# Tshivenda HL Grade 12 Paper 3 Feb March 2018 Question Paper

> Grade 12 Tshivenda HL Paper 3 question paper from the Feb March 2018, 6 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-feb-march-2018/7895b64f-3a1c-4fac-9e19-5a1a091dfea0
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Tshivenda HL
- Grade: Grade 12
- Language: Tshivenda
- Document type: Question paper
- Year: 2018
- Exam period: Feb March
- Paper: 3
- Curriculum: CAPS
- Pages: 6

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Tshivenda HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/tshivenda-hl) › [Tshivenda HL Grade 12 Paper 3 Feb March 2018 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-feb-march-2018/7895b64f-3a1c-4fac-9e19-5a1a091dfea0)

## About this document

Tshivenda Hl · Grade 12 · Feb March · 2018 · tshivenda. Question paper, 6 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Matching paper and memo

- [Tshivenda HL P3 Feb March 2018 Memo](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-feb-march-2018-memo/ffd182aa-17cd-45f8-93b6-694295959ce3) — Memo · 2018 · Tshivenda

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                          NATIONAL
                                      SENIOR CERTIFICATE

                                        GIREIDI YA 12

                            TSHIVEN¶A LUAMBO LWA HAYANI (HL)

                                  BAMMBIRI ·A VHURARU (P3)

                                  LUHUHI/¹HAFAMUHWE 2018
MARAGA: 100

TSHIFHINGA: Awara 21/ 2

                                 Bammbiri i¼i ¼i na masia¾ari a 6.

Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa                                       Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Tshivenµa Luambo lwa Hayani (HL)/P3              2                       DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2018
                                                NSC

NDAELA NA MAFHUNGOTHANGELI

1.        He¼i bammbiri ¼i na KHETHEKANYO MBILI:

          KHETHEKANYO YA A: Maanea                                                (50)
          KHETHEKANYO YA B: Zwibveledzwa zwa vhudavhidzani (2 x 25) (50)

          PFESESANI:        Vhalingiwa vha lavhelelwa u fhindula mbudziso MBILI kha
                            KHETHEKANYO iyi.

2.        Ni lavhelelwa u fhindula mbudziso NTHIHI kha KHETHEKANYO YA A, na MBILI kha
          KHETHEKANYO YA B.

3.        ºwalani nga luambo lune na khou lingwa khalwo.

4.        Thomani KHETHEKANYO IºWE NA IºWE kha sia¾ari ·ISWA.

5.        Ni fanela u pulana (ni tshi shumisa mapa wa muhumbulo/nyolo/tshati ya
          nyelelo/maipfi a re khii, na zwi¿we), u vhalulula na u sedzulusa mushumo wa½u.
          Pulane i fanela u RANGELA maanea.

6.        Vhupulani ho¾he vhu fanela u sumbedzwa zwi khagala. Ni tsivhudzwa u tala mutalo
          wo bu»aho vhukati ha vhupulani ho¾he.

7.        Ni tsivhudzwa nga n»ila yo khwa¾hisedzwaho vhukuma u shumisa tshifhinga tsha½u
          nga nµila i tevhelaho:

          KHETHEKANYO YA A: U ya kha minetse ya 80
          KHETHEKANYO YA B: U ya kha minetse ya 70 (2 x 35)

8.        Nomborani phindulo dza½u zwi tshi anana na kunomborelwe kwa mbudziso kwo
          shumiswaho kha i¼i bammbiri ¼a mbudziso.

9.        ¹hoho i songo dzhielwa n¾ha musi ni tshi vhala tshivhalo tsha maipfi.

10.       ºwalani zwi no vhalea, nahone nga vhuronwane.

KHETHEKANYO YA A: MAANEA
Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa                                           Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Tshivenµa Luambo lwa Hayani (HL)/P3              3                       DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2018
                                                NSC

MBUDZISO YA 1

Fhindulani mbudziso NTHIHI fhedzi kha dza malo dzi tevhelaho. Vhulapfu ha phindulo ya½u
vhu vhe maipfi a u bva kha 400 u swika kha a 450. ºwalani NOMBORO na ¹HOHO ya maanea e
na nanga.

1.1       Ndo ro shaya tsha khanani.                                                                        [50]

1.2       Arali ndi mutumbuli, dwadzetshifu ¼a HIV/AIDS ndo vha ndi »o ¼i kunda hani?
                                                                                                            [50]

1.3       Ndi vhu»ifhinduleli ha vhabebi u langa vhana vhavho kha kushumisele kwa zwa
          vhudavhidzani ha muyani. ¹a¾ani.                                                                  [50]

1.4       Muthu na mupo zwi a ¾o»ana, zwa »i dovha zwa swimana.                                             [50]

1.5       Nga dzone ¾honi, ha mbo vha u ya makhokha.                                                        [50]

1.6       Ndi ¼one shango ¼ine nda swela u ¼i vhea lwayo lwanga.                                            [50]

1.7       Zwifanyiso zwi tevhelaho zwi nga ¾okonya kana zwa vusa zwipfi zwa½u, kana zwa
          dzikusa kuvhonele kwa½u kwa zwithu. ¶inangeleni tshifanyiso ni kone u ¿wala
          maanea. ºwalani nomboro ya mbudziso ye na nanga (1.7.1 kana 1.7.2).

           PFESESANI:         Hu tea u vha na vhu¾umani vhu re khagala vhukati ha maanea a½u
                              na tshifanyiso tshe na nanga.

          1.7.1

                                                           [Tshi bva kha www.google.co.za]                  [50]

Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa                                             Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Tshivenµa Luambo lwa Hayani (HL)/P3    4                              DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2018
                                      NSC
          1.7.2

                                            [Tshi bva kha Fresh living, June 2016: Issue 97]            [50]

                                               ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA A:                         50

Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa                                         Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Tshivenµa Luambo lwa Hayani (HL)/P3             5                      DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2018
                                               NSC

KHETHEKANYO YA B: ZWIBVELEDZWA ZWA VHUDAVHIDZANI

MBUDZISO YA 2

Fhindulani mbudziso MBILI kha dza rathi dzi tevhelaho. Vhulapfu ha phindulo ya½u vhu vhe
maipfi a u bva kha a 180 u swika kha a 200. ºwalani NOMBORO na ¹HOHO ya tshibveledzwa
tshe na nanga.

2.1       VHURIFHI HA TSHISHAKA ( INIFOMA·A)

          Muzwala wa½u o vha mu¿we wa vhe vha dzhenela Mi¾a¾isano ya O¼impiki ngei
          Rio de Jenairo kha mbambe ya u gidima. O ita tshimangadzo nge a wana gundo lwe
          a vho thuba mendele wa musuku.

          ºwalelani muzwala wa½u vhurifhi ni tshi khou mu fhululedza kha gundo          ¼e a ¼i
          wana.                                                                                          [25]

2.2       NGANEAVHUTSHILO YA MUFU

          Mudzulatsini wa½u vho ri sia nge mavemu e a vha a tshi khou vha homboka a vho
          fhedza o vha vhulaha. Inwi sa mudzulatsini we mufu vha vha vho no tou shanduka u
          vha khotsi, no humbelwa u dzudzanya nganeavhutshilo ine ya »o vhaliwa »uvha ¼a u
          awedzwa havho.

          ºwalani nganeavhutshilo iyo.                                                                   [25]

2.3       RIVIYU

          Inwi ni mu¿we wa vhathu vhane vha takalela u vhala bugu dzo fhambanaho. Zwino
          hu na i¿we ya idzo bugu dze na vhala ya ni takadza vhukuma.

          ºwalani riviyu ya bugu iyo.                                                                    [25]

2.4       INTHAVIYU

          Murathu wa½u o vha ene mugudi we a phasa thero dzo¾he dza ma¾iriki nga
          ½aledzi tshikoloni tshine a dzhena khatsho. Vha tshi¾itshi tsha thelevishini vho mu
          dalela vha tshi ¾o»a u »ivha uri o zwi konisa hani.

          ºwalani inthaviyu ye ya vha hone vhukati hawe na muhashi wa thelevishini.                      [25]

Vhu½e ha khan»iso ho vhaledzwa                                          Iyani kha sia¾ari ¼i tevhelaho

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
Tshivenµa Luambo lwa Hayani (HL)/P3            6                     DBE/Luhuhi–¹hafamuhwe 2018
                                              NSC

2.5       TSHIPITSHI

          Khaladzi a½u ane a khou ya u vhinga/vhingwa nga munyanya, o ni humbela uri ni
          vhe na tshipi»a tshine na »o posa maipfi mavhili na mararu.

          ºwalani tshipitshi tshine na »o tshi vhala nga »uvha ¼a uyo munyanya ni tshi khou
          mu tamela mashudu kha mbingano yawe.                                                    [25]

2.6       MUVHIGO WA FOMA·A

          Mvula khulu ye ya na na ma»umbu yo vhanga tshinyalelo i si na vhukono. Inwi sa
          murangaphan»a wa Siviki ya vhuponi ha ha½u, no humbelwa nga vhamusanda uri ni
          ¿wale muvhigo une na khou livhisa kha vha zwa Vhulangi ha Zwiwo ni tshi khou
          vhiga nga ha iyi khombo.

          ºwalani muvhigo uyo.                                                                    [25]

                                                    ¹HANGANYELO YA KHETHEKANYO YA B:              50
                                                                        MARAGAGU¹E:               100

Vhu½e ha khanµiso ho vhaledzwa

## Related documents

- [Tshivenda HL P1 Feb March 2018](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p1-feb-march-2018/bc9053af-b4b2-4b5a-8687-73f4fb3f0c06) — Tshivenda HL · QP · 2018 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P2 Feb March 2018](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-feb-march-2018/04954879-5cb6-4b94-91a8-7296117e0825) — Tshivenda HL · QP · 2018 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Nov 2018](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-nov-2018/3271989d-8831-4061-b233-5329b754f52a) — Tshivenda HL · QP · 2018 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 May June 2018](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-may-june-2018/a0eae3dd-60ac-404e-b50d-66cb18085507) — Tshivenda HL · QP · 2018 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Feb March 2017](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-feb-march-2017/aadaab03-8322-42b3-bdea-0e8fb367183e) — Tshivenda HL · QP · 2017 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Feb March 2016](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-feb-march-2016/176777d0-f094-405f-a0b9-687924203828) — Tshivenda HL · QP · 2016 · Tshivenda

## More from Grade 12 Tshivenda HL

- [Gr 12 TshiVenda HL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-tshivenda-hl-atp-2023-24/5b17bdea-b481-415f-9cf8-fe91e1610abd) — ATP
- [Tshivenda HL P2 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p2-nov-2023/765f14da-8d93-457d-bdf2-55296068bdd4) — QP · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda HL P3 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-hl-p3-nov-2023/dd2a3a30-9a9d-4a74-9dda-f56bbb8b2c7a) — QP · 2023 · Tshivenda
- [Tshivenda NSC HL P2 Memo Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-nsc-hl-p2-memo-nov-2022/8c68daaa-b088-4026-9cec-7c9310ee6d86) — Memo · 2022 · Tshivenda
- [Tshivenda NSC HL P3 Memo Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-nsc-hl-p3-memo-nov-2022/6a0cc494-fdd7-4700-8a5a-127eb97960d7) — Memo · 2022 · Tshivenda
- [Tshivenda NSC HL P2 QP Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/tshivenda-nsc-hl-p2-qp-nov-2022/435f1bca-1fbe-477f-a292-b80a50be8042) — QP · 2022 · Tshivenda

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
