# isiZulu FAL Grade 12 P1 November 2024 NSC Question Paper

> Grade 12 isiZulu FAL Paper 1 question paper from the November 2024 NSC, 14 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p1-nov-2024/b1b9d61e-b0a1-4a63-b784-ed34cdc69e50
- Updated: 2026-09-27
- Subject: isiZulu FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Isizulu
- Document type: Question paper
- Year: 2024
- Exam period: November 2024 NSC
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 14

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [isiZulu FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/isizulu-fal) › [isiZulu FAL Grade 12 P1 November 2024 NSC Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p1-nov-2024/b1b9d61e-b0a1-4a63-b784-ed34cdc69e50)

## About this document

Isizulu Fal · Grade 12 · November 2024 NSC · 2024 · isizulu. Question paper, 14 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Confidential

                                            NATIONAL
                                       SENIOR CERTIFICATE

                                         IBANGA LE-12

                  ISIZULU ULIMI LOKUQALA LOKWENGEZA (FAL)

                                  IPHEPHA LOKUQALA (P1)

                                         NOVEMBA 2024

AMAMAKI: 80

ISIKHATHI: Amahora ama-2

                               Leli phepha linamakhasi ayi-14.

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                             Pheqa ikhasi

### Page 2

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1           2                 DBE/Novemba 2024
                                             NSC Confidential

IMIYALELO KWABAHLOLWAYO

1.        Leli phepha lehlukaniswe IZIQEPHU EZINTATHU:

          ISIQEPHU A: Isivivinyo sokuqondisisa                  (30)
          ISIQEPHU B: Ukufingqa                                 (10)
          ISIQEPHU C: Uhlelo nokusetshenziswa kolimi            (40)

2.        Phendula YONKE imibuzo ekuleli phepha.

3.        Qala ISIQEPHU NGASINYE ekhasini ELISHA.

4.        Dweba umugqa emva KWESIQEPHU NGASINYE.

5.        Bhala izinombolo zezimpendulo kahle ngendlela ezihlelwe ngayo kuleli
          phepha lemibuzo.

6.        Shiya umugqa emva kombuzo ngamunye.

7.        Qaphela upelomagama kanye nokwakheka kwemisho.

8.        Ungahlukanisa isikhathi obhala ngaso ngokwalezi ziqephu:

          ISIQEPHU A: Imizuzu engama-50
          ISIQEPHU B: Imizuzu engama-20
          ISIQEPHU C: Imizuzu engama-50

9.        Bhala ngobunono nangesandla esifundekayo.

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                        Pheqa ikhasi

### Page 3

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1           3                    DBE/Novemba 2024
                                             NSC Confidential

ISIQEPHU A: ISIVIVINYO SOKUQONDISISA

UMBUZO 1

1.1       Fundisisa UMBHALO A bese uphendula imibuzo ezolandela.    Nov

          UMBHALO A (OFUNDWAYO)

                                       SHIYA UMONA PHANSI!

          1   Kungani ngempela sidlala umona! Sivumelani ukuzungezwa umona!
              Umona ukuba nomuzwa wenzondo, ungafiseli omunye umuntu okuhle.
              Umona uthola indlela yokunyonyoba singanakile bese ungena
              ezimpilweni zethu uzithinte ngezindlela ezahlukene. Kukhona izinhlobo
              ezahlukene zomona: ofihlekile nobonakalayo. Umona obonakalayo 5
              uvezwa izenzo ezimbi. Umona ubizwa ngamagama ahlukene njengokuthi
              umhobholo noma umhawu. Kukhona abantu abangakwazi ukulawula
              umona wabo kanti abanye bayazama ukuwufihla nokuwucindezela.
              Izimbongi nabaculi bafanisa umona nesifo esingumbulalazwe. Umculi,
              uNomfundo Moh, eculweni lakhe elithi: ʹUmonaʹ ufanisa umona nefa 10
              lezinja.

          2   Kunezinto abantu abazenzayo eziveza ukuthi banomona. Abantu baqala
              lezi zinto benganakile njengokungena ezinkundleni zokuxhumana
              babheke ukuthi abanye abantu baphila kanjani. Emva kwalokho bagcina
              sebedlulela ekwenzeni okukhulu nokuyingozi. Bakopisha impilo yalowo 15
              muntu abamlandelayo ezinkundleni zokuxhumana. Babhala imiyalezo
              emibi ngalowo muntu, bagxeka izithombe azifakile, njalonjalo. Ukubhuqa,
              ukuhleba nokuzama ukubukela phansi impumelelo yomuntu kuseyizo
              izimpawu zomona. Abanye abantu bakwenza ngokweqile lokhu baze
              babizwe ngokuthi ʹomonase.ʹ                                             20

          3   Umona uthinta wonke umuntu, yingakho kuthiwa ʹumona usuka esweni.ʹ
              Izinto esizibukayo ziyahamba ziyovusa umuzwa womona ongaphakathi
              kithina. Abanye bagcina izinhliziyo sezigaya izibozi ngalokho
              abakubonayo. Kufanele sibheke ngehlo elijulile ukuthi kungani abantu
              benomona kangaka ukuze siqonde kangcono futhi sibhekane nemizwa 25
              yomona. Ucwaningo lusivezela izimbangela eziningi zomona,
              ezihlanganisa ukuzithemba okwedlulele, ukucabanga ukuthi ungcono
              kunabanye kanti awunalutho, ukwesaba ukulahlekelwa okuthile,
              ukungamukeli nokuqonda ukuthi izibusiso, iziphiwo namathalente abantu
              awafani.                                                              30

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                           Pheqa ikhasi

### Page 4

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1             4                         DBE/Novemba 2024
                                               NSC Confidential

          4   Umona ungavela ngezindlela ezahlukene: owomndeni, owobudlelwano
              kwezothando,     owasemsebenzini,     owasesikoleni, owomphakathi,
              njalonjalo. Umona uqala emndenini, bese uphumela ngaphandle. Ekhaya
              kuyenzeka ukuba izingane zibe nomona ngengane yakubo ezelwe.
              Abazali kufanele baqinisekise ukuthi baziphatha ngokufanayo 35
              nangokulinganayo izingane     ukugwema ingxabano edalwa umona.
              Umona wezelamani uhlanganisa ukuncintisana, izikhundla neziphiwo
              abanazo. Lokhu kugcina kwenza ukuthi kube khona ukwehlukana
              nodlame emndenini. Lo mona waqala kudala njengoba naseBhayibhelini
              sifunda ngendaba kaKhayini owabulala umfowabo u-Abela ngenxa 40
              yomona. Emlandweni waKwaZulu nakhona siyezwa ukuthi uShaka
              wabulawa abafowabo ngenxa yesikhundla sakhe sobukhosi. Abazali
              kubaphatha kabuhlungu ukubona izingane zabo zingezwani ngenxa
              yomona.

          5   Kwesinye isikhathi ezikoleni othisha nabafundi abakwamukeli ukuthi 45
              abantu baneziphiwo ezingafani. Abanye abafundi banomona ngabanye
              abaphumelela ngamalengiso. Ngonyaka wezi-2021 kwakunendaba
              eyayisematheni mayelana nabafundi abane bakwesinye isikole. Laba
              bafundi balandela uSarah Parker naye ongumfundi ngenkathi eya endlini
              encane,     bafike   bamshaya     waze     waphuma       umphefumulo. 50
              Babedinwa/babecasulwa ukuthi uhlakaniphile, muhle futhi unamathalente
              amaningi. Le ndaba yashiya abantu bethukile. Akubona abafundi kuphela
              ezikoleni abanomona kepha nabanye othisha abafuni ukubona omunye
              wozakwabo enenqubekelaphambili njengokuthola iziqu, isikhundla
              esiphezulu, nokunye.                                                  55

          6   Umona onobungozi obuhamba phambili kuneminye yilowo obizwa
              ngesikhwele. Lo mona wenzeka kubantu abashadile nabangashadile.
              Lolu hlobo lomona lubangelwa ukungazithembi, ukulawulana,
              ukungathembani, ukuhlukumezana, ukusaba nokubukelana phansi.
              Isigcino kuba ukulimazana, ukuhlukana, ukuzibulala nokubulalana. 60
              Abanye bahlala iminyaka ejele ngezinto ezimbi abazenza kwabathandana
              nabo ngenxa yomona.

          7   Akulula ukubona ingaphakathi elibi lomuntu kodwa uyalazi elakho.
              Ngaphambi kokuthi ulale ungalele ebusuku, ake ubheke amasu/amacebo
              ongawasebenzisa ukulawula nokwehlisa umona. Ukwamukela nokugxila 65
              kokuhle kungakusiza ukuba ubekezelele kangcono imizwa yakho
              yomona. Ukuzihlolisisa ngezinto ezenza ube nomona kungaba isiqalo
              sokulwa nomona ongenasidingo. Ukuzithemba ungakwakha kancane
              kancane, uze ukwazi ukuzimela. Lokhu kuzokusiza ukuba ukwazi
              ukuncoma nokubongela abantu abaphumelelayo. Ukubhekana nemizwa 70
              yakho kungenza ukuthi lokho owawunomona ngakho ugcine usukushaya
              indiva. Zama ukufunda okuhle okwenziwa abanye kunokuthi ugxeke.
                                             Umona yifa leziwula!
                                             [Indaba esuselwa ocwaningweni yabe isihlelwa kabusha]

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                    Pheqa ikhasi

### Page 5

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1            5                      DBE/Novemba 2024
                                              NSC Confidential

          1.1.1       Yini umona ngokwesigaba soku-1?                                               (1)

          1.1.2       Siwubona ngani umona ngokwesigaba soku-1?                                     (1)

          1.1.3       Ngubani umculi ocula ngomona kule ndaba?                                      (1)

          1.1.4       Fingqa ngamaphuzu AMABILI okwenziwa abantu abanomona uma
                      bengena ezinkundleni zokuxhumana.                                             (2)

          1.1.5       Khetha impendulo efanele kulezi ozinikeziwe.

                      Ukuthi Inhliziyo igaya izibozi kusho ...

                      A     ukujabula.
                      B     ukudabuka.
                      C     ukukhala.
                      D     ukuthukuthela.                                                          (1)

          1.1.6       Tomula umusho esigabeni sesi-3 onomqondo wokuthi akekho
                      umuntu ongenawo umona.                                                        (1)

          1.1.7       Yisiphi isizathu esenza izingane zandawonye zibe nomona
                      ngengane yakubo ezelwe?                                                       (2)

          1.1.8       Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B.

                                IKHOLOMU A                           IKHOLOMU B
                      (a)     UShaka                        A    wabulawa abafundi

                      (b)     USarah Parker                 B    wabulala umfowabo

                      (c)     UKhayini                      C wabulawa abafowabo
                                                                                        (3 x 1)     (3)

          1.1.9       Kungabe umona udalwa yini ezikoleni ngokwale ndaba? Bhala
                      amaphuzu AMABILI.                                                             (2)
          1.1.10      Sichazani lesi simo sokukhuluma esilandelayo:

                      Ukushaya indiva.                                                              (2)
          1.1.11      Chaza ukuthi ukwamukela nokugxila kokuhle umuntu anakho
                      kungamsiza kanjani ekugwemeni umona?                                          (2)
          1.1.12      Ukubulalana kwabantu abashadile kunomthelela omubi ezinganeni
                      zabo. Sekela lesi sitatimende.                                                (2)
          1.1.13      Ngokubona     kwakho     izikole     zingakugwema               kanjani
                      ukuhlukumezeka kwabafundi ezikoleni ngenxa yomona?                            (2)
          1.1.14      Ngokucabanga kwakho odokotela bangawuthatha yini umona
                      njengesifo abangaselapha? Sekela impendulo yakho ngephuzu
                      ELILODWA.                                                                     (2)

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                 Pheqa ikhasi

### Page 6

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1           6                  DBE/Novemba 2024
                                             NSC Confidential

1.2       Bukisisa UMBHALO B bese uphendula imibuzo ezolandela.

          UMBHALO B (OBUKWAYO)

                             IBALAZWE LESIMO SEZULU ENINGIZIMU-AFRIKA

          1.2.1       Esakuliphi izwe isimo sezulu esikhonjiswe kulo mbhalo ongenhla?        (1)

          1.2.2       Iyiphi indawo enamazinga aphansi kakhulu kunamanye?                    (1)

          1.2.3       Sizathu sini esenza abantu abaningi bathande ukuvakashela
                      idolobha laseThekwini (Durban) ngamaholidi asehlobo? Phendula
                      ngokubhekisa ebalazweni elingenhla.                                    (2)

          1.2.4       Uma unganikwa ithuba lokuzikhethela idolobha ofisa ukuhlala kulo,
                      ungakhetha liphi phakhathi kweDe Aar neMbombela? Sekela
                      impendulo yakho.                                                       (2)

                                                                AMAMAKI ESIQEPHU A:          30

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                          Pheqa ikhasi

### Page 7

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1           7                  DBE/Novemba 2024
                                             NSC Confidential

ISIQEPHU B: UKUFINGQA
UMBUZO 2
Fundisisa UMBHALO C ongezansi bese uwufingqa ngamaphuzu ayi-7, ubhale
ngobuhle bokuthatha unyaka wokuphumula (gap-year) emva kukamatikuletsheni.
IMIYALELO
1.     Bhala ngemisho ephelele. Amagama angeqi/angadluli kwangama-60.
2.     Imisho yakho mayibe nezinombolo kusukela kweyoku-1 kuya kweye-7.
3.     Bhala iphuzu elilodwa emshweni ngamunye.
4.     Ekugcineni kwamaphuzu wonke owabhalile, bhala inani lamagama
       owasebenzisile.
UMBHALO C (OFUNDWAYO)

                UNYAKA OWODWA UNGAYIGUQULA IMPILO YAKHO

Isikhathi esimnandi empilweni yileso esisichitha esikoleni. Ngesikhathi siyoqala ibanga
loku-1 siba namaphupho ngesifuna ukuba yikho noma ukukwenza uma sesiqeda
ibanga le-12. Kuyenzeka ukuthi ngesikhathi usuqede ibanga le-12 uthole ukuthi
owawukufisa akusenzeki noma usadidekile ukuthi ufunani. Lesi isikhathi esihle sokuthi
uthathe unyaka owodwa wokuphumula (gap year).

Kubalulekile ukuthi ungayi esikhungweni semfundo ephakeme ungenasiqiniseko
sokuthi ufuna ukwenzani. Ukuphumula unyaka owodwa kukunika ithuba lokucwaninga
kabanzi ngomkhakha ofisa ukuwuthatha emfundweni ephakeme. Lokhu kuzokusiza
ukuthola ulwazi oluningi ngozokufundela.

Ucwaningo lukhombisa ukuthi baningi abafundi abashintsha imikhakha emva
kwesikhashana bengenile esikhungweni semfundo ephakeme. Ukufundela lokho
okufunayo kungasiza ukuthi ungamoshi isikhathi nemali yokufunda futhi uqede
ngesikhathi esifanele.

Abafundi abaningi bagcina bengasakuthandi ukufunda ngenxa yobude bendlela
kusukela beqala ibanga loku-1 baze bayophothula ibanga le-12. Ukuthatha unyaka
owodwa wokuphumula kukunika amandla amasha azokusiza uma usuyoqala
esikhungweni semfundo ephakeme.

Isikole sidla isikhathi esiningi okwenza ungabi naso isikhathi osichitha nomndeni
wakho. Ngesikhathi usaphumule uthola isikhathi esanele sokuba nomndeni uphinde
ube usizo ekhaya. Ngokwenza lokhu uzizwa ubalulekile nawe emndenini.

Ezokungcebeleka nezokuvakasha zibalulekile kuwo wonke umuntu. Ukuvakashela
izindawo kukunika inkululeko yokuxhumana nabantu abaningi obungabazi. Lokhu
kubalulekile ekukhuliseni umqondo wakho ngaphandle kwezinto ozifunde esikoleni.

Ukushiya ekhaya uyoqala impilo entsha kuyinselelo enkulu kwabanye abafundi. Lo
nyaka ungakunika isikhathi sokuzilungiselela ukufunda izindlela zokuzimela uma
usuhlala wedwa. Uzobona sengathi izinto ziba lula noma umndeni ungekho eduze
kwakho.

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                          Pheqa ikhasi

### Page 8

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1             8                          DBE/Novemba 2024
                                               NSC Confidential

Kukhona amakhono ongawazuza ngesikhathi usathathe unyaka wokuphumula
angakuvulela eminye iminyango engakulekelela emkhakheni ozowuthatha. Lokhu
kungakwandisela ulwazi uma ususesikhungweni semfundo ephakeme.

                                             [Indaba icashunwe ku-inthanethi yabe isihlelwa kabusha]

                                                                     AMAMAKI ESIQEPHU B:                 10

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                      Pheqa ikhasi

### Page 9

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1              9                        DBE/Novemba 2024
                                                NSC Confidential

ISIQEPHU C: UHLELO NOKUSETSHENZISWA KOLIMI

UMBUZO 3

Bukisisa UMBHALO D bese uphendula imibuzo ezolandela.

UMBHALO D (OFUNDWAYO NOBUKWAYO)

                              JIKʹ EDUZE UZODLA IZOSO EZIMNANDI

                         SOSA INYAMA ETHAMBILE NECONSISA AMATHE

                                       IZIKHATHI NEZINSUKU ZOKUVULA

                              NgoLwesibili-koLwesihlanu: 9h00-21h00
    IZINHLOBO ZENYAMA:        NgoMgqibelo-ngeSonto: 9h00-23h30                     ujeqe
          eyenkomo                                                                 ipapa
           eyemvu             Ukufaka i-oda SMSa 061 182 9145                     ummbila
         eyenkukhu                                                               chakalaka
           isibindi                                                              amasaladi
                              Bhukha itafula    061 989 1083
         iboerewors

                                Woza nabangani bakho!

                           Siyaxolisa asiyidayisi inyama yengulube.
                                Sidiliva ekasi laseMlazi kuphela.

                                                         [Umbhalo wokuziqambela, izithombe googlepic]
Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                    Pheqa ikhasi

### Page 10

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1            10                    DBE/Novemba 2024
                                               NSC Confidential

3.1       Zingaki izinsuku okuvulwa ngazo eKasi Shisanyama ngesonto?                            (1)

3.2       Bhala OKUBILI okusesikhangisweni ongakudla nanoma iyiphi inhlobo
          yenyama.                                                                              (2)

3.3       Tomula       umusho              osesikhangisweni       onolimi    olukhombisa
          ukuhlonipha/inhlonipho.                                                               (2)

3.4       Khetha impendulo efanele kulezi ozinikiwe, echaza igama elibhalwe
          ngokugqamile.

          Igama elithi ʹikasiʹ lisho ...

          A     emaphandleni.
          B     elokishini.
          C     esilungwini.
          D     emgwaqweni.                                                                     (1)

3.5       Bhala ubuningi bamagama alandelayo:

         (a)    Itafula                                                                         (1)
         (b)    UMgqibelo                                                                       (1)

3.6       Ngokucabanga kwakho lolu hlobo lwebhizinisi luwusiza kanjani umphakathi?
          Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI.                                            (2)
                                                                                                [10]

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                             Pheqa ikhasi

### Page 11

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1          11                         DBE/Novemba 2024
                                             NSC Confidential

UMBUZO 4

Bukisisa UMBHALO E bese uphendula imibuzo ezolandela.

UMBHALO E (OFUNDWAYO NOBUKWAYO)

                                                     Hamba kahle Kotini,
                                                     ukhumbule ukuthi
                                                     ukhishwe ngoshwele.
                                                     Ungavumeli abangani
                                                     bakwenzise ubugebengu
                                                     njengakuqala.
                                                     Usivakashele ngelinye
                                                     ilanga.

                                                     [Sicashunwe ku-google cartoonpics]

4.1    Uphumaphi uKotini njengoba ehamba?                                                            (1)

4.2    Bhala OKUKODWA okukhombisa ukuthi uKotini uyagoduka manje.                                    (1)

4.3    Chaza ukuthi lusho ukuthini uphawu uKotini aphendula ngalo uKhomishina
       wasejele.                                                                                     (1)

4.4    Khetha impendulo efanele kulezi ozinikeziwe echaza amagama abhalwe
       ngokugqamile kulo musho olandelayo:

       Ukhumbule ukuthi ukhishwe ngoshwele.

       A   Ukudedelwa ejele ngoba uziphethe kahle.
       B   Ukudedelwa ejele ngoba udelela.
       C   Ukudedelwa ejele ngoba unemali.
       D   Ukudedelwa ejele ngoba waziwa kakhulu.                                                    (1)

4.5    Bhala lo musho uphike/ulandule.

       Usivakashele ngelinye ilanga.                                                                 (2)

4.6    Yimaphi amazwi asenkulumweni kaKhomishina aluleka ngawo uKotini?                              (2)

4.7    Kungabe uyavumelana yini nokuthi ijele liyazishintsha izimilo zeziboshwa zibe
       ngcono? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA.                                             (2)
                                                                                                     [10]

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                  Pheqa ikhasi

### Page 12

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1          12                    DBE/Novemba 2024
                                             NSC Confidential

UMBUZO 5

5.1       Fundisisa UMBHALO F bese uphendula imibuzo ezolandela.

          UMBHALO F (OFUNDWAYO)

                                         SUKUMA UZENZELE

          Amantombazane aseJozini ayengawutholi umsebenzi avula inhlangano
          ebizwa ngokuthi 'iSiyaphila'. Inhloso yenhlangano ukuthi bazame ukuziphilisa.
          Baqala ukutshala amazambane, u-anyanisi, utamatisi, neklabishi. Emva
          kokuvuna (reaping), baqala badayisa emgwaqweni. Bazama nokudayisela
          omakhelwane babo abanemali. Babeyibeka ebhange imali ababeyithola. 5
          Abantu babethenga imikhiqizo yabo ubuthaphuthaphu. Babhala isicelo
          sokuba bathole ukuxhaswa nguHulumeni ukuze bavule isitolo sabo. Leli
          kwaba isu elihle. Bathola ukuxhaswa uMnyango wezoLimo ngezi-2 000 000
          zamarandi. Lokhu kwakuqala ngqa ukwenzeka endaweni. Bavula isitolo
          basibiza ngegama lenhlangano yabo. Bazithengela imizi emihle. Indodana 10
          yenkosi yendawo yasijabulela lesi senzo samantombazane. Yathi ukuba
          bebengabantu besilisa ibizobachaza ngokuthi bayizinkunzi uqobo.

                                                                   [Umbhalo wokuziqambela]

          5.1.1       Bhala lo musho olandelayo ube senkathini ezayo.

                      Amantombazane aseJozini athole umsebenzi.                                 (1)

          5.1.2       Khipha isiqu saleli bizo elilandelayo:

                      amakhanda                                                                 (1)

          5.1.3       Bhala igama elilodwa esikhundleni           samagama       abhalwe
                      ngokugqamile kulo musho olandelayo:

                      Baqala ukutshala        amazambane,       u-anyanisi,    utamatisi,
                      neklabishi.                                                               (1)

          5.1.4       Khetha impendulo efanele kulezi ozinikeziwe, echaza uhlobo
                      lwendlela yesenzo esibhalwe ngokugqamile kulo musho
                      olandelayo:
                      Inhlangano yaqala ukuziphilisa ngokudayisa.

                      A   Indlela ephoqayo.
                      B   Indlela esabizo.
                      C   Indlela yamandla.
                      D   Indlela eyamile/encikile.                                             (1)

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                             Pheqa ikhasi

### Page 13

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1          13                           DBE/Novemba 2024
                                             NSC Confidential

          5.1.5       Bhala ubulili besifazane bala magama abhalwe ngokugqamile kule
                      misho elandelayo:

                      (a) Indodana yenkosi         yendawo        yasijabulela     lesi     senzo
                          samantombazane.                                                                (1)

                      (b) Yathi ukuba bebengabantu besilisa ibizobachaza ngokuthi
                          bayizinkunzi uqobo.                                                            (1)

          5.1.6       Lenza msebenzi muni igama elibhalwe ngokugqamile kulo musho
                      olandelayo?

                      Bazama nokudayisela omakhelwane babo abanemali.                                    (1)

          5.1.7       Guqula igama elikubakaki ukuze umusho ufundeke kahle.

                      Imali yayingena (-khulu)                                                           (1)

          5.1.8       Bhala lo musho          olandelayo        uqale   ngegama       elibhalwe
                      ngokugqamile

                      Amantombazane avula isitolo.                                                       (2)

          5.1.9       Tomula isenzukuthi kulo musho olandelayo bese usisebenzisa
                      emshweni ozakhele wona.

                      Lokhu kwakuqala ngqa ukwenzeka endaweni.                                           (2)

          5.1.10      Nikeza amagama amqondofana nalawa abhalwe ngokugqamile
                      kule misho elandelayo.

                      (a) Emva kokuvuna, baqala badayisa emgwaqweni.                                     (1)

                      (b) Leli kwaba isu elihle.                                                         (1)

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                      Pheqa ikhasi

### Page 14

IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P1          14                         DBE/Novemba 2024
                                               NSC Confidential

5.2   Bukisisa UMBHALO G bese uphendula imibuzo ezolandela.

      UMBHALO G (OFUNDWAYO NOBUKWAYO)

                                                                                      Hawu Ngeke
                                                                                      Mnu. parker
         Kunganjani
                                                                                      angikufuni
         ithanga nengalo
                                                                                      okufanayo.
         kube ne-tatoo
                                                                                      Kungcono lona
         efanayo?
                                                                                      lihluke.

                                                                  [Sicashunwe ku-googlepics, sahlelwa]

          5.2.1       Bhala isabizwana esitholakala kulo musho olandelayo bese usho
                      ukuthi siluhlobo luni.

                      Kungcono lona lihluke.                                                             (2)

          5.2.2       Lungisa amaphutha emshweni olandelayo (ubhalomagama) ukuze
                      ufundeke kahle.

                      Hawu Ngeke Mnu. parker angikufuni okufanayo.                                       (2)

         5.2.3        Sebenzisa igama ʹithangaʹ emshweni ozakhele wona ukuze kuvele
                      umqondo ohlukile kunalo obhalwe ngokugqamile enkulumweni
                      engenhla.                                                                          (2)
                                                                                                         [20]

                                                                   AMAMAKI ESIQEPHU C:                   40
                                                                   AMAMAKI ESEWONKE:                     80

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha

## Related documents

- [IsiZulu FAL P2 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p2-nov-2024/a11ca105-828b-4453-9a1e-4a7e572b4172) — isiZulu FAL · QP · 2024 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P3 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p3-nov-2024/5145f765-cf45-43a2-a503-2e92a18b7f55) — isiZulu FAL · QP · 2024 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P1 May-June 2024](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isizulu-fal-2024-nsc-june-exam-question-paper-paper-1-isizulu/c47a757a-8039-424c-b76c-4c9e9cc84927) — isiZulu FAL · QP · 2024 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P3 Nov 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p3-nov-2024-mg/ca5fed94-6233-425b-8802-1cabd2af8ca9) — isiZulu FAL · Memo · 2024 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P1 May-June 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isizulu-fal-2024-nsc-june-exam-memorandum-paper-1-isizulu/9af912bc-849a-433d-bfd4-97b35ad7f00e) — isiZulu FAL · Memo · 2024 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P2 May-June 2024](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isizulu-fal-2024-nsc-june-exam-question-paper-paper-2-isizulu/4b2dfbc0-bd4b-4e1f-8f73-97dba9ad15b5) — isiZulu FAL · QP · 2024 · isiZulu

## More from Grade 12 isiZulu FAL

- [Gr 12 IsiZulu FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-isizulu-fal-atp-2023-24/2e221b22-767a-49bf-870c-b3cf4e8bcddd) — ATP
- [IsiZulu FAL P1 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p1-may-june-2025-mg/c987c299-55ce-451b-9c9c-d9f577f9aec6) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P2 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p2-may-june-2025-mg/fc0b2153-7afc-4c51-9210-38edf5f25888) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P3 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-fal-p3-may-june-2025-mg/cec2350a-6309-437b-a49e-a04527a0ca1c) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P2 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isizulu-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-2-isizulu/d890b2cf-f80e-4a5f-aa33-e13bde37273e) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu FAL P3 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isizulu-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-3-isizulu/8210b3fd-54a1-4a7b-a22f-fe44c32fcc1a) — Memo · 2025 · isiZulu

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
