# Tshivenda HL Grade 12 Paper 2 November 2012 Memo

> Grade 12 Tshivenda HL Paper 2 memorandum from the November 2012, 23 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2012-memo/c31e80da-d55b-4c2c-90e5-42177f43f830
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Tshivenda HL
- Grade: Grade 12
- Language: Tshivenda
- Document type: Memorandum
- Year: 2012
- Exam period: November
- Paper: 2
- Curriculum: CAPS
- Pages: 23

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Tshivenda HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/tshivenda-hl) › [Tshivenda HL Grade 12 Paper 2 November 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2012-memo/c31e80da-d55b-4c2c-90e5-42177f43f830)

## About this document

Tshivenda Hl · Grade 12 · November · 2012 · tshivenda. Memorandum, 23 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Tshivenda HL P2 Nov 2012](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2012/c4d366ee-9c94-4320-9c52-a7d4eacdd11a) — QP · 2012 · Tshivenda

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

oaded from hlayiso.com |

basic education

Department:
Basic Education
REPUBLIC OF SOUTH AFRICA

NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE

|

" TSHIVENDA LUAMBO LWA HAYANI (HL) 6
" BAMMBIRI LA VHUVHILI (P2)
: LARA 2012 :
*. MEMORANDAMU :

MARAGA: 80

Memorandamu uyu una masiatari a 23.

Vhune ha Khandiso ho vhaledzwa Tyani kha siatari li tevhelaho

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo lwa Hayani (HLYP2 2 DBE/Lara 2012
NS ~ Mermorandamia

ICHETHEKANYO YA A: VHURENDI
MBUDZISO | (MBUDZISO NDAPFU)

KHA VHA DZHIELE NZHELE: Vha shamise adendamu iyi khathihi a rubrild i

re mafhedziseloni.

Maraga dzi avhelwe nga ndila yone:
"  Maraga dza 7 ndi dza mbuno. ‘
*  Maraga dza 3 ndi dza luambo. Dzone dzi avhelwe nga ‘ndila.hei

o  Maraga 3 arali e na mbuno dza 6 — 7 :
Maraga 2 arali e na mbuno dza 4 — 5
Maraga 1 arali € na mbuno dza 0 ~3

Oo

G

VHASWA VHA AFURIKA TSHIPEMBE — LR Ndlovu

Kunangele kwa maipfi ‘ndi ndila ine murendi a shumisa ngayo maipfise-pfumaho
vhurendi ishirendoni u bveledza/tutuwedza thalutshedzo ya tshirendo’ Thalutshedzo

ya tshirendo ndi wine tshirendo tsha amba zwone.

Murendi u khou tutuwedza vhaswa uri vha vhone mbofholowo nga ndila yone
nahone vha shumise tshikhala hetshi u dibveledza. U dovha hafhu u takala musi a
tshi vhona mishumo mivhuya ya vhaswa vha Afurika Tshipembe. Heawi zwi ita uri
Afurika Tshipembe fi ditongise nga vhaswa vhenevho. U bveledza hezwi murendi o
shumisa maipfi a tevhelaho, o kamataho/pfumaho vhurendi:

Mangai: murendi u tama vhaswa vha tshi sedza zwithu nga ndila yavhudi/avhuti
isa solisei.

Mapeta: u tshila u sa solisei,

Ni khane sa Qamana: u takala nga zvine vhone vhane vhaswa vha vha zwone.

Manovho : u sa vha na vhubva

U rama: U neta

“Mahavhohovhe na: Vhaswa kha wha litshe math ungo a dzikhakhathi

Vhukamzi: U Oikukumusa,

Lukuna: a ita zwithe zwivhuya

Madadzwane: ndi vhaswa vhane shango la tea u ditongisa ngavho,

Neuwane: u hulisea nga u ita zwitha ewavhudi,

Muhala ningoni ya kholomo/musuku ningoni ya nguluvhe: usa tshinya vhuswa

hawe,

MAPENDELO
Murendi o kona kunangele fowa maipli tshirendoni itshi fune kwa tutuwedza
thalutshedzo ya tshirenda itshi nga ndila i fushaho. f10]

Vinme ha khaneliso ho vhaledzwa lvani kha Hi tevhelaho

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hwa Hayani (HLY/P2 3 DBE/Lara 2012
NSC ~ Memorandamu
KANA

MBUDZISO 2 (MBUDZISO PFUPHI)

NYIMBO DZA VHANA VHA ZWIHOLE NA MABOFU VHA LETABA NA
SILOE ~ WMR Sigwavhulimu

24 Vese 4: "Une wa vha éshitanga tsha vhuhole hanu'y Vhu do tikedza
vhaholefhali kha nyimele ine vha vha khayo.y Q)
2.2 Ndi wa u takala musi a tshi pfa nyimbo dzine vhaholefhali avha vha
imba.v ¥ (2)
2.3 Linanedzi: u sumbedza uri nyimbo hedzi dza vhaholefhali dzi ita uri a
hwelwe/u dzhena ngomungomu ha vhurendi/dzi ita uri a galele muyaniv ¥ (2)
24 O takala musi a tshi vhona mishumo mivhuya i itwaho nga vhaholefhali ine
ya fhedza i tshi ita uri vha fane na vhariwe vhathuy ¥ ; (2)
2.5 U vha vhona sa vhathu vhane vhuhole havho ha do daha fhela vha diphina
nga nthani ha u imba havho, VV : Ye (2)
an [10]

MBUDZISO 3 (MBUDZISO PFUFHI)

VHUNGOHO NA VIVHO — TR Ratshitanga

a .
3.1 Vese 1 ‘Vhungoho na vivho ndi tshimange na mbevha,. ¥ V,)
3.2 Vhungoho na vivho zwo thambana nahone vhungoho vhtr a vivho
naho 2wi tshi dzulela a hwa.v ¥ (2)
ag . A . + :
a9 Limethaforey : u sumbedza uri vhungoho a vhu divhei kana a hu na ane 4
nga vhu talukanya.v¥ Q)
34 Na ngo takalay U vhona vivhofewivhi zwi tshi drulela u kudana na
vhungoho/avivhuya. U vhona vhathu vha sa pfesesi ngoho.w 2
3.3 U vhu vhona sa avithu avivhili wi sa andaniho/funaniho naho vivho ii tshi

Vine ha kharyliso ho vhaledawa lyani kha siatari # tevhelaho

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo bwa Havani (HILY/P2 4

DBE/Lara 2012
NSC ~ Memorandamu

kundwa. v (2)
[10]
KANA

Vhune ba khandiso ho vhaledzwa fyani kha siatari It tevhelaho

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hea Hayani (ILyP2 3 DBE/Lara 2012
NSC - Memorandarnu

MBUDZISO 4 (MBUDZISO PFUPHI)
MUVHUSO WA NAMA ~ NA Milubi

4.) Vese/mutaladai 2: ‘U/ kukuta vhawo sa adungula’ a \cumba vhathu nga

vhunzhi. vV¥

kana
Vesetnutaladzi 7: U tshi Aruedry wa kukuta wha madana na madana VV
(2)

42 Naho muvhuso wa nama una vhathu vhanzhi vha a tambula lune vha lila u

shavhela murahu kha wa ngoho.v ¥ (2)
43 Lifanyisi:y u tambula ha vha tevhelaho muvhuso wa nama hu fanyiswa na

Sy : (2)

khovhe dzi mutavhani hune ha sa tshilee.¥

44 U pfa vautungu:v Hu shumiswa liaravhi ‘yawee' luvhili musi a tshi vhona
: (2)
vhathu vha tevhelaho muvhuso wa nama vha tshi tambulaly

4.5 U_u vhona sa muvhuso wo no shengedza musi a tshiu vhambedza na u

Q)
[10]

daho une wa sa wanale nga ndila ya u leluwa.v ¥

NA

VHURENDI VHU SONGO GUDELWAHO/RANDELWAHO |
MBUDZISO 3. (MBUDZISO NDAPFU)

bubriki i

KHA VHA DZHIELE NZHELE; Vha shumise adendamu ivi khath:
re mafhedziseloni,

Maraga dzi avhelwe nga ndila yone:

* Maraga dza 7 ndi dza mbuno.

* Maraga dza 3 ndi dza laambo. Dzone dzi avhebwe nga ndila hei:
2 Maraga 3 arali e na mbuno dza6—7
o  Maraga 2 arali e na mbuno dza4~5
Oo © Maraga J arali ena mbuno dza 0 ~ 3

NANGA ENE HU VHE U GUMA ~ TR Ratshitanga

Thalutshedzo ya thirendo ndi awine tshirendo tsha amba zwone. Miraladzi/vese ndi
ine murendi a i shumisa u_swikisa zwine a khou amba zwone kha vhavhali.
Mitaladzi yeneyi i vhumba ndimajtshitanza tshi faredzaho muhumbulo muhuhwane.

Vinune ha khandiso ho vhaledavwa lyani kha siatari Ii cevhelahe

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo wa Flavant (HLY/P2 6 DBE/Lara 2012
NSC - Memorandamu

Kha tshirendo itshi murendi o shumisa mutaladzi/vese nna uvhumba ndima dza
tshirendo awi tshi bva Kha mihumbulo ine a khou toda u i bveledza,

Vese 1-1, murendi o di shumisa u bveledza muhumbulo wa uri muthu arali a tshi
toda mufarisi u fanela u thoma a élekanya zwavhudi nau tutshela kule na 2wi mu
thithisaho agauri mathungo a lufuno a si zwithu awa utamba.

Vese 5-8, murendi u sumbedza uri mufarisi ane wa mu toda u fanela u-vha e muthu
a tshilaho vhutshilo havhudi a si u fune nge a vhona tsheledeupfamo lune wa vha
nalwo.

Vese 9-12, nga vese hedzi murendi u sumbedza uri muthu Onoyo a sango vha uyo a
didzhielaho ntha nge a nakesa ngauri udo kundehva u langa vhuvhi hawe. U songo
funa muthu u tshi vhona unga u do mu khotholola,

Vese 13-16, nga vese hedzi murendi u bveledza muhumbulo wa uri mudi ndi wa
vhavhili vho funanaho hu si nau dzhenelelwa.

Vese 17-20, murendi u sumbedva uri Wa wana onoyo mufarisi ndi hone u tshi do
vha wo wana muthu wa tsini ane wa do dzula nae wu sa dinalej wa sa tsha do sokou
fhatulula mudi/t mala u tshi malulula,

Murendi o kona u shumisa mitaladzi u bveledza thalutshedzo ya tshirendo itshi nga
ndila i fushaho, : . [10]

KANA ——

MBUDZISO 6 (MBUNDZISO PFUPHI)

NANGA ENE HU VHE U GUMA ~TR Ratshitanga

6.1 Mutarisi.v Ngauri murendi o khou amba uri u tea u todaimufunwa ane
mu funesa u st tsha toda muriwe.¥
5.2 U fanela u vha muvhuya.v
U fanela u vha o nakaho/ane wa mu funesa.v i)
6.3 Ndi khesura:’y Murendi o shumisa khoma u bveledza muhumbulo wa u
. . . . (2)
divha zwithuAalifha na wa u kundelwa u langa kutshilele kewawe./
64 Uri murhu a tshi toda mufarisi u tea u thoma a humbula pwavhudi ngauri
NzeO a si ovithu zwa a tambav (2)

Vhune ha Miandiso he vhaledzwa lyand kha siatari i tevhelaho

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hwa Hayani (MLYP2 7 DBE/Lara 2012
NSC ~ Memorandamu
6.5 Eev ngauri wa wana mufarisi ané wa mu funesa ane a tshila vhutshilo ()

havhudi u dzula swavbudi usa tsha humbula zwinwe.v

10
THANGANYELO YA KHETH EKANYO YA A: 30

KHETHEKANYO YA B: NGANEA
MBUDZISO 7 (MBUDZISO NDAPFU)

TSHI DO LILWA ~ NE Phaswana

KHA VHA DZHIELE NZHELE: Vha shumise adendamu iyi k at
re mafhedziseloni. ;

Maraga dza tshivhumbeo na luambo dzi avhelwe nga ndila i tevhelaho® ;
> Tshivhumbeo: |(Mathomo(4) magumo(2)] maraga 6 ron
o  Luambo: maraga 4 dzo avhelwa nga ndila hei: an

*  Aralie na mbuno dza 12 ~ 15 u wana maraga -

* Aralienambuno dza 7 — Il u wana maraga £
*  Araliénambunodza | — 6 uw wana maraga 2

fa

fa

Go ow

ADENDAMU

Muanewa dendele ndj muanewa ane zwiitei zwinzhi zwa bugu zwa mona nae,

Mafhungo a bugu a kama ene..Ri tangana nae u bva bape tshi thomacw swika j
S 8 ales) Ss

tshi fhela. Ndi ene ane a vha na thaidzo buguni. U fhedza o kunda kana o kundwa.

DZIMBUNO

¢ Kha nganea yashu ya Tshi do libwa, u wana zwi tshi konda uri u tou amba uri
muanewa dendele ndj nnyi vhukati ha Vho-Luvhone na Vho-Emeli nga nthani
ha uri vhuvhili hawho uy wana vha tshi khou ita zwithu zwi fanaho nahone hu si
na ane a vha a tshi khou hanedza munwe kana u pikisa munwe, Hone fhedzi ti
nga sokou kombetshedza ra gi ndi Vho-Luvhone nga uri ndi vhone vhane kanzhi
vha vha vha tshi lwa na uy tandulula thaidzo dzine vha vha vha tshi khou
vhanvelwa nga mufumakadzi wavho vho Vho-Emeli,

* hero va nganea iyi yo disendeka kha vhuhovheleli na vhugevhenga ho kalulaho
vhune ha dzhenisa nauthu khakhathini.

°  Murwali u khou kaidza vhathu kha vhutamatama ho kalulaho vhunga vhu tshi
nga vha dzhenisa khakhathini sa avha vhe vha diwana vho dzhena kha zwa
viugevhenga,

* Kha nganea ino ri wana muanewa dendele ¢ Vho-Luvhone.

*  Vho-Luvhone ndi muthu wa u fhumulesa. A vha koni a tou kaidva kana u
hanedza mufumakadzi wavho zat khagala.

*  Khudane i simuwa kha awikolodo zwo dalesaho mudini wa ha Nethulwe. Vho-

Vbane ha Khandiso ho vhaledswa Tvani isha siatari Ht tevhelaho

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com

‘ishivenda Luambo hwa Hayant (HLYP2 & DBEA
NSC = Memorandamu

Emeli vha funesa 2withu zwa nthesa ~vine u zwi badela zv

© Tawi avi ita uri vha di ita zwikolodo vha tshi ya naho zwi tshi khou vhonala uri
avi Khou vha homela.

¢  Vho-Emeli vha ita uri mudini hu rengwe thundu ya nduni ya maimo a ntha nga
tshikolodo Vho-Luvhone vha tshi balelwa u vha kaidza.

¢  Vha renga nwifuko zwi duresaho nga tshikolodo.

*  Vhana vha dzhena zwikolo zwa u dura,

® Musi tshelede i tshi vho dzhena vha shandula thundu dza nduni vha dzhia dza
maimo a nthesa.

¢ — Vha renga hafhu na goloi dzi duraho ~ BMW na BENZ.

e¢  Vha tutuwedza u dzhena kha zwa vhugevhenga naho vho thoma vha tshi sumba
usa awi takalela.

«  U dala ha tshelede a ho ngo amba tshithu ngauri thodea dza Vho-Emeli dzo di
gonya dzi tshi ya.

e  Vho-Emeli via vhangela  Vho-Luvhone thaidzo vha dovha hafhu vha
kombetshedza Vho-Luvhone u renga ondu ya u ura Tshitandani.

¢ Vha fhuredzwa nga fobvu Dezhalagoma vha vho didzhenisa kha zwa
vhugevhenga.

e = Vho-Luvhone na Vho-Emeli vha [wa na mulayo nga u didzhenisa kha zwa
vhugevhenga.

¢  Vho-Emeli vha rengisa zwidzidzivhadzi yunivesithi ya Venda vha farwa nga
mapholisa, nga mulandu wa tshandanguvhoni vha fhedza vho renguluilwa._

¢ — Vho-Luvhone vha reilela magevhenga vha tshi enda vha tshi tswa nau pwasha
dzibannga vha tshi khou Iwa na mulayo, ‘ :

vhutoto.

Mapendelo
Muniwali o kona u bveledza Vho-Luvhone $a muanewa dendeéle bugun [25]
KANA a
MBUDZISO 8 (MBUDZISO PFUFHI)
TSTH DO LILWA—NE Phaswana
8.) Ndi duvha le ha vha hu na khonferentsi kerekeni Makwarela. Wo vha u wa
u homboka tshelede ya munikelo/ u tewa dzigoloi.v ¥ (2)
8.2 © dehenwa nga muya mukhethwa a ambulula vhachu vhe a vha a tshi ita
navho vhugevhenga.V/ v (2)
83 Dhalagoma na Vho-Luvhone vho vha vhe vhathihi kha mishumo mivhi ya
vhugevhenga.v ¥ (2)
bo Vho-Emeli na munna wavho Vho-Luvhone vho fhedza vho farwa
1¢ ha Khandiso ho vhaledswa lyant kha siatarl I tevhelaho

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hyva Havant (HL YyP2 9 DBE/Lara 2012
NSC - Memorandanw

vhothe.v v¥ @)
8.5 Vho-Emeli vho didzhenisa kha vhugevhenga nga riwambo wa u funesa
isheledey ngeno Dzhalagoma a tshi khou lifhedza muvhuso we wa mu
fambudza nga u sa wana-vho mushumo, vhariwe vhafhalali vha thi u 0)
wana. /
8.6 Vhutamatama ho kalulaho na vhugevhenga zwi wedza muthu
khomboni.v v (2)
8.7 Vho-Luvhone vho vhona tshelede ya vhugevhenga i tshi khou dzhena nga
hunzhi, vha vhona uri vha do kona u badela zwikolodo zwavho zwothe nga
u tavhanya/ho vha ho no vha na mutsiko (mushumoni)we vha vha vha si
tsha kona uu kondelela.y v (2)
wa . , :
88 Vho-Luvhone ndi muthu wa u fhumulesa,v a vha koni u tou hanedza kana
(3)
7
u kaidza mufumakadzi wavho zwi khagala.y v
ve ~ ou -
5.9 B. Vho-Luvhone na Vho-Emeli.v (1)
8.16 Ndi u itela u tana kana u bvisela khagala vhovhi/vhugevhenga he vha vha
«
vha tshi khou vhu ita.v ¥ ; (2)
a] . . . . . awe a i ie .
BHI A ku tanganedzei,v — arali vha tshi hou. ita tshithue“a vhaJandi ust
we (QQ)

ovelelo dza hone dzi do vha dzifhio.¥

812 Muthu a sa dzhia maga avhudi kha vhutshilo a di endela u ith-zwi sOngo:
lugaho u dibwela khunda ene mune, u do fhedza o badela nga.whutshile:

hawe.v vv

KANA

MBUDZISO 9 (MBUDZISO NDAPFU)
BULAYO LO TALIFHAHO - AW Magau

KHA VHA DZHIELE NZHELE:  Vha shumise adendamu iyi khathihi na rubriki i
re mafhedziseloni,

Maraga dza tshivhumbeo na luambo dzi avhelwe nga ndila i tevhelaho-
2 Tshivhumbeo - i(Mathomo(4} magumo(2)] maraga 6
o  Luambo: mMaraga 4 dzo avhelwa nga ndila hei:

*  Aralie na mbuno dza 12 — [5 uwana maraga 4

Vhune ha khandiso ho vhaleduwa lyani kha siatari li tevhelaho

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hve ayant (HLyP2 10 DBE/Lara 20) 2
C ~ Memorandamu

*  Aralie na mbunodza 7-1 J u wana Maraga 3
*  Araliena mbunodza ] —6 uwana maraga 2

ADENDAMU

Muanewa dendele ndi Muanewa ane zwiitel zwinzhi zwa igh zwa Mona nae.
Mafhungo a bugu a kwama ene. Ri fangana nae u bva bugu itshi thoma -c: swika i

tshi fheia. Ndi ene ane a vha na thaidzo buguni. U fhedza o founda) kana o kundwa.

*  Muanewadendele afha ndi V] ho-Lugisani vhane vha dzula Tshiozwi,

¢  Vho-Lugisani vho bveledzwa sa likhotsimunene la Mphagane vha dovhay
vha murado wa khoro.

¢ Ndi vhone vhane tshifhinga tshothe vha ima na ngoho. .

e Uima havho na ngoho hu vhonala kha mulandu wa Sandani Mawelewele vha
tshi ri ha na mulandu ngeno vhavenda Vho-Langanani Mandiwana vha tshi ri
vha na mulandu nahone vha tea bvisa tshelede.

*  Vho-Lugisani vha thoma u vhengiwa nga Vho-Mandiwana na vhamusanda Vho-
Mukhotho.

«  Vho-Lugisani vha dovha hafhu vha imelela Khumela Rabambulwa uri ho ngo
thisa mudi, Vho-Tshikweta ndi vhone vho fhisaho mudi.

. Vho-Lugisani vha hana mafhungo a mirundu, tshikona, zwitambo na thondo
vha si kha ri Khure mudavhi wa bola Aa u renga goloi uri vhathannga vha reile,

e Vha dovha hafhu vha vhengelwa u imelela Phundulu we a sukumedvely
vhafunzi Vho-Mamidze tshaloni tsha Muanalo Ralineba. Henefha Vho-Lugisani
vho thoma u vhengiwa nga vhafunzi Vho-Sam Mamidze.

®  Vho-Lugisani vho dovha hafhu vha vhengelwa uri vho amba uri Vho- Marita,
mufumakadzi wa Vho-Mamidze, ndj vhone vho lumaho Vho-Mmbi, hu si
orbove Maphangile. : —

e  Vho-Lugisani vha dovha hafhu vha vhengelwa mafhungo a Ratshilumela
Budzwa we a pfio via Tshiwandalani nwana wa Vho-Mandiwana ngeno zwi si
zwone bu uti Tshiwandalani o tou divhulaha. Vho-Lugisani afha vho sumbedza
uri Ratshilumela Budzwa ha na mulandu ngaurl musi ayo 6 vha o no fanwa.

¢  Vho-Lugisani vho mbo iswa Dovhoni u vha mukoma wa Vho-Nyamalwela
Singo, henengei vho mbo thoma u bveledza shango. Vho fhedya vho vhengehwa
ha zwenezwo.

* Vho gwisa madi vha fhedza vha ya Johannesburg u toda tshelede ya u fhata
tshixolo na kiliniki, he vha i wana.

*  Vho-Lugisani vho do thusana na Vho-Nethononda na Vho-Makhado kha u
shuma hafha Dovhoni.

« U shuma ha Vho-Lugisani ho vhaisa Vho-Mamidze, Vho-Mandiwana na Vho-
Mukhotho vha fhedza vho vha lutanya na Vho-N yamalwela Singo,

2 Vho-Lugisani vho vhengiwa nga Vho-Mphaga vha tshi vhona unga vha khou
vha dzhiela shango na vhatanuni vhavho,

*  Vho do Awalelwa vhurifhi ha u pandehwa shangoni hwe vha vho vh ulahelwa na
Awana wavho Mukandangahwo.

¢  Vho-Lugisuni vho fhedza vho wanala uri a vha na mulandu, hu tou vha na
tshikwekwe  tsho ftwaho nga Vho-Mamidze, Vho-Mukhotho na Vho-

havha

fvani kha siatasi li tevhelaho

Vhune ha khandiso bo vhaledawa

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com

1] DBE/Lara 2012
NSC ~ Memorandanmiu

Ushivenda Luambo hwa } Tayani (HLYP2

Mandiwana.
*  Vho-Lugisani vho fhedza vho vhewa u vha khosi ya Dovhoni.

MAPENDELO

Muniwali o kona u bveledza V ho-Lugisani, sa muanewadendele ngauri ndivhone
vhe bugu ya disendeka ngavho, vho pfesa vhutungu vha fhedza vho ‘vha
mukundi nge vha vhewa vhuhosini ha Dovhoni. a [25]

KANA

MBUDZISO LO (MBUDZISO PFUFHI)

BULAYO LO TALIFHAHO— AW Magau

IO. Ndi Mphagane. ¥ Ndi wa u todou bvisela khagala tsheo ine ya do. dahiiwa™

nga Vho-Mphaga.Vv (2)

1.2 Vho vha vha tshi toda u farisa Vho-Mamidze, Vho-Mandiwana na Vho-
Mukhotho.vV¥ (2)

10.3 Vho-Lugisani vho vha vhe khotsimunene wa Vho-Mphaga. Mme a Vho-
Mphaga vho mama vha siela mme a Vho-Lugisani.v’ Vv (2)
10.4 2wo ita uri Vho-Lugisani vha lutane na Vho-Mphaga. vv (2)

IOS Musi Vho-Lugisani vha-sa athe -vhewa” Viukaina ho vha hu si na

mvelaphanday fhedzi nga murahu ha musi vho no vhewa, ha vha na

mvelaphanda khulu ya u fhatwa ha zwikolo, kilmniki na mavhengele a
musalauno.¥ Q)

10.6 Vhathu a vho ago tea u didzhenisa kha zwa u itela vhanwe vhumbulu
Agauri zi a fhedza zwo vha dzhenisa khomboni.vV (2)

[0.7 Nadi vengo na vivho li itehwaho Vho-Lugisani vhe vha vha vha tshi tevhela
ogoho na u toda uri viulawila havho havha vhararu vhu songo vhonala.v v (2)

10.8 Mucha ane asa ambe ngohov nahone wha ita awa tshimbevha ngeno vhe
mufunziv v 8)
3)

LOG BL nga nnda ha u pandehwa shangoni vha fanela g bva vhufunzini na
vhuhosini.v (1)

HOLO) Shango Ja Mphagane lo vha Ht whi do tshinyala & tshi va nga vhumbulu,

Vhune ha khandise he vb laledzwa lyand kha siatari Hi tevhelaho

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luatnbs hwa Hayani {HL yp? 12 DBE/Lara 2012
NSC — Memorandamnu

zwimbevha n.

a tshidivhano.(na zwilww ai pfalaho}v v (2)
Ol Bey Agauri vha ima na ngoho tshifhinga tshothe.¥ (2)
10.12 Vho-Mamidze na lugwada Iwavho vha vho do fhelelwa nga avine vha vha
awone bwa tshothe nga nthani ha aviito zwavhow ¥ V (3)
[25]

KANA

Viune he Khandiso ho vy

tari li tevhelaho

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com

Tshivends Luambe Iwa Hayvani (FILYP2 13 DBE/Lara 20} 2
NSC — Memorandamu

MBUDZISO 1] (MBUDZISO NDAPEU)
MAFELADAMBWA— NE Sigogo

KHA VHA DZHIELE NZHELE: Vha shumise adendamu iyi khathihi na rubriki i re
mafhedziseloni.

Maraga dza wshivhumbeo na luambo dzi avhelwe nga ndila i tevhelaho:
o Tshivhumbeo ; [Mathomo(4) magumo(2)] maraga 6
© Luambo: maraga 4 dzo avhelwa nga ndila hei:

* Arali e na mbuno dza 12 — 15 uwana maraga 4

* Aralienambuno dva7~-1liu wana maraga 3

* Aralienambuno dza | — 6 u wana maraga 2

ADENDAMU

MARANGAPHAN DA

Muanewa dendele ni muanewa ane zwiitel zwinzhi zwa bugu zwa mona nae
Mafhungo a bugu a kwama ene. Ri fangana nae u bva bugu i tshi thoma a swika”
tshi fhela. Ndi ene ane a vha na thaidzo buguni. U fhedza o kunda kana o kuiidwa.

DZIMBUNO

¢  Dendele nganeani iyi ndi Mawela. Thaidzo ya bugu i kwama ene.

¢  Mawela o bveledzwa sa muthannga ane. a dzhena tshikolo--¥univesithi ya
Natala.

*  Mawela u sokou wela-wela mafhungo ane a sia divhe. Sa kha mafhungo a
vhuloi ea pfa V, ho-Matodzi vha tshi khou amba na mme awe vho-Sara.

e  Uvhenga Vho-Maemu a tshi vha vhengela vhuloi vhune a sa vhu divhe.

* Muthannga ane a si tate uri u do vhulaha muthu. U riwaleta futiwalo khonani
Yawe a tshi ri u toda u fhisa mudi wa Vho-Maemu.

*  Utodela Vho-Maemu makhomurethe uri vha mu thuse kha u vha fhisedzela,

¢  dodoma vhusiku na tshigubu tsha pitirolo a tshi toda u fhisedzela Vho-
Maemu.

®  U fhedza o farwa nga mapholisa vha mu valela khothoni he a vho do gwevhelwa
milandu yawe.

MAPENDELO.
Murhwalio kona ari bveledzela muanewa dendele nganeéani fyi nga ndila i fushaho. [25]

KANA

Vhune ha khanglisa ho vhaledzwa Ivan kha siatari Hf tevhelaho

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com

Tshtivenda Luambo hwa Hayani (HLYP2 14 DBE/Lara 2012
NSC - Memorandamu

MBUDZISO 12

MAFELADAMBWA — NE Sigogo

12.1 Ndi Vho- wine zWwa.

khou toda u bvelela khavho.v

alama.v Ndi wa u toda u divhadza Vho-Maemu
_ * (2)

12.2 Ndi nge Mawela a fwalela lutwalo Tshisamphiri uri o neta nga u ga
B

nga phele ya Vho-Maemu.v ¥
1230 Nay maswina,v vha kKhou lutanywa nga fhungo la vhuloi.v

re) vhanga dzikhakhathi vhukati ha mita iyi mivhiliv (muta wa ha

(2)
Ramasunzi na wa ha Lialama) nau ramba mapholisa.¥
[2.5 Vho-Sara a vha koni u kondelela. (A vho ngo kondelela musi vho pfa uri
Vho-Maemu vha khou vha lowa /vha a ambesa.)
-Vho-Maemu vha a kondelela vho kondelela vho pfa uri vha khou itwa
muloi zwithu naho zwi tshi khou vhavha, a vha fhufhumehwi.v v (2)
12.6 Uni vhathu a vho ngo tea u sokou wela wela kha mafhungo ane vha sa a
divhe ngauri zwi a dzhenisa khombonisianga dzi a lutanya.v v (2)
12.7 Ndi nge a vha o pfa zwo ambiwaho nga makhadzi wawe vha tshi vhuya u
. yay
vhonisa ha Ranga V ho-Muraga.y).4 (2)
ng .
[28 ~Muthu wa u sokou wela-wela zwithu./
-u dzhenelela kha komiti ya yunivesithi a tshe kha mwaha wa u thoma.y
-u wela-wela mafhun go a vhuloi.v (3)
i29 B. Vho-Maenva vha tshi pomokwa vhuloi vhune vha si vhu divhe.V/ GQ)
12.10 Ovhs a tshi do vha 6 fhisedzela vhathu vhothe mudini wa Vho-Lialama vha
lovha/o via a tshi do bvela phanda na zwe a vha a tshi khou u toda u zwi
ita, Vv (2)
had Hai, vha tenda kha zwi siho.¥
-vha a lutanya nga u sokou amba mafhungo a sa tei u pfiwa nga fewana hu
na vhana.v (2)
f
P22 i naho vhathu vha u ambelela vhuvhi u songo vhu ita, vhu fhedza vhu
a
(3)

songo u dzhenisa khomboni.v VV

Khandise: ho whaledzwa lyani kha siatari E tovhelaho

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hwa Hayani (MLYP2 15 DBE/Lara 2012
NSC - Memorandamu

[25]

THANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B: 25

IGHETHEKANYO YA C: DIRAMA
MBUDZISO 13 (MBUDZISO NDAPFU)

HA U TSA NDI HA U GONYA —- LL Mafenya na NA Milubi

NA ZWONE ZWI A DINA ~ LL. Matenya

KHA VHA DZHIELE NZHELE: Vha shumise adendamu fyi khathihi na rubrikd ire >
mafhedziseloni. 5

Maraga dza tshivhumbeo na luambo dzi avhelwe nga ndila i tevhelaho:
© Tshivhumbeo : [(Mathomo(4) magumo(2)] maraga 6
eo  Luambo: maraga 4 dzo avhelwa nga ndila hei:

» — Aralie na mbuno dza 6—7 uwana maraga 4

*  Arali e na mbuno dza 4—5 uwana maraga 3

= Arali ena mbuno dza 1 — 3 u wana maraga 2

ADENDAMU

MARANGAPHANDA.

Zwiito ndi zvithu zwine muanewa a vha tshi khou ita zwone buguni. Thero ndi
muhumbulo.mubulwane.wa. bugu.une-rasuawana wbvamathontonia-bugarwswikay
tshi fhela.

TSHIVHUMBEO:

¢ Thero ndi ya uri u tshila nga ndila ya u sa dilonda na zwone zwi a dina kana
ewi au vhila nga murahu.

e  Zwiito zwa Macubini ane a vha mutambi dendele zwo vha vwa u sa dilonda
ngauri o vha na Awana wa «a thoma a tshe ishikolonj ngeno mme awe vho no
lovha a fhedza a dzula na makhulu wawe Vho-Nyamutshagole.

*  Marabini o dovha hafhu a vha na thumbu na Mashudu we a rio vha a tshi khou
shumisa khondomu.

* Marubini musi e ngei ha malume he a vha a tshi khou tambula o do humbula u
bvisa thumba nge Mashudu a mu hana,

* Marubini o vuledza tshikolo a shuma sa muongi.

« Odo pfana na Makonde we a nvu tanganedza na fiwana wave wa u thoma.

* Masubini ho ngo amba ngoho ya uri ndi ngani zwi tshi khou konda u vha na
MuTwe nwana,

e Marcubini o fhedza o shuma wadini ya vhana he eshifhinga tshothe a dzulela u

Vhune ha khandiso ho vhaledzwa lyani kha siatari H tevhelaho

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo lye Hayant (HLyP2 16 DBE/Lara 2012
NSC Memorandamu

humbula nwana wawe.

* U bva afho o iswa vhadzadzeni he zwa tou nana tshothe musi a tshi vhona
vhasadzi vha tshi beba.

¢ U humbula uri ni Khwine a vhe o ya kha zwa vhuteamita uri a ite a tshi
tsivhudza uri u pwasha thumbu a si zwavhudi

© Zwe Marubini a ita avi mu dina tune a balelwa nau vhudza Makonde ngoho. ... ’

MAPENDELO .
Mutiwali vho kona u bveledza thero nga u shumisa zwiito zwa Marubini sa
muanewa dendete.

[25]
KANA
MBUDZISO 14 (MBUDZISO PFUFHI)

RALUTANDA ~ NA Milubi

14.) Vho vha vha tshi tangana Vuwa Park. Ndi ngauri vho vha vha tshi khou ita
awa jufuno Wwavho hwa tshiphiri. vv (2)
14.2 Vho vha vha tshi khou funesa tshelede.VV (2)
14.3 Ndi ngauri vhuvhili havho vha funana na Vho-Sofi.vV (2)
dt O fhedza 6 vhulahisa mufumakadzi wawe.v ¥ (2)
oo) Vho-Sofi  vha funesa vhanna na tsheledey ngeno Vho-Sara_ vhe ,
mufumakadzi wa hayani a funaho muta wawe,v
14.6 Ndi wa u toda u vhudza vhavhali zwauri vhufarekano a si havhudi ngauri
vhu a fhedza ho wedza muthu khomboni.vvV¥ (3)
L7 Mutwalf u khou hwa na vhathu vha itaho awa vhufarekano na ¢ vhulaha
vhanwe lwa tshituhu nga u funesa tshelede.vV ¥ (2)
14.8 Vho bveledzwa sa mufumakadzi 0 tokomeiwaho.vV¥ (2)
14.9 B/ vha shavhau wanedzwa nga Vho-Fhelani.v (i)
P4100 Vho fhedza vho noka nge vha si wane tshelede ya inshuwarentsi ya
mufumakadzi ye vha vha vha tshi khou i toda ho fhedza vho farwa nga
“'wambo wa u vhulaha mufumakadyi.V/ v (2)

Vhane ha khandiso ho vhaledzwa lvani kha siacar! H tevhelabo

### Page 17

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hwa Heayant (HLYP2 17 DBE
NSC = Memorandamu

ara 2012

L411 Haiv a oi tanganedzei ngauri vho vhulaha mufumakadzi vha tshi toda
tshelede.v’ (2)

[4.12 Eev ndi a ima nayo ngauri zwe Vho-Ralutanda vha vha tshi khou ita 2wo
khakhea. Muthu ha ngo fanela u vhulaha munwe a tshi itela tshelede. Vv (3)

KANA
MBUDZISO 15 (MBUDZISO NDAPEU)

MILOMO YA NUKALA~ NP. Nefefe

KHA VHA DZHIELE NZHELE: Vha shumise adendamu iyi khathihi na rubriki ire
mafhedziscloni. *

Maraga dza tshivhumbeo na luambo dzi avhelwe nga ndila i tevhelahe:
©  Tshivhumbeo : i(Mathoma(4) maguma(2)] maraga 6»
9 Luambo: maraga 4 dzo avhehwa nga ndila hei: ,
»  Arali e na mbuno dza 6 ~7 a wana maraga +
«  Arali ena mbuno dza4—5 u wana maraga 3

*  Arali ena mbuno dza | — 3 u wana maraga 2

ADENDAMU
Marangaphanda

Zwiito ndi zwithu zwine muanewa a vha tshi khou ita awone buguni. Thero ndi
muhumbulo muhulwane wa bugu une ra u wana u bva mathomoni a bugu u swika i

tshi thela.

Dzimbuno/mutumbu

®

Thero ya iyi dirama yo disendeka kha zwa u tambudzwa ha vhana na

vhafumakadzi. Munwali u khou kaidza vhokhots? vha tambudzaho vhana na

vhafumakadzi. Henzwi o ~wi bveledza nga u shumisa zwiito zwa Vho-Bulcuta.

* Thaidzo i simuwa musi V ho-Bukuta vha tshi tambudza vhana vhavho
Tsumbedzo, Neshengedzeni na mufumakadzi wavho

e  Vha nea Tsumbedzo nge vha wana a songo sheledza miri, Vho-Takalani vha tshi
lingedza u kaidza na vhone vha semiwa,

@ Vha a mu seme anya nahone a vha todi a thi dowelana na khaladzi awe
Neshengedzeni.

*@ Avhatikedzi Tsumbedzo kha zwa tshikolo.

*  Vha dovha hafhu vha mu pwa age vha wana o dzula na mme awe Vho-Takalani
vha rindi ngani a sa yi a vhala bugu,

@  Vha kombetshedza u ita zwa vhudzekani na Awana wavho Neshengedzeni

Viune

ta khandiso ho vhaledzwa fyani kha sfatadi fi tevhelaho

### Page 18

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Lauambe wa Havant (HLyP2 18 DBE/Lara 2012
NSC. - Memorandamu

* Ntshengedzeni u shavhela ha makhadzi wawe Vho-Mutshekwa, khotsi awe vha
mu tevhela vha fhedza vha mu nwela henengei.

© Musi Vho-Bukuta vha tshi vhidzwa tshikoloni vha amba uri Ntshengedzeni ha
na thaidzo,

e Ntshengedzeni u ya ha vhashumelavhapo a fhedza o iswa sibadela u tolwa, a
wanala ana thumbu.

* Vho-Bukuta a vha thonifhi mufumakadzi wavho Vho-Takalani, vha a semiwa
vha dovha vha nviwa,

¢  Vho-Takalani vha vhudzisa mukalaha nga mafhungo aya a u lala havho na
Awana wavho, vha a rwiwa nga thanda vha wela fhasi vha sindwa nga mafeisi

khofheni.
* Vho-Bukuta vha fhedza vho farwa, vha gwevhelwa u dzula dzhele vhutshilo
hothe. :
Mapendelo

Munwali o kona u bveledza thero nga u shumisa zwiite, zwa Vhe-Bukuta sa
muanewa dendele. Vha kana mitshelo ya lcutshilele kwavho. ~ “

[25]
KANA
MBUDZISO 16 (MBUDZISO PFUFHD
MILOMO YA NUKALA~ NP Nefefe
16.) Olfisini ya thohe ya-tshikelo- sekondar ya BababaVNdai must hu tshi Thou
ambiwa mafhungo a kushumele kwa Ntshengedzeni. ¥ (2)
16.2 O vha o netiswa nga u tambudzwa iwa vhudzekani nga khotsi awe Vho-
Bukuta.vv Q)
16.3 Tsumbedzo ndi khaladyi a Ntshengedzeni,v vha dovha vha vha vhana
vhane vha khou tambudziwa nga khotsi avho.¥ (2)
16.4 Khotsi awe vho isa phanda na ume tambudza va vhudzekani a fhedza o
vha na thumbu.vy (2)
16.5 Vho-Ramuntswu vha na muya wa u todou thusa Nushengedzeniv, ngeno
Vv ho-Bukuta vha sa todi a tshi thusiwa nga u tolou sengiswa nga maanda
ngauri funa zwine vha divha.v (23
16.6 Ndi u kaidza vhokhotsi kha maitele a u tambudzva vhana vhavho hwa
vhudzekani vivunga avi ishi fhedza awo vha dzhenisa khomboni.vv¥ (2)

167 U bwa na vhokhotsi vhane vha tamhudza mita yavho na u shengedza vhana

Viume ha khandise fio vhaledzwa lyand kha siatari li tevhelaho

### Page 19

Downloaded from hlayiso.com

Tshivenda Luambo hwa Fayant (AL YP2 i9 DBE/Lara 2012
NSC - Memorandamiu
vhavho hwa vhudzekani VV

16.8 Vho-Bukuta vho bveledawa sa muthu wa tshituhu a tambudzaho vhana
vhawe nahone a sa vhavhaleli vhanwe vhathu/a sa londi pfanelo dza vhanwe
vhathu.vy¥

16.9 C. Vha vha vha tshi toda uri a vha vhone sa ndau.V¥

16.10 V ho-Bukuta vha fhedza vho farwa, vha gwevhelwa u dzula dzhele vhutshilo
hothe VV

16.11 Hai/a ku tanganedzei,v vha tambudza vhana vhavho na mufumakadzi vha
sa londi pfanelo dzavho.V

16.12 Eev ria ima nayo ngauri ndi mbadelo ya vhuvhi he vha vha vha tshi khou
vhu ita ha u tambudza vhana na mufumakadzi. ] dovha ya thusa na uri
vhanwe vhe vha vha vha tshi toda u ita vbutshinyi honoho vha ofhe. vv

THANGANYELO YA KHETHEKANYO YA C:
MARAGAGUTE:

&,

Vine ha khandiso he vhaledzwa lyani kha siatari H cevhelaho

(2)

(2)

(1)

### Page 20

Downloaded from hlayiso.com

OYPTSaYAa} af nvhers euy Tue. AT

yurapyy

syzunpusyzunpe suoUraL

Rysieyy Bay

Pe eyes 1
“opuoauysi
YL BU tz
OPE

ozp:

%OE ~ OF
%6Z ~ 0

Iseyy vy

rneys a7 PUepSyAat
ou ey oduniypeyy

ooquinyanys:

WU Baypeau neue
Bay eyRYsry

aye
ott vy Ipningy

i Roma
you

YARZP OU

GIy Eawureay
oft nny ameanpy va

EPPS es TPO MsTy A,

bo we |

E1Oe eRe Y aC]

%6P — OF
oyepuesuy oyeysry mya
oY qepysny A Tppyvasny ~
&

ICINTMOHA VEDI Ade YCIN

Hue puRIaW

06

e2p oguinsa aautycy -

ny ead

omg exetpl
z oum8rur
bu epunyduiimerepy
jose » p8unegea

0 eé Oguri
“OLEAN.

oy IPPYasny A, j

oe rn

“SN

©
Osa2 atoumE oye
ome

eazpayn
qarpuel

od O;NpUNE
oyezp:
CRAY OMZ 2

%OOT — 08

eylu USE ou i
ey TPPAMsny A, 1 ey oye OAS A i

BACHE) tare.

OqUEny

-DOOOUX
OSIZCOGIN SOIVANWIOL 9 VA DIRK

eu
aurodu aa Mg |

fUN RY ol,
t iat ae A ,

|
i

### Page 21

Downloaded from hlayiso.com

OUPpOYA.

ypnuar

£ out

pipe
UY [popoyasmy A,

Auvdu |

Z earjeyy of

— |

nugosu or my eu coquunyarys) vipy &

So VINVUICL VN VANVON VHD Odd VCIN OSI“

Muu pubter apy
le

moUarerta

HLS) WOON RLM |

Sueur BAD speyAarny buy OE T ouRg

VAMZDATPRUA OU OSTDURADY vty oth

UA

AAPRAALE AL Pyeysn
ZPopPAghys) VYY va Nc

jd a vyzurur opnquinuseca

TT e8eieyy

| %6L 02
uh |

esti pa

ARIAL |

MOOT ~ O8

{UPL OmZ ayjom
[A Bay oyouy

A | 2 Npnoypy

AA

I
!
|

VOVAVIN VOL TEAVA ol

tueyd opyzu Sponyep BYA BUY,

TW WIV vA DIRE

### Page 22

Downloaded from hlayiso.com

oyepouaay F uavdeys RUD] eA RAVZPOTEYA OY osTpueypy Ry oly,

“RAKED [OAC AES) CU BAK UBL B, TAAL, .
woMysn] esosaad ve ednya o8u PY Ipnsnyy «

“PAZ popaaqnys: i
LP OUBAC, MZ yng EZPOMP] a
Bunty suoyeu tzpamnin} Pe omquannya

VOUS] OZp wareyep TULSpeNpe
ue BAM BALE OT BA, OUATPU } ofu OMZ 2 UP [Rerysy
PRE OPW “oqucreny [8Y RDP yyy ezp P oqtuns | +

|
i
;°

vA OPJOAU eu

Ru esasoqd ni

“PURYPYSa} resereyyy Zsnegninga, Ly
yeuny eatduezpnzp o8u wy ostmugepy - VAIZpnyas eu A PATAPUIY 04 Ostzpngya;
“rurradnya, ourjoursuy ‘Osta pAqUA eee
| PL Borys nN PPOSRURS (Ys) OogrUNArys, | | OU yeELusny, | ___ BIPPURY) 9. ezp ozpemy ozpoSuy oY Tor
i ‘DOYIRRU BAT BMV ZPOPBAGIGS)
i eu uA JAM DANIO UE BAN eyeysny r sage ¢ y
| “oURos | puayoyey yd NYA T TAY uRjnya eu ny
i e Pzpouy J PAZP OED od TYZUTUL or PACH AL
i eaeydizp ey} eyeunpuayzun pu PU my Yar .
| WO) Om2 pyZuny epeirysy vepawey miqut aaunvn wake
| Fu OPA] “oquieny ey myn} UA RDEIDINA - — CURED zp ounqui asunzs “ WH 8 wesereyy |
i OUZURPUSUZUNDU Be 23] Ipmyparanz G PUBRLRIAL OPP phys | %69~O5
| OUPAMAULY, Zpnzp o& ofspodu spye) r ompuryg - ourysny ysu OUR RAL Gaz epidiaz vyloasz oyrys ;
i “‘ooqEM yarysy wzp oquinsy aaxurzp vu ny - nya PP asny |, Is B Cotianypy vay oyoys -poys Mey a AA FOTO A, _F P RpHowy |
nc ee —_ rs a ~EREPOP AGUS i ge rr an
/ i UA weysny eg
| y 2 ? » 2upy seek! “OUR apa
OAZ OAS? nya, e is} Pu OTE i s) oqureny ~ OZ Pye} bs Suoyeu aufod ny pay
i Bosh “HON ET OP GuanTALU BA OF: SPAN» | TUM OX OYE IT 1 OpeqRunyhar Omura
[ SYZUN pio pu vu wees MAU ree OAL | ! . , .
ayd owuizp vu oumieu “| 9 sedeaeyy | ouIMUpy Bay e “paqurepop oA PMpUniE
ypuayzrmpu wu ody ona amy an | ourizp | TPRYARAZ o1ouy Repaysinped
RENUATYSL = | ou PPM UA, L

Te pure MUOTAL _ OSN
. OG

### Page 23

Downloaded from nlay'so.com

Tshivenda Luambo hva EL (HLYP2 23

NSC ~ Memorandamu

na t hone fhedzi mih mbulo ia kon
tevhe,

Pwo

hikhec

dzwa.

tshiby

¢ U kundebwa u pfesesa lushaka hwa
[ marwalwa na

Vhume ha khan

1Zwa

## Related documents

- [Tshivenda HL P1 Nov 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2012-memo/cbd2ab6c-2b31-4a3d-9c75-e24be89fbb62) — Tshivenda HL · Memo · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Nov 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-nov-2012-memo/60558192-44e0-488c-a440-c5740897c49a) — Tshivenda HL · Memo · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 Feb March 2012 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-feb-march-2012-memo/a5f0c949-bee1-43e7-90f7-bd645eddecd5) — Tshivenda HL · Memo · 2012 · Tshivenda
- [Tshivenda-HL-P2-Nov-2018-FINAL-Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2018-final-memo/804e1755-9dac-4e1d-888f-3f1a17e2ab24) — Tshivenda HL · Memo · 2018 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 Nov 2016 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2016-memo/9473e436-aa45-4356-bbb6-e675fbe0c7fd) — Tshivenda HL · Memo · 2016 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 Nov 2009 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2009-memo/7e95e0f9-8596-49c5-9678-79caf2559c40) — Tshivenda HL · Memo · 2009 · Tshivenda

## More from Grade 12 Tshivenda HL

- [Gr 12 TshiVenda HL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-tshivenda-hl-atp-2023-24/5b17bdea-b481-415f-9cf8-fe91e1610abd) — ATP
- [Tshivenda HL P1 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-nov-2024/ce69b528-811a-4d54-abfb-e89036916d35) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2024/2a2b8011-3357-41cb-b326-b6b3d5a9b959) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Nov 2024](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-nov-2024/91841d76-1cf5-4d0f-be4c-762026ae6874) — QP · 2024 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-may-june-2023/66997fad-4a4d-44c2-ac44-808df2f8a494) — QP · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-may-june-2023/34e6dd9a-2daa-4771-8009-5aec7d40bf9e) — QP · 2023 · Tshivenda

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
