# isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2022 Question Paper

> Grade 12 isiZulu HL Paper 1 question paper from the NSC November Exam 2022, 12 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-nov-2022/d01394ff-3d84-43de-bb43-910b78e1d48b
- Updated: 2026-09-27
- Subject: isiZulu HL
- Grade: Grade 12
- Language: Isizulu
- Document type: Question paper
- Year: 2022
- Exam period: NSC November Exam
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 12

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [isiZulu HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/isizulu-hl) › [isiZulu HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2022 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-nov-2022/d01394ff-3d84-43de-bb43-910b78e1d48b)

## About this document

Isizulu Hl · Grade 12 · NSC November Exam · 2022 · isizulu. Question paper, 12 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [IsiZulu HL P1 Nov 2022 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-nov-2022-mg/76a71714-9889-40c3-b431-6c5eed7387be) — Memo · 2022 · isiZulu

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                      NATIONAL
                                 SENIOR CERTIFICATE

                                       IBANGA LE-12

                           ISIZULU ULIMI LWASEKHAYA (HL)

                                  IPHEPA LOKUQALA (P1)

                                        LWEZI 2022

AMAMAKI: 70

ISIKHATHI: Amahora ama-2

                               Leli phepha linamakhasi ayi-12.

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                             Pheqa ikhasi

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1             2                          DBE/Lwezi 2022
                                            NSC

IMIYALELO KANYE NOLWAZI KWABAHLOLWAYO

1.        Leli phepha lehlukaniswe IZIQEPHU EZINTATHU:

          ISIQEPHU A:       Isivivinyo sokuqondisisa                    (30)
          ISIQEPHU B:       Ukufingqa                                   (10)
          ISIQEPHU C:       Izakhiwo nezimiso zokusetshenziswa kolimi   (30)

2.        Funda YONKE imiyalelo ngokucophelela.

3.        Phendula YONKE imibuzo ekuleli phepha.

4.        Qalisa ISIQEPHU NGASINYE ekhasini ELISHA.

5.        Hlukanisa ngokudwebela emuva kwesiqephu.

6.        Bhala izinombolo njengoba zisetshenzisiwe ephepheni.

7.        Yeqa umugqa emuva kombuzo ngamunye.

8.        Qaphela isipelingi kanye nokwakhiwa kwemisho.

9.        Ungasebenzisa isikhathi sokubhala ngale ndlela elandelayo:

          ISIQEPHU A:       Imizuzu engama-50
          ISIQEPHU B:       Imizuzu engama-30
          ISIQEPHU C:       Imizuzu engama-40

10.       Bhala ngobunono futhi kubonakale.

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                       Pheqa ikhasi

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1         3                            DBE/Lwezi 2022
                                        NSC

ISIQEPHU A: ISIVIVINYO SOKUQONDISISA
UMBUZO 1: UKUFUNDELA UKUQONDISISA
Fundisisa UMBHALO A ubuye ubukisise NOMBHALO B ongezansi bese uphendula
imibuzo elandelayo.
UMBHALO A (OFUNDWAYO)

                    UNGAYISINDISA IMPILO NGEZITHO ZAKHO ZOMZIMBA
1         Ukunikela ngezitho zomzimba yinqubo eyenzeka lapho umuntu ethatha
          isinqumo sokunikela ngezitho zakhe zomzimba komunye umuntu ngaphandle
          kokuphoqwa. Olunye uhlobo lokunikela lubandakanya ukuvuma ukuthi isitho
          sakho somzimba sikhishwe usaphila siyofakwa komunye umuntu. Isinqumo
          sokunikela ngezitho zomzimba singaphinde sithathwe ngemvume yelungu 5
          lomndeni osondelene kakhulu nomufi nanoma yena engasawadli
          anhlamvana. Nayo le ndlela ithathwa njengevumelekile.
2         Emhlabeni wonke jikelele kunezigidi zabantu asebethathe isinqumo sokuthi
          baphonse itshe esivivaneni ngokuthi basayinde, bavume ukuba ngabanikeli
          bezitho zomzimba. Lesi sibalo singabonakala sisikhulu kepha sincane 10
          kakhulu. Kunegebe elikhulu elivuleka nsuku zonke lesibalo sabantu
          abasemgqeni abamele lolu sizo lokuthola izitho zomzimba. ENingizimu Afrika
          iyodwa nje sesevile ezinkulungwaneni ezine isibalo sabaludingayo lolu sizo.
          Kunjalo nje mihla namalanga siyakhula isibalo sabagcina bendela
          koyisemkhulu bengasizakalanga ngenxa yenani elikhulu labantu abadinga 15
          ukusizakala.
3         Lesi sibalo sibandakanya lonke uhlobo lwabantu, kubalwa abadala ngisho
          nezingane ezisanda kuzalwa imbala. Kwesinye isikhathi kuke kwenzeke
          ukuba kusizakale umuntu ozalwe enezingqinamba ezithile okudingeka ukuba
          alekelelwe ngokuba kukhishwe isitho azalwe naso esingasebenzi. Abanye 20
          abantu bathola ukukhubazeka ngenxa yezingozi abahlangabezana nazo.
          Bonke laba bantu bayaludinga usizo oluphuthumayo lokuthola izitho
          zomzimba ezinikelwayo ngoba abanye bangagcina beye kwagoqanyawo
          bebe bekhona abantu abangakwazi ukubasiza.
4         Usizo lwalolu hlobo lokunikela ngezitho zomzimba luvamise ukugxekwa 25
          imindeni. Abozalo bayaye bakhathazeke kakhulu baze benze amasikwana
          athile lapho kushone ilungu lomndeni ebeselingenazo izitho zomzimba
          eziphelele. Kunxuswe izinyanya zakubo ukuba zimamukele zivikele
          nemikhokha engabangwa yisitho esihlukene nomzimba. Lokhu kusala kube
          yinkinga kubantu abaphilayo ngenxa yezinqumo ezathathwa ngabantu 30
          abangasekho ngezitho zabo zomzimba besaphila uma bengawazisanga
          umndeni ngezifiso zabo. Lokhu kuletha ukudideka ngoba amalunga omndeni
          angala aphethe ukulandela leso sivumelwano. Abomndeni baphinde
          banezezele ngokuthi angeke abaphansi bamemukele engasaphelele. Nalo
          mbono nezinsolo zidalwa ngukwesaba ngenxa yokuthi kukho konke lokhu 35
          inkonyane isethuka isisinga.

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                     Pheqa ikhasi

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1              4                                  DBE/Lwezi 2022
                                             NSC

5         Abantu bangeye nganxanye bengemanzi. Bakhona kweminye imindeni
          abakuthokozelayo ukuthi kube khona abasizakalayo ngalo mnikelo
          oyingqayizivele osindisa imiphefumulo. Ingani kuke kwenzeke ukuthi abanye
          bayalifafaza leli vangeli ngenxa yokuthi nabo bake baluthola usizo olufana 40
          nalolu, baze babale nokusizakala ngegazi elinikelwayo mihla namalanga.
6         Ulwazi lokunikela ngezitho zomzimba luyasweleka. Okusuke kuxake yikho
          ukuthi nezifundiswa imbala ezifunde zagogoda zifike ziyime emthumeni.
          Kusuke kungakhulunywa amampunge uma kuthiwa umuntu ufunda aze
          afe. Kuningi kakhulu okungelona iqiniso uma kuza kwezokunikela ngezitho 45
          zomzimba okuba yimbangela yokuthi babe baningi abahudula izinyawo
          ukunika lolu hlobo losizo. Okufike kukhathaze izinkolelo zabantu abaningi
          abangenalo ulwazi olufanele. Bathi uma ususayinde amafomu okuthi
          uyavuma ukuba izitho zakho zisetshenziswe odokotela uma usushonile,
          esibhedlela bavele bakuphuthume bakuhlinza ukuze bathathe izitho 50
          ngaphandle kwesiqiniseko sokuthi usushonile ngempela noma usaqulekile.
          Lokhu akulona iqiniso, kunalokhu nguwena abazama ukukusindisa kakhulu
          kunalowo muntu abangamsindisa ngezitho zakho. Ogulayo akalokothwa
          ahlinzwe engakashoni, nengqondo yakhe isasebenza.
7         Indlela yokuthuthukisa ukusindisa impilo yabantu, abasemkhakheni 55
          wezempilo bathuthukise ulwazi lwabo ngokusungula nokwenza ucwaningo
          ngokusebenzisa izitho zomzimba. Lezi zitho ezinikelwa ngabantu okungaba
          amehlo, inhliziyo, izinso, amaphaphu zenza kube lula futhi ucwaningo lwabo
          lube yimpumelelo ngoba abacwaninga ngakho kungokwangempela.
          Umphumela walolo cwaningo uba ngoweqiniso. Olunye ucwaningo 60
          lubonakalisa ukuthi nabantu bafisa ukufakelwa izitho zangempela
          okungezabantu kunalezo ezivamise ukuba ngezokwenziwa noma ezezilwane
          kusetshenziswa ezobuchwepheshe bamanje.
8         Zikhona-ke nokho izinselelo zokunikela ngezitho zomzimba kulabo
          asebeshonile ngoba abakwazi ukuzikhethela ukuthi izitho zabo zinikwa bani. 65
          Ngenxa yobugebengu osebungcolise umhlaba wonke, bakhona labo
          abangosomathuba abasebenzisa leli thuba ukufeza izinhloso zabo.
          Bayalisebenzisa leli thuba ngokuthatha lezi zitho zomzimba bazidayisele
          abasebenzi bomnyango wezeMpilo abakhohlakele. Obunye ubunzima
          ngukuthi onikelayo kufanele naye ahlinzwe ukuze kukhishwe leso sitho sakhe 70
          somzimba okungaholela ekutheni ophe ngokwedlulele. Kwesinye isikhathi
          naye agcine esedinga usizo lokunikelelwa ngegazi noma kuphazamiseke
          ezinye izitho zomzimba. Lokhu kungagcina sesithola ukuthi umlungisi uzithela
          isisila.
9         Likhulu iqhaza elingabanjwa ngabantu ukusiza labo abamizimba 75
          ibuthakathaka. Singephike ukuthi baningi abantu abasiza abanye abantu
          ngezindlela ezahlukene njengokuxhasa ngemali. Ukusiza ngokunikela
          ngesitho somzimba yindlela emnene, enobuqhawe abantu abangasindisa
          ngayo impilo yabantu abaningi. Lesi yisipho abantu abangaqhubeka banikele
          ngaso noma sebendele koyisemkhulu.                                        80
                                       [Sithathwe ku-https//www.toppr.com sahunyushwa kabusha]

                                         KANYE NO

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                Pheqa ikhasi

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1          5                                 DBE/Lwezi 2022
                                         NSC

Bukisisa lezi zithombe ezingezansi bese uphendula imibuzo elandelayo.

UMBHALO B (OBUKWAYO)

                     1                                     2

                     3                                     4

                                            [Zithathwe ku-dreamstime/wikihow.com]

IMIBUZO YOMBHALO A (OFUNDWAYO)
1.1       Yiziphi izindlela EZIMBILI okunganikelwa ngazo izitho zomzimba? Bhekisa
          impendulo yakho esigabeni soku-1.                                                    (2)
1.2       Sizathu sini esenza ukuba abantu abaningi abadinga usizo lokuthola izitho
          zomzimba bagcine sebeshonile?                                                        (2)
1.3       Chaza kafushane ukuthi yibaphi abantu abadinga usizo lokunikelelwa
          ngezitho zomzimba.                                                                   (2)
1.4       Nikeza okungumehluko mayelana nokunikela kwezitho                   zomzimba
          okutholakala esigabeni sesi-4 kanye nasesigabeni sesi-5.                             (2)
1.5       Khetha impendulo EYODWA enembayo kulezi ozinikiwe.
          Isimo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile esigabeni sesi-4 sichaza ukuthi
          uzobuye …
          A     abone okubi.
          B     ajwayele okusha.
          C     aqale kabusha.
          D     athole angakwazi.                                                              (1)

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                            Pheqa ikhasi

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1            6                             DBE/Lwezi 2022
                                           NSC

1.6       Chaza umqondo owethulwa isigaba sesi-7 kulesi siqeshana.                          (3)

1.7       Iyini inhloso yombhali yokubhala lesi siqeshana?                                  (2)

1.8       Ucabanga ukuthi yiziphi izindlela ezingasetshenziswa ukugqugquzela abantu
          ukuthi banikele ngezitho zomzimba?                                                (2)

1.9       Hlaziya isitatimende esibhalwe ngokugqamile esigabeni sesi-6.                     (2)

1.10      Phawula ngokuhambelana phakathi kwesiqephu nesimo sokukhuluma
          esidwetshelwe esiphethweni salesi siqeshana.                                      (2)

                                       KANYE NO

IMIBUZO YOMBHALO B (OBUKWAYO)

1.11      Yisho ukuthi yini eyenzeka esithombeni soku-1.                                    (2)

1.12      Nikeza OKUBILI okungumehluko okutholakala esithombeni sesi-2 kanye
          nasesithombeni sesi-3.                                                            (2)

1.13      Emuva kokufunda UMBHALO A ofundwayo isigaba sesi-7 kanye nokubuka
          UMBHALO B obukwayo isithombe sesi-4, yamanisa okuqukethwe yile
          mibhalo.                                                                          (4)

1.14      Ngokubona kwakho, yikuphi okungenziwa ukuzama ukufundisa abantu ukuthi
          bakubone kubalulekile ukunikela ngezitho zomzimba.                                (2)

                                                             AMAMAKI ESIQEPHU A:            30

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                         Pheqa ikhasi

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1           7                             DBE/Lwezi 2022
                                          NSC

ISIQEPHU B: UKUFINGQA

UMBUZO 2: UKUFINGQA ISIQESHANA NGAMAGAMA AKHO

Lesi siqeshana esilandelayo (UMBHALO C) simayelana nezindlela zokugwema
ukuchitha isikhathi esiningi kumabonakude.

QAPHELA:

1.        Fingqa lesi siqeshana esimayelana nezindlela zokugwema ukuchitha isikhathi
          esiningi kumabonakude usebenzise amagama akho angedluli kwangama-70.
2.        Fingqa ngesigaba KUPHELA.
3.        Ungabe usasibhala isihloko uma usufingqa lesi siqeshana.
4.        Bhala inani lamagama owasebenzisile ekugcineni kwesiqeshana osifingqile.

UMBHALO C

 IZINDLELA ZOKUGWEMA UKUCHITHA ISIKHATHI ESININGI KUMABONAKUDE
Ukuchitha isikhathi eside ngokungafanele kumabonakude kuyisifo esikhungethe
abantu bonke. Umabonakude wenzelwe ukupholisa ingqondo, nokufundisa kepha uma
usuwubuka ngokweqile uba yisifo esidinga ukufakelwa izibuko. Kunezindlela
ezingalandelwa ukulapha lesi sifo. Bhala izinhlelo nesikhathi ozozibukela ngaso ukuze
uqiniseke ukuthi awuchithi isikhathi ngokubuka izinhlelo ezingenasidingo kuwe.
Yiba nongakwenza njengemidlalo edlalelwa ngaphandle uma uzizwa unesizungu.
Lokhu kwenza ingqondo yakho igxile kwenye into kunomabonakude. Okwenzayo
kwabele isikhathi sakho esanele. Lokhu kuzokwenza ukuthi ungabuyeli endlini ugcine
usubukela nezinye izinhlelo obungahlosile ukuzibukela. Uma wenza lokho isikhathi
sakho uzosichitha ngendlela efanele.
Izingxoxo ongaba nazo nabangani noma umndeni zingakuhehela ekubukeni izinhlelo
zikamabonakude. Gwema ukulalela ingxoxo yabo uma bexoxa noma bekuxoxela
ngezinhlelo ongazibuki kumabonakude. Uma ungayigwemi le ngxoxo uzogcina
usunesifiso sokuyozibonela okushiwo ngalezi zinhlelo, ufane noTomasi
waseBhayibhelini.
Impilo yanamuhla idala ingcindezi. Izindawo okuhlalwa kuzo ezingaphephile,
imisebenzi esetshenzwayo, isiminyaminya sezimoto ezisemgwaqeni zibeka impilo
engcupheni. Konke lokhu kugcina kubangela ukuthi abantu bathole indlela yokususa
ingcindezi uma befika ekhaya. Umabonakude kuba yindlela okufinyeleleka kalula kuyo
engaqeda ingcindezi. Abantu bagcina begqolozela umabonakude amahora
ngamahora. Ukuze ugweme lokho, zifundele izincwadi, uhlanganyele namaqembu
abafundi bezincwadi nixoxe ngalezo zincwadi enizifundile.
Igumbi lokulala lenzelwe ukulala kuphela. Bukela umabonakude nomndeni wakho
endlini yokuphumula, ungawufaki egunjini lokulala. Lokhu kungadala ukuthi uqhubeke
ubukele umabonakude kwezinye izikhathi uze uzumeke. Umabonakude ugcine
usubuka wena. Ungagcina usulala phakathi kwamabili uhehwa yizinhlelo ezingapheli
ozibukayo.

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                        Pheqa ikhasi

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1           8                                DBE/Lwezi 2022
                                          NSC

Wonke umuntu uyakudinga ukuthuthuka empilweni. Akukuningi okuzuzayo uma
ubukela ezinye izinhlelo zikamabonakude. Uma kungekuningi okuzuzayo kulezo
zinhlelo, sizathu sini esingenza uchithe isikhathi sakho kuzo? Thola indlela yokuchitha
isikhathi enenzuzo nefundisayo, njengokwenza isivande utshale imifino, uzifundise
ukubhaka amakhekhe uwathengise nokunye.

Ukuhlala njalo wedwa ugqolozele umabonakude kuyingozi, ungagcina ukhuluphala
ngokweqile okungadala izifo. Lokhu kungaxhumani nabantu akukuhle, ugcina
usuyinkomo edla yodwa. Ukuvakasha nokungcebeleka kungasiza ekusebenziseni
isikhathi kahle.
                                        [Sithathwe ku-www.googlenews sahunyushwa kabusha]

                                                             AMAMAKI ESIQEPHU B:               10

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                            Pheqa ikhasi

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1                 9                                 DBE/Lwezi 2022
                                                NSC

ISIQEPHU C: IZAKHIWO NEZIMISO ZOKUSETSHENZISWA KOLIMI
UMBUZO 3: UKUHLAZIYA ISIKHANGISI
Fundisisa lesi sikhangisi (UMBHALO D) bese uphendula imibuzo ezolandela.
UMBHALO D1 NO D2 (OFUNDWAYO NOBUKWAYO)

D.1                   ABAVIKELI BEMVELO ABAZIMELE
                            Ukongeka Kwemvelo Kusezandleni Zakho!
                           Ungalahli izinqamu zikagwayi noma yikuphi.

                                       [Sithathwe ku-www.googlepics sahunyushwa kabusha]

3.1       Shono ukuthi sibhekiswe kobani lesi sikhangisi.                                            (1)
3.2       Chaza ukuthi kungani umbhali esebenzise ifonti enkulu emagameni
          asekuqaleni kwalesi sikhangisi.                                                            (2)
3.3       Ucabanga ukuthi yikuphi okunganqanda isihlava sokulahlwa kwezinqamu
          zikagwayi phansi?                                                                          (2)
D.2

                                       [Sithathwe ku-www.googlepics sahunyushwa kabusha]

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                  Pheqa ikhasi

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1              10                             DBE/Lwezi 2022
                                             NSC

3.4       Khetha impendulo enembayo kulezi ezilandelayo:

          Chaza ukuthi le thekisthi yesikhangisi ihleleke kanjani.

          A      Ukuqhathanisa nokwehlukanisa
          B      Isisusa nempendulo
          C      Inkinga nesixazululo
          D      Isiqalo nesiphetho                                                              (1)

3.5       Kungani kusetshenziswe indlela ephoqayo kulesi sikhangisi ?                            (2)

3.6       Hlaziya  ukuhambelana         kwesithombe      esikulesi   sikhangisi     kanye
          nokukhangiswayo.                                                                       (2)
                                                                                                 [10]

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                              Pheqa ikhasi

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1                               11                                       DBE/Lwezi 2022
                                                              NSC

UMBUZO 4: UKUHUMUSHA IKHATHUNI
Bukisisa UMBHALO E bese uphendula imibuzo elandelayo.
UMBHALO E (OFUNDWAYO NOBUKWAYO)

                                                          1                                                     2
        Ngicela ungangi-                                              Yangisiza le ngane.
        phazamisi. Emsebenzini                                        Ngizocofa ilinki
        angibikanga ukuthi ...                                        ngiqale umhlangano!
                                    Hawu kanti akadlali                                                   Ngizomvova!
                                    nami, uyasebenza!                                                     Angilande
                                                                                                          umbhobho
                                                                                                          wokucula.

                                                          3                                                              4
      Hayi bo,                                                      Enzo!                   Sondelani! Sicule
      kukhona                                                   Mdlwembe!                   bangani. Wololoo,
      noMphathi!                                                                            babize bonkee, yebooo,
                                                                                            wawuthi koba njani?

               Woza mama, woza sidanse! Woza
                                                          5                                                                  6
                                                                             Nkosi yami                   Mama!
               sijayive! Vosho! Hhyai bo! Vosho!                             ngiyalingwa                  Kambe
                                                                             yini? Ngizothini             liqhubeka
                                                                             emsebenzini?                 lithini leli
                                                                                                          culo?

                                               [Icashunwe ku-www.HedgerHumor.com yahunyushwa kabusha]

4.1        Kungani kusetshenziswe igama elithi 'ngicela' efreyimini yoku-1.                                                      (1)
4.2        Fingqa okwenziwa abalingiswa efreyimini yesi-2.                                                                       (3)
4.3        Sebenzisa igama elidwetshelwe elitholakala efreyimini yesi-4 ukwakha
           umusho ukuze ukhombise ukuthi uyayiqonda incazelo yalo.                                                               (2)
4.4        Qhathanisa ukusetshenziswa kwamazwi enkulumeni yowesifazane efreyimini
           yesi-3 kanye neyesi-4.                                                                                                (2)
4.5        Phawula ngomyalezo odluliswa umdwebi wale khathuni.                                                                   (2)
                                                                                                                                 [10]

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha                                                                        Pheqa ikhasi

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
IsiZulu Ulimi Lwasekhaya (HL)/P1              12                                DBE/Lwezi 2022
                                             NSC

UMBUZO 5: IZAKHIWO NEZIMISO ZOKUSETSHENZISWA KOLIMI
Funda lesi siqeshana esingezansi bese uphendula imibuzo elandelayo.
UMBHALO F

                                       UKUNGCWEKA
Ukungcweka ngumdlalo omnandi kakhulu lapho izinsizwa zizwana khona amandla.
Zisuke zingenanxa nalowo ezingcwekisana naye kodwa ziqinisana ukhakhayi ukuze
zizohloniphana, kwaziwe ukuthi ubani ingqwele. Insizwa kumele iqinelwe ukhakhayi
ukuze ingabi lula uma ihlangene nezinye izinsizwa. Ingazitholaphi izibongo insizwa
uma ingumnqolo ogumbetsheni umachoba izintwala zikanina? Izibongo akuyona into 5
olala ungenayo uvuke ekuseni usunayo kodwa zingamagalelo akho obuqhawe.
Izibongo zensizwa zisuke zichaza imivimbo enayo emzimbeni eyithole kade ilwa, ivika,
ithubeleza kunzima.
Ukuba nezibongo eziningi ukuthola ekungcwekeni ngoba usuke usufana nenkunzi
emidwayidwa. Noma bengakubhaxabula kanjani ezimbanjeni kodwa ikhanda ngeke 10
balinuke uma uyiqhawe ngoba uzobe ulivikela ngazo zonke izindlela. Uma sekuphelile
ukungcweka akukho muntu obambela omunye igqubu. Phela izinsizwa amabhubesi,
ziyaphelezelana zifike zigezane igazi emfuleni. Hhiya Zulu, kusuke kungempi phela
kodwa kusuke kungcwekwa nje.
                                                                     [Umbhalo wokuziqambela]

5.1       Nikeza igama elenze umsebenzi wokuchaza emgqeni woku-1.                                (1)
5.2       Sebenzisa igama          elingumqondophika   kuleli   elidwetshelwe    emshweni
          ozakhele wona.                                                                         (2)
5.3       Shono ukuthi le thekisthi eyisiqeshana ihleleke kanjani.

          Khetha impendulo enembayo kulezi ezilandelayo:

          A      Iyachaza
          B      Iyaqhathanisa
          C      Iyayalela
          D      Iyehlukanisa                                                                    (1)
5.4       Bhala imisho EMIBILI eqondile eyakhe umusho ombaxa osemgqeni wesi-9
          nowe-10.                                                                               (2)
5.5       Shono ukuthi isakhi esibhalwe ngokugqamile sisetshenziselweni.                         (1)
5.6       Phinda ubhale umusho osemgqeni wesi-7 kuya kowesi-8 unciphise igama
          elingundaweni.                                                                         (1)
5.7       Hlaziya ukuthi isifengqo esitholakala emgqeni wesi-9 kuya kowe-10
          sisetshenzisweleni.                                                                    (2)
                                                                                                 [10]
                                                                AMAMAKI ESIQEPHU C:              30
                                                                AMAMAKI ESEWONKE:                70

Akuvumelekile ukukopisha leli phepha

## Related documents

- [IsiZulu HL P2 Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p2-nov-2022/716dabc5-ae95-489e-bb72-f5b76f280596) — isiZulu HL · QP · 2022 · isiZulu
- [IsiZulu HL P3 Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p3-nov-2022/72ba242f-9398-4038-9126-7df4449a6fe0) — isiZulu HL · QP · 2022 · isiZulu
- [IsiZulu HL P1 May June 2022](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-may-june-2022/016ff52f-db0d-460a-baea-47ac137de55c) — isiZulu HL · QP · 2022 · isiZulu
- [IsiZulu HL P1 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-nov-2023/3f446dbc-15d1-44a6-baae-193e62c660c1) — isiZulu HL · QP · 2023 · isiZulu
- [IsiZulu HL P1 Nov 2021](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-nov-2021/e6d89753-d13b-4323-900b-a5eb7e3bfbee) — isiZulu HL · QP · 2021 · isiZulu
- [IsiZulu HL P1 Nov 2019](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-nov-2019/e93194f6-2be5-4404-ba3b-7b2d3b86fccb) — isiZulu HL · QP · 2019 · isiZulu

## More from Grade 12 isiZulu HL

- [Gr 12 IsiZulu HL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-isizulu-hl-atp-2023-24/93ad0a8c-bc03-4c66-8e2f-11bd20f2d951) — ATP
- [IsiZulu P1 (HL) June 2025 Possible Answers](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-p1-hl-june-2025-possible-answers/fb8e2fe1-962f-4ce7-8ece-e8248a6089c9) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu HL P1 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p1-may-june-2025-mg/adef4117-1c9d-4dbd-bba0-301fd76318ea) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu HL P2 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p2-may-june-2025-mg/d4920805-f4a8-49f7-b91b-4b694f90ace1) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu HL P3 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isizulu-hl-p3-may-june-2025-mg/f7ee88c8-ffa7-40ce-b8aa-ae25259e7d2d) — Memo · 2025 · isiZulu
- [IsiZulu HL P3 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-isizulu-hl-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-3-isizulu/11f41a62-9c6b-4f49-9f11-861e0b53249a) — Memo · 2025 · isiZulu

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
