# Tshivenda FAL Grade 12 Paper 1 November 2012 Memo

> Grade 12 Tshivenda FAL Paper 1 memorandum from the November 2012, 6 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2012-memo/79a7c41c-4cac-4228-a68a-bff671fa815f
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Tshivenda FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Tshivenda
- Document type: Memorandum
- Year: 2012
- Exam period: November
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 6

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Tshivenda FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/tshivenda-fal) › [Tshivenda FAL Grade 12 Paper 1 November 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2012-memo/79a7c41c-4cac-4228-a68a-bff671fa815f)

## About this document

Tshivenda Fal · Grade 12 · November · 2012 · tshivenda. Memorandum, 6 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Tshivenda FAL P1 Nov 2012](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2012/20ac4c94-8cf1-4123-9964-fedf7bb06cc6) — QP · 2012 · Tshivenda

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

basic education

Department:
Basic Education
REPUBLIC OF SOUTH AFRICA

NATIONAL

SENIOR CERTIFICATE,

GIREIDI 12

ewebbbxzcE

= TSHIVENDA LUAMBO LWA U ENGEDZA LWA U THOMA (EAL) “
BAMMBIRI LA VHUVHILI (P1) “
: LARA 2012 :
* MEMORANDAMU. :
See werner es cee eee e eee eee ee bene eben ee eee ebeeeeeeeeeast”
MARAGA: 80

Memorandamu uyu u na masiatari a 6.

Vhune ha khandiso ho vhaledzwa lyani kha siataci li tevhelaho
a a DE

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com

‘Tskivenda Luambo lwa u Engedza hws u Thoma (PALYP1 2 DBE/Lara 2012
NSC - Memorandamu

KHETHEKANYO YA A: THOLOKANYONDIVAG'
—
MBUDZISO 3

gon -te 3
se eat ;
‘ eRivals BAG RK PW \
. PRETORIA COOL aw!

TSHIBVELEDZWA TSHA A
iL. Ndi Mudzimu. #7

12 Ndi vhabebi vha Thanyani./

1.3 Vho-Mulelu ndi khotsi a Mudzunga ngeno Mudzunga e Awana wa Vho-
Mulels /Ndi khotsi na Awana. / 4

l4 ¢ Ndi ari khotsi awe vho wha vha so ngo dzhena tshikolo,
e Khotsi awe vho vha vha tshi toda a tshi sa kholomo.

e Usa wana thilthedzo kha vhabebi. (Zwivhili fhedzi). Va

1.3 e O thetshelesa musi makhulu wawe vha tshi mu laya.
* Ovya a ita mishumo ya zwanda ve a vha a tshi i konesa.
(Tshithihi tsha zwenezwo)./ 4

1.6 O fovhelwa nga munna € na vhana vhararu/ A balelwa wa u mu shavhedza
na vhana vhawe vhararu./ 4

17 Khokhonys i [a maanda ayo — Muthu u wana/u Ja zwe a shumela
zewone. JS

1.8 Tshikolo tshi a vhuedza arali muthu o tshi kondelela a fhedza.
(Mubumbulo munwe na muriwe u pfalahojy 4

Lo C Mudzunga

1.10 Ndi a tendelana nazwo ngauri vho sumbedza lufuno Iwa u vha mubebi nga
u mu humbudza/eletshedza na u mu fha ewiliwa. (Kana zwinwe na zwitwe
zwi pfalaho). 4 /

Pil A thi imi nazwo/A st zwavhudiv ngauri vho vha vha tshi thivhela
Mudzunga udzhena tshikolo vha tshi itela uri a Hise kholomo. 4 /

TSHIBVELEDZWA TSHA B

Li2 Ndi mutukana/ mutharnga na musidzana/Munna na musadzi. Vv /

L130 Ndi thanziela dzau phasa/sethiikheithi/dipuloma/digivii, Y

Lid Ndi dzikhonaniAvha dzhena vhothe tshikolo/vhothe ndi matshudeni. /

1.15 Ndi zwauri vho thaphudza/phasa pfunzo dzavho,/ ndi ngauri vho fara
thanziela dza u phasa havho/ vha na vhumatshelo havhudi. ((Kana zwinwe

na zwittwe zi pfalaho). 4 /

L16 Ndi pfa ndi tshi talealela na u fhululedza u phasa havho.“ Muthu a ita
Vhune ha khandiso ho vhaledzwa fyani kha siatari fi tevhelaho

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo lea u Engedza lwa u Thoma (FAL)/P} 3 DBEYLara 2012
NSC - Memorandamu
zwivhuya/a vuledza pfunzo dawe ria takala. (3)

(Kana zwitiwe na zwintwe zwi pfalaho). ¥ /
THANGANYELO YA KHETHEKANYO YAA: 30

KHETHEKANYO YA By MANWELEDZOSAMARI

2612 -
MBUDZISG 2 i nunten BAG x4

‘sentence EE TORIA sa
Dzinwe na dziriwe dza mbuno dza SUMBE dzi cevhel dig Sei NGI

mobudziso:

KHOTHESHENT | MBUNO
nl “Mutshudeni a re kha twahawau | 1 | Mutshuderd kha divhe dzharata ya
i thoma yunivesithi kha divhe yunivesithi ine a dzhena hayo.

dzharata yothe a sa do xela.” |

2 “Utea u wana tshibugwana kana “2 | Kha vhale kubugwana/burontsha ya
burotsha i ne ya vha na milayo ya yunivesithi.
zwidodombedzwa zvothe awa iyo
yunivesithi.”

3 | “Muthu u tea u divha vhatha vhane | 9 'U tea u nanga khonani dzine dza mu
a khou guda navho pfunzo dzawe » tupuwedza kha zwa pfunzo.

ngauri khavho ndi hone hune a do |
nanga Khonani dzine dza do vhana |

thuso.”
4 | “Musi pfunzo dzi ishi thoma | 4) Kha diwane a sa Jovi kilasi a tshi ya
: _mutshudeni kha divhone e muthu zwifhinga zwothe.
ane a si fhidze u ya kilasini.”
(3 “Yunivesithi ndi tshiimiswa tshine 5 | Kha gucle u shumisa laiburari kha u

tsha divhebwa u via na laiburari ya u vhala.
_vhalela khayo.

(6 | Matsh udeni kha takalele uvhalana 6) Kha vhale na vhatiwe nga ewigwada.
manwe matshudeni nga u didzhenisa

(kha mwigwada zwa u vhala.” i
7 | “Fhethu horiwe hune a nga wana j 7 | Utea u ya u toda thuso kha
thuso hone ndi musi o wana malekitshara awe.

| vhukondi a ya a dalela malekitshara

| awe,”

Maipfi: 65

Viune ha khandiso he vhaledzwa tyani kha siatari if tevhelaho

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo lwau Engedza wa u Thoma (FALYP1 4 DBE/Lara 2012
NSC — Memorandamu

Ndila ya u maka manwetedzo:

e Manweledzo o nekedzwaho e kha mbonalo/tshivhumbeo tsho khakheaho ngeno
tshi tsho randelwaho kha Tshitatamennde tsha Kharikhulamu ya Lushaka a a
maliwa.

e Zvi tou vhofha uri vhalingiwa vha sumbedze tshivhalo tsha maipfi nga ndila i
songo khakheaho.

* Kha vha avhele maraga nga ndila i tevhelaho:

o  Maraga dza 7 ndi dza mbuno.
6  Maraga dza 3 ndi dz luambo, Maraga dza [uambo dzi avhelwe nga ndila i
tevhelaho:

© Maraga nthihi musi ho bulwa mbuno 1-3 dzi re dzone.
e¢  Maraga mbili musi ho bulwa mbuno 4-5 dzi re dzone.
e Maraga tharu musi he bulwa mbuno dza 6-7 dzi re dzone.

Zwavhudivhudi maraga dza luambo dai songo fhira mbuno dzo newaho,

KHA. VIA DZHIELE NZHELE: Abriviesheni/pfufhifhadzo a dzo ngo fanela u
shumiswa, fhedzi arali dzi hone kha samari, dzi fanela u vhaliwa sa tshivhalo tsha
maipfi ane dza a imela. Arali manweledzo a lapfesa, kha vha make u swika kha
maipfi o thwaho, vha litshe zwo salaho.

THANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B: 10

Vhune ha kdhandiso ho vhaledzwa Tyand kha sigtard }i cevhelaho

### Page 5

Tshivenda Luambo hwa u Engedza lwa u Thoma (EALYPL 5 DBE/Lare 2042

Downloaded from hlayiso.com

NSC ~ Memorandamu

KHETHEKANYO YA C: LUAMBO

MBUDZISO 3

3.1 SEKONDARI YA MUNDI ¥

3.2 Ndi tshikolo/ sekondari ya Mundisekondari. /

3.3 Dzhia- wo- lala: Ndi ya u kunga vhnagudi uri vha de ngauri tshikolo a tshi
khou dura. 7 ¥

3.4 Us vhathu vha songo vhona uri tshelede ine ya khou badelwa ndi
nozhisa. /

3.5 B 8uyal2/

3.6 Ndivho ya iyt khungedzelo ndi u kunga vhagudi uri vha ye nga vhunzhi u
dzhena tshikolo kha Sekondari ya Mundi. / /

3.7 Ta kunga vhavhali, ngauri i khou sumbedza zwitenwa awothe zwi wanalaho
kha Ichungedzelo iyi/I shumisa Iuambo tu kungaho/lwa u thuredzela, sa:
dzhta-wo - lala, vhagudisi vha hone wha funza dodo fa phasa. OS

MBUDZISO 4

41 Mishumo/vhumatshelo/kheria/mabudo/ “na awine vha do vha zwone,
ngauri nvuthu muriwe na munwe u khou amba nga ha mushumo ume au
takalela. 7 ; i

4.2 ¢ = Mishumo ya zwanda. / i
e Mitambo. I

i Vaio
¢ Vhushumelavhapo. j 2012 -1- 14
e = Vhudededzi. : Mi oe
(Nthihi ya dzenedzo.) PORTE NATIONS

4.3 B Vhathannga vharara na musidzana muthihi/

4.4 Muambi wa u thoma u tama mutambo wa bolav ngeno wa vhurarue na
sakha na zwa vhushumelavhapo. /

4.5 Vha vhonala vhe vhathu vho takalaho ngauri murwe na mutwe u
sumbedza a tshi khou takalela budo la mushumo line a do gudela
lone, W v

4.6 Kha vhaswav; i tutuwedza uri vhaswa vha dinangele mabudo a matshelo

Vhuye fa Khandiso ho vhaledzwa

hu tshe na tshifhinga. #

Iyani kha siatact [i tevhelaho

)
Q)

(1)
Q)

(2)

(2)
[10]

Q)

()
(2)

Py

(2)

(2)
[16]

### Page 6

Tshivenda Luamnbo Iwa.u Engedva lwa u Thoma (EALYPE 6 DBE/Lara 2012

MBUDZISO 5

BL S41

5.1.2

5.1.3

5.14

wa
ww
a

3.4.6

AL?

cal

5.1.8

Downloaded from hlayiso.com

NSC Memorandamu

Vhakalahavha hone vha a hola mundende. /

Vhahulwane:/ Vhakeguiu vhahulwane vho fara hwendo twa u ya
Durban. 4

Mukegitu vho edela ngauri vha a lwala./
Vho fivha hune vha edela hone. / “

éwiliwa zwo vha zwi tshi bikwa nga Maemu.v
Zwiliwa Maemu o vha a tshi bika.
Zwiiwa o vha a tshi bika Maemu.
Zwiliwa ho vha hu tshi bika Maemu
(Fhungo LITHIA fhedzi)

@ ¢ @

Maemu o  amba na/vhudza vhakegulu a ri Icha ri tuwe jo
kovhela. / /

Takalesa./
C Mukoki “

Mapfene o tsitsa vhana.é Tshikoloni mapfene o vha o tsitss
vhana nga nthani ha mvelelo dzavhudi./

Thusana’ — Vhana vha tshikolo vha a thusana nga mishumo ya
u nwala na ya u vhala. /

Koto! ¥ Zwo kona ula muthu wa u silinga. “

Hu vhasidzana, hu vhatukana vha tshino tshikolo vha na
mikhwa/Vhatukana na vhasidzana vha tshino tshikolo vha na
mikhwa./ /

THANGANYELO YA IHETHEKANYO YA C:
MARAGAGUTE:

Vhune ha khandiso ho vhaledzwa

(2)

(2)

(2)
120}

40
86

## Related documents

- [Tshivenda FAL P3 Nov 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-nov-2012-memo/fe9002b6-5731-428c-8707-ae9b38fe124e) — Tshivenda FAL · Memo · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P1 Nov 2021 MG](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2021-mg/e6183d50-df81-454b-8700-d5e02d3c13c8) — Tshivenda FAL · Memo · 2021 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P1 Nov 2020 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2020-memo/54c737d5-1e7d-476e-93ff-1f10e223ed5b) — Tshivenda FAL · Memo · 2020 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P1 Nov 2019 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2019-memo/6d6c9da1-c2a0-43bd-87bd-8982614b0cf0) — Tshivenda FAL · Memo · 2019 · Tshivenda
- [Tshivenda-FAL-P1-Nov-2018-FINAL-Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2018-final-memo/c7e4f263-24d2-4792-88a1-ad5a6b24e9d8) — Tshivenda FAL · Memo · 2018 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P1 Nov 2017 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2017-memo/524ff196-6c87-4381-9aec-8d70410a8334) — Tshivenda FAL · Memo · 2017 · Tshivenda

## More from Grade 12 Tshivenda FAL

- [Gr 12 Tshivenda FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-tshivenda-fal-atp-2023-24/ddc05dcf-51b6-4b1e-8f7d-29cc8de35f44) — ATP
- [Tshivenda FAL P1 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2024/caa6f4e1-e342-4c82-97ac-b3247a8c0f83) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P2 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p2-nov-2024/d1502493-80a0-4f32-b607-13d1d71f90bc) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P3 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-nov-2024/b0736f3b-751d-4f72-908b-75689a00bcf3) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P1 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-may-june-2023/6800e409-1bbd-446d-8a61-3c7f7905b100) — QP · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P2 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p2-may-june-2023/dfe55500-e25a-491e-8cda-792352a13194) — QP · 2023 · Tshivenda

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
