# Sesotho FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2017 Question Paper

> Grade 12 Sesotho FAL Paper 1 question paper from the NSC June Exam 2017, 12 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-may-june-2017/5c025511-bd5e-439c-b74c-750edd79d427
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Sesotho FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Sesotho
- Document type: Question paper
- Year: 2017
- Exam period: NSC June Exam
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 12

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Sesotho FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/sesotho-fal) › [Sesotho FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2017 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-may-june-2017/5c025511-bd5e-439c-b74c-750edd79d427)

## About this document

Sesotho Fal · Grade 12 · NSC June Exam · 2017 · sesotho. Question paper, 12 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Sesotho FAL P1 May June 2017 Memo](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-may-june-2017-memo/e6d38557-7915-405a-9a0a-9e7278bf0ec1) — Memo · 2017 · Sesotho

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                   SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS

                 SESOTHO PUO YA TLATSETSO YA PELE (FAL)

                                   PAMPIRI YA PELE (P1)

                                                2017

                                                                     MATSHWAO: 80

                                                                   NAKO: Dihora tse 2

                               Pampiri ena e na le maqephe a 12.

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                     Phetla

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          2                           DBE/2017
                                                  NSC

DITAELO HO MOHLAHLOBUWA

1.        Pampiri ena e arotswe DIKAROLO TSE THARO, e leng:

          KAROLO YA A:            Tekokutlwisiso              (30)
          KAROLO YA B:            Kgutsufatso                 (10)
          KAROLO YA C:            Tshebediso ya puo           (40)

2.        Araba dipotso TSOHLE.

3.        Qala karolo E NNGWE le E NNGWE leqepheng le letjha.

4.        Seha mola qetellong ya karolo e nngwe le e nngwe.

5.        Nomora dikarabo tsa hao feela jwalo ka ha dipotso di nomorilwe pampiring ya
          dipotso.

6.        Tlola mola dipakeng tsa dikarabo tsa hao.

7.        Tsepamisa maikutlo haholo mopeletong le popong ya dipolelo tse
          nepahetseng.

8.        O eletswa ho sebedisa nako ya hao tjena:

          KAROLO YA A: Metsotso e 50
          KAROLO YA B: Metsotso e 30
          KAROLO YA C: Metsotso e 40

9.        Ngola ka mongolo o makgethe, mme o balehang.

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                       Phetla

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          3                             DBE/2017
                                                  SCE

KAROLO YA A: TEKOKUTLWISISO

Karolong ena o fuwe mefuta E MMEDI ya ditema. Bala le ho boha tema e nngwe le
E NNGWE, ebe o araba dipotso tse hlahang tlasa yona. Araba ka lentswe le le leng
feela moo ho hlokehang, ntle le haeba potso e hloka tlhaloso kapa karabo e teletsana.

POTSO YA 1

Bala tema ena e latelang ka hloko, ebe o araba dipotso tse hlahang tlasa yona.

TEMA YA A

Ke mantsiboya,Tahleho o fihla lapeng ka mora mosebetsi. Tsatsing leo o ile a sebetsa ha
bohloko hobane mohatsae a ile a kgutla mosebetsing esale hoseng ka baka la ho kula.

TAHLEHO:             Dumela mme.

MMATAHLEHO: Dumela ngwanaka, mohatsao o kae na kajeno ha o tla o le mong?

TAHLEHO:             (Ka ho makala.) O bua jwang na mme?                                   5

MMATAHLEHO: Ke bua jwang ha ke reng? Ke o botsa hore na mohatsao o
            kae kajeno?

TAHLEHO:             Na Dipuo ha a ka a fihla lapeng moo?

MMATAHLEHO: (Ka ho makala.) A fihla neng pele ho wena athe le ye le
            fihle mmoho?                                            10

TAHLEHO:             Dipuo o tlohile mosebetsing mane hoseng, e le motho ya tlang
                     lapeng ka baka la ho se phele hantle. Jwale ha ke utlwisise ha o
                     re ha a eso fihle lapeng mona.

MMATAHLEHO: Tjhe, mohlomong o robetse ka phaposing ya lona ka mane. Le nna
            ke ne ke le siyo ke le phupung ya Mmametsi. Ke qeta ho fihla hona 15
            jwale. Mohlomong o fihlile ke le siyo yaba o a ithoballa. (Tahleho o
            kena ka phaposing mme o fumana ho se motho, ha e se lengolo
            betheng.)

TAHLEHO:             Banna! Ebe lengolo lena le bolela eng? Mongolo ona ke wa Dipuo.
                     (Tahleho a nka lengolo, a le bala.)                             20

                     Moratuwa

                     Ke elelletswe hore o a nthata. E, ke se ke elelletswe hore o nthata
                     jwalo ka ha le nna ke o rata. Ke elelletswe hape hore ke o kentse
                     tsietsing ha ke re, re yo phela haeso le mme ya se nang bophelo.

                     Mohlomong ho realo ha ka, ho fokoditse le ho qephisa lerato leo 25
                     o neng o nthata ka lona, empa o tla ntshwarela hobane ha ho
                     kamoo nka etsang kateng. Ke tsamaile, ke ile lapeng, Matswapong.

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                          Phetla

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          4                              DBE/2017
                                                  SCE

                     Haeba o ntse o nthata jwalo ka ha ke hopola hore o a nthata, o tla
                     ntatela, mme re tla boela re phela ha monate le wena, ka lerato leo
                     re ratanang ka lona empa haeba batho bao ke elelletsweng hore 30
                     ba ntlhoile, mme ha ba ntakaletse letho le letle lefatsheng, wena o a
                     ba qenehela, ha ho nang.

                     Sala hantle.
                     Nna Dipuo.

                     (Ho kena Mmatahleho.)                                                35

MMATAHLEHO: Na o mo fumane jwale ha o nyamelletse tjee?

TAHLEHO:             Ha ke a mo fumana. O se a ile Matswapong moo ke neng ke ntse
                     ke le bolella tsa teng. Ke a kgolwa o le utlwile maobane ha le ntse
                     le mo sehollaka mona. Ke tla mo latela ke ilo bona hore o fihlile
                     hantle na.                                                          40

MATAHLEHO:           Ao, ruri ha re sa tseba. (Ho kena Matobako.)

MATOBAKO:            Molato!

MMATAHLEHO: Mehlolo!

TAHLEHO:             Ha ke sa mamela letho. Mosadi wa ka o ile ka baka la lona.
                     (O a phutha, o tswa le tse tswang.)                                  45

                     (Ke ka tereneng e lebang Matswapong. Tahleho o dutse le banna
                     ba babedi.)

MONNA WA             Hela wa thaka, o re o lebisa kae na weso?
PELE:

TAHLEHO:             Ke lebisa kwana Matswapong ntate.

MONNA WA             Be! Athe o leba hona kwana moo re yang? Ke hantle wa thaka re tla    50
PELE:                tsamaisana tsela.

TAHLEHO:             Tjhe, ke … ke … ha se haeso. Ke mpa ke eta feela.

MONNA WA             O, ke a bona weso. Ke hantle ha e se haeno mono monna. Tulo eo
BOBEDI:              e tumme ka mekgwa e mebe haholo.

MONNA WA             E, yona e hlile e lebitso le lebe haholo.                            55
PELE:

TAHLEHO:             E tumme ka dife tse mpe hakaalo benghadi?

MONNA WA             Hao monna! Na ha o tsebe ntho e tummeng hakaale?
BOBEDI:

TAHLEHO:             Tjhe, ha ke hlile ha ke tsebe ntate. Sebaka seo ha ke se nepisise
                     hantle. Ke nne ke utlwautlwele feela ka sona.

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                          Phetla

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          5                                        DBE/2017
                                                  SCE

MONNA WA             Sebaka seo se tumme ka boloi monna. Ho thwe basadibaholo ba 60
PELE:                teng ba babe haholo ka methokgong ka mona monna. Ha ba
                     tanakellwe. Ba ka o jesa jwang o se kgomo bommamesana ba moo!
                     Ho thwe basadi ba mono ke bommadiatheng monna! Monna ha
                     a sa itlhokomele, o phakisa a beha matsoho phatleng, llo a lle
                     sa mmokotsane! Dillo e ba bohobe ba hae.                       65

TAHLEHO:             Tjhe, tseo ke qala ho di utlwa. Ruri tseo di ntjha tsebeng tsa ka.
                     Na ba hlile ba babe hakaalo?

MONNA WA             Monna, o itlhokomele haholo motseng oo weso. Ke utlwa ho thwe
BOBEDI:              mehlala ya tsohle tse mpe e fumanwa ho oo motse wa
                     Matswapong. O hlokomele mehato ya hao. Ke a o eletsa weso.    70
                           [E qotsitswe le ho lokiswa ho tswa bukeng ya Tahleho, KPD Maphalla, 1980]

1.1       Bolela lebitso la mohatsa Tahleho.                                                             (1)

1.2       Nehelana ka sebaka seo ditaba tsa qotso e ka hodimo di etsahallang ho sona
          pele Tahleho a kopana le banna ba babedi.                                                      (1)

1.3       Ke polelo efe e nnetefatsang hore Tahleho o ne a sa tsebe moo mohatsae a
          neng a le teng? (Sheba mela 1–7)                                                               (1)

1.4       Ke lentswe lefe le nang le moelelo o tshwanang le wa 'lepato' temeng?
          (Sheba mela ya 15–17)                                                                          (1)

1.5       Hobaneng ha Mmatahleho a ne a sa bona ha ngwetsi ya hae e fihla kapa
          e tsamaya? (Sheba mela ya 16–18)                                                               (1)

1.6       Tahleho o ne a nahana hore ke lebaka lefe le neng le entse hore mohatsae
          a tsamaye habo? (Sheba mela ya 37-39)                                                          (1)

1.7       Ho ya ka tema, ke dintho dife TSE PEDI tseo Matswapong e tsebahalang ka
          tsona? (Sheba mela ya 60–65)                                                                   (2)

1.8       Ketso ya mohatsa Tahleho ya ho ngala bohadi, e dumellana jwang le sebaka
          sa Matswapong moo a tswang teng?                                                               (2)

1.9       Kgetha karabo e nepahetseng ho tse latelang, o be o nehelane ka lebaka la
          karabo ya hao. Karabo ena ya Tahleho ho batswadi ba hae, 'Ha ke sa
          mamela letho. Mosadi wa ka o ile ka baka la lona', e re lemosa hore Tahleho
          ke motho ya sa … dintho tse etsahalang bophelong ba hae.

          A    nahanisiseng
          B    amoheleng
          C    hopoleng
          D    hlakisiseng                                                                               (2)

1.10      Ditaba tsa banna ba Matswapong bao Tahleho a kopaneng le bona ka
          tereneng e yang Matswapong di hlahisa leeme/kgethollo jwang?                                   (2)

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                                     Phetla

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1           6                                         DBE/2017
                                                   SCE

1.11      Ditaba tsa lengolo le ngolletsweng Tahleho di totobatsa sehalo sa mofuta
          ofe? Nehelana ka lebaka la karabo ya hao.                                                        (2)
1.12      Bolela hore polelo e latelang ke Nnete kapa Mafosi. O be o nehelane
          ka lebaka la karabo ya hao.
          Dipuo o ne a tella batswadi ba Tahleho.                                                          (2)
1.13      Maele ana, 'pelo e ja serati', a dumellana le ketsahalo efe temeng ee?                           (2)
1.14      Ke keletso ya mofuta ofe eo o neng o ka e fa Tahleho mabapi le kopo
          ya mohatsae ya hore ba ilo dula le mmae ya kulang Matswapong?                                    (2)
1.15      Nehalana ka lebaka le dumellanang le polelo e latelang.
          Ketso ya Tahlelo ya ho sala mohatsae morao, e bontsha ho hloka boikemelo.                        (2)
TEMA YA B
Bekeng ena ho lebelletswe maemo a latelang a boemo ba lehodimo Thekong:

                                            [Se qotsitswe ho tswa http//www.google/images/weather.co.za]

1.16      Bolela molemo wa tema e ka hodimo bathong.                                                       (1)
1.17      Ke matsatsi a makae a beke ao ho lemoswang setjhaba ka ona temeng e ka
          hodimo?                                                                                          (1)
1.18      Boemo ba lehodimo ba Labohlano bo fapana jwang le ba Moqebelo?                                   (2)
1.19      Nehelana ka lebaka le dumellanang le polelo e latelang.

          Ha ho makatse ho bona boemo ba lehodimo ba Labone bo fapana haholo le
          ba Labobedi.                                                                                     (2)
                                                        MATSHWAO OHLE A KAROLO YA A:                       30
Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                                       Phetla

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          7                                          DBE/2017
                                                  SCE

KAROLO YA B: KGUTSUFATSO

POTSO YA 2

Bala ditaba tsa tema e latelang, ebe o di kgutsufatsa ka ho ngola dintlha tse supileng,
tse bontshang kamoo o ka qobang/ipaballang kgahlano le ho tshwarwa ke lehlaba
la mokokotlo kateng.

DITAELO

1.     Ngola dipolelo TSE SUPILENG, tse phethahetseng. Mantswe e be A SA
       FETENG a 70.
2.     Nomora dipolelo tsa hao ho tloha ho 1 ho ya ho 7.
3.     Ngola ntlha E LE NNGWE feela polelong ka nngwe.
4.     Ngola ka mantswe A HAO.
5.     Qetellong ya kgutsufatso ya hao, bontsha palo ya mantswe ao o a sebedisitseng
       ka masakaneng.

TEMA YA C

                QOBA HO TSHWARWA KE LEHLABA LA MOKOKOTLO

Batho ba bangata ba hlaselwa ke lehlaba la mokokotlo ba sa tsebe hore ho bobebe ho
le qoba. Ka mehla ho thwe boipaballo bo molemo ho feta setlhare.

Hangata lehlaba la mokokotlo le kgathatsa batho ba sebetsang mesebetsi e fapaneng.
Batho ba bang ba kakasa dintho tse boima mesebetsing ya bona. Ho qoba ho
tshwarwa ke lehlaba lena, ba lokela hore ba se jare ntho e boima ka lehetla le le leng
nako e telele. Kgafetsa ba etse hore mahetla a phomotsane. Ho ka ba molemo ha
dintho tse ding tse boima di ke ke tsa hulwa empa di sututswe.

Ha e le hore o theola se itseng sebakeng se phahameng, o se ke wa se nanabela ka
tsela e sarollang mmele haholo. Hlwella setulong kapa lereng hobane sena se tla
o thusa hore o se ikutlwise bohloko.

Dibethe le mesamo eo re e sebedisang le tsona di na le seabo se seholo ho
tshwarweng ke mofuta ona wa lehlaba. Motho ka mong o lokela ho etsa bonnete hore
o robala materaseng a kgathollang mmele. Sebedisa mosamo o tla dumella mokokotlo
wa hao ho otloloha hantle. Tsela ya ho robala le yona e ka bakela batho mathata.
Ditsebi di re ho molemo ho robala ka lehlakore e seng o kakalletse.

Nakong eo o iketlileng kapa o kgannang, dula o ntse o fetofetola mokgwa oo o dutseng
ka wona. O se ke wa dula kapa wa ema nqa e le nngwe nako e telele hobane ho etsa
jwalo, ho bakela mokokotlo kgatello e kgolo.

          [E qotsitswe le ho fetolelwa le ho lokiswa ho tswa bukeng ya Health Tips, Medway Stein 1999]

                                                       MATSHWAO OHLE A KAROLO YA B:                        10

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                                       Phetla

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          8                                      DBE/2017
                                                  SCE

KAROLO YA C: TSHEBEDISO YA PUO
POTSO YA 3
Bala papatso o be o araba dipotso tsa manollo ya setshwantsho le tshebediso ya puo.

TEMA YA D

         [E qotsitswe le ho lokiswa ho tswa ho makasine wa Your Family,Tlhakubele 2015]

3.1       Ke eng e bapatswang papatsong ee?                                                           (1)
3.2       Sehlahiswa seo o se boletseng ho 3.1 ka hodimo se reretswe bomang?                          (1)
3.3       Sehlahiswa seo o se boletseng ho 3.1 ka hodimo se fumaneha hokae?                           (1)
3.4       Bolela molemo O LE MONG wa sehlahiswa se bapatswang.                                        (1)
3.5       Nehelana ka lewa le LE LENG leo mmapatsi a le sebedisitseng ho hohela
          maikutlo a bareki. Nehelana ka lebaka la karabo ya hao.                                     (2)
3.6       Kgetha karabo e nepahetseng ho tse latelang: Puo ya mmele ya batho ba
          papatsong e tshehetsa mantswe ana; 'ITSHEPE KA SUN SURE' jwang?
          A    Difahleho tsa bona di bontsha thabo.
          B    Ba kgatholohile ha monate.
          C    Ba pepesitse mmele ya bona letsatsing.
          D    Dikarabo tsohle di nepahetse.                                                          (1)

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                                  Phetla

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          9                                          DBE/2017
                                                  SCE

3.7       Kgetho ya tshebediso ya mantswe ana, '… lelapa la hao, … lelapa lohle'
          e thusa mmapatsi jwang papatsong ya sehlahiswa sa hae?                                          (1)
3.8       Hlalosa kamoo papatso ena e totobatsang tshekamelo/leeme kateng.                                (2)
                                                                                                          [10]
POTSO YA 4
Bala ditaba tsa khathunu ena, o ntano araba dipotso tse tla e latela.
TEMA YA E

                                          [E qotsitswe le ho lokiswa ho tswa koranteng ya Sowetan, 14/01/16]

4.1       Batho ba khathunung ee ba buisana ka ditaba dife?                                               (1)
4.2       Ke dintho dife TSE PEDI khathunung tse nnetefatsang hore Tau o otluwe?                          (2)
4.3       Re tseba kang hore ditaba tsa Tsebo di monahanong wa hae?                                       (1)
4.4       Ke ntho efe e bontshang phoqo khathunung ena? Nehelana ka lebaka.                               (2)
4.5       Kgetha karabo e nepahetseng ho tse latelang, o be o nehelane ka lebaka la
          karabo ya hao. Koranta le dino di sebediswa ka sepheo sefe se tshwanang ke
          batho ba khathunung?
          A     Ba ikgatholla ka tsona.
          B     Ba fuputsa tlhahisoleseding ka tsona.
          C     Ba iphodisa ka tsona.
          D     Ha ho karabo e nepahetseng.                                                               (2)
4.6       Puo ya mmele ya Tsebo e dumellana le ditaba tsa hae. Tshehetsa polelo
          eo ka lebaka.                                                                                   (2)
                                                                                                          [10]

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                                      Phetla

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          10                                        DBE/2017
                                                  SCE

POTSO YA 5

5.1       Bala ditaba tsa temana ena, o ntano araba dipotso tse tla e latela.

          TEMA YA F

          Tlatsa dikgeo tse seratswaneng ka mantswe a nepahetseng, ho tswa
          lebokosong le ka tlase a fang seratswana sena moelelo o phethahetseng.
          Ithuse ka mantswe a latelang:

            he;   tabanyana;      moholo;      ya;   hlooho;    feela    mantsweng;       hotetsa

          (Nomora karabo e nepahetseng feela (5.1.1–5.1.8).)

                           HO WENA NATONA MORATUWA, KATLEHO!

          'Samina, ke na le (5.1.1) … eo ke batlang ho e bua.' Ho realo Natona a ntsha
          sakerete. Ha a ntse a se (5.1.2) …, Samina a dula setulong ho bonahala hore
          o thabile. O ne a thabetse ho fumana monyetla wa ho ba le Natona (5.1.3) …

          Natona a mo (5.1.4) … ka mahlo a ntse a ja masapo a (5.1.5) … Motsotsong
          oo, Samina a futhumala ha monate.

          SAMINA:         Natona, keng? Bua tsa hao o tswe o mpha sebaka sa ho kopa
                          seo e leng kgale ke labalabela ho se kopa.

          NATONA:         Na o sa hopola tjhelete yane eo o ntshepisitseng yona? Ebe
                          o ntse o le (5.1.6) … ao a hao?

          SAMINA:         Ao, Natona. Na nka o kwenehela? (A mo sheba butle, mahlo
                          a hae a mo bala ditho).

          NATONA:         Ruri ke a leboha. Tsa hao ke dife (5.1.7) …?

          SAMINA:         Na o ka ya le nna tantsheng ya baithuti yunivesithing
                          Moqebelong o tlang?

          NATONA:         Ao, ke yona feela ntho eo e sa leng o batla ho e kopa? Ke tla
                          thabela ho ya le wena leha ke qetetse kgale ho tantsha. Na e tla
                          be e le mokete o (5.1.8) …?

                              [E qotsitswe le ho lokiswa botjha ho tswa bukeng ya Peo ena e jetswe ke
                                                                             wena, IM Moephuli, 1982]     (8)

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                                      Phetla

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          11                               DBE/2017
                                                  SCE

          Bala ditaba tsa temana ena, o ntano araba dipotso tse tla e latela.

          TEMA YA G

                          MEHLOLO KE DINOHA MESENENE KE BATHO!

         'Ko, ko, koo … o … Na ho na le batho moo haeso?'

         MMADISEBO: Ho a kenwa bo! Batho ba ka ya hokae lebatameng le lekaale?

         RAMALEKE:          Hei, o re nka di tseba ntho tsa lona kgomohadi eso? A ke re
                            lona le tjhaka neng le neng feela?

         MMADISEBO: Ao, batho! Na rona re se re le Bommatseleng? O mo fumane
                    a ntse a eya jwang mokudi wa rona ha e le moo eka
                    o sulafalletswe?

         RAMALEKE:          Mang? Kgidi! Ruri o hle o tswe tabeng eo, mme ebe
                            o tswetse ruri.

         MMADISEBO: Ho tla ba jwang na basadi?

         RAMALEKE:          O re ho tla ba jwang? Mamela ke o jwetse. Mokudi eo, ke mo
                            fumane a pharame fatshe. Dipitsa di le mona pela hae.
                            A nyofa sa lekgoba le balehileng kgolehong. Ha ho mokudi
                            mono ke a o jwetsa. Ka ntate ka monna wa Phokeng ke a tjho!

         MMADISEBO: Basadi! Utlwang mehlolo! A ke re banna ha se baikaketsi?
                    Jwale o batla ho reng motho wa morena?

         RAMALEKE:          A ke re ke itse o mamele? Molomo ona ke ha e le sesumahadi
                            eka wa pere, a sokolana le ho hlafuna dijo tseo a di topetseng
                            ka hanong.

         MMADISEBO: (A opa diatla.) Ka ntate, mehlolo ke dinoha!
                                                                         [Tema ya boiqapelo]

          5.1.9       Ke mantswe afe A MABEDI a re tsebisang hore Ramaleke o ne a
                      tennwe ke mokudi eo a tswang ho mmona?                                     (2)

          5.1.10      Sebedisa lentswe le latelang polelong e nang le moelelo
                      o fapaneng le oo le sebedisitsweng ka wona temeng.

                      Dipitsa.                                                                   (2)

          5.1.11      Ke polelo efe eo e seng ntlha empa e le mohopolo wa Mmadisebo
                      feela temeng ee? Tshehetsa karabo ya hao ka lebaka.                        (2)

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello                             Phetla

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P1          12                                       DBE/2017
                                                  NSC

5.2       Boha setshwantsho se latelang, o nto araba dipotso tse thehilweng
          hodima sona.

          TEMA YA H

                      [Se qotsitswe le ho lokiswa ho tswa bukeng ya The Ladybird Book, A Daly, 1992]

          5.2.1       Nehelana ka lentswe le emelang lentswe le ntshofaditsweng
                      polelong e latelang.

                      Mosadi, o tshwarelwa ho fumanwa ka tjhelete ya mokunyata.                        (1)

          5.2.2       Nehelana ka lentswe le nang le moelelo o tshwanang le wa le
                      ntshofaditsweng polelong e latelang.

                      O na le tokelo ya ho thola.                                                      (1)

          5.2.3       Ngola polelo e latelang hape empa e se e bontsha hore ketso e ka
                      kgoneha.

                      O tsebe hore o tla qoswa ka seo o se buileng.                                    (2)

          5.2.4       Ngola polelo e latelang e le tatolong.

                      O tshwarelwa ho fumanwa ka tjhelete ya mokunyata.                                (2)
                                                                                                       [20]

                                                      MATSHWAO OHLE A KAROLO YA C:                     40
                                                       MATSHWAO OHLE A PAMPIRI ENA:                    80

Difuperweng tsa pampiri ena di se sebediswe ntle ho tumello

## Related documents

- [Sesotho FAL P2 May June 2017](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p2-may-june-2017/df88be8d-513d-4625-85bf-8b32552bd15f) — Sesotho FAL · QP · 2017 · Sesotho
- [Sesotho FAL P3 May June 2017](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p3-may-june-2017/c483278f-2434-4cf4-a186-905deb5a077c) — Sesotho FAL · QP · 2017 · Sesotho
- [Sesotho FAL P1 Nov 2017](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-nov-2017/53ae91d2-9bee-47f8-a4e8-a6ddc8b83137) — Sesotho FAL · QP · 2017 · Sesotho
- [Sesotho FAL P1 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-may-june-2023/2198e0d9-7b81-4ef2-91ee-d5f792f74a8b) — Sesotho FAL · QP · 2023 · Sesotho
- [Sesotho FAL P1 May June 2022](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-may-june-2022/4a582bf6-8edc-41e8-b88d-dc7d1b32cd0c) — Sesotho FAL · QP · 2022 · Sesotho
- [Sesotho FAL P1 May June 2018](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-may-june-2018/1ced1887-2829-480c-9f20-2f69de4ee541) — Sesotho FAL · QP · 2018 · Sesotho

## More from Grade 12 Sesotho FAL

- [Gr 12 Sesotho FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-sesotho-fal-atp-2023-24/4a5a6b42-02a8-4c54-8c2b-ae1be2aa474d) — ATP
- [Sesotho FAL P1 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sesotho-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-1-sesotho/1e766205-6592-4800-a474-2490cb1c1ff7) — Memo · 2025 · Sesotho
- [Sesotho FAL P2 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sesotho-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-2-sesotho/9e9887ae-3191-4ae1-8c3f-3dec9dd8137d) — Memo · 2025 · Sesotho
- [Sesotho FAL P3 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-sesotho-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-3-sesotho/70b20cb8-1297-4295-928a-149a9d8a15c4) — Memo · 2025 · Sesotho
- [Sesotho FAL P1 Nov 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p1-nov-2024-mg/6885488d-3ea1-4521-bc08-9b8b47535837) — Memo · 2024 · Sesotho
- [Sesotho FAL P2 Nov 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/sesotho-fal-p2-nov-2024-mg/42ba44d7-3b6e-4630-aba1-48748872a0d8) — Memo · 2024 · Sesotho

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
