# Tshivenda FAL Grade 12 Paper 3 Feb March 2012 Question Paper

> Grade 12 Tshivenda FAL Paper 3 question paper from the Feb March 2012, 8 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-feb-march-2012/dea588ed-de38-4d80-8b87-a0e323140d9b
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Tshivenda FAL
- Grade: Grade 12
- Language: Tshivenda
- Document type: Question paper
- Year: 2012
- Exam period: Feb March
- Paper: 3
- Curriculum: CAPS
- Pages: 8

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Tshivenda FAL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/tshivenda-fal) › [Tshivenda FAL Grade 12 Paper 3 Feb March 2012 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-feb-march-2012/dea588ed-de38-4d80-8b87-a0e323140d9b)

## About this document

Tshivenda Fal · Grade 12 · Feb March · 2012 · tshivenda. Question paper, 8 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Tshivenda FAL P3 Feb March 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-feb-march-2012-memo/41c6b425-41fb-4dd4-acba-cf55b3ad74dc) — Memo · 2012 · Tshivenda

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                     NATIONAL
                                 SENIOR CERTIFICATE

                                    GIREIDI 12

             TSHIVEN¶A LUAMBO LWA U ENGEDZA LWA U
                          THOMA (FAL)

                          BAMMBIRI ·A VHURARU (P3)

                          LUHUHI/¹HAFAMUHWE 2012

MARAGA: 100

TSHIFHINGA: awara 2½

                             Bammbiri i¼i ¼i na masia¾ari a 8.

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa                                   Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma(FAL)/P3    2    DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2012
                                                     NSC

PFESESANI

1.       He¼i bammbiri ¼i na KHETHEKANYO THARU:

         KHETHEKANYO YA A: Zwibveledzwa zwa vhusiki (Maanea)         (50)
         KHETHEKANYO YA B: Zwibveledzwa zwilapfu zwa vhudavhidzani (30)
         KHETHEKANYO YA C: Zwibveledzwa zwipfufhi zwa vhudavhidzani/
                           zwa tsumbedzi/zwa mafhungo                (20)

2.        Fhindulani mbudziso NTHIHI u bva kha khethekanyo IºWE NA IºWE.

3.       ºwalani nga luambo lune na khou lingwa ngalwo.

4.       Thomani khethekanyo IºWE na IºWE kha sia¾ari ·ISWA.

5.       Ni fanela u pulana (tsumbo: mapa wa muhumbulo/nyolo/tshati ya nyelelo/
         maipfi a re khii na zwi¿we), u vhalulula na u sedzulusa mushumo wa½u.
         Pulane ya½u i tea u RANGELA maanea.

6        U pulana ho¾he hu tea u sumbedzwa nga u ralo. Ni eletshedzwa u thutha
         pulane yo¾he nga u tala mutalo u bu»ekanyaho khayo.

7.       Ni eletshedzwa lwa tsho¾he uri ni shumise minetse i re henefha kha 80 kha
         KHETHEKANYO YA A, minetse ya 40 kha KHETHEKANYO YA B na
         minetse ya 30 kha KHETHEKANYO YA C.

8.       Nomborani phindulo dza½u sa zwe ¾hoho dza nomboriswa zwone kha
         bammbiri ¼a mbudziso.

9.       ¸eani phindulo i¿we na i¿we ¾hoho yo teaho.

        PFESESANI: Musi ni tshi vhala tshivhalo tsha maipfi, maipfi a re kha
                   ¾hoho ye na nanga ha tei u katelwa kha itsho tshivhalo.

10.      ºwalani nga vhudele nahone zwi no vhalea.

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa                                Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma(FAL)/P3    3      DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2012
                                                     NSC

KHETHEKANYO YA A: ZWIBVELEDZWA ZWA VHUSIKI (MAANEA)

MBUDZISO 1

Fhindulani mbudziso NTHIHI kha dza malo dzi tevhelaho. Vhulapfu ha phindulo
ya½u vhu vhe maipfi a u bva kha 250 u ya kha 300.

1.1      Kusini kwa ha½u ho fha¾wa giratshi khulu ya u rengisa zwivhaswa na
         dzigoloi. ºwalani maanea nga ¾hoho i tevhelaho:

         Giratshi khulwane kusini kwa hashu                                                      [50]

1.2      Nga n¾hani ha vhuμifari vhu si havhuμi ha vhagudi vha tshikolo tsha ha½u,
         ¾hohoyatshikolo vho ramba mapholisa uri vha μe vha vha thuse kha
         nyimele iyi. ºwalani maanea nga ¾hoho i tevhelaho:

         ¶uvha ¼e mapholisa vha dalela tshikolo tsha hashu                                       [50]

1.3      Vhathu vha wana dzilafho fhethu ho fhambanaho. Henefho hune muthu a
         wana dzilafho hone, ene mu½e u vhona hu hone ha khwi½esa. ºwalani
         maanea ni tshi khou ima na ¾hoho i tevhelaho kana ni tshi khou i hanedza:

         Zwibadela zwa phuraivethe zwi khwi½e u fhira zwibadela zwa
         muvhuso/Zwibadela zwa muvhuso zwi khwi½e u fhira zwibadela zwa
         phuraivethe                                                                             [50]

1.4      Dziμoroboni ho μalesa vhathu vha rengisaho zwi¼iwa zwi¾ara¾ani. ºwalani
         maanea nga ¾hoho i tevhelaho:

         Vhuμi na vhuvhi ha u rengisa zwi¼iwa zwi¾ara¾ani                                        [50]

1.5      Ma¾aka e a vha o pinzana e na mitshelo minzhi ya μaka na dziphukha,
         ½amusi o remekanywa. Vhudzuloni hao ndi masimu. Musi ni tshi vhona
         zwo itwaho kha ma¾aka haya mbilu ya½u i a vhavha, zwa ni humbudza
         Venμa ¼a mulovha. ºwalani maanea nga ¾hoho i tevhelaho:

         Zwi nkhumbudza Venμa ¼a ma¾aka na mitshelo ya¼o                                         [50]

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa                                  Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma(FAL)/P3    4    DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2012
                                                     NSC

1.6      ¹alelani zwifanyiso hezwi nga vhuronwane uri ni μo kona u ¿wala maanea
         ane a anana nazwo. Maanea a½u ni a ½ee ¾hoho ine na funa. Ni nga nanga
         1.6.1 kana 1.6.2 kana 1.6.3.

         1.6.1

                                                                                               [50]

         1.6.2

                                                                                               [50]

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa                                Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma(FAL)/P3    5    DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2012
                                                     NSC

         1.6.3

                                       ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA A:                        50

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa                                Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma(FAL)/P3    6    DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2012
                                                     NSC

KHETHEKANYO YA B: ZWIBVELEDZWA ZWILAPFU ZWA VHUDAVHIDZANI

MBUDZISO 2

Fhindulani mbudziso NTHIHI kha n½a dzi tevhelaho. Vhulapfu ha phindulo ya½u
vhu vhe maipfi a u bva kha 120 u ya kha 150.

2.1      VHURIFHI HA VHUKONANI

         No ri u phasa nga vhukoni ha n¾hesa kha gireidi ya 12, khonani ya½u a ni
         ¾u¾uwedza uri ni tevhele bu»o ¼a Computer Engineering. No swika na
         shuma zwavhuμi na vuledza buμo i¼i nga vhukoni ha n¾hesa naho ¼i tshi
         kon»a.

         ºwalelani khonani ya½u lu¿walo ni tshi khou mu livhuha zwe a ni
         ¾u¾uwedza uri ni tevhele buμo i¼i.                                                    [30]

2.2      NGANEAVHUTSHILO

         Kha holodeni dza mafheloni a ¿waha hu bvelela mpfu nnzhi. Murathu
         wa½u o vha mu¿we wa vhe vha lovha nga khombo ya goloi.

         ºwalani nganeavhutshilo ya murathu wa½u ine na »o i vhala nga »uvha ¼a
         mbulungo.                                                                             [30]

2.3      MUVHIGO

         Muhasho wa pfunzo u lavhelela vhu»ifari havhu»i zwikoloni, ndi ngazwo u
         tshi lugisela vhagudi khoso dzine khadzo vha pfumbudzwa nga ha
         vhu»ifari. Inwi sa mu¿waleli wa Khoro ya vhaimeleli vha vhagudi no
         rambiwa u dzhenelela i¿we ya khoso idzo.

         ºwalani muvhigo une na »o u ½ea ¾hohoyatshikolo.                                      [30]

2.4      ATHIKILI YA GURANN¶A

         Vha vhupo ha ha½u vho dzudzanya »uvha ¼a mitambo ya sialala, ye ya
         tambwa nga n»ila ya vhudele. Mu¿we na mu¿we a pfa o fushea.

         ºwalani athikili ya gurann»a nga zwe zwa bvelela »uvha i¼o.                           [30]

                                       ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B:                        30

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa                                Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma(FAL)/P3    7    DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2012
                                                     NSC

KHETHEKANYO YA C:                ZWIBVELEDZWA ZWIPFUFHI: ZWA
                                 VHUDAVHIDZANI/ZWA TSUMBEDZI/ZWA
                                 MAFHUNGO

MBUDZISO 3

Fhindulani mbudziso NTHIHI kha tharu dzi tevhelaho. Vhulapfu ha hone vhu tea u
vha maipfi a u bva kha 80 u ya kha 100:

3.1      GARA¹A YA THAMBO

         Shangoni ¼a ha½u ho vha hu na ¾hahelelo khulwane ya maμi. Muvhuso wo
         pfa tshililo tsha vhadzulapo wa fha¾isa damu ¼ihulu nga rakhon¾hiraka
         makone. Damu i¼i ¼o fhela u fha¾wa, ¼o lindela u vulwa lwa tshiofisi nga
         minis¾a wa zwa maμi.

         ºwalani gara¾a ni rambe vha mitshino ya sialala yo fhambanaho uri vha μe
         vha mvumvuse vhathu musi damu ¼i tshi vulwa lwa tshiofisi.                            [20]

3.2      DAYARI

         Makhantse¼ara a wadi dzo fhambanaho o rambiwa nga masipala
         mu¾anganoni wa ma»uvha mararu. Inwi ni mu¿we wa makhantse¼ara eneo
         e a rambiwa.

         ºwalani dayari ya zwe zwa bvelela kha ayo ma»uvha mararu.                             [20]

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa                                Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
Tshiven»a Luambo lwa u Engedza lwa u Thoma(FAL)/P3    8    DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2012
                                                     NSC

3.3      NDAELA

         ¶uvha ¼e na dalela vhugalaphukha, mulanguli wa hone o thoma a ni ½ea
         ndaela ya kutshimbilele na zwi¿we zwine ni si fanele u zwi pfuka.

         ºwalani ndaela ye na ½ewa nga mulanguli.                                       [20]

                                      ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA C:                  20
                                                         MARAGAGU¹E:                    100

Vhu½e ha khanμiso ho vhaledzwa

## Related documents

- [Tshivenda FAL P1 Feb March 2012](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-feb-march-2012/9836bd22-07e1-47f3-ac2c-2e5d9406ec5f) — Tshivenda FAL · QP · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P2 Feb March 2012](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p2-feb-march-2012/683e889e-1cc2-42b7-bc30-45033b69b802) — Tshivenda FAL · QP · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P3 Nov 2012](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-nov-2012/31bc9ede-263f-4274-8f1e-46687e399474) — Tshivenda FAL · QP · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P3 Feb March 2017](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-feb-march-2017/ac749f55-b62d-478f-9739-bc2d2e08a507) — Tshivenda FAL · QP · 2017 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P3 Feb March 2014](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-feb-march-2014/d0913505-d7f3-4046-8797-b201c53965df) — Tshivenda FAL · QP · 2014 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P3 Feb March 2013](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-feb-march-2013/03985750-3871-44ac-870c-a5bf0f7ac3a7) — Tshivenda FAL · QP · 2013 · Tshivenda

## More from Grade 12 Tshivenda FAL

- [Gr 12 Tshivenda FAL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-tshivenda-fal-atp-2023-24/ddc05dcf-51b6-4b1e-8f7d-29cc8de35f44) — ATP
- [Tshivenda FAL P1 Nov 2024 MG](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2024-mg/22933e51-2e80-4985-b05e-248ee22c0fdf) — Memo · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P1 May-June 2023 MG](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-may-june-2023-mg/55543523-9bb4-4d32-a543-0792f36a23bf) — Memo · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P2 May-June 2023 MG](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p2-may-june-2023-mg/a0685314-549d-4153-9250-94e4f2dc385a) — Memo · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P3 May-June 2023 MG](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p3-may-june-2023-mg/c075edbe-3eb7-44fa-a198-b2a478d5c09d) — Memo · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda FAL P1 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-fal-p1-nov-2023/069f5cd2-bed9-4ed7-9ce9-c7b48e179840) — QP · 2023 · Tshivenda

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
