b9-bdb7-2e47c6ee0a5d) — isiNdebele FAL · Memo · 2022 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P2 Nov 2019 Memo](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-nov-2019-memo/286e24fa-c70d-4f49-a453-98ae10733d97) — isiNdebele FAL · Memo · 2019 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P2 Nov 2018 FINAL Memo](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-nov-2018-final-memo/273de550-c23b-4197-80db-02dfa70e57ba) — isiNdebele FAL · Memo · 2018 · isiNdebele

## More from Grade 12 isiNdebele FAL

- [Gr 12 IsiNdebele FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-isindebele-fal-atp-2023-24/71a8c260-2b39-4030-8608-ce5fdc966166) — ATP
- [IsiNdebele FAL P1 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p1-nov-2024/a38be654-f18c-4add-bbad-da48361465b7) — QP · 2024 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P2 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p2-nov-2024/caa72c30-39e9-4775-a93c-ac0d205fdd9d) — QP · 2024 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P3 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/isindebele-fal-p3-nov-2024/66fbcba0-06da-40be-be67-5b4022a5ea31) — QP · 2024 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P1 May-June 2024](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isindebele-fal-2024-nsc-june-exam-question-paper-paper-1-isindebele/26445a24-dc0a-4db8-a071-936f33f599aa) — QP · 2024 · isiNdebele
- [IsiNdebele FAL P2 May-June 2024](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isindebele-fal-2024-nsc-june-exam-question-paper-paper-2-isindebele/230577e1-72e4-4b7d-bef0-723dd563d8d3) — QP · 2024 · isiNdebele

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
