# siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2020 Question Paper

> Grade 12 siSwati FAL Paper 1 question paper from the NSC November Exam 2020, 12 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2020/b26cef63-6b61-456f-919f-5d27ff984eb1
- Updated: 2026-09-27
- Subject: siSwati FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Siswati
- Document type: Question paper
- Year: 2020
- Exam period: NSC November Exam
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 12

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [siSwati FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/siswati-fal) › [siSwati FAL Grade 12 P1 NSC November 2020 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2020/b26cef63-6b61-456f-919f-5d27ff984eb1)

## About this document

Siswati Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2020 · siswati. Question paper, 12 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Siswati FAL P1 Nov 2020 Memo](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2020-memo/93158c5f-d67a-43ef-bbdc-83e4b8605ae4) — Memo · 2020 · siSwati

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                          SENIOR CERTIFICATE/
                      NATIONAL SENIOR CERTIFICATE

                              LIBANGA 12

          SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL)

                        LIPHEPHA LEKUCALA (P1)

                                LWETI 2020

EMAMAKI: 80

SIKHATSI: Ema-awa 2

                         Leliphepha linemakhasi la-12.

Emalungelo agodliwe                                      Phenya

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1      2                      DBE/Lweti 2020
                                                 SC/NSC

TICONDZISO KULABAHLOLWAKO

1.       Leliphepha lehlukaniswe TIGABA LETINTSATFU:

         SIGABA A:       Sivisiso                                   (30)
         SIGABA B:       Sifinyeto                                  (10)
         SIGABA C:       Takhi netimiso tekusetjentiswa kwelulwimi (40)

2.       Phendvula YONKHE imibuto ngeSiswati.

3.       Cala LESO NALESO SIGABA ekhasini LELISHA.

4.       Dvwebela ekugcineni KWALESO NALESO SIGABA.

5.       Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto letisephepheni lemibuto
         njengobe tinjalo.

6.       Shiya umugca emkhatsini wetimphendvulo takho.

7.       Caphelisisa sipelingi/lupelomagama nendlela lewakha ngayo imisho.

8.       Kwehlukaniswa kwesikhatsi:

         SIGABA A: Emaminithi 50
         SIGABA B: Emaminithi 20
         SIGABA C: Emaminithi 50

9.       Bhala ngebunono nangesandla lesifundzekako.

Emalungelo agodliwe                                                               Phenya

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1      3                      DBE/Lweti 2020
                                                 SC/NSC

SIGABA A: SIVISISO
UMBUTO 1
1.1      Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.
         ITHEKSTHI A
                                       UNGALILAHLI LITSEMBA
         1    Mbuso wesuka eBarberton ekuseni ngaLesihlanu wekucala enyangeni
              yaMashi. Kusukela licalile lelo viki bekamatasatasa alungiselela kuya
              eSwatini. Ngisho nasebusuku bebungasehli butfongo ngobe inhlitiyo
              yakhe beyilangatelela kutsi luyawufika nini lolo suku latawuhamba ngalo.
         2    Washaya lucingo ashayela Nozipho amtjela kutsi nakanjani 5
              batawubonana ngobe usendleleni uyeta. Mbuso uyitsandza kakhulu
              indzawo yaseSwatini, phela kulapho kuhlala khona Nozipho.
         3    Indzaba yaMbuso naNozipho yindze kakhulu. Buka ngobe yacala
              ngesikhatsi Nozipho afundza libanga lelishumi nakubili eBarberton lapho
              babonana khona ngesikhatsi Mbuso asebenta enkantolo yakhona atolika. 10
              Watsi angaphasa Nozipho wabuyela eveni lakubo eSwatini. Mbuso
              bekangafuni kuva lutfo ngendzaba yaNozipho, afisa kubona
              sebahlanganiswa ngekwemshado. Wamnika litfuba lekutsi achubeke
              netifundvo takhe wate watfola ticu tebudokotela. Kungunyalo nje
              ungudokotela lomkhulu lapha esibhedlela lesikhulu kaManzini. Naye 15
              Mbuso sewukhushulwe waba ngutoliki lomkhulu lapha enkantolo
              yaseBarberton. Singisi neSibhunu ukukhuluma sengatsi wakumunya
              ebeleni.
         4    Mbuso bekaphindze abenelipulazi lapho alima khona tibhidvo
              letehlukahlukene, afuye tinkhomo telubisi kanye netinkhukhu 20
              temacandza. Loko ngiko lokwamenta wacabanga kuteka Nozipho, atsi
              ufuna kumakhela umtfolamphilo. Lapho eceleni nalomtfolamphilo
              utawakha indzawo yekutsengisa emacandza, tibhidvo nelubisi
              atsengisele labo labadzinga kudla lokunemphilo. Bekaphindze abe
              nemcondvo wekucala inkampani yema-ambulensi entele kutsi labo 25
              labatawufika emtfolamphilo bagula kakhulu batsatfwe ngulama-ambulensi
              abayise esibhedlela lesisedvute. Konkhe loku ukucabanga Mbuso
              usendleleni yekuyobonana naNozipho eSwatini.
         5    Wefika emuva kwemadina kaManzini. Watfola Nozipho amlindzile kwatise
              phela bekungemaholide aGudi bangasebenti. Batsatsana baya kulenye 30
              indzawo yetitsandzani leyatiwa ngekutsi yi-Why Not. Lendzawo yinhle
              ngendlela lemangalisako. Kudla kwakhona kuyabita kakhulu, uyabona
              nawe kutsi kudla bantfu labaphambili emphakatsini ngobe kugcwala
              kakhulu belungu, emandiya, emakhaladi nalabamnyama. Mane nje bona
              labamnyama abasibanyenti. Kudla bona boMbuso netintfombi tabo 35
              telikhetselo. Nasebafuna kudla kunensinjana lebayitsintsako bese ikhala
              ekhishini, kute lijaha lelinguweta, lifike neliphepha lelinetinhlobo
              letehlukene tekudla libanike bese bona bayakhetsa lebakutsandzako.
              Lelijaha nabakhetsa lokudla lona libhala phasi bese liyabatjela kutsi
              abalindze kwesikhashana kutawubuya kudla kwabo. Kwentiwa intfo 40
              lefanako kubo bonkhe bantfu labakhona lapho.

Emalungelo agodliwe                                                               Phenya

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1          4                              DBE/Lweti 2020
                                                     SC/NSC

         6    Mbuso bekangawuvali umlomo ngalendzawo lenhle kangaka. Nawuhleli
              kuyo lendzawo kushaya umoyana lomnandzi lopholile ngisho nobe ngabe
              libalele kangakanani. Umculo wakhona ugcina nje ngekuwuva awuboni
              kutsi uchamuka kuphi ngobe kute imibhobho loyibonako, nawo lomculo 45
              wakhona ushayela phasi kwentela kutsi nikhone kucoca.

         7    Babaletsela kudla kwabo badla kwabamnandzi kwabanjeya. Bababata
              bumnandzi balokudla. Badla nje bayacoca, bakhumbutana tindzaba
              takudzala basacala kubonana. Bahleka kubemnandzi loku phela
              bekukhombisa kutsi sidze sikhatsi bayihamba lendlela.           50

         8    Batsite bangacedza kudla, Mbuso wafaka sandla esikhwameni selibhantji
              lakhe, wakhipha libhokisana latse nakalivula kwavela indandatho lenhle
              lecwebetelako. Wasondzela kuNozipho waguca phasi ngelidvolo wabuta
              Nozipho umbuto lotsi, 'Mntfwanaketfu, uyavuma yini kushada nami?'
              Wetfuka kakhulu Nozipho wangati kutsi utawutsini, wadideka lapho 55
              sekusukume bonkhe bantfu sebalindzele kuva imphendvulo yakhe.
              Waphendvula Nozipho watsi, 'Ngiyavuma Sitsandvwa sami.' Bonkhe
              lebebalapho bashaya tandla ngesikhatsi Mbuso afaka lendandatho
              emnweni waNozipho. Phela bantfu labafundzile kuphela labafakana
              tindandatho.                                                           60
                                                 [Itsetfwe ku-Kunjalo-ke Emhlabeni, Likhasi 108–109]

         1.1.1        Khetsa YINYE imphendvulo.

                      Lenkhulumo letsi, 'bebungasehli butfongo' isho kutsini?

                      A   Bekangasakhoni kudla.
                      B   Bekangasakhoni kulala.
                      C   Bekangasakhoni kukhuluma.
                      D   Bekangasakhoni kuhamba.                                                       (1)

         1.1.2        Bhala tizatfu LETIMBILI letenta Mbuso ashayele Nozipho lucingo.                   (2)

         1.1.3        Bhala tilwimi LETIMBILI labetati kakhulu Mbuso.                                   (2)

         1.1.4        Bhala emaphuzu         LAMATSATFU             lafakazela     kutsi    Mbuso
                      abekhutsele.                                                                      (3)

         1.1.5        Chaza kutsi yini leyenta Mbuso aye eSwatini.                                      (2)

         1.1.6        Nawufundza indzima ye-7 etheksthini, uyavuma yini kutsi boMbuso
                      naNozipho kudzala batana? Sekela.                                                 (2)

         1.1.7        Chaza kutsi bewutawusitakala kanjani umphakatsi ngalenkampani
                      yema-ambulensi.                                                                   (2)

         1.1.8        Bekubafanela yini boMbuso naNozipho kutsi badle eWhy Not?
                      Sekela imphendvulo yakho.                                                         (2)

Emalungelo agodliwe                                                                            Phenya

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1      5                              DBE/Lweti 2020
                                                 SC/NSC

         1.1.9        Bhala    inchazelo    yeligama    lelitsi,      'kuyabita'     ubhekise
                      ekusetjentisweni kwalo endzimeni ye-5.                                        (2)

         1.1.10       Ngekubona kwakho kufanele yini kutsi bodokotela bangasebenti
                      ngemaholide aGudi? Sekela imphendvulo yakho.                                  (2)

         1.1.11       Nawucabanga yini leyenta sibone kutsi Mbuso abetimisele kucitsa
                      imphilo yakhe yonkhe naNozipho?                                               (2)

         1.1.12       Nangabe wena bewunguNozipho bewungenta njani uma Mbuso
                      akhipha indandatho? Sekela imphendvulo yakho.                                 (2)

1.2      Bukisisa lesibonwa bese uphendvula imibuto lelandzelako.

         ITHEKSTHI B

                                                                   [Itsetfwe ku-www.google.com]

         1.2.1        Bhala KUBILI lokukhombisa kutsi lomake utsengisela ngephandle.                (2)

         1.2.2        Kuhle ngani kutsengisela titselo netibhidvo esitaladini? Bhala
                      KUBILI.                                                                       (2)

         1.2.3        Ngekubona kwakho yini lengentiwa nguhulumende kusita labo
                      labatsengisako njengalolovetwe kulesibonwa? Bhala KUBILI.                     (2)

                                                                    SAMBA SESIGABA A:               30

Emalungelo agodliwe                                                                       Phenya

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1      6                     DBE/Lweti 2020
                                                 SC/NSC

SIGABA B: SIFINYETO
UMBUTO 2
Fundza itheksthi C uvete emaphuzu LASIKHOMBISA lamayelana nekulungiselela
luhlolo.
CAPHELA
1. Bhala emaphuzu LASIKHOMBISA ngemisho legcwele, ngemagama LANGENGCI
   kula-60.
2. Imisho yakho ayibe netinombolo kusuka ku-1 kuya ku-7.
3. Bhala liphuzu LINYE emshweni ngamunye.
4. Sebentisa emagama AKHO.
5. Khombisa linani lemagama lowasebentisile ekugcineni kwesifinyeto uwafake
   kubakaki.
ITHEKSTHI C

                              KULUNGISELELA LUHLOLO
Tikhatsi teluhlolo tiba matima kulabanye bafundzi. Bafundzi bavamise kusebentisa
ingcondvo ngalokwecile ngalesikhatsi bayobhala luhlolo ngobe basuke sebaneluvalo.
Lokusebentisa ingcondvo ngalokwecile kuyintfo lengenamiphumela lemihle. Ngako-ke
tinike sikhatsi lesenele sekufundza kute ukhone kufundza wonkhe umsebenti
lobekelwe wona kulelo banga losuke ukulo.
Fundza wonkhe umsebenti wakho nawuyobhala luhlolo lwakho. Ungakhetsi futsi
ungacageli kutsi kutawuphuma miphi imibuto ephepheni leluhlolo ngobe loko kuyingoti
lenkhulu. Kukhetsa umsebenti lotsite ushiye lomunye kungakwenta utitfole sewushiye
loko lokubalulekile nobe lokutawuphuma ephepheni.
Fundza ubuye utinike sikhatsi sekubuyeketa loko lokufundzile. Kubuyeketa umsebenti
wakho kutakwenta ukhone kubona kutsi usakukhumbula konkhe lofundze ngako.
Kungentiwa ngetindlela letehlukahlukene kubuyeketa. Ungasebentisa emaphepha
eluhlolo lolwengcile kuphendvula imibuto ngaloko lokufundzile nobe utibhalele
emanotsi ekutikhumbuta losewukufundzile kutfola kutsi usakukhumbula yini.
Kufundza sikhatsi lesidze kwenta ingcondvo idzinwe, lokwenta nemtimba wonkhe
utsintseke. Uma ufundza ingcondvo idziniwe, igcina ingasabambi lutfo. Tetayete
kwehlisa lizinga lekudzinwa ngekuphumula. Loko ungakwenta ngekuphumela
ngephandle uyoshayelwa ngumoya kwesikhashana bese uyachubeka nekufundza.
Ungaphindze uphumule ngekulala ngalokwenele loko kutakwenta ingcondvo ikwati
kuphindze isebente kabusha.
Ngalesinye sikhatsi kuyadzingeka kutsi ufundze ngekuphimisela loko lokufundzako
ngobe kutakwenta ungasheshi uyikhohlwe lentfo loyifundzile. Ingcondvo ibamba kalula
uma intfo uyikhuluma kunekutsi ufundze uthulile. Nawufundza uthulile ugcina
sewucabanga lokunye lokungahambisani naloko lokufundzako.
Tentele luhlelo lwekufundza lweliviki lonkhe lapho utawehlukanisa umsebenti lotawenta
ngelusuku. Kubalulekile kutsi nawufundza ungafundzi lokunyenti kakhulu ngobe
sewuyobhala luhlolo. Kufundza lokunyenti ngesikhatsi sinye kutawenta kutsi
ekugcineni ungati kutsi bewufundzani ngobe kutawube sekuhlangahlangene
engcondvweni.

Emalungelo agodliwe                                                              Phenya

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1      7                            DBE/Lweti 2020
                                                 SC/NSC

Kugcina umtimba uphilile ngekutsi udle kudla lokunemsoco uphindze utivocavoce
kuyintfo lebalulekile. Kudla lokenemsoco kuvikela tifo kantsi kutivocavoca kushukumisa
ingati emtimbeni kwente emalunga emtimba asebente kahle. Lokusho kutsi
nengcondvo isebenta kahle uma isemtimbeni lophilile. Kufundza kuba lula uma uhlala
uphilile kantsi nengcondvo ibamba kahle.
                                                          [Itsetfwe ku-Bittenbinder, likhasi 15]

                                                                 SAMBA SESIGABA B:                 10

Emalungelo agodliwe                                                                       Phenya

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1       8                           DBE/Lweti 2020
                                                  SC/NSC

SIGABA C: TAKHI NETIMISO TEKUSETJENTISWA KWELULWIMI

UMBUTO 3: SIKHANGISI

Fundza lesikhangisi bese uphendvula imibuto lelandzelako.

ITHEKSTHI D

                              IMIKHICITO YEMORINGA

                                           Imikhicito yeMoringa iphetse imphilo yakho.
                                           Ungasebentisa yona awuphindzi ugule.
                                           Sikhumba siba busheleleti ube yingelosi.
                                           Iyatfolakala   ngemaphilisi,    umutsi,     ijuzi
                                             kanye nephawuda.
                                           Ilwa netifo.
                                           Iyatfolakala kuwo onkhe emakhemisi.
                                           Ngiyo kuphela lecinisa ematsambo.

Tsenga imikhicito yeMoringa kute utibeke etfubeni LEKUWINA luhambo lwekuvakashela
i-Afrika yonkhe ngetinyanga letintsatfu. Naku lokumele ukwente kute uwine:
Tsenga nobe nguwuphi umkhicito wakaMoringa bese utfumela ibhakhodi yakho ku:*146*84#
                                                           Vakashela ku: www.moringa.co.za
                                                                 Ushayele ku: 082 577 8276

                                                                [Itsetfwe ku-www.google.co.za]

3.1      Khetsa YINYE imphendvulo. Shano kutsi sinongo sini senkhulumo
         lesikulomusho longentasi? Sikhumba siba busheleleti ube yingelosi.

         A       Simeleli
         B       Sifaniso
         C       Sifanisongco
         D       Sihabiso                                                                         (1)

3.2      Kungani leligama lelitsi, 'LEKUWINA' libhalwe ngefonti lenkhulu?                         (1)

3.3      Phindza ubhale lomusho longentasi unciphise emagama ladvwetjelwe.

         Imikhicito yeMoringa iphetse imphilo yakho.                                              (2)

Emalungelo agodliwe                                                                      Phenya

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1       9                          DBE/Lweti 2020
                                                  SC/NSC

3.4        Bhala buhle bekusebentisa loku lokulandzelako esikhangisweni lesingenhla.

           3.4.1 www.moringa.co.za                                                               (1)

           3.4.2 082 577 8276                                                                    (1)

3.5        Bhala inkhulumo letsatsa luhlangosi lesesikhangisweni uphindze wesekele
           kutsi kungani itsatse luhlangotsi.                                                    (2)

3.6        Kuliciniso nobe kuliphutsa yini kutsi, sikhumba siba busheleleti ube yingelosi?
           Sekela imphendvulo yakho.                                                             (2)
                                                                                                 [10]

UMBUTO 4: IKHATHUNI

Fundza lekhathuni bese uphendvula imibuto lelandzelako.

ITHEKSTHI E

                                IFREYIMU 1                                  IFREYIMU 2
      Nx! Lomfana
      uvele wabamba                              Ngikhatsele         Kudlala lomdlalo
      indlela kantsi                             ngobe               kutakwenta
      ngitsembe                                  kusekudzeni         ubenemandla kwedlula
      yena.                                      ekhaya.             labanye bafana.

                                                                [Itsetfwe ku-www.cartoon.com]

4.1        Khetsa YINYE imphendvulo. Kusho kutsini kutsi, 'uvele wabamba indlela'?
           A       Kusho kuhamba.
           B       Kusho kukhuluma.
           C       Kusho kudla.
           D       Kusho kuhleka.                                                                (1)

4.2        Bhala ligama lelikhomba indzawo lelikulomusho longentasi.

           Ngikhatsele ngobe ekhaya kusekudzeni.                                                 (1)

4.3        Efreyimini ye-2 khipha ligama lelinemcondvo lofana newaleli, 'ngidziniwe'
           ulisebentise emshweni.                                                                (2)

Emalungelo agodliwe                                                                     Phenya

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1     10                              DBE/Lweti 2020
                                                 SC/NSC

4.4      Khokha sibabato lesikhomba kutfukutsela lesisefreyimini ye-1 bese wakha
         umusho ngaso.                                                                               (2)

4.5      Sebentisa ligama lelisefreyimini ye-1 lelitsi, 'yena' emshweni lotakhele wona.              (2)

4.6      Efreyimini ye-2 khokha inkhulumo lehhungako uphindze uchaze kutsi kungani
         lenkhulumo ihhunge.                                                                         (2)
                                                                                                     [10]

UMBUTO 5: IPHROZI

5.1      Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto lelandzelako.

         ITHEKSTHI F

                          KUSITA LABAKHUBATEKILE NGEMABHIZINISI.

         1    IBlack Umbrellas lesita bosomabhizinisi labasakhula, ibone kutsi kuncono
              ivakashele tonkhe tikhungo leticecesha labangaboni nalabo labaphila
              nalokunye kukhubateka kute ibagcugcutele kutsi basungule emabhizinisi
              abo. Inhloso kutsi bafuna batfutfukise umnotfo, badalele nalabanye
              ematfuba emsebenti. Lamakhono labawafundze kuletikhungo kumele 5
              bawasebentise ekuvuleni emabhizinisi abo. Baceceshelwa kutsi bakhe
              ifenisha naleminye imikhicito lebangatiphilisa ngayo.

         2    Nkhosikati Bagcinile Dlamini losandla semphatsi we-Enterprise
              Development utsite kusungula libhizinisikati akudzingi imali lenyenti.
              Kudzingeka kutsi ube nelwati, lutsandvo lwaloko lokwentako nekutsi 10
              usukume wente.

         3    'Kufanele nicabangisise tinkinga lenihlangabetana nato malanga onkhe
              nemasu ekuticatulula. Lawo masu ngawo latawugucula emabhizinisi enu,'
              kusho Nkhosikati Dlamini. Uphindze wagcugcutela tinhlangano
              talabangaboni kutsi tichubeke nemsebenti wekusita umphakatsi. Utsite 15
              batawengeta emakhono ladzingekako, latawusita kutsi kube netinkampani
              letitawungenisa imali. Baphatsi betikhungo bebajabule kakhulu. Babonga,
              batsembisa iBlack Umbrellas kutsi batawuchubeka nekusita bantfu
              labaphila nekukhubateka, babafundzise ngekucala emabhizinisi abo.
                                                   [Itsetfwe ku-Isolezwe, Julayi 2018, Likhasi 28]

         5.1.1        Bhala MUNYE umusho lonelibitomfakela losendzimeni ye-1.                        (1)

         5.1.2        Khetsa YINYE imphendvulo. Chaza ligama lelitsi, 'sikhungo':

                      A   Indzawo yekukhibika.
                      B   Indzawo yemidlalo.
                      C   Indzawo yekucecesha.
                      D   Indzawo yekudlela.                                                         (1)

Emalungelo agodliwe                                                                         Phenya

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1       11                           DBE/Lweti 2020
                                                   SC/NSC

         5.1.3        Bhala lomusho longentasi ulungise timphawu tekubhala.

                      IBlack umbrellas isita bosomabhizinisi                                       (2)

         5.1.4        Sijobelelo 'kati' sisetjentiswe njani kulemisho lelandzelako?

                      (a)   Nkhosikati Bagcinile Dlamini losandla seMphatsi.                       (1)

                      (b)   Kusungula libhizinisikati akudzingi imali lenyenti.                    (1)

         5.1.5        Cala lomusho ngalendlela, 'Nkhosikati Bagcinile Dlamini utsi ...

                      'Lawo masu ngawo latogucula emabhizinisi enu,' kusho Nkhosikati
                      Bagcinile Dlamini.                                                           (2)

         5.1.6        Phindza ubhale lomusho ukhombise kuphika.

                      Kufanele nicabange tinkinga.                                                 (2)

         5.1.7        Sebentisa sicu sesiphawulo lesidvwetjelwe emshweni longentasi
                      utakhele umusho.

                      Akudzingi imali lenyenti.                                                    (2)

         5.1.8        Bhala inchazelo yeligama lelidvwetjelwe ngentasi uvete umcondvo
                      losebaleni nalofihlakele.

                      Nkhosikati Dlamini usandla semphatsi we-Enterprise Development.              (2)

Emalungelo agodliwe                                                                      Phenya

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P1          12                            DBE/Lweti 2020
                                                      SC/NSC

5.2         Fundza lesibonwa bese uphendvula imibuto lelandzelako.

            ITHEKSTHI G

                                  IFREYIMU 1                                      IFREYIMU 2
      Uyati angikabhali
                              Bhala lomsebenti    Ngibonile kutsi
      umsebenti.                                                         Phela Thabo
                              ngiyawufuna.        angeke awubhale.
                                                                         akakawenti kahle
                                                                         lomsebenti.

                                                                     [Itsetfwe ku-www.cartoon.com]

            5.2.1          Bhala umusho losendleleni lephocako efreyimini ye-1.                        (1)

            5.2.2          Phindza ubhale umusho longentasi ube sebunyentini.

                           Akakawenti kahle.                                                           (1)

            5.2.3          Phindza ubhale lomusho uwucale ngekutsi: Kusasa ...

                           Thabo ubhala umsebenti kantsi thishela uyafundzisa.                         (2)

            5.2.4          Ngabe lenkhulumo itsatsa tincumo phambilini yini? Sekela
                           imphendvulo yakho.

                           'Ngibonile kutsi angeke awubhale.'                                          (2)
                                                                                                       [20]

                                                                       SAMBA SESIGABA C:               40
                                                                     SAMBA SAKO KONKHE:                80

Emalungelo agodliwe

## Related documents

- [Siswati FAL P2 Nov 2020](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p2-nov-2020/1aae4ae3-98a4-4246-8295-c28d18761561) — siSwati FAL · QP · 2020 · siSwati
- [Siswati FAL P3 Nov 2020](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p3-nov-2020/7a23430a-7231-4d90-a7ee-7d95e1e3ef40) — siSwati FAL · QP · 2020 · siSwati
- [Siswati FAL P1 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2023/27061e8c-0537-403d-8a46-8b2baed2fafa) — siSwati FAL · QP · 2023 · siSwati
- [Siswati FAL P1 Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2022/e3a2a1ad-b070-461b-9155-8aa96df2d7a5) — siSwati FAL · QP · 2022 · siSwati
- [Siswati FAL P1 Nov 2021](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2021/3a4c8726-4210-4f8c-8015-183517969873) — siSwati FAL · QP · 2021 · siSwati
- [Siswati FAL P1 Nov 2019](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2019/e00b7e38-a096-4586-abfe-e91a5aae7e6e) — siSwati FAL · QP · 2019 · siSwati

## More from Grade 12 siSwati FAL

- [Gr 12 Siswati FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-siswati-fal-atp-2023-24/ce3a9844-e0b6-45d1-8a07-5bc3b067b26c) — ATP
- [Siswati FAL P1 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-siswati-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-1-siswati/77baa88e-747f-42f2-a24c-b0a40682e171) — Memo · 2025 · siSwati
- [Siswati FAL P2 Nov 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/grade-12-siswati-fal-2025-nsc-november-exam-question-paper-paper-2-siswati/dac07b60-c65f-4973-8d28-afc3ae437e5c) — Memo · 2025 · siSwati
- [Siswati FAL P1 Nov 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p1-nov-2024-mg/f889ad88-6744-4f37-b042-7909905094da) — Memo · 2024 · siSwati
- [Siswati FAL P2 Nov 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p2-nov-2024-mg/a2d461e4-1cd9-482a-abb8-55e4fd93508d) — Memo · 2024 · siSwati
- [Siswati FAL P3 Nov 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/siswati-fal-p3-nov-2024-mg/0bd3d12a-8f2b-400b-b143-8166bf7d47e2) — Memo · 2024 · siSwati

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
