# Physical Sciences Grade 12 P2 NSC November 2015 QP (Afr)

> Grade 12 Physical Sciences Paper 2 question paper from the NSC November Exam 2015 (Afrikaans), 19 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-p2-nov-2015-afr/b2368048-35b4-4a30-b01a-413a3eb6a4f1
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Physical Sciences
- Grade: Grade 12
- Document type: Question paper
- Year: 2015
- Exam period: NSC November Exam
- Paper: 2
- Curriculum: CAPS
- Pages: 19

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Physical Sciences](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/physical-sciences) › [Physical Sciences Grade 12 P2 NSC November 2015 QP (Afr)](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-p2-nov-2015-afr/b2368048-35b4-4a30-b01a-413a3eb6a4f1)

## About this document

Physical Sciences · Grade 12 · NSC November Exam · 2015. Question paper, 19 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                NASIONALE
                            SENIOR SERTIFIKAAT

                                    GRAAD 12

                      FISIESE WETENSKAPPE: CHEMIE (V2)

                                NOVEMBER 2015

PUNTE: 150

TYD: 3 uur

             Hierdie vraestel bestaan uit 15 bladsye en 4 gegewensblaaie.

Kopiereg voorbehou                                                    Blaai om asseblief

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                     2                          DBE/November 2015
                                          NSS

INSTRUKSIES EN INLIGTING

1.       Skryf jou sentrumnommer en eksamennommer in die toepaslike ruimtes op
         die ANTWOORDEBOEK neer.

2.       Hierdie vraestel bestaan uit TIEN vrae. Beantwoord AL die vrae in die
         ANTWOORDEBOEK.

3.       Begin ELKE vraag op 'n NUWE bladsy in die ANTWOORDEBOEK.

4.       Nommer die antwoorde korrek volgens die nommeringstelsel wat in hierdie
         vraestel gebruik is.

5.       Laat EEN reël oop tussen twee subvrae, byvoorbeeld tussen VRAAG 2.1 en
         VRAAG 2.2.

6.       Jy mag 'n nieprogrammeerbare sakrekenaar gebruik.

7.       Jy mag toepaslike wiskundige instrumente gebruik.

8.       Jy word aangeraai om die aangehegte GEGEWENSBLAAIE te gebruik.

9.       Toon ALLE formules en substitusies in ALLE berekeninge.

10.      Rond jou finale numeriese antwoorde tot 'n minimum van TWEE desimale
         plekke af.

11.      Gee kort (bondige) motiverings, besprekings ensovoorts waar nodig.

12.      Skryf netjies en leesbaar.

Kopiereg voorbehou                                                      Blaai om asseblief

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                           3                                  DBE/November 2015
                                                NSS

VRAAG 1: MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE

Vier opsies word as moontlike antwoorde op die volgende vrae gegee. Elke vraag
het slegs EEN korrekte antwoord. Kies die antwoord en skryf slegs die letter (A–D)
langs die vraagnommer (1.1–1.10) in die ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld
1.11 E.

1.1      Watter EEN van die volgende pare reaktanse word in 'n reaksie gedurende
         die kontakproses gebruik?

         A     N 2 (g) en H 2 (g)

         B     SO 2 (g) en O 2 (g)

         C     NH 3 (g) en O 2 (g)

         D     H 2 SO 4 (ℓ) en NH 3 (g)                                                                    (2)

1.2      Die mees korrekte definisie van die tempo van 'n chemiese reaksie is die ...

         A     tyd wat dit 'n reaksie neem om plaas te vind.

         B     spoed waarteen 'n reaksie plaasvind.

         C     verandering in die hoeveelheid reaktanse of produkte.

         D     verandering in die konsentrasie van reaktanse of produkte per
               tydseenheid.                                                                                (2)

1.3      Beskou die reaksie wat deur die gebalanseerde vergelyking hieronder
         voorgestel word.

                           H 3 PO 4 (aq) + H 2 O(ℓ) ⇌ H 3 O+(aq) + H 2 PO −4 (aq)

         Watter EEN van die volgende is 'n gekonjugeerde suur-basis-paar?

         A     H 3 O+(aq) en H 2 O(ℓ)

         B     H 3 PO 4 (aq) en H 2 O(ℓ)

         C     H 3 PO 4 (aq) en H 3 O+(aq)

         D     H 3 O+(aq) en H 2 PO −4 (aq)                                                                (2)

1.4      Watter EEN van die volgende verbindings het dipool-dipool-kragte tussen sy
         molekule?

         A     Etanaal

         B     Etaan

         C     Eteen

         D     Etyn                                                                                        (2)

Kopiereg voorbehou                                                                    Blaai om asseblief

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                             4                DBE/November 2015
                                                  NSS

1.5      Die energieveranderinge wat deur P, Q en R op die potensiële-energie-
         grafiek hieronder voorgestel word, vind gedurende 'n omkeerbare chemiese
         reaksie plaas.

                      Potensiële energie
                                                                R
                                           P

                          (kJ∙mol-1)
                                                           Q

                                               Reaksieverloop

         Watter EEN van die volgende veranderinge sal beide P en R laat afneem,
         maar Q onveranderd laat?

         A     'n Afname in volume

         B     Die byvoeging van 'n katalisator

         C     'n Afname in temperatuur

         D     'n Afname in konsentrasie                                                   (2)

1.6      Watter EEN van die volgende is 'n produk wat gedurende die hidrolise van
         bromoetaan vorm?

         A     Water

         B     Eteen

         C     Etanol

         D     Broom                                                                       (2)

1.7      Watter EEN van die volgende is die EMPIRIESE FORMULE van
         1,2-dichloroetaan?

         A     CHCℓ

         B     CH 2 Cℓ

         C     CHCℓ 2

         D     C 2 H 4 Cℓ 2                                                                (2)

Kopiereg voorbehou                                                    Blaai om asseblief

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                          5                               DBE/November 2015
                                               NSS

1.8      Die reaksie wat deur die gebalanseerde vergelyking hieronder voorgestel
         word, bereik ewewig in 'n geslote houer.

                           Cℓ 2 (g) + H 2 O(ℓ) ⇌ Cℓ─(aq) + CℓO─(aq) + 2H+(aq)

         Watter EEN van die volgende reagense sal die voorwaartse reaksie
         bevoordeel wanneer dit bygevoeg word?

         A     Waterstof

         B     Natriumchloried

         C     Waterstofchloried

         D     Natriumhidroksied                                                                       (2)

1.9      Die volgende halfreaksies vind in 'n galvaniese sel plaas:

                                           Co3+ + e- ⇌ Co2+
                                            Aℓ3++ 3e- ⇌ Aℓ

         Watter EEN van die volgende is die selnotasie vir hierdie sel?

         A      Aℓ ∣ Aℓ3+ ∥ Co3+, Co2+

         B      Aℓ ∣ Aℓ3+ ∥ Co3+, Co2+ ∣ Pt

         C      Aℓ ∣ Aℓ3+ ∥ Co2+, Co3+ ∣ Pt

         D      Pt ∣ Co2+ , Co3+ ∥ Aℓ3+ ∣ Aℓ                                                           (2)

1.10     Chloorgas (Cℓ 2 ) word deur 'n kaliumjodiedoplossing (KI) geborrel. Die
         reduseermiddel in hierdie reaksie is:

         A      Kaliumione

         B      Chloorgas

         C      Jodiedione

         D      Chloriedione                                                                           (2)
                                                                                                       [20]

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                          6                           DBE/November 2015
                                               NSS

VRAAG 2 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

Die letters A tot D in die tabel hieronder stel vier organiese verbindings voor.

           H      CH3 H                H                   H    H   O   H

A     H    C      C     C    C     C   C     H B       H   C    C   C   C   H

           CH3 H        CH2CH3          H                  H    H       H

C     CH 3 CH 2 CHO                             D      Butaan

Gebruik die inligting in die tabel om die vrae wat volg te beantwoord.

2.1       Skryf neer die:

          2.1.1        Letter wat 'n ketoon voorstel                                                 (1)

          2.1.2        Struktuurformule van die funksionele groep van verbinding C                   (1)

          2.1.3        Algemene formule van die homoloë reeks waaraan verbinding A
                       behoort                                                                       (1)

          2.1.4        IUPAC-naam van verbinding A                                                   (3)

          2.1.5        IUPAC-naam van verbinding B                                                   (2)

2.2       Verbinding D is 'n gas wat in sigaretaanstekers gebruik word.

          2.2.1        Aan watter homoloë reeks behoort verbinding D?                                (1)

          2.2.2        Skryf die STRUKTUURFORMULE en IUPAC-NAAM van 'n
                       struktuurisomeer van verbinding D neer.                                       (4)

          2.2.3        Is die isomeer in VRAAG 2.2.2 'n KETTING-, POSISIE- of
                       FUNKSIONELE isomeer?                                                          (1)

2.3       Verbinding D reageer met broom (Br 2 ) om 2-bromobutaan te vorm.

          Skryf neer die naam van die:

          2.3.1        Homoloë reeks waaraan 2-bromobutaan behoort                                   (1)

          2.3.2        Tipe reaksie wat plaasvind                                                    (1)
                                                                                                     [16]

Kopiereg voorbehou                                                              Blaai om asseblief

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                          7                                  DBE/November 2015
                                               NSS

VRAAG 3 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

3.1      Die vloeidiagram hieronder toon twee organiese reaksies. Die letter P stel 'n
         organiese verbinding voor.

                                 +              Reaksie 1             Etielpropanoaat
                      Alkohol          P

             Reaksie 2

                      Alkeen

         Gebruik die inligting in die vloeidiagram om die vrae wat volg te beantwoord.

         Skryf neer die:

         3.1.1        Tipe reaksie waarvan Reaksie 1 'n voorbeeld is                                      (1)

         3.1.2        STRUKTUURFORMULE               van       die   funksionele    groep     van
                      etielpropanoaat                                                                     (1)

         3.1.3        IUPAC-naam van verbinding P                                                         (1)

         Reaksie 2 vind in die teenwoordigheid van 'n suurkatalisator en hitte plaas.

         Skryf neer die:

         3.1.4        Tipe reaksie waarvan Reaksie 2 'n voorbeeld is                                      (1)

         3.1.5        NAAM of FORMULE van die suurkatalisator                                             (1)

         3.1.6        STRUKTUURFORMULE van die alkeen                                                     (2)

3.2       Die gekondenseerde formule van 'n polimeer word hieronder aangetoon.

                                           H      H

                                           C     C

                                           H     H
                                                           n

         Skryf neer die:

         3.2.1        STRUKTUURFORMULE van die monomeer wat gebruik word om
                      die polimeer hierbo te berei                                                        (2)

         3.2.2        Tipe polimerisasiereaksie (ADDISIE of KONDENSASIE) wat
                      gebruik word om hierdie polimeer te berei                                           (1)
                                                                                                          [10]

Kopiereg voorbehou                                                                   Blaai om asseblief

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                           8                                DBE/November 2015
                                                NSS

VRAAG 4 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

Vier verbindings van vergelykbare molekulêre massa word gebruik om die effek van
funksionele groepe op dampdruk te ondersoek. Die resultate wat verkry is, word in die
tabel hieronder getoon.

                                                        DAMPDRUK
                              VERBINDING
                                                       (kPa by 20 °C)
                         A      Butaan                       204
                         B      Propan-2-oon                 24,6
                         C      Propan-1-ol                    2
                         D      Etanoësuur                    1,6

4.1      Definieer die term funksionele groep van 'n organiese verbinding.                               (2)

4.2      Watter EEN van die verbindings (A, B, C of D) in die tabel het die:

         4.2.1        Hoogste kookpunt
                      (Verwys na die dampdrukke in die tabel om 'n rede vir die
                      antwoord te gee.)                                                                  (2)

         4.2.2        Swakste intermolekulêre kragte                                                     (1)

4.3      Verwys na die tipe intermolekulêre kragte om die verskil in die dampdruk van
         verbinding A en verbinding B te verduidelik.                                                    (3)

4.4      Die dampdruk van verbinding C en D is baie laer as dié van verbinding A
         en B. Noem die tipe intermolekulêre krag in A en B wat vir hierdie verskil
         verantwoordelik is.                                                                             (1)

4.5      Verduidelik kortliks die verskil in dampdruk tussen verbinding C en
         verbinding D.                                                                                   (2)

4.6      Gedurende 'n verbrandingsreaksie in 'n geslote houer met 'n veranderbare
         volume, reageer 8 cm3 van verbinding A (butaan) in oormaat suurstof volgens
         die volgende gebalanseerde vergelyking:

                             2C 4 H 10 (g) + 13O 2 (g) → 8CO 2 (g) + 10H 2 O(g)

         Indien die aanvanklike volume suurstof in die houer 60 cm3 was, bereken die
         TOTALE volume van die gasse wat na afloop van die reaksie in die houer
         teenwoordig is. Al die gasse in die houer is by dieselfde temperatuur en druk.                  (5)
                                                                                                         [16]

Kopiereg voorbehou                                                                  Blaai om asseblief

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                                          9                           DBE/November 2015
                                                               NSS

VRAAG 5 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

Verdunde sure, aangedui in die tabel hieronder, reageer met OORMAAT sink in elk
van drie eksperimente om waterstofgas te vorm. Die sink is heeltemal bedek met die
suur in elke eksperiment.

                     EKSPERIMENT                               VERDUNDE SUUR
                                 1                      100 cm3 van 0,1 mol∙dm-3 H 2 SO 4
                                 2                      50 cm3 van 0,2 mol∙dm-3 H 2 SO 4
                                 3                       100 cm3 van 0,1 mol∙dm-3 HCℓ

Die volume waterstofgas wat vorm, word in elke eksperiment gemeet.

5.1      Noem TWEE noodsaaklike apparate wat benodig word om die tempo van
         waterstofproduksie te bepaal.                                                                             (2)

Die grafiek hieronder is vir Eksperiment 1 verkry.

                           Volume (cm3)
                                                                        Eksperiment 1

                                          0   t1   t2     t3         Tyd (s)

Gebruik hierdie grafiek en beantwoord die vrae wat volg.

5.2      By watter tyd (t 1 , t 2 of t 3 ) is die:

         5.2.1        Reaksietempo die hoogste                                                                     (1)

         5.2.2        Massa sink wat in die fles teenwoordig is, die kleinste                                      (1)

5.3      In watter tydinterval, tussen t 1 en t 2 OF tussen t 2 en t 3 , vorm die grootste
         volume waterstofgas per sekonde?                                                                          (1)

5.4      Teken die grafiek vir Eksperiment 1 in die ANTWOORDEBOEK oor.
         Op dieselfde assestelsel, skets die grafieke wat vir Eksperimente 2 en 3
         verkry sal word. Benoem die drie grafieke duidelik as EKSPERIMENT 1,
         EKSPERIMENT 2 en EKSPERIMENT 3.                                                                           (4)

Kopiereg voorbehou                                                                            Blaai om asseblief

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                        10                               DBE/November 2015
                                             NSS

5.5      Die aanvanklike massa sink wat in elke eksperiment gebruik word, is 0,8 g.
         Die gebalanseerde vergelyking vir die reaksie in Eksperiment 3 is:

                              Zn(s) + 2HCℓ(aq) → ZnCℓ 2 (aq) + H 2 (g)

         5.5.1        Bereken die massa sink wat na voltooiing van die reaksie in
                      Eksperiment 3 in die fles teenwoordig is.                                       (5)

         5.5.2        Hoe sal die massa sink wat na voltooiing van die reaksie in
                      Eksperiment 2 in die fles teenwoordig is, met die antwoord op
                      VRAAG 5.5.1 vergelyk? Skryf slegs GROTER AS, KLEINER AS of
                      GELYK AAN neer.                                                                 (1)
                                                                                                      [15]

VRAAG 6 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

'n Onbekende gas, X 2 (g), word in 'n houer verseël en toegelaat om X 3 (g) by 300 °C te
vorm. Die reaksie bereik ewewig volgens die volgende gebalanseerde vergelyking:

                                    3X 2 (g) ⇌ 2X 3 (g)

6.1      Hoe sal die tempo waarteen X 3 (g) vorm met die tempo waarteen X 2 (g) vorm
         by ewewig vergelyk? Skryf slegs HOËR AS, LAER AS of GELYK AAN neer.                          (1)

Die reaksiemengsel word met gereelde tydintervalle ontleed. Die resultate wat verkry
is, word in die tabel hieronder aangetoon.

                             TYD         [ X2 ]             [ X3 ]
                              (s)      (mol∙dm-3)         (mol∙dm-3)
                               0           0,4                0
                               2          0,22              0,120
                               4          0,08              0,213
                               6          0,06              0,226
                               8          0,06              0,226
                              10          0,06              0,226

6.2      Bereken die ewewigskonstante, K c , vir hierdie reaksie by 300 °C.                           (4)

6.3      Meer X 3 (g) word nou by die houer gevoeg.

         6.3.1        Hoe sal hierdie verandering die hoeveelheid X 2 (g) beïnvloed?
                      Skryf VERMEERDER, VERMINDER of BLY DIESELFDE neer.                              (1)

         6.3.2        Gebruik Le Chatelier se         beginsel    om     die   antwoord     op
                      VRAAG 6.3.1 te verduidelik.                                                     (2)

Kopiereg voorbehou                                                               Blaai om asseblief

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                                                        11                     DBE/November 2015
                                                                             NSS

Die kurwes op die assestelsel hieronder (nie volgens skaal geteken nie) is uit die
resultate in die tabel op bladsy 10 verkry.

                                          Konsentrasie (mol∙dm-3)

                                                                        t1              Tyd (s)

6.4      Hoe vergelyk die tempo van die voorwaartse reaksie met dié van die
         terugwaartse reaksie by t 1 ? Skryf slegs HOËR AS, LAER AS of
         GELYK AAN neer.                                                                                                    (1)
Die reaksie word nou by 'n temperatuur van 400 °C herhaal. Die kurwes wat deur die
stippellyne hieronder aangedui word, is by hierdie temperatuur verkry.

                         Konsentrasie (mol∙dm-3)
                                                                                                  300 °C
                                                                                                  400 °C

                                                                                    Tyd (s)
6.5      Is die voorwaartse reaksie EKSOTERMIES of ENDOTERMIES? Verduidelik
         volledig hoe jy by die antwoord uitgekom het.                                                                      (4)
Die Maxwell-Boltzmann-verspreidingskurwe hieronder stel die getal deeltjies teenoor
kinetiese energie by 300 °C voor.

                                   Getal deeltjies
                                                                              300 °C

                                                                    Kinetiese energie
6.6      Teken hierdie kurwe in die ANTWOORDEBOEK oor. Op dieselfde
         assestelsel, skets die kurwe wat by 400 °C verkry sal word. Benoem die
         kurwes duidelik as 300 °C en 400 °C onderskeidelik.                                                                (2)
                                                                                                                            [15]

Kopiereg voorbehou                                                                                     Blaai om asseblief

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                           12                             DBE/November 2015
                                                NSS

VRAAG 7 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

7.1      Ammoniumchloriedkristalle, NH 4 Cℓ(s), los in water op om ammonium- en
         chloriedione te vorm. Die ammoniumione reageer met water volgens die
         gebalanseerde vergelyking hieronder:

                               NH +4 (aq) + H 2 O(ℓ) ⇌ NH 3 (aq) + H 3 O+(aq)

         7.1.1        Skryf die naam neer van die proses wat deur die onderstreepte
                      woorde beskryf word.                                                             (1)

         7.1.2        Is ammoniumchloried SUUR of BASIES in waterige oplossing?
                      Gee 'n rede vir die antwoord.                                                    (2)

7.2      'n Sekere kunsmis bestaan uit 92% ammoniumchloried. 'n Monster met 'n
         massa van x g van hierdie kunsmis word in 100 cm3 van 'n 0,10 mol∙dm-3-
         natriumhidroksied-oplossing, NaOH(aq), opgelos. Die NaOH is in oormaat.

         Die gebalanseerde vergelyking vir die reaksie is:

                         NH 4 Cℓ(s) + NaOH(aq)  NH 3 (g) + H 2 O(ℓ) + NaCℓ(aq)

         7.2.1        Bereken die getal mol natriumhidroksied waarin die monster
                      opgelos word.                                                                    (3)

         Gedurende 'n titrasie word 25 cm3 van die oormaat natriumhidroksied-
         oplossing met 'n 0,11 mol∙dm-3-soutsuuroplossing, HCℓ(aq), getitreer. By die
         eindpunt word gevind dat 14,55 cm3 van die soutsuur gebruik is om die
         natriumhidroksiedoplossing te     neutraliseer volgens      die    volgende
         gebalanseerde vergelyking:

                              HCℓ(aq) + NaOH(aq)  NaCℓ(aq) + H 2 O(ℓ)

         7.2.2        Bereken die massa x (in gram) van die kunsmismonster gebruik.                    (8)

7.3      Bereken die pH van 'n 0,5 moldm-3-natriumhidroksiedoplossing by 25 °C.                       (4)
                                                                                                       [18]

Kopiereg voorbehou                                                                Blaai om asseblief

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                           13                        DBE/November 2015
                                                NSS

VRAAG 8 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

Die volgende twee onbekende halfselle word aan leerders gegee:

Halfsel 1: Q2+ (aq) | Q(s)

Halfsel 2: Pt | R 2 (g) | R-(aq)

Tydens 'n ondersoek om die twee halfselle te identifiseer, verbind die leerders elke
halfsel om die beurt aan 'n Cd2+(aq) | Cd(s)-halfsel onder standaardtoestande. Vir elke
kombinasie van twee halfselle skryf hulle die netto selreaksie neer en meet die
selpotensiaal.

Die resultate wat vir die twee halfselkombinasies verkry is, word in die tabel hieronder
gegee.

       KOMBINASIE                NETTO SELREAKSIE                   SELPOTENSIAAL
           I                 Q (aq) + Cd(s) → Cd2+(aq) + Q(s)
                               2+
                                                                        0,13 V
              II             R 2 (g) + Cd(s) → Cd2+(aq) + 2R-(aq)       1,76 V

8.1       Skryf DRIE toestande neer wat nodig is sodat hierdie selle as standaardselle
          kan funksioneer.                                                                        (3)

8.2       Vir Kombinasie I, identifiseer:

          8.2.1       Die anode van die sel                                                       (1)

          8.2.2       Q deur 'n berekening te gebruik                                             (5)

8.3       Vir Kombinasie II, skryf neer die:

          8.3.1       Oksidasiehalfreaksie                                                        (2)

          8.3.2       NAAM of FORMULE van die metaal wat in die katode-
                      kompartement gebruik word                                                   (1)

8.4       Rangskik die volgende spesies in volgorde van TOENEMENDE oksiderende
          vermoë:

          Q2+ ; R 2 ; Cd2+

          Verduidelik volledig hoe jy by die antwoord uitgekom het. 'n Berekening word
          NIE verlang NIE.                                                                        (4)
                                                                                                  [16]

Kopiereg voorbehou                                                           Blaai om asseblief

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                      14                          DBE/November 2015
                                           NSS

VRAAG 9 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

Die vereenvoudigde diagram hieronder stel 'n elektrochemiese sel voor wat vir die
suiwering van koper gebruik word.
                                      GS-bron

              Elektrode A
                                                           Elektrode B
                                                           (onsuiwer koper)
              Elektroliet

9.1      Definieer die term elektrolise.                                                       (2)

9.2      Gee 'n rede waarom 'n gelykstroom (GS)-bron in hierdie eksperiment gebruik
         word.                                                                                 (1)

9.3      Skryf die halfreaksie neer wat by elektrode A plaasvind.                              (2)

9.4      As gevolg van klein hoeveelhede sinkonsuiwerhede in die onsuiwer koper,
         word die elektroliet met Zn2+-ione gekontamineer.

         Verwys na die aangehegte Tabel van Standaard-reduksiepotensiale om te
         verduidelik waarom die Zn2+-ione nie die suiwerheid van die koper wat tydens
         hierdie proses verkry word, sal beïnvloed nie.                                        (3)

9.5      Na afloop van die suiwering van die onsuiwer koper, is gevind dat
         2,85 x 10-2 mol koper gevorm het.

         Die aanvanklike massa van elektrode B was 2,0 g. Bereken die persentasie
         koper wat aanvanklik in elektrode B teenwoordig was.                                  (4)
                                                                                               [12]

Kopiereg voorbehou                                                        Blaai om asseblief

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                               15                         DBE/November 2015
                                                    NSS

VRAAG 10 (Begin op 'n nuwe bladsy.)

Ammoniak is 'n belangrike kunsmisstof. Groot hoeveelhede word in die nywerheid uit
waterstof en stikstof berei.

10.1     Vir die nywerheidsbereiding van ammoniak, skryf neer:

         10.1.1             Die naam van die proses wat gebruik word                                (1)

         10.1.2             'n Gebalanseerde vergelyking vir die reaksie wat plaasvind              (3)

         10.1.3             Die bron van stikstof                                                   (1)

10.2     Die opbrengs van ammoniak verander met temperatuur en druk tydens die
         nywerheidsbereiding daarvan. Die grafieke hieronder toon hoe die
         persentasie ammoniak in die reaksiemengsel wat die reaksiehouer verlaat,
         onder verskillende toestande varieer.

                             GRAFIEKE VAN DIE PERSENTASIE AMMONIAK IN
                                DIE REAKSIEMENGSEL TEENOOR DRUK

                                                                            300 °C

             Persentasie
                                                                            400 °C
                                                                            500 °C

                                               Druk (atmosfeer)

         10.2.1             Gebruik die toepaslike grafiek om die persentasie ammoniak wat
                            by 240 atmosfeer en 400 °C in die reaksiemengsel teenwoordig is,
                            te skat.                                                                (1)

         10.2.2             Noem TWEE voordele van die gebruik van hoë druk wanneer
                            ammoniak berei word.                                                    (2)

         10.2.3             Die voordeel van die gebruik van 'n lae temperatuur is die hoë
                            persentasie ammoniak wat vorm. Wat is die nadeel van die gebruik
                            van 'n lae temperatuur?                                                 (1)

10.3     Ammoniak word ook in die bereiding van ander kunsmisstowwe soos
         ammoniumnitraat gebruik. Bereken die massa stikstof in 'n 50 kg-sak suiwer
         ammoniumnitraatkunsmis.                                                                    (3)
                                                                                                    [12]

                                                                                     TOTAAL:        150

Kopiereg voorbehou

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                                                                                   DBE/November 2015
                                                                 NSS

                                DATA FOR PHYSICAL SCIENCES GRADE 12
                                        PAPER 2 (CHEMISTRY)

                         GEGEWENS VIR FISIESE WETENSKAPPE GRAAD 12
                                    VRAESTEL 2 (CHEMIE)

TABLE 1: PHYSICAL CONSTANTS/TABEL 1: FISIESE KONSTANTES

NAME/NAAM                                      SYMBOL/SIMBOOL                          VALUE/WAARDE
Standard pressure
                                                               pθ                        1,013 x 105 Pa
Standaarddruk
Molar gas volume at STP
                                                               Vm                        22,4 dm3∙mol-1
Molêre gasvolume by STD
Standard temperature
                                                               Tθ                                273 K
Standaardtemperatuur
Charge on electron
                                                                e                         -1,6 x 10-19 C
Lading op elektron
Avogadro's constant
                                                               NA                       6,02 x 1023 mol-1
Avogadro-konstante

TABLE 2: FORMULAE/TABEL 2: FORMULES

       m                                                         N
  n=                                                        n=
       M                                                         NA
       n                                 m                        V
  c=         or/of                  c=                      n=
       V                                 MV                       Vm
  c a v a na
         =                                                  pH = -log[H 3 O+]
  c b v b nb

  K w = [H 3 O+][OH-] = 1 x 10-14 at/by 298 K

  Eθcell = Eθcathode − Eθanode / E θsel = E katode
                                            θ
                                                   − E θanode

  or/of
  E θcell = E reduction
              θ
                        − E θoxidation / E θsel = E reduksie
                                                    θ
                                                             − E θoksidasie

  or/of
  E θcell = E oxidising
              θ                   θ                  θ       θ                  θ
                        agent − E reducing agent / E sel = E oksideermiddel − E reduseermiddel

Kopiereg voorbehou

### Page 17

Fisiese Wetenskappe/V2
                                               Downloaded from hlayiso.com                                                                                                                  DBE/November 2015
                                                                                                NSS
                                                                TABLE 3: THE PERIODIC TABLE OF ELEMENTS
                                                               TABEL 3: DIE PERIODIEKE TABEL VAN ELEMENTE

       1           2           3           4           5           6           7           8           9           10          11           12       13          14         15           16          17         18
      (I)         (II)                                                                                                                              (III)       (IV)        (V)         (VI)        (VII)      (VIII)
                                                                                   Atomic number
        1                                        KEY/SLEUTEL                         Atoomgetal                                                                                                                   2
2,1    H                                                                                                                                                                                                        He
        1                                                                                  29                                                                                                                    4
        3           4                             Electronegativity                                        Symbol                                        5           6           7           8           9       10
                                                                                     1,9   Cu
1,0    Li   1,5    Be                            Elektronegatiwiteit
                                                                                           63,5
                                                                                                           Simbool                                2,0    B    2,5    C    3,0    N    3,5   O     4,0    F      Ne
       7             9                                                                                                                                  11          12          14          16          19       20
       11           12                                                                                                                                  13          14          15          16          17       18
0,9   Na    1,2   Mg                                           Approximate relative atomic mass                                                   1,5   Aℓ    1,8   Si    2,1    P    2,5    S    3,0   Cℓ       Ar
       23           24                                         Benaderde relatiewe atoommassa                                                           27          28          31          32          35,5     40
       19           20         21          22          23          24          25          26          27          28          29           30          31          32          33          34           35      36
0,8    K    1,0    Ca    1,3   Sc    1,5   Ti    1,6    V    1,6   Cr    1,5   Mn    1,8   Fe    1,8   Co    1,8   Ni    1,9   Cu     1,6   Zn    1,6   Ga    1,8   Ge    2,0   As    2,4   Se    2,8   Br       Kr
       39           40         45          48          51          52          55          56          59          59          63,5         65          70          73          75          79          80       84
       37           38         39          40          41          42          43          44          45          46           47          48          49          50          51          52          53       54
0,8   Rb    1,0    Sr    1,2   Y     1,4   Zr          Nb    1,8   Mo    1,9   Tc    2,2   Ru    2,2   Rh    2,2   Pd    1,9   Ag     1,7   Cd    1,7   In    1,8   Sn    1,9   Sb    2,1   Te    2,5    I       Xe
       86           88         89          91          92          96                      101         103         106         108          112         115         119         122         128         127      131
       55           56         57          72          73          74          75           76          77          78         79           80          81          82           83         84           85      86
0,7   Cs    0,9    Ba          La    1,6   Hf          Ta          W           Re          Os           Ir         Pt          Au           Hg    1,8   Tℓ    1,8   Pb    1,9   Bi    2,0   Po    2,5   At      Rn
      133          137         139         179         181         184         186         190         192         195         197          201         204         207         209
       87           88          89
0,7    Fr   0,9    Ra          Ac                      58          59      60              61          62          63          64           65          66          67          68          69          70      71
                   226
                                                   Ce          Pr          Nd         Pm          Sm           Eu          Gd           Tb          Dy          Ho          Er          Tm          Yb         Lu
                                                   140         141         144                        150      152         157          159         163         165         167         169         173        175
                                                       90          91      92              93          94          95          96           97          98          99      100         101         102        103
                                                   Th          Pa              U       Np             Pu      Am          Cm            Bk          Cf          Es          Fm          Md          No          Lr
                                                   232                     238

Kopiereg voorbehou

### Page 18

Downloaded from hlayiso.com
Fisiese Wetenskappe/V2                                                                                                                                    DBE/November 2015
                                                                                                                 NSS
                                                                           TABLE 4A: STANDARD REDUCTION POTENTIALS
                                                                           TABEL 4A: STANDAARD-REDUKSIEPOTENSIALE
                                                                                                                                                 θ
                                                                                 Half-reactions/Halfreaksies                                     E (V)
                                                                                                           −                −
                                                                                         F 2 (g) + 2e            ⇌     2F                        + 2,87
                                                                                                3+         −                    2+
                                                                                           Co           +e       ⇌     Co                        + 1,81
                                                                                                +
                                                                                 H 2 O 2 + 2H +2e−               ⇌     2H 2 O                    +1,77
                                                                                   −     +                                      2+
                                                                               MnO 4 + 8H + 5e−                  ⇌     Mn             + 4H 2 O   + 1,51
                                                                                                             −                  −
                                                                                        Cℓ 2 (g) + 2e            ⇌     2Cℓ                       + 1,36
                                                                                    2−     +                                     3+
                                                                             Cr 2 O 7 + 14H + 6e−                ⇌     2Cr            + 7H 2 O   + 1,33
                                                                                               +           −
                                                                                O 2 (g) + 4H + 4e                ⇌     2H 2 O                    + 1,23
                                                                                                +            −                  2+
                                                                                MnO 2 + 4H + 2e                  ⇌     Mn             + 2H 2 O   + 1,23
                                                                                          2+
                                                                                        Pt + 2e−                 ⇌     Pt                        + 1,20
                                                                                        Br 2 (ℓ) + 2e−           ⇌     2Br−                      + 1,07
                                                                                   −     +
                                                                                NO 3 + 4H + 3e−                  ⇌     NO(g) + 2H 2 O            + 0,96

                                                                                                                                                              Increasing reducing ability/Toenemende reduserende vermoë
                                                                                               2+            −
                                                                                         Hg         + 2e         ⇌     Hg(ℓ)                     + 0,85
                                                                                                    +
                                                                                            Ag + e−              ⇌     Ag                        + 0,80

             Increasing oxidising ability/Toenemende oksiderende vermoë
                                                                                    −     +
                                                                                 NO 3 + 2H + e−                  ⇌     NO 2 (g) + H 2 O          + 0,80
                                                                                                3+                          2+
                                                                                           Fe           + e−     ⇌     Fe                        + 0,77
                                                                                               +
                                                                                O 2 (g) + 2H + 2e−               ⇌     H2O2                      + 0,68
                                                                                                           −                −
                                                                                              I 2 + 2e           ⇌     2I                        + 0,54
                                                                                                    +      −
                                                                                            Cu + e               ⇌     Cu                        + 0,52
                                                                                               +
                                                                                 SO 2 + 4H + 4e−                 ⇌     S + 2H 2 O                + 0,45
                                                                                 2H 2 O + O 2 + 4e−              ⇌     4OH−                      + 0,40
                                                                                               2+            −
                                                                                         Cu         + 2e         ⇌     Cu                        + 0,34
                                                                                   2−           +
                                                                                SO 4 + 4H + 2e−                  ⇌     SO 2 (g) + 2H 2 O         + 0,17
                                                                                                2+         −                    +
                                                                                           Cu           +e       ⇌     Cu                        + 0,16
                                                                                               4+            −                  2+
                                                                                          Sn        + 2e         ⇌     Sn                        + 0,15
                                                                                               +
                                                                                    S + 2H + 2e−                 ⇌     H 2 S(g)                  + 0,14
                                                                                                +            −
                                                                                          2H + 2e                ⇌     H 2 (g)                    0,00
                                                                                               3+
                                                                                          Fe        + 3e−        ⇌     Fe                        − 0,06
                                                                                               2+
                                                                                          Pb        + 2e−        ⇌     Pb                        − 0,13
                                                                                               2+
                                                                                          Sn        + 2e−        ⇌     Sn                        − 0,14
                                                                                               2+
                                                                                          Ni        + 2e−        ⇌     Ni                        − 0,27
                                                                                               2+            −
                                                                                         Co         + 2e         ⇌     Co                        − 0,28
                                                                                               2+
                                                                                         Cd         + 2e−        ⇌     Cd                        − 0,40
                                                                                                3+         −                2+
                                                                                           Cr           +e       ⇌     Cr                        − 0,41
                                                                                               2+
                                                                                          Fe        + 2e−        ⇌     Fe                        − 0,44
                                                                                               3+
                                                                                          Cr        + 3e−        ⇌     Cr                        − 0,74
                                                                                               2+
                                                                                          Zn        + 2e−        ⇌     Zn                        − 0,76
                                                                                                             −                               −
                                                                                        2H 2 O + 2e              ⇌     H 2 (g) + 2OH             − 0,83
                                                                                               2+
                                                                                          Cr        + 2e−        ⇌     Cr                        − 0,91
                                                                                              2+
                                                                                         Mn         + 2e−        ⇌     Mn                        − 1,18
                                                                                               3+
                                                                                          Aℓ        + 3e−        ⇌     Aℓ                        − 1,66
                                                                                              2+           −
                                                                                         Mg         + 2e         ⇌     Mg                        − 2,36
                                                                                                    +
                                                                                            Na + e−              ⇌     Na                        − 2,71
                                                                                               2+
                                                                                         Ca         + 2e−        ⇌     Ca                        − 2,87
                                                                                               2+            −
                                                                                          Sr + 2e                ⇌     Sr                        − 2,89
                                                                                               2+
                                                                                          Ba        + 2e−        ⇌     Ba                        − 2,90
                                                                                                    +        -
                                                                                            Cs + e               ⇌     Cs                        - 2,92
                                                                                                    +
                                                                                               K + e−            ⇌     K                         − 2,93
                                                                                                    +
                                                                                               Li + e−           ⇌     Li                        − 3,05
Kopiereg voorbehou

Text truncated here. Open the document page to read the rest.

## Related documents

- [L 2015 SEPT Chemistry P 2](https://www.hlayiso.com/library/l-2015-sept-chemistry-p-2/4c013ce1-aa80-4370-aeb9-dae00c069fbd) — Physical Sciences · QP · 2015
- [MP Paper 2](https://www.hlayiso.com/library/mp-paper-2/eccab6bc-6ca5-4d14-956a-0c8304dc967f) — Physical Sciences · QP · 2015
- [Physical Sciences P2 June July 2015 Afr](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-p2-june-july-2015-afr/4cd3d74a-4040-44cb-89c0-64a46ed7a139) — Physical Sciences · QP · 2015 · Afr
- [WC 2015 SEPT Winelands Chemistry P 2](https://www.hlayiso.com/library/wc-2015-sept-winelands-chemistry-p-2/28490db9-ab62-44aa-a595-f5867a834525) — Physical Sciences · QP · 2015
- [Physical Sciences P2 Nov 2023 Eng](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-p2-nov-2023-eng/493b6a43-3d96-49f4-8740-242e62b2caad) — Physical Sciences · QP · 2023 · Eng
- [Physical Sciences P2 Nov 2022 Afr](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-p2-nov-2022-afr/091d5dd7-752f-479a-a19a-c28ceee6063f) — Physical Sciences · QP · 2022 · Afr

## More from Grade 12 Physical Sciences

- [Pysical Sciences P2 Memo AfrEng watermark](https://www.hlayiso.com/library/pysical-sciences-p2-memo-afreng-watermark/cb0c7842-3512-4579-a012-a91b31f09008) — Memo · 2025
- [PHY SC P1 MEMO GR 12 SEPT 2025 E+A watermark](https://www.hlayiso.com/library/phy-sc-p1-memo-gr-12-sept-2025-e-a-watermark/ee8fc295-8eb6-4163-acb0-c6d2b3dec26f) — Memo · 2025
- [Physical Sciences Physics Grade 12 NSC MEMO P1 May June 2025 Limpopo](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-physics-grade-12-nsc-memo-p1-may-june-2025-limpopo/82f7a5dc-e27f-400b-84ae-bcf3217097d6) — Memo · 2025
- [Physical Sciences Physics Grade 12 NSC MEMO P2 May June 2025 Limpopo](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-physics-grade-12-nsc-memo-p2-may-june-2025-limpopo/f2cd1409-6db0-4f23-b078-ce944b93c2b5) — Memo · 2025
- [Physics Grade 12 NSC P1 MEMO September 2025 Limpopo](https://www.hlayiso.com/library/physics-grade-12-nsc-p1-memo-september-2025-limpopo/ee326b2b-8480-42f2-8ce0-7bcf6229bde6) — Memo · 2025
- [Physical Sciences Physics Grade 12 NSC QP P1 May June 2025 Mpumalanga](https://www.hlayiso.com/library/physical-sciences-physics-grade-12-nsc-qp-p1-may-june-2025-mpumalanga/d9c5f1c3-bd6c-468e-a50a-f6b40782c695) — QP · 2025

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
