# Tshivenda HL Grade 12 Paper 1 November 2012 Memo

> Grade 12 Tshivenda HL Paper 1 memorandum from the November 2012, 6 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2012-memo/cbd2ab6c-2b31-4a3d-9c75-e24be89fbb62
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Tshivenda HL
- Grade: Grade 12
- Language: Tshivenda
- Document type: Memorandum
- Year: 2012
- Exam period: November
- Paper: 1
- Curriculum: CAPS
- Pages: 6

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Tshivenda HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/tshivenda-hl) › [Tshivenda HL Grade 12 Paper 1 November 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2012-memo/cbd2ab6c-2b31-4a3d-9c75-e24be89fbb62)

## About this document

Tshivenda Hl · Grade 12 · November · 2012 · tshivenda. Memorandum, 6 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Tshivenda HL P1 Nov 2012](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2012/2d1d0f98-8cb9-4cb5-b1e7-d3a95336c026) — QP · 2012 · Tshivenda

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

basic education

Department:
Basic Education
REPUBLIC OF SOUTH AFRICA

NATIONAL -
SENIOR CERTIFICATE:

G@ERRBDR RRR EB ERRERBRBEB EERE Eee wee eee eee eee eee

SOS SRR RRR SRK BRS ARTA AS RSPR RR RRR RR ee

TSHIVENDA LUAMBO. LWA HAYANI (HL)

i BAMMBIRI LA U THOMA (P1)

LARA 2012

MEMORANDAMU

Memorandamu uyu u na masiatari a 6.

Vhule ha khanfiso ho vhaledzwa iyani kcha siatlari Oi tevhelaho

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com

Tshiventia Luambo lwa Hayani (HL)/P1 2 DBE/dara 2012
NSC — Memorandamu

KHETHEKANYO YA A: THOLOKANYONDIVHO

MBUDZISO 1

i2 tie 14

PRIVATE BAG A 110

TSHIBVELEDZWA TSHA I: PHUROSA

LJ Muneiwa wa muongi/nesev | PRETORIA go 7
Zwivhuya wa mudedekadzi.v f PUBLIC EXAMINATIONS

1.2 Ndi nge Mareda a vha a tshi khou toda u vha rema nga mbado. V¥

1.8 Wo vha u wa u funza vhathu fhungo la Mudzimu vho daho luvhini lwa
Vho-Mathakha. ¥v¥

1A Vho vha vhe na mavhengele manzhi.
Vho vha vhe na kholomo nnzhi.
Vho vha vhe na dzimilioni nnzhi banngani. V¥

LS Vhathu vha tea u funzea vha sa ditike nga lupfumo bwa vhanwe vhunga lu
tshi fhela/ u fara zwavhudi ndaka ye wa sielwa. VV
(zwi pfalaho zwine mulingiwa a nga nea)

L.6 Ndi ya u toda u ri sumbedza vhathu vha mazwifhi/vhane vha amba
mafhungo vha sina vhutanzi nao. ¥V¥

L.7 C. A zwi nga do vuwa zwo konadzea na luthihi. V

1.8 Ee, naho Vho-Mathakha vho vha vho pfuma, vho vha vha songo fhata nndu

yavhudi vha tshi shavha u loiwa. Vho vha vha sa direngeli zwiambaro. VV

1.9 Wa _u vhona vhasadzi vhothe vha vhane vha funesa tshelede na zwiliwa,
ngeno zwi si zwone hu tshi di vha na vhane vha sa zwi fune. Munwali una
u sedza zwithu nga ito lithihi. VV

110 Ndo vha ndi tshi do ita uri ndaka i kovhekanywe vhana vhothe u lingana
hu si nau thoma wa shumisa maanda uri u i wane. Na zwitwe zwi pfalaho.

vv

TSHIBVELEDZWA TSHA 2: TSHIFANYISO

Lk Flu khou vhonala Ciwedzi. Mufumakadzi vho ambara rokho ya vhusiku /
hu na swiswi. VV

1.12 - O tibedzwa na khofheni.
~ Ho ambiwa uri mufumakadzi o vhulaha khotsi a vhana. VV

Vibe ha Khan(liso ho vhaledzwa tyani kha sialiari Ti tevhelaho

(2)

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com

Tshiventia Luamibo lwa Hayani (HLY/PL 3
NSC - Memorandamu

DBE/fara 2012

Uni dzikhakhathi dza miQlani a si dzavhulli ngauri dzi disa mabulayo. ¥

Zwothe zwi kwama mafhungo au Iwela ndaka ya mufu. Mareda o Iwela

ndaka ya Ihotsi awe ye a fhedza nga u i tambisa ngeno mufumakadzi a tshi
Khou lwela ndaka ya khotsi awe-vho ine munna wawe a khou i tambisa. VV

113
Li4  B/Thanda ya mutambo wa bola. ¥
LAs
1.16

Ndo vha ndi tshi Co Uisola na u sa tsha Co dovha u ita zwe nda ita/ndo

vha ndi tshi nga gidimela u toda ngeletshedzo ho teaho / na zwi kwamaho
ndingedzo ya u thivhela zwo bvelelaho. VV

THANGANYELO YA KHETHEKANYO YA A:

KHETHEKANYO YA B: MANWELEDZO/SAMARL

MBUDZISO 2
U KHOUTHA MBUNO
L. | “Vha tshi vuwa nga matsheloni vha] 1. | U vuwa nga matsheloni wa tamba.
| tambe ...”

2. | “IGha vha edele tshifhinga tsho edanaho | 2. | U edela tshifhinga tsho edanaho
lufherani Iwavho ...” hufherani lwavho,

3. | “Ikha vha kombetshedze u fa zwiliwa | 3. | U la zwiliwa zwi re na pfushi.
ewituku zwi re na pfushi.” .

4. | “Icha vha didowedze u ita ndowe-ndowe | 4. | U ita ndowe-ndowe duvha linwe na
duvha litiwe na lirtwe ...” linwe.

/5./"U vha na dzhenala ine vha nwala| 5. | U awala viudipfi havho kha zwine

vhudipfi havho kha zwine zwa khou itea zwa khou itea khavho.
khavho.

6. | “Kha vha vhe na khonani vhukuma/ 6. | U vha na khonani dzine dza fhata.

| dzine dza fhata.”

7. (“U shuma vha tshi khou thusa vhanwe | 7. | U shuma u thusa vhasw
vhathu zwi na ndeme kha muthu ane a i STMENT C
vha na mutsiko wa muhumbulo.” BOUCATIO a

KANA
PHARA. v

Avali una mutsiko wa muhumbulo u tea u vuwa nga matshetatt Gore in

edela tshifhinga tsho edanaho. Tshiriwe hafhu ndi u la zwiliwa zwi re na pfushi. U
songo hangwa u ita ndowe-ndowe duvha litiwe na lirwe. U tea-vho u wala vhudipfi
hau kha zwine zwa khou bvelela kha iwe duvha linwe na linwe. U tea u vha na
Khonani dzi fhataho na iwe-vho u fanela u kona u thusa vhanwe vhathu. Hezwi zwi
a ita uri mutsiko wa muhumbulo u fhele. [86]

Vhutle ha khandiso ho vhaledzwa

lyani kha sia(ari Gi tevhelaho

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com

Tshiventla Luambo lwa Hayani (HLYP1 4 DBE/Mara 2012

NSC — Memorandamu

Nila ya u maka manweledzo:

¢ Manweledzo o Nekedzwaho e kha mbonalo/tshivhumbeo tsho khakheaho ngeno
tshi tsho randelwaho kha Tshitatamennde tsha Kharikhu!lamu ya Lushaka aa
makiwa, hone-ha ha vha na ndaliso ya maraga nthihi.

e = Zwi tou vhofha uri vhalingiwa vha sumbedze tshivhalo tsha maipfi nga alia i
songo khakheaho.

e Kha vha avhele maraga nga nZila i tevhelaho:
o Maraga dza 7 ndi dza mbuno.
co Maraga 3 ndi dza luambo. Maraga dza luambo dzi avhelwe nga nila i
tevhelaho:
= Maraga nthihi musi ho bulwa mbuno |~3 dzi re dzone.
* Maraga mbili musi ho bulwa mbuno 4-5 dzi re dzone.
»  Maraga tharu musi ho bulwa mbuno dza 6-7 dzi re dzone.

ZwavhuTivhuli maraga dza luambo dzi songo fhira mbuno dzo Cewaho,

Kha vha ijuse maraga nthihi kha maraga dzo avhelwaho mbuno na luambo arali
tshivhalo tsha maipfi tshi songo sumbedzwa, kana maipti o vhaliwa nga nOila yo
khalkheaho.

IIA VHA DZITELE NZHELE: Abriviesheni/Pfufhifhadzo a dzo ngo fanela u
shumiswa, fhedzi arali dzi hone kha samari, dzi fancla u vhaliwa sa tshivhalo tsha
maipfi ane dza a imela.

THANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B:

VhuQe ha khanSiso ho vhaledzwa Jyani kha siaflari Ci tevhelaho

10

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo wa Hayani (HILYP | 5 DBE/Gara 2012
NSC - Memorandamu

KHETHEKANYO YA C: PHENIDA NA KUSHUMISELWE KWA LUAMBO

MBUDZISO 3

TSHIBVELEDZWA TSHA 4: KHUNGEDZELO .
3.1 MITSHELO YO VHIBVAHOV (1)
3.2 Sambifambi. Ipfi heli Gi amba awithu zwa u (Cifhelela lune Gi kunga
vharengi. VV (2)
3.8 Ndi u Gotiou sumbedza uri mutengo ndi wa fhasi ngeno zwi songo ralo. V (1)
3.4 Ndi ha musi no renga mabvani mallanu na wana na mal’abula a fumi kha
vhaiianu vha u thoma. Zwo Cwalwa nga maleDere mallukutluku. vv (2)
3.5 Ndi tshigwada tsha vhathu vhahulwane ngauri a vha ambiwi uri u Sa
thumbu ya tou rwel VV (2)
3.6 La nnyanyula ngauri i ita uri ndi pte ndi na dzangalelo la u renga oitshelo
ndi fushe muvhili wanga/A i nnyannyuli ngauri mitshelo ya hone minwe yo
sokou tshetshekanywa. Na zwitiwe zwi plalj AGAR RT OF BASIC (2)
EDUCATION [10]
MBUDZISO 4
Bee “He TE
TSHIBVELEDZWA TSHA 5: KHATHUNI MATE BAG & 110
n OREO A A BOOT
AL Vha khou vhilaela ngauri Tshiembe o vhuyt oP UBL EXAMINATIONS (dy
4.2 O vha a tshi khow amba o Uharamudza na zwantla. U sumbedza uri o
vhotholowa/a hu na tsho dinaho. Vv QO)
4.3 A vho ngo vhuya vha amba tshithu/vho sokou lavhelesa. ¥ (1)
44 Ndo takala nda takala na zwikunwe: Cuvha Je Ntshavheni a rengelwa
luCingothendeleki o vhao takala a takala na zwikunwe / ro lala ro dzula:
Mbamulovha ro Jala ro dzula nga mulandu wa vhulwadze ha nwana. ¥¥ (2)
AS Vhabebi a vha takaleli vhana vhavho vha tshi lala nn{a/ndila ine vhana vha (1)

dzhia ngayo zwithu i fhambana na ya vhathu vhahulwanev.

4.6 Vhathu vho vha vha songo takalav na luthihi. ¥ (2)
A7 - Ndi u takala ha vhukuma. ¥

Vhutie ha khantiiso ho vhaledzwa Tyani kha siaCari Gi tevhelaho

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenla Luambo twa Hayani (HLYP I

6 DBE/Cara 2012

NSC ~ Memorandamu

- U sa takala. (Qi tshi khou ambiwa sa muhoyo.) ¥

MBUDZISO 5

TSHIBVELEDZWA TSHA 6: PHUROSA

5.1 Khuluv: Maiume wanga vho renga Kholomo khulu. ¥

5.2 Phiranawev: Ndi musidzana ane a funesa vhanna. ¥

5.3 Ndo vhuya nda tuwa a saathu swika. ¥

5.4 Tendani o vhudza NOhonifheni uri u Toda u mu sumbedza uri ene ua
isa. ¥

5.5 A wana musidzana o ima badani, u mbo di mu imela a songo imiswa a mu

namedza. v¥

5.6 Vhasidzana vha ano maTuvha a vho ngo luga. A si vholhe vhasidzana vha
songo lugaho hu “i vha na vho lugaho. VV

Vhute ha khanTiso ho vhaledzwa

THANGANYELO YA KITETHEKANYO YA C:
MARAGAGUTE:

(2)
[10]

(2)
[10]

30
70

## Related documents

- [Tshivenda HL P2 Nov 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2012-memo/c31e80da-d55b-4c2c-90e5-42177f43f830) — Tshivenda HL · Memo · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Nov 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-nov-2012-memo/60558192-44e0-488c-a440-c5740897c49a) — Tshivenda HL · Memo · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P1 Feb March 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-feb-march-2012-memo/22dc7424-c606-48e1-84d0-d88fcbeba9f5) — Tshivenda HL · Memo · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda-HL-P1-Nov-2018-FINAL-Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2018-final-memo/d92d93b3-9dcd-4ea6-b4dc-a201e7cbbf43) — Tshivenda HL · Memo · 2018 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P1 Nov 2017 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2017-memo/62e9a80d-e172-40f8-a95d-5a653132e579) — Tshivenda HL · Memo · 2017 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P1 Nov 2016 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2016-memo/f0b9dfa5-c05f-40bc-a6f0-feac32fbaddb) — Tshivenda HL · Memo · 2016 · Tshivenda

## More from Grade 12 Tshivenda HL

- [Gr 12 TshiVenda HL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-tshivenda-hl-atp-2023-24/5b17bdea-b481-415f-9cf8-fe91e1610abd) — ATP
- [Tshivenda HL P1 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2024/ce69b528-811a-4d54-abfb-e89036916d35) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2024/2a2b8011-3357-41cb-b326-b6b3d5a9b959) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-nov-2024/91841d76-1cf5-4d0f-be4c-762026ae6874) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-may-june-2023/66997fad-4a4d-44c2-ac44-808df2f8a494) — QP · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-may-june-2023/34e6dd9a-2daa-4771-8009-5aec7d40bf9e) — QP · 2023 · Tshivenda

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
