# History Grade 12 P1 North West Mock 2019 Memo (Afrikaans)

> Grade 12 History Paper 1 memorandum from the North West Mock Exam 2019 (Afrikaans), 27 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/nw-history-p1-afr-nasienriglyne-sept-2019/631cd43e-c8de-4117-b77c-ae7b0a7e7453
- Updated: 2026-09-27
- Subject: History
- Grade: Grade 12
- Document type: Memorandum
- Year: 2019
- Exam period: North West Mock Exam
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 27

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [History](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/history) › [History Grade 12 P1 North West Mock 2019 Memo (Afrikaans)](https://www.hlayiso.com/library/nw-history-p1-afr-nasienriglyne-sept-2019/631cd43e-c8de-4117-b77c-ae7b0a7e7453)

## About this document

History · Grade 12 · North West Mock Exam · 2019. Memorandum, 27 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                               NASIONALE
                           SENIOR SERTIFIKAAT

                                    GRAAD 12

                               GESKIEDENIS V1

                              SEPTEMBER 2019

                               NASIENRIGLYNE

PUNTE: 150

                     Hierdie nasienriglyne bestaan uit 24 bladsye.

Kopiereg voorbehou                                                   Blaai asseblief om

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
                                              2
Geskiedenis/V1                          NSS Nasienriglyne                NW/September 2019

1.     BRONGEBASEERDE VRAE

1.1    Die volgende kognitiewe vlakke is gebruik om brongebaseerde vrae te
       ontwikkel:

                                                                             GEWIGS-
 KOGNITIEWE
                               HISTORIESE VAARDIGHEDE                      TOEKENNING
   VLAKKE
                                                                            VAN VRAE
                     ·   Uittreksel inligting uit bronne
      VLAK 1         ·   Selektering en organisasie van relevante                30%
                         inligting uit bronne                                    (15)
                     ·   Defineer historiese begrippe/terme
                     ·   Interpretasie van bewyse uit bronne
      VLAK 2                                                                     40%
                     ·   Verduidelik inligting uit bronne verkry
                                                                                 (20)
                     ·   Analiseer bewyse uit bronne
                     ·   Interpreteer en evalueer bewyse uit bronne
                     ·   Skakel met bronne om bruikbaarheid,
                         betroubaarheid, eensydigheid, en beperkings
      VLAK 3                                                                     30%
                         vas te stel
                                                                                 (15)
                     ·   Vergelyk en kontrasteer interpretasies en
                         perspektiewe in die bronne en kom tot
                         onafhanklike gevolgtrekkings

1.2    Die inligting hieronder dui aan hoe brongebaseerde vrae geassesseer word:
       Ÿ By die nasien van brongebaseerde vrae moet krediet gegee word vir enige
           ander geldige en toepaslike standpunte, argument, bewyse of voorbeelde.
       Ÿ Met die toekenning van punte moet aandag gegee word aan hoe daar aan die
           vereistes van die vraag voldoen is.
       Ÿ In die nasienriglyn word die vereistes van die vraag (vaardighede waaraan
           aandag gegee moet word) sowel as die vlak van die vraag in kursiefgedrukte
           skrif aangedui.
       Ÿ By die assessering van die oop brongebaseerde vrae moet kandidate krediet
           kry vir enige ander relevante antwoord.
       Ÿ Daar word van leerlinge verwag om n standpunt in te neem in die
           beantwoording van 'tot watter mate' vrae om enige punte te verdien

1.3    Assesseringsprosedures vir brongebaseerde vrae
       Ÿ Gebruik 'n regmerk (ü) vir elke korrekte antwoord
       Ÿ Gee aandag aan die puntetoekenning bv. (2 x 2) wat neerkom op twee redes en
          word twee punte elk toegeken (üüüü); (1 x 2) wat neerkom op een rede en
          twee punte toegeken word (üü)
       Ÿ Indien 'n vraag 4 punte tel word 4 regmerke (üüüü) aangedui

       Paragraafvraag
       Paragrawe moet globaal (holisties) geassesseer word. Beide die inhoud en die
       struktuur van die paragraaf moet in berekening gebring word wanneer punte
       toegeken word. Die volgende stappe moet gebruik word wanneer 'n antwoord op 'n
       paragraafvraag geassesseer word:
       Ÿ Lees die paragraaf en plaas 'n kolpunt (—) by elke punt binne-in die teks waar
           die kandidaat relevante bewyse gebruik het om die vraag te beantwoord.
       Ÿ Lees die paragraaf weer om die mate te evalueer waarin die kandidaat in staat
           was om relevante bewyse te gebruik om die paragraaf te beantwoord.
Kopiereg voorbehou                                                     Blaai asseblief om

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
                                            3
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

       Ÿ Maak regmerkies (ü), wat aan die kandidaat vir die paragraaf toegeken is, aan
         die einde van die paragraaf, sowel as die vlak (1, 2 of 3) soos in die holistiese
         rubriek aangedui en gee kommentaar, bv.
         ______________—_____________________—________________________
         _____________________—__________________________—____________
         _________________________— üüüü              Vlak 2
       Gebruik meestal relevante bewyse om die paragraaf te skryf.
       Ÿ Tel al die regmerkies vir die brongebaseerde vrae op en skryf dan die punt
         onder in die regterkantse kantlyn, bv.
                                                 32
                                                 50

       Ÿ   Maak seker dat die totale punte akkuraat na die buiteblad van die antwoorde-
           boek oorgedra word.

2.     OPSTELVRAE

2.1    Die opstelvrae vereis dat kandidate:
       Ÿ In staat sal wees om hul argument op 'n logiese en samehangende wyse te stel.
           Hulle moet die relevante inligting kan selekteer, organiseer en bymekaarvoeg
           sodat dit vir hulle moontlik sal wees om 'n redelike reeks feite of 'n effektiewe
           argument te kan weergee om sodoende die gestelde vraag te beantwoord. Dit
           is noodsaaklik dat 'n opstel 'n inleiding, 'n samehangende en gebalanseerde
           liggaam van bewyse en 'n slot het.

2.2    Nasien van opstelvrae
       Ÿ Nasieners moet daarop let dat die inhoud van die antwoord gelei sal word deur
          die handboeke wat by 'n spesifieke sentrum gebruik is.
       Ÿ Kandidate mag enige ander toepaslike inleiding en/of samevatting hê as dit wat
          ingesluit is by 'n riglyn vir nasien van 'n spesifieke opstel.

2.3    Globale assessering van 'n opstel
       Die opstel sal holisties (globaal) geassesseer word. Hierdie benadering vereis dat
       die onderwyser die totale produk as 'n geheel sal bepunt sonder om die
       samestellende dele individueel te bepunt. Hierdie benadering moedig die leerder
       aan om 'n individuele mening aan te bied deur gebruik te maak van geselekteerde
       feitelike bewyse om 'n argument te ondersteun. Daar sal nie van die leerder verwag
       word om slegs 'feite' neer te skryf om 'n beter punt te behaal nie. Hierdie
       benadering sal leerders ook ontmoedig om 'model-antwoorde' voor te berei en te
       reproduseer sonder om die spesifieke vereistes van die vraag in ag te neem.
       Holistiese nasien van opstelle gee krediet aan leerders se mening, ondersteun deur
       bewyse. Anders as by inhoudsgebaseerde nasien, word leerders met holistiese
       assessering nie vir ontoereikende taalgebruik gepenaliseer nie, aangesien die klem
       op die volgende val:
       Ÿ Die leerder se interpretasie van die vraag.
       Ÿ Die toepaslike seleksie van feitelike bewyse (beplan, gestruktureer en 'n
       onafhanklike argument)
       Ÿ Die konstruksie/daarstelling van 'n argument

Kopiereg voorbehou                                                    Blaai asseblief om

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
                                                4
Geskiedenis/V1                            NSS Nasienriglyne                NW/September 2019

2.4    Assesseringsprosedures van die opstel
       2.4.1 Hou die sinopsis in gedagte wanneer die opstel nagesien word.

       2.4.2 Tydens die eerste deurlees van die opstel moet regmerkies toegeken word
             vir 'n relevante inleiding (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die nasienriglyne
             vir elke hoofmoment/liggaam van die opstel wat die argument ondersteun (
             (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die nasienriglyne) en 'n relevante
             slotopmerking (aangedui met 'n kolpunt 'bullet' in die nasienriglyne)
             Bv. In 'n opstel waar daar 5 hoofpunte is, sal daar dus 7 regmerkies wees.

       2.4.3 Hou die PEEL-struktuur in gedagte wanneer 'n opstel geassesseer word.

                  P    ) Punt: Die kandidaat lei die opstel met ’n argument/’n duidelike
                       hoofpunt.
                       Elke paragraaf moet ‘n punt bevat wat die hoofpunt/argument wat in
                       die inleiding gemaak is, ondersteun.
                  E    Verduideliking: Die kandidaat moet in groter detail bespreek waaor
                       die hoofpunt (argument) gaan en hoe dit verband hou met die vraag
                       wat gevra is
                  E    Voorbeeld: Die kandidaat moet die vraag beantwoord deur inhoud te
                       selewkteer wat relevant is tot die argument. Relevante voorbeelde
                       moet gegee word om argument vol te hou.
                  L    Skakel: Kandidate moet seker maak dat die argument duergaans in
                       die opstel onderhou word en samehangend geskry is.d.

       2.4.4 Die volgende addisionele simbole MOET gebruik word in die assessering
             van die opstel:

                 • Inleiding, hoofaspekte en slotopmerking nie behoorlik gekontekstualiseer
                   nie
                                                   ^
                 • Verkeerde stelling              _________________

                 • Irrelevante stelling            |
                                                   |
                                                   |

                 • Repetisie                       R

                 • Analise                         Aü

                 • Interpretasie                   Iü

                 • Argument                      LOA

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai asseblief om

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
                                               5
Geskiedenis/V1                           NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

2.5    Die matriks

       2.5.1 Gebruik van die matriks vir die assessering van opstelle

       By die nasien van opstelle, moet die kriteria gebruik word wat in die matriks
       voorsien word. Tydens die assessering van 'n opstel moet beide die inhoud en die
       aanbieding in ag geneem word. 'n Punt word toegeken by die snypunt van die
       inhoud en aanbieding, gebaseer op die sewe vaardigheidvlakke.

       (a)       Met die eerste deurlees van die opstel word daar bepaal tot watter mate die
                 hoofmomente gedek is om en die inhoudsvlak (op die matriks) vas te stel.

                                                              I      VLAK 4

       (b)       Die tweede deurlees van die skryfwerk sal die vlak (op die matriks) van die
                 aanbieding bepaal.
                                                             I       VLAK 4
                                                             A       VLAK 3

       (c)       Ken ‘n algehele punt toe met behulp van die matriks.

                                                             I       VLAK 4
                                                             A       VLAK 3      }26–27

Kopiereg voorbehou                                                       Blaai asseblief om

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
                                                                     6
Geskiedenis/V1                                                 NSS Nasienriglyne                                  NW/September 2019

NASIENMATRIKS VIR OPSTELLE: TOTAAL: 50
                        VLAK 7             VLAK 6            VLAK 5            VLAK 4           VLAK 3            VLAK 2            VLAK 1*
AANBIEDING           Baie goed           Baie goed         Goed beplande     Argument         Toon soms         Poging            Weinig of geen
                     beplande en         beplande en       en                beplan en        bewys van 'n      aangewend om      poging om die
                     gestruktureerde     gestruktureerde   gestruktureerde   gestruktureer.   gestruktureerde   antwoord te       opstel te
                     opstel. Goeie       opstel. 'n        opstel.           Bewyse tot 'n    en beplande       struktureer.      struktureer nie.
                     sintese van         Relevante         Poog om 'n        sekere mate      argument. Poog    Grootliks
                     inligting. Het 'n   argument is       duidelike         gebruik om       om 'n argument    beskrywend of
                     goed                gevolg. Bewyse    argument te       argument te      vol te hou.       poog om
                     gebalanseerde,      gebruik om die    ontwikkel.        ondersteun.      Gevolgtrekking    argument te
INHOUD               oorspronklike       argument te       Gevolgtrekking    Slotsom bereik   nie duidelik      ontwikkel. Geen
                     argument            verdedig. Poog    gemaak uit        op grond van     ondersteun        poging om 'n
                     ontwikkel met       om 'n             bewyse om die     bewyse.          deur bewyse       gevolgtrekking
                     bewyse.             onafhanklike      argument te                        nie.              te maak nie.
                     Argument            gevolgtrekking    ondersteun.
                     deurgaans           uit die bewyse
                     volgehou en         te maak om die
                     verdedig.           argument te
                     Onafhanklike        ondersteun.
                     gevolgtrekking
                     gemaak uit
                     bewyse om die
                     argument te
                     ondersteun.
VLAK 7
Vraag is ten volle
beantwoord.
Inhoudskeuse ten       47–50               43–46
volle relevant tot
argument wat
gevolg is.
VLAK 6
Vraag is
beantwoord.
Inhoudseleksie         43–46               40–42             38–39
relevant tot
argument wat
gevolg is.
VLAK 5
Vraag
grotendeels
beantwoord.
                       38–39               36–37             34–35             30–33            28–29
Inhoud toereikend
en relevant.
VLAK 4
Vraag herkenbaar
in antwoord.
Sommige                                                      30–33             28–29            26–27
weglatings of
irrelevante keuse
van inhoud.
VLAK 3
Keuse van inhoud
hou verband met
vraag, maar
beantwoord dit                                                                 26–27            24–25             20–23
nie. Hou soms nie
verband met die
vraag nie.
Weglatings.
VLAK 2
Vraag
onbereikend                                                                                     20–23             18–19             14–17
beantwoord.
Inhoud skraal.
VLAK 1*
Vraag
ontoereikend
beantwoord of
glad nie.
                                                                                                                  14–17              0–13
Ontoereikend of
irrelevante
inhoud.

* Riglyne vir die toekenning van 'n punt in Vlak 1:
  • Vraag glad nie beantwoord nie/ totaal irrelevante inhoud geen poging om die opstel te struktureer nie = 0
  • Vraag sluit basiese en algemene irrelevante inligting in; geen poging om die opstel te struktureer nie = 1-6
  • Vraag ontoereikend en vaag beantwoord ; klein poging om die opstel te struktureer = 7-13

Kopiereg voorbehou                                                                                              Blaai asseblief om

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
                                             7
Geskiedenis/V1                         NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

VRAAG 1:         HOE HET DIE KUBAANSE MISSIELKRISIS TOT DIE KOUE-OORLOG
                 SPANNING TUSSEN DIE SOWJETUNIE EN DIE VERENIGDE STATE
                 VAN AMERIKA IN 1960’s BYGEDRA?

1.1
1.1.1 [Verduideliking van ‘n historiese begrip uit Bron 1A – V1]
      Ÿ Dit is ‘n gespanne verhouding tussen kapitalistiese Amerika en die
          kommunistiese Sowjetunie, wat deur agterdog, die kernwapenwedloop en
          kompetisie vir wêreldoorheersing gekenmerk is.
      Ÿ Enige ander relevante antwoord                                     (1 x 2) (2)

1.1.2 [Uittreksel van bewyse uit Bron 1A – V1]
      Ÿ Guerrilla-vegters, onder leiding van Fidel Castro, het die eiland se diktator
           in 1954 omvergewerp, en die kommunistiese regering gestig.            (1 x 2) (2)

1.1.3 [Interpretasie van bewyse uit Bron 1A – V1]
      Ÿ Die Verenigde State het 'n ekonomiese boikot op Kuba, deur nie-kommunistiese
           lande, georganiseer
      Ÿ Het suiker aankope uit daardie land (Kuba) afgesny
      Ÿ Die VSA het probeer om Castro se kommunistiese regering (Die ‘Bay of Pigs’
           inval) omver te werp.                                     (Enige 2 x 1) (2)

1.1.4 [Interpretasie van inligting uit Bron 1A – V2]
      Ÿ Die mislukking van die van die ‘Bay of Pigs’ inval het Castro die held van die
           kommunistiese wêreld gemaak
      Ÿ Het die hoop van kommunistiese revolusionêres regdeur Latyns-Amerika
           aangemoedig
      Ÿ Het die verhouding tussen die Sowjet-Unie en Kuba verbeter, en sodoende
           die Sowjet-invloed in die Westelike-halfrond versprei
      Ÿ Na die ‘Bay of Pigs’ inval het die Sowjet-Unie missiele na Kuba gestuur ter
           verdediging van Kuba teen Amerikaanse inval
      Ÿ Die VSA was bekommerd oor die bestaan van 'n kommunistiese staat in sy
           agterplaas
      Ÿ Enige ander relevante antwoord                                   (Enige 2 x 2) (4)

1.2
1.2.1 [Uittreksel van bewyse uit Bron 1B – V1]
      Ÿ Turkye
      Ÿ Italië                                                                     (2 x 1) (2)

1.2.2 [Interpretasie van bewyse uit Bron 1B – V1]
      Ÿ Die Sowjet-Unie het op die Jupiter-missiele reageer, deur retoriese
           veroordeling (verbale beledigings) teen Amerika
      Ÿ Terwyl die VSA op die ontplooiing in Kuba gereageer het, was daar 'n
           blokkade op Kuba en dreigemente van ‘n militêre aanval
      Ÿ Enige ander relevante antwoord                                  (Enige 2 x 1) (2)

1.2.3 [Uittreksel van inligting uit Bron 1B – V2]
      Geregverdig
      Ÿ Khrushchev was geregverdig omdat hy 'n mede-kommunistiese bondgenoot
           teen die VSA beskerm het na die ‘Bay of Pigs’ inval

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai asseblief om

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
                                             8
Geskiedenis/V1                         NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

        Ÿ Die Sowjet-Unie het sy soewereine reg en vryheid uitgeoefen om met enige
          land te assosieer (Kuba)
        Ÿ Hy het Amerika se Jupiter-missiele in Turkye en Italië, wat die Sowjetunie in die
          gesig gestaar het, teruggeslaan.
          khrushchev wou weerwraagte teen Amerika se jupiter-missiele in Turkye en
          Italië, wat die Sowjetunie in die gesig staar en dreig
        Ÿ Hy het niks meer gedoen as om die Amerikaners 'n bietjie van hul eie medisyne
          te gee nie
        Ÿ Enige relevante antwoord

        Nie-geregverdig
        Ÿ Die USSR het die VSA uitgedaag deur kommunisme in die westelike halfrond te
           versprei
        Ÿ Die USSR het die VSA se oorheersing van die Amerikas uitgedaag
        Ÿ Die USSR se optrede het amper tot 'n kernoorlog gelei
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                             (Enige 2 x 2) (4)

1.2.4 [Interpretasie van bewyse uit Bron 1B –V2]
      Geregverdig
      · Khrushchev het reageer op Amerika se ontplooiing van die Jupiter missiele in
          Turkey en Italië wat die Sowjetunie bedryg het / hy het Ameriak 'n bietjie van hul
          eie mediseine gegee.
      · Khrushchev het missiele na Kuba gestuur nadat hulle vir hulp gevra het
      · Khrushchev het sy kommunistiese vriende gehelp
      · Khrushchev het Kuba teen die VSA se agressie probeer beskerm.
      · Hy het die USSR vryheid van assosiasie and handel te kenne gegee

        Nie-geregverdig
        · Hy het Amerika op hulle eie magsgebied uitgedaag.
        · Hy het in Amerika se agterplaas ingemeng (Latyns Amerika)
        · Hy het wereldvrede bedreig deur dreigemente van kern oorlog.
        · Enige ander relevante antwoord                               (Enige 2 x 1) (2)

1.3     [Vergelyking en interpretasie van bewyse uit Bronne 1A en 1B – V3]
         Ÿ Beide bronne verwys na die ‘Bay of Pigs’ inval as die hooffaktor wat daartoe
            gelei het dat Khrushchev missiele na Kuba ontplooi het
         Ÿ Beide bronne noem die Amerikaanse missiele in Europa wat die USSR bedreig
            as 'n motiverende faktor dat Khrushchev missiele na Kuba ontplooi het
         Ÿ Beide bronne noem dat die VSA met dreigemente van militêre vergelding en
            blokkade op Khrushchev se ontplooiing van missiele na Kuba, gereageer het
         Ÿ Enige ander relevante antwoord                                  (Enige 2 x 2) (4)

1.4
1.4.1   [Uittreksel van bewyse uit Bron 1C – V1]
        Ÿ Hul eie (VSA) sekuriteit
        Ÿ Die hele Westelike-halfrond                                              (2 x 1) (2)

1.4.2    [Verduideliking van ‘n historiese begrip uit Bron 1C – V1]
         Ÿ Om alle skepe wat na Kuba onderweg was te stop/terug te wys as daar
           vragte gevaarlike wapens aanboord was
         Ÿ Om hierdie gevaarlike (indringende) opbou te stop
         Ÿ Enige ander relevante antwoord                              (Enige 1 x 2) (2)
Kopiereg voorbehou                                                     Blaai asseblief om

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
                                            9
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne                NW/September 2019

1.4.3   [Interpretasie van bewyse uit Bron 1C – V2]
        Ÿ Om Amerikaanse burgers oor die ontplooiing van Sowjet-missiele in Kuba
           in te lig
        Ÿ Om Amerikaanse burgers te verseker dat Kennedy en sy administrasie in
           beheer was
        Ÿ Om die Amerikaanse burgers van die stappe wat hy van plan is om teen die
           Sowjet-Unie te neem (blokkade van Sowjet-skepe wat gevaarlike militêre
           toerusting na Kuba vervoer) in kennis te stel
        Ÿ Om die ondersteuning van die Amerikaanse regering in die Koue-Oorlog
           te wen
        Ÿ Om die Sowjetunie te dreig om sy missiele uit Kuba te onttrek
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                (Enige 2 x 2) (4)

1.5
1.5.1   [Interpretasie van bewyse uit Bron 1D – V2]
        Ÿ Khrushchev se aanbod om die Sowjet-kernbasisse in Kuba te sloop (af te
           breek) as 'n oplossing vir die Kubaanse missielkrisis
        Ÿ Kennedy wat Khrushchev se besluit om missiele te sloop prys, wat
           wêreldvrede sou aanhelp
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                               (Enige 1 x 2) (2)

1.5.2   [Interpretasie van bewyse uit Bron 1D – V3]
        Die bron is bruikbaar omdat:
        Ÿ Die bron verskaf inligting die besluit aangaade die Kubaanse Missielkrisis
        Ÿ Dit verwys na Khrushchev se aanbod om kernbasisse in Kuba af te breek
        Ÿ Dit neom dat Kennedy, Khrushchev se besluit, om die kernbasisse in Kuba te
           sloop, as 'n "staatemanlike besluit" om vrede aan te moedig, op prys stel
        Ÿ Dit noem dat die VSA die aanval op Kuba sal verloën en stop
        Ÿ Dit noem ook die VSA se aanbod om die Kubaanse blokkade te verloën
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                 (Enige 2 x 1) (2)

1.6     [Interpretasie, analiese en sintese van bewyse uit relevante bronne – V3]
        Kandidate kan die volgende aspekte in hul antwoord insluit:
        Ÿ Die omverwerping van die Batista-regime (Bron 1A)
        Ÿ Castro se revolusionêre program – Nationalisering van die hoofnywerhede
           wat deur Amerikaners besit word (Bron 1A)
        Ÿ Amerika se reaksie op Castro se implementering van sosialistiese beleide
           (Bron 1A)
        Ÿ USSR se hulp aan Kuba, bv.koop Kubaanse suiker (Bron 1A)
        Ÿ Sowjet-Kuba handelsooreenkoms (Bron 1A)
        Ÿ Kennedy en die ‘Bay of Pigs’ inval fiasko (Bron 1B)
        Ÿ VSA se persepsie van Castro wat kommunistiese revolusies in Latyns-Amerika
           bevorder (Bron 1B)
        Ÿ Kuba se beroep op die USSR vir beskerming (Eie kennis)
        Ÿ Khrushchev se geheime vervoer en installering van kernmissiele in Kuba
           (Bron 1B)
        Ÿ Kennedy se verwerping van die vervoer van militêre toerusting en CIA-
           amptenare se raad om lugaanvalle op Sowjet-missiele terreine in Kuba te
           beveel (Bron 1B)
        Ÿ Khrushchev se teenkanting teen Amerikaanse kernbasisse in Turkye en
           Italië (Eie Kennis)

Kopiereg voorbehou                                                   Blaai asseblief om

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
                                              10
Geskiedenis/V1                           NSS Nasienriglyne               NW/September 2019

        Ÿ Khrushchev se vasberadenheid om Sowjet-invloed in die Westelike-halfrond/
          Karibiese Eilande te versprei (Eie kennis)
        Ÿ Die ontdekking van Sowjet-kernwapenbasisse in Kuba deur Amerikaanse
          spioenvliegtuie (Bron 1B)
        Ÿ Korrespondensie tussen Khrushchev en Kennedy rakende die kernwapen-
          wedloop (nuclear arms race) (Bron 1D)
        Ÿ Die VSA se oplegging van 'n kwarantyn/blokkade op alle militêre verskeping
          na Kuba (Eie kennis)
        Ÿ Ooreenkoms tussen Khrushchev en Kennedy oor die resolusie van
          die Kubaanse missielkrisis (Bron 1D)
        Ÿ Die USSR het ingestem om die kernbasis in Kuba af te breek op voorwaarde
          dat die VSA nie Kuba binneval nie en kerngebiede in Turkye en Italië sal
          verwyder (Bron 1D)
        Ÿ Enige ander relevante antwoorde

Gebruik die volgende rubriek om 'n punt toe te ken:

                     ·   Gebruik bewyse op elementêre wyse d.w.s. Toon
                         geen of min begrip van hoe die Kubaanse
     VLAK 1              Missielkrisis tot die Koue-Oorlog spanning             PUNTE
                         tussen die Sowjet-Unie en die Verenigde State           0-2
                         van Amerika in 1960’s bygedra het nie.
                     ·   Gebruik bewyse gedeeltelik om oor ‘n onderwerp te
                         skryf of kan nie oor die onderwerp skryf nie.
                     ·   Bewyse is meestal relevant en hou in ‘n groot mate
                         verband met die onderwerp. bv. Toon 'n mate van
     VLAK 2              begrip van hoe die Kubaanse Missielkrisis tot          PUNTE
                         die Koue-Oorlog spanning tussen die Sowjet-             3-5
                         Unie en die Verenigde State van Amerika in
                         1960’s bygedra het.
                     ·   Gebruik bewyse op ‘n baie eenvoudige wyse om ‘n
                         paragraaf te skryf.
                     ·   Gebruik relevante bewyse bv. Demonstreer 'n
                         deeglike begrip van hoe die Kubaanse
     VLAK 3              Missielkrisis tot die Koue-Oorlog spanning             PUNTE
                         tussen die Sowjet-Unie en die Verenigde State           6-8
                         van Amerika in 1960’s bygedra het.
                     ·   Gebruik bewyse baie effektief in ‘n georganiseerde
                         paragraaf en toon begrip van die onderwerp.
                                                                                             (8)
                                                                                            [50]

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai asseblief om

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
                                           11
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

VRAAG 2:         WAAROM HET BUITELANDSE NASIES, NA 1975, BY DIE ANGOLESE
                 BURGEROORLOG BETROKKE GERAAK?

2.1
2.1.1   [Uittreksel van bewyse uit Bron 2A – V1]
        Ÿ Die verhouding tussen Kuba en die MPLA gaan terug tot die middel 1960’s
        Ÿ Verskeie gebeure getuig van toenemende samewerking aangesien die
           Kubaanse instrukteurs groot getalle MPLA-stryders in Noord-Angola opgelei
           en geïnfiltreer het om die gewapende stryd in die tweede helfte van die 1960's
           uit te voer
        Ÿ Kuba het hoë posisie-offisiere aan die MPLA-leierskap gestuur om die aard
           van hul hulp te bepaal                                          (Enige 2 x 1) (2)

2.1.2   [Uittreksel van bewyse uit Bron 2A – V1]
        Ÿ MPLA
        Ÿ UNITA
        Ÿ FNLA                                                                    (3 x 1) (3)

2.1.3   [Interpretasie van bewyse uit Bron 2A – V2]
        Ÿ Dit het die terme van die oorgangsregering bepaal wat die drie bewegings op
           31 Januarie 1975 sou vorm
        Ÿ Dit het die Portugese koloniale heerskappy in Angola beëindig
        Ÿ Dit het vir Angola onafhanklikheid gebring
        Ÿ Dit was die begin van die Koue-Oorlog spanning (stryd) tussen die USSR en
           die VSA in Angola
        Ÿ Dit het tot Suid-Afrika se betrokkenheid in Angola gelei
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                 (Enige 2 x 2) (4)

2.1.4   [Interpretasie van inligting uit Bron 2A – V2]
        Geregverdig
        Ÿ Suid-Afrika se ingryping was daarop gemik om die MPLA te keer om die eerste
           regering van bevryde Angola te word . . .
        Ÿ Pretoria wou apartheid tuis en in Namibië ondersteun
        Ÿ Daar was gevrees dat 'n MPLA-regering in Angola, SWAPO-guerrillas, wat vir
           die bevryding van Namibië uit Suid-Afrika se onwettige besetting veg, met
           militêre basisse sou voorsien
        Ÿ SA het probeer om die verspreiding van kommunisme in suidelike Afrika te stop
           omdat SA 'n kapitalistiese land was
        Ÿ Enige ander relevante antwoord

        Nie Gregverdig
        Ÿ Dit het met die binnelandse sake van 'n onafhanklike land ingemeng
        Ÿ Dit het die territoriale integriteit van Angola geskend
        Ÿ Dit het politieke onstabiliteit in Angola geskep
        Ÿ Dit het die soewereiniteit van Angola geminag
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                 (enige 2 x 2) (4)

2.1.5   [Uittreksel van bewyse uit Bron 2A – V1]
        Ÿ Amerikaanse Staatssekretaris, Henry Kissinger, het Angola as morele hupstoot
           vir die VSA gesien, wat sopas 'n vernederende nederlaag in Vietnam
           gely het

Kopiereg voorbehou                                                    Blaai asseblief om

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
                                           12
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne               NW/September 2019

        Ÿ Kissinger het gehoop om te bewys dat die VSA ten minste in staat was om die
          kommuniste uit suider Afrika te dryf
        Ÿ Die Amerikaners het die FNLA en UNITA ondersteun
        Ÿ Die Amerikaners het Suid-Afrika aangemoedig om Angola vanuit die suide
          binne te val
        Ÿ Die VSA het die Angolese hulpbronne soos olie en diamante dopgehou
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                               (Enige 2 x 2) (4)

2.2
2.2.1   [Uittreksel van bewyse uit Bron 2B – V1]
        Ÿ Suid-Afrika                                                           (1 x 2) (2)

2.2.2   [Verduideliking van inligting uit Bron 2B – V1]
        Ÿ Dit was die Koue-Oorlog en elke deel van die wêreld moes met die Sowjet-Unie
          bestry word
        Ÿ Hulle wou Angola aan die Russe ontken, nie net as gevolg van hul olie nie.
          Angola het goeie hawens op die Atlantiese kus oorkant Amerika gehad en die
          vooruitsig van 'n Russiese vlootbasis het Washington bekommerd gemaak
        Ÿ Die hoofmotief en taktiek van die Amerikaners was eenvoudig om die Sowjet-
          Unie te laat bloei deur sy Angolese onderneming te duur te maak.
                                                                        (Enige 2 x 2) (4)

2.2.3   [Verduideliking van ‘n historiese begrip uit Bron 2D – V1]
        Ÿ Dit was 'n oorlog wat deur die FNLA en UNITA teen die MPLA geveg is na
          Angola se onafhanklikheid van Portugal
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                   (1 x 2) (2)

2.2.4   [Interpretasie van bewyse uit Bron 2B – V2]
        Ÿ Om magtige bondgenote te lok, het albei kante die psalms van die Sowjet-Unie
           of die VSA gesing. Die supermoondhede was mislei om te glo dat hulle ware
           dissipels (volgelinge) gehad het.
        Ÿ 'n Marxistiese regime wat deur die Sowjet-Unie bewapen word en deur
           Kubaanse troepe beskerm word, wat deur die inkomste van olie, wat deur
           Amerikaanse maatskappye gemyn word, aan die gang gehou. Hierdie
           Amerikaanse maatskappye se bedrywighede is deur Amerikaans-gesteunde
           sosialistiese rebelle aangeval.
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                               (Enige 1 x 2) (2)

2.3     [Vergelyking van bewyse uit Bron 2A en 2B – V3]
        Ÿ Beide bronne verwys na Kuba se betrokkenheid by Angola, deur die
          MPLA
        Ÿ Beide bronne verwys na Suid-Afrika se betrokkenheid, teen die kommunistiese/
          marxistiese MPLA
        Ÿ Beide verwys na VSA en USSR se betrokkenheid in Angola as 'n verlenging
          van die Koue-Oorlog tussen hulle
        Ÿ Beide bronne verwys na Kuba wat die MPLA-regering openlik ondersteun
        Ÿ Beide bronne noem dat die VSA in die geheim en indirek teen die MPLA
          betrokke was
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                (Enige 2 x 2) (4)

Kopiereg voorbehou                                                  Blaai asseblief om

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
                                           13
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

2.4
2.4.1   [Verduideliking van bewyse uit Bron 2C – V1]
        Ÿ Agostino Neto                                                           (1 x 1) (1)

2.4.2   [Verduideliking van bewyse uit Bron 2C – V2]
        Ÿ Om goeie verhoudings tussen Kuba en Angola te bevorder
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                          (1 x 2) (2)

2.4.3   [Interpretasie van bewyse uit Bron 2C – V2]
        (a)
        Ÿ Om opposisie te beveg
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                          (1 x 2) (2)

        (b)
        Ÿ Om Angola se ekonomie te verbeter
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                          (1 x 2) (2)

2.5
2.5.1   [Interpretasie van bewyse uit Bron 2D – V2]
        Ÿ Die Kubaanse (Castro) -betrokkenheid in Angola word deur die Sowjetunie
           aangevuur (propeller aangedreiwe)
        Ÿ Kuba (Castro) het Sowjet-wapens aan Angola verskaf (man wat vuurwapen
           vashou)
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                    (2 x 2) (4)

2.5.2   [Die vasstelling van die bruikbaarheid van Bron 2C – V3]

        Kandidate MOET 'n standpunt inneem en meld of dit BRUIKBAAR of NIE-
        BRUIKBAAR is, en dit ondersteun

        BRUIKBAAR:
        Ÿ Die bron daarop dui dat Kuba en die USSR in Angola betrokke was
        Ÿ Die bron daarop dui dat Kuba (Castro) wapens aan Angola verskaf het
        Ÿ Die bron impliseer dat Kuba se betrokkenheid in Angola deur die USSR
          aangevuur (beheer) is
        Ÿ Enige ander relevante antwoord

        NIE BRUIKBAAR
        Ÿ Dit gee 'n eensydige perspektief / standpunt
        Ÿ Dit bied slegs die Amerikaanse siening en dit kan bevooroordeeld wees
        Ÿ Dit wys nie die Amerika-betrokkenheid by die Angolese Burgeroorlog nie
        Ÿ Dit kon as propaganda gebruik gewees het om die USSR as . . . uit te beeld
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                (Enige 2 x 2) (4)

2.6     [Interpretasie, analiese en sintese van bewyse uit relevante bronne – V3]

        Kandidate kan die volgende aspekte by hul antwoord insluit:

        Ÿ Ideologiese verskille tussen MPLA, FNLA en UNITA
        Ÿ Portugal het Angola in ‘n sleg voorbereide en onstabiele onafhanklikheid
          in gestoot
        Ÿ USSR en Kuba het die kommunistiese MPLA ondersteun
Kopiereg voorbehou                                                    Blaai asseblief om

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
                                              14
Geskiedenis/V1                           NSS Nasienriglyne               NW/September 2019

        Ÿ VSA het die kapitalistiese FNLA ondersteun
        Ÿ Suid-Afrika het UNITA ondersteun
        Ÿ VSA het nie die kommunistiese MPLA-regering in Angola erken en aanvaar
          nie–integrasie van Angola se Nasionale Eenheidsregering (Bron 2A)
        Ÿ Angola se natuurlike rykdom en strategiese ligging het buitelandse nasies gelok
        Ÿ Determinasie van die VSA om die verspreiding van kommunisme in Afrika te
          verhoed
        Ÿ VSA het SA aangemoedig om UNITA te ondersteun
        Ÿ Kubaanse ingryping
        Ÿ Amerikaanse steun van Suid-Afrika se ingryping
        Ÿ MPLA het hulp van die USSR en Kuba gevra
        Ÿ SWAPO-oorlog teen Suid-Afrika se besetting van Namibië
        Ÿ Amerikaanse ingryping (verborge tot onverborge) (covert to overt)
        Ÿ Die VSA se ondersteuning van Savimbi (Eie kennis)
        Ÿ Savimbi se bosoorlog en menseregteskendings van die Angolese
        Ÿ Einde van die Koue-Oorlog en verandering in Amerikaanse beleid teenoor
          Savimbi (Eie kennis)
        Ÿ Enige ander relevante antwoord

Gebruik die volgende rubriek om 'n punt toe te ken:

                     ·   Gebruik bewyse op elementêre wyse d.w.s. Toon
                         geen of min begrip van waarom buitelandse
     VLAK 1              nasies, na 1975, by die Angolese Burgeroorlog          PUNTE
                         betrokke geraak het nie.                                0-2
                     ·   Gebruik bewyse gedeeltelik om oor ‘n onderwerp te
                         skryf of kan nie oor die onderwerp skryf nie.
                     ·   Bewyse is meestal relevant en hou in ‘n groot mate
                         verband met die onderwerp. bv. Toon 'n mate van
     VLAK 2              begrip van waarom buitelandse nasies, na 1975,         PUNTE
                         by die Angolese Burgeroorlog betrokke geraak            3-5
                         het.
                     ·   Gebruik bewyse op ‘n baie eenvoudige wyse om ‘n
                         paragraaf te skryf.
                     ·   Gebruik relevante bewyse bv. Demonstreer 'n
                         deeglike begrip van waarom buitelandse nasies,
     VLAK 3              na 1975, by die Angolese Burgeroorlog                  PUNTE
                         betrokke geraak het.                                    6-8
                     ·   Gebruik bewyse baie effektief in ‘n georganiseerde
                         paragraaf en toon begrip van die onderwerp.
                                                                                             (8)
                                                                                            [50]

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai asseblief om

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
                                             15
Geskiedenis/V1                          NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

VRAAG 3:         HOE HET DIE SWARTMAGSBEWEGING IN DIE 1960'S EN 1970'S TOT
                 DIE OPHEFFING VAN AFRO-AMERIKANERS, DEUR MIDDEL VAN
                 GEMEENSKAPSPROGRAMME, BYGEDRA?

3.1
3.1.1    [Uittreksel van bewyse uit Bron 3A – V1]
         Ÿ Burgerregte Wet                                                          (1 x 1) (1)

3.1.2    [Uittreksel van bewyse uit Bron 3A – L1]
         Ÿ In werklikheid het vooroordeel (vooropgestelde mening) nog steeds bestaan
         Ÿ Swart-Amerikaners het nog steeds rassediskriminasie ervaar
         Ÿ Hulle het laer lone as blankes ontvang
         Ÿ Daar was 'n hoër misdaadsyfer in hul middestadse buurte
         Ÿ Die Burgerregtebeweging was nie in staat om swartmense dieselfde
            geleenthede as blankes te gee nie; sosiaal, ekonomies en polities
                                                                           (Enige 2 x 1) (2)

3.1.3.   [Verduideliking van ‘n historiese begrip uit Bron 3A – V1]
         Ÿ 'n Filosofie wat sosiale gelykheid onder Swart-Amerikaners bevorder het deur
           die skepping van politieke en kulturele instellings
         Ÿ 'n Filosofie wat in die 1960's uit die Burgerregtebeweging in die VSA ontstaan
           het en ook swart trots bevorder het
         Ÿ Dit is 'n beroep op swart-Amerikaners om in solidariteit te verenig en selfstandig
           te word om ware integrasie te behaal
         Ÿ Enige ander relevante antwoord                                    (Enige 1 x 2) (2)

3.1.4    [Uittreksel van bewyse uit Bron 3A – V1]
         Ÿ Rasse waardigheid
         Ÿ Selfstandigheid                                                          (2 x 1) (2)

3.1.5    [Interpretasie van inligting uit Bron 3A – V2]
         Ÿ Daar is geen rede vir swartes om toestemming van blanke mense te vra vir
            alles wat hulle nodig het nie
         Ÿ Swartes sou hul vryheid neem selfs al het dit beteken met mag en geweld
         Ÿ Swartes wat bereid is om vir hul vryheid te sterf.
         Ÿ Swartes verdien om self-
            onderhoudend te wees en om vryheid van blanke gesag te hê, beide in die
            ekonomie en die politiek
         Ÿ Enige ander relevante antwoord                               (Enige 2 x 2) (4)

3.2
3.2.1    [Uittreksel van bewyse uit Bron 3B – V1]
         Ÿ Om die politiek en politici in sy eie gemeenskap te beheer
         Ÿ Om 'n politieke program van heropvoeding aan te gaan om mense se oë
            oop te maak
         Ÿ Om swartmense meer polities bewus en polities volwasse te maak
         Ÿ Om hul gemeenskap se ekonomie te besit, te bedryf en te beheer
                                                                      (Enige 2 x 1) (2)

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai asseblief om

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
                                            16
Geskiedenis/V1                         NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

3.2.2   [Interpretasie van bewyse uit Bron 3B – V2]
        Ÿ Die Verenigde State regering het die Swart-Amerikaners op die blanke mense
           laat staatmaak
        Ÿ Die toestande het nie verbeter nie
        Ÿ Die Verenigde State het demokrasie aan die hele wêreld gepreek, maar kon
           dit nie in sy eie land toegepas nie
        Ÿ Die federale regering kon nie die grondwet van die Verenigde State van
           Amerika afgedwing nie
        Ÿ Die regte van swart-Amerikaners was nie in die geregshof beskerm nie
        Ÿ Daar was geen ekonomiese vryheid en ook geen politieke lewe wat
           toegestaan is nie
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                (Enige 2 x 2) (4)

 3.2.3 [Uittreksel van bewyse uit Bron 3 B – V1]
       Ÿ Om te begin om vir hulself op te staan
       Ÿ Om te begin baklei om dit te rugsteun
       Ÿ Om by enige soort organisasie aan te sluit; burgerlike, godsdienstige,
          broederlike, politieke of andersins wat op die opheffing van die swartman
          gebaseer is en hom meester van sy eie gemeenskap maak            (Enige 2 x 1) (2)

 3.2.4 [Evaluasie van die bruikbaarheid uit Bron 3D – V3]

        Die bron is bruikbaar omdat:
        Ÿ Dit gee inligting oor die Black Panther-Party se selfhelp gemeenskaps-
          programme
        Ÿ Dit noem die stigterslede van die Black Panthe’-Party – Bobby Seale en
          Huey Newton
        Ÿ Dit dui die gewildheid van die gratis ontbytprogram aan
        Ÿ Dit beklemtoon dat vroue die meerderheidslede van die BPP was
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                  (Enige 2 x 2) (4)

3.3
3.3.1   [Interpretasie van bewyse uit Bron 3C – V2]
        Ÿ Om bewyse van die Black Panther-Party se selfhelpprogramme te lewer
        Ÿ Om aan te dui dat die Black Panther-Party 'n omgee organisasie was
        Ÿ Om te wys dat die Black Panther-Party nie op buitestaanders staatmaak om
           die uitdagings van swartmense in die VSA aan te spreek nie
        Ÿ Om selfvertroue onder swart mense te bevorder
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                (Enige 2 x 2) (4)

3.3.2   [Interpretasie van bewyse uit Bron 3C – V2]
        Ÿ Dit het die selfstandigheidsbeginsel van die Swartmagbeweging aangedui
        Ÿ Dit beeld die Black Panthers uit wat Afro-haarstyle dra wat swart-trots aandui
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                 (Enige 1 x 2) (2)

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai asseblief om

### Page 17

Downloaded from hlayiso.com
                                           17
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne                   NW/September 2019

3.4
3.4.1   [Uittreksel van bewyse uit Bron 3D – V1]
        Ÿ Gratis ontbyt was in 19 stede bedien
        Ÿ Dit was deur die nasionale hoofkwatier van die Black Panther-party geborg
        Ÿ Dit was ook deur 23 plaaslike affiliasies geborg
        Ÿ Gratis ontbyt vir meer as 20 000 kinders                      (Enige 3 x 1) (3)

3.4.2   [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D – V2]
        Ÿ Vroue was die ruggraat van die Black Panther-hulpprogramme, bv. klinieke
        Ÿ Die meerderheid van die Black Panther-partylede was vroue (ongeveer 60%)
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                              (Enige 1 x 2) (2)

3.4.3   [Interpretasie van bewyse uit Bron 3D – V2]
        Ÿ Dit dui die gewildheid van die PFMC en wydverspreide armoede in swart
           gemeenskappe aan
        Ÿ Voorsien gratis gesondheidsdienste aan die gemeenskap
        Ÿ Hulle het dienste aangebied om hoë bloeddruk en ander siektes te toets
        Ÿ Dit het toegelaat dat baie vroue-lede van die BPP aktief was in die PFMC
        Ÿ Baie van dié vroue in die PFMC het geloofwaardigde professionele
           gesondheidswerkers geword nadat hulle in die PFMC bedien het
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                                 (Enige 2 x 2) (4)

3.5     [Vergelyking van bewyse uit Bronne 3B en 3D – V3]
        Ÿ In Bron 3B moedig Malcolm X Swartmense aan om hul eie organisasies te
          vorm en Bron 3D noem die ‘Black Panther’-Party as daardie organisasie.
        Ÿ In Bron 3B vra Malcolm X swart-Amerikaners om in hul gemeenskappe aktief te
          wees en Bron 3D noem swartmense wat armoede in hul gemeenskap
          aanspreek het
        Ÿ Beide Bronne noem die selfhelp-program onder swart-Amerikaners
        Ÿ Enige ander relevante antwoord                              (Enige 2 x 2) (4)

3.6     [Interpretasie en sintese van bewyse uit relevante bronne – V3]

        Kandidate kan die volgende by hul antwoord insluit:
        Ÿ Leiers soos Malcolm X en Carmichael was ontnugter met die winste van
          die Burgerregtebeweging (Bron 3A)
        Ÿ Stokely Carmichael ontwikkel die Swartmagbeweging as alternatief vir die
          Burgerregtebeweging (Bron 3A)
        Ÿ Carmichael het swart solidariteit en selfverdediging gepropageer (Bron 3A)
        Ÿ Carmichael het geweld gepropageer om selfstandigheid te bereik (Bron 3A)
        Ÿ Malcolm X het gevoel dat die VSA die swartemense gefaal het (Bron 3B)
        Ÿ Malcolm X het selfhelp programme gepropageer (Bron 3B)
        Ÿ Malcolm X het geweld gepropageer om swart nasionalisme te bereik (Bron 3B)
        Ÿ Malcolm X het swartes aangemoedig om bereid te wees om vir hul vryheid te
          sterf – stembrief of koeël (‘ballot or bullet’) (Bron 3B)
        Ÿ Inisieerde selfhelp-gemeenskapsprogramme wat uitdagings van die Swart-
          gemeenskappe aanspreek (Bron 3C)
        Ÿ Seale en Newton stel die gratis ontbytprogram op (Bron 3D)
        Ÿ Gemeenskapsklinieke (Bron 3D)
        Ÿ Enige ander relevante antwoord
Kopiereg voorbehou                                                   Blaai asseblief om

### Page 18

Downloaded from hlayiso.com
                                              18
Geskiedenis/V1                           NSS Nasienriglyne               NW/September 2019

Gebruik die volgende rubriek om 'n punt toe te ken:

                     ·   Gebruik bewyse op elementêre wyse d.w.s. Toon
                         geen of min begrip van hoe die Swartmag-
     VLAK 1              beweging in die 1960’s en 1970’s, deurmiddel           PUNTE
                         van gemeenskapsprogramme, tot die opheffing             0-2
                         van Swart-Amerikaners, begedra het nie.
                     ·   Gebruik bewyse gedeeltelik om oor ‘n onderwerp te
                         skryf of kan nie oor die onderwerp skryf nie.
                     ·   Bewyse is meestal relevant en hou in ‘n groot mate
                         verband met die onderwerp. bv. Toon 'n mate van
     VLAK 2              begrip van hoe die Swartmagbeweging in die             PUNTE
                         1960’s en 1970’s, deurmiddel van                        3-5
                         gemeenskapsprogramme, tot die opheffing van
                         Swart-Amerikaners, begedra het.
                     ·   Gebruik bewyse op ‘n baie eenvoudige wyse om ‘n
                         paragraaf te skryf.
                     ·   Gebruik relevante bewyse bv. Demonstreer 'n
                         deeglike begrip van hoe die Swartmagbeweging
     VLAK 3              in die 1960’s en 1970’s, deurmiddel van                PUNTE
                         gemeenskapsprogramme, tot die opheffing van             6-8
                         Swart-Amerikaners, begedra het.
                     ·   Gebruik bewyse baie effektief in ‘n georganiseerde
                         paragraaf en toon begrip van die onderwerp.
                                                                                            (8)

                                                                                            [50]

Kopiereg voorbehou                                                     Blaai asseblief om

### Page 19

Downloaded from hlayiso.com
                                           19
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne                 NW/September 2019

AFDELING B: OPSTELVRAE

VRAAG 4:      GEVALLESTUDIE - CHINA
[Beplan, konstrueer en bespreek 'n argument wat gebaseer is op bewyse deur gebruik te
maak van analitiese en interpretasie bekwaamhede]
SINOPSIS
Kandidate moet verduidelik of Mao Zedong se beleid van die 'Groot Sprong Vorentoe’
(‘Great Leap Forward') en die Kulturele Revolusie ('Cultural Revolution') misluk het om die
Volksrepubliek van China vorentoe te laat gaan.

HOOFASPEKTE
Kandidate moet die volgende aspekte in hulle antwoord insluit:
Ÿ     Inleiding: Kandidate moet aandui of hulle met die stelling, dat Mao Zedong se beleid
      van die 'Groot Sprong Vorentoe’ (‘Great Leap Forward') en die Kulturele Revolusie
      ('Cultural Revolution') misluk het om die Volksrepubliek van China vorentoe te laat
      gaan, saamstem of nie. Kandidate moet ‘n gedagterigting volg en aandui hoe hulle
      dit sal ondersteun.

UITBREIDING
In ooreenstemming met die stelling kan kandidate die volgende in hul
antwoord insluit:
Ÿ Mao Zedong as Voorsitter van die Volksrepubliek van China (kort agtergrond)
Ÿ Eenpartystaat (Chinese Kommunistiese Party) (kort agtergrond)
Ÿ Die sukses van die eerste vyfjaarplan het die grondslag vir die 'Groot
   Sprong Vorentoe' gelê (kort agtergrond)
Ÿ 'Honderdblomme-veldtog' en die kritiek van Mao en die CKP deur intellektuele
   en professionele persone (kort agtergrond)
Ÿ Mao se houding teenoor Khrushchev se revisionistiese beleid na die dood van
   Stalin (kort agtergrond)
Ÿ Mao se reaksie op kritiek (arrestasies, arbeidskampe, teregstellings, party-
   eliminering) (kort agtergrond)

The Great Leap Forward/Groot Sprong Vorentoe:
Ÿ Doelwitte van die ‘Groot Sprong Vorentoe’ - die modernisering van landbou
  om die groeiende stedelike bevolking te voed en die vinnige modernisering
  van China se bedryf (industrie) binne 'n generasie (15 jaar)
Ÿ Kragdadige (FORCEFUL) vereniging van landbou en die skepping van
  kommunes
Ÿ Indiensneming van landbouers (kleinboere) in die massiewe infrastruktuur-
  ontwikkeling, bv. damme
Ÿ Lewe in die landboukommunes
Ÿ Daarop gemik om China 'n industriële reus te maak
Ÿ Indiensneming van landbouers (kleinboere) in nywerhede
Ÿ Plattelandse/agterplaasbedrywe
Ÿ Ambisieuse en onrealistiese doelwitte vir landbouers (kleinboere) wat in
  landbou en nywerhede werk
Ÿ Resultate/gevolge van die ‘Groot Sprong Vorentoe’
Ÿ Tekort aan vaardighede onder die landbouers (kleinboere)
Ÿ Agterplaasbedrywe
Ÿ Swak gehalte nywerheidsgoedere
Ÿ Boere verwaarloos hul plase en fokus op nywerheids produksie
Kopiereg voorbehou                                                    Blaai asseblief om

### Page 20

Downloaded from hlayiso.com
                                           20
Geskiedenis/V1                        NSS Nasienriglyne                NW/September 2019

Ÿ Landbouproduksie het afgeneem
Ÿ Hongersnood en droogte
Ÿ Dood van miljoene Chinese
Ÿ Mao het die mislukkings van die ‘Groot Sprong Vorentoe’ aanvaar
Ÿ Mao se bedanking as president van China, maar het steeds as voorsitter van
  die CKP aangebly
Ÿ Die nuwe president, Liu Shaoqi, is verantwoordelik vir die ekonomie en Deng
  Xiaoping Algemene Sekretaris
Ÿ Ekonomiese hervormings

Kulturere Revolusie:
Ÿ Doelwitte van die Kulturele Revolusie
Ÿ Om die ekonomie te verbeter deur grondlose landbouers te bemagtig en die
  nasionalisering van grootskaalse nywerhede
Ÿ Mao se kritici teenoor Liu Shaoqi, Deng Xiaoping en hul hervormings
Ÿ Arbeidshervormings (48 uur werksweek)
Ÿ Hervormings wat die status en toestande van Chinese vroue verbeter het
Ÿ Staatsubsidie vir basiese dienste vir almal veral die kleinboere (openbare
  behuising, gesondheid, onderwys, vervoer)
Ÿ Persoonlikheidskultus
Ÿ Propaganda
Ÿ Jeug/studente en die Kulturele Revolusie
Ÿ Die Rooi Wagte en partyeliminering
Ÿ The Little Red Book (Mao’s philosophies about communism); daar word van
  alle burgers verwag om die beginsels van kommunisme te memoriseer
   Demonstrasies van mag wasgehou in Tainanmen Square, Beiging en
   plakkate en prente van Mao was oral opgesit
Ÿ Vernietiging van die "ou" tradisionele Chinese kultuur en artefakte (Vier oues)
Ÿ Aanval op Westerse kultuur
Ÿ Sluiting van skole en universiteite
· ‘n Verlore generasie sonder formele opleding is gelaat
Ÿ Eliminasie van die elite
Ÿ Dood van miljoene Chinese
Ÿ Skorsing van Liu Shaoqui – uit die CKP in 1966
Ÿ Mao se besluit om die kulturele revolusie te beëindig
· Industrië het swaargekry en produksie het gestop
Ÿ Enige ander relevante antwoord

Ÿ Slot: Kandidate moet hul argument met 'n relevante gevolgtrekking saamvat.

Ÿ Kandidate wat nie saamstem nie, moet hul gedagterigting met relevante
  historiese bewyse staaf.

                                                                                          [50]

Kopiereg voorbehou                                                   Blaai asseblief om

### Page 21

Downloaded from hlayiso.com
                                          21
Geskiedenis/V1                       NSS Nasienriglyne                NW/September 2019

VRAAG 5:         ONAFHANKLIKE AFRIKA: VERGELYKENDE GEVALLESTUDIE –
                 DIE KONGO EN TANZANIË
[Beplan, konstrueer en bespreek 'n argument wat gebaseer is op bewyse deur gebruik te
maak van analitiese en interpretasie bekwaamhede]
SINOPSIS
Daar word van kandidate verwag om te verduidelik tot watter mate Nyerere van Tanzanië
meer effektief was as Mobutu Sese Seko van die Kongo, om die onafhanklike politieke,
ekonomiese, sosiale en kulturele uitdagings aan te spreek.
HOOFASPEKTE
Kandidate moet die volgende aspekte in hulle antwoord insluit:
Ÿ Inleiding: Kandidate moet 'n standpunt inneem en verduidelik of Julius Nyerere se
  Tanzanië meer effektief as Mobutu Sese Seko se Kongo was deur die politieke,
  ekonomiese, sosiale en kulturele uitdagings aan te spreek, nadat onafhanklikheid bereik
  is, en aan te dui hoe hulle van plan is om hul gedagterigting te ondersteun.
UITBREIDING
Krediet moet ook aan kandidate, wat hul opstel vergelykend opbou, gegee word

Die Kongo:
Politieke faktore
Ÿ Bereiking van onafhanklikheid deur demokratiese verkiesings (Kongo (1960):
  J Kasavubu het president geword en P Lumumba het Eerste Minister geword
Ÿ Positiewe neutralisme (Afrika-waardes is teruggebring)
Ÿ Sterk gesentraliseerde regering
Ÿ Politieke stabiliteit (alhoewel op outoritarisme gebaseer)
Ÿ Mobutu het deur 'n staatsgreep aan bewind gekom
Ÿ Mobutu het 'n eenpartystaat in die Kongo ingestel; lidmaatskap vir ‘MPR’ was
  verpligtend
· Afrikanernasie beleid is toegepas
Ÿ Enige ander relevante antwoord

Tanzanië:
Politieke faktore
Ÿ Die verkryging van onafhanklikheid deur demokratiese verkiesings (Tanzanië 1961):
  J Nyerere (Eerste Minister) – hy het die Grondwet verander om president te word
  (1962)
Ÿ Gladde oorgang (vreedsame verandering/rasse harmonie/toewyding tot bevordering
  van menslike gelykheid en waardigheid)
Ÿ Afrika-sosialisme/Ujamaa was geskik vir inwoners
Ÿ Stigting van die Verenigde Republiek van Tanzanië (1964)
Ÿ Gesentraliseerde en eenheidsstaat
Ÿ Nyerere het aan deur demokratiese verkiesings aan bewind gekom
Ÿ Nyerere het 'n eenpartystaat ingestel om Tanzanië te verenig. TANU-lidmaatskap was
  nie verpligtend nie
Ÿ Enige ander relevante antwoord

Kopiereg voorbehou                                                  Blaai asseblief om

Text truncated here. Open the document page to read the rest.

## Related documents

- [HISTORY P1 GR12 QP SEPT 2019 English](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-gr12-qp-sept-2019-english/f1c8a44b-2e00-4fd5-9561-e7cf83b1389c) — History · QP · 2019 · Eng
- [History P1 Addendum June 2019 English](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-addendum-june-2019-english/7fe1b20a-ba5e-490b-9abf-be5d980cecd7) — History · Addendum · 2019 · Eng
- [Grade 12 NSC History P1 (Afrikaans) X10 2019 Preparatory Examination Addendum](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-nsc-history-p1-afrikaans-x10-2019-preparatory-examination-addendum/4f3ebe5f-1e25-4b5d-9926-1cdd895d3995) — History · Addendum · 2019 · Afr
- [History P1 Nov 2019 Addendum Afr](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-nov-2019-addendum-afr/391dd3f5-321e-4706-b9f0-e56fd90242a9) — History · Addendum · 2019 · Afr
- [History P1 (English) Memo](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-english-memo/4fe0001f-11e9-414e-be30-45108ea0ae86) — History · Memo · 2023 · Eng
- [HISTORY P1 GR12 MEMO SEPT 2021 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-gr12-memo-sept-2021-afrikaans/9c3a8ce8-f3a0-4016-a58e-194db060028c) — History · Memo · 2021 · Afr

## More from Grade 12 History

- [Workguide - Case Study Strategies](https://www.hlayiso.com/library/workguide-case-study-strategies/0b4c8d70-c563-4cfe-93e0-dad57e8fbeb3) — Guide
- [HISTORY P1 ADDEN GR12 SEP 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p1-adden-gr12-sep-2024-afrikaans/4faf89db-d19f-40cf-891f-e87e004b0bc5) — Addendum · 2024 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM SEPT 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-sept-2024-afrikaans/b61f3bc2-3524-48c9-af60-f3348133d582) — Addendum · 2024 · Afr
- [HISTORY P2 GR12 QP SEPT 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-qp-sept-2024-afrikaans/8367f672-7028-4e67-a52a-705b946b5122) — QP · 2024 · Afr
- [Gr 12 History P1 (English) 2024 Question Paper X05](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-history-p1-english-2024-question-paper-x05/7b41ec15-3856-4a67-a9db-cedd424e51c5) — QP · 2024 · Eng
- [HISTORY P2 GR12 ADDENDUM JUNE 2024 Afrikaans](https://www.hlayiso.com/library/history-p2-gr12-addendum-june-2024-afrikaans/e7a9d6cf-de1b-4007-b7b2-b4d762b2fa10) — Addendum · 2024 · Afr

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
