# isiXhosa HL Grade 11 Eastern Cape November 2022 Memo

> Grade 11 isiXhosa HL memorandum from the Eastern Cape November Exam 2022, 16 pages. Read online or download the free PDF.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/xhohl-grade-11-memo-nov-22-changes-accepted/39c80709-57f4-4b9b-a434-542d16242d8a
- Updated: 2026-09-27
- Subject: isiXhosa HL
- Grade: Grade 11
- Document type: Memorandum
- Year: 2022
- Exam period: Eastern Cape November Exam
- Curriculum: CAPS
- Pages: 16

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 11](https://www.hlayiso.com/library/grade-11) › [isiXhosa HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-11/isixhosa-hl) › [isiXhosa HL Grade 11 Eastern Cape November 2022 Memo](https://www.hlayiso.com/library/xhohl-grade-11-memo-nov-22-changes-accepted/39c80709-57f4-4b9b-a434-542d16242d8a)

## About this document

Isixhosa Hl · Grade 11 · Eastern Cape November Exam · 2022. Memorandum, 16 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                       NATIONAL
                  SENIOR CERTIFICATE

                         IBANGA 11

                     NOVEMBA 2022
                       (EXEMPLAR)
       ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2
           ISIKHOKELO SOKUMAKISHA

AMANQAKU: 80

               Le memorandam inamaphepha ali-15.

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
2                            ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2             (EC/NOVEMBA 2022)

 EMAKUQATSHELWE XA KUMAKISHWA

  Le memorandam ilungiselelwe ukuba ibe sisikhokelo kubakorekishi.
  Le memorandam iza kuxoxwa nesigqeba sokukorekisha phambi kokuba
   kuqalwe ukukorekisha kumaziko okukorekisha.
  Iimpendulo zabaviwa kufuneka zinikwe ingqwalasela ngokokufaneleka
   kwazo.

 IZIKHOKELO ZOKUKOREKISHA

 1.   Xa umviwa ebhale iimpendulo ezingaphezulu kwezilindelekileyo, makisha
      impendulo esekuqaleni kuphela. (Umviwa akuvumelekanga ukuba
      aphendule umbuzo osisincoko nombuzo omfutshane kudidi olunye
      kwijenri enye.)

 2.   Xa umviwa ephendule yomine imibuzo kwiCANDELO A (imibongo
      efundisiweyo), korekisha kuphela emibini yokuqala.

 3.   Xa umviwa ephendule imibuzo emibini emifutshane okanye imibuzo
      emibini esisincoko kwiCANDELO B nakwiCANDELO C, makisha umbuzo
      wokuqala kuphela ungawuhoyi owesibini. Ukuba umviwa uphendule
      yomithathu imibuzo (kwiNoveli/kuNcwadi Lwemveli) okanye yomine
      imibuzo (kwiDrama), korekisha kuphela impendulo yokuqala kwiCANDELO
      ngalinye, xa kwenzekile ukuba uphendule umbuzo omnye omfutshane
      nomnye osisincoko.

 4.   Xa umviwa enike iimpendulo ezimbini ibe eyokuqala ingachanekanga,
      elandelayo ichanekile, korekisha eyokuqala ungayihoyi elandelayo.

 5.   Xa iimpendulo zinonjolwe ngokuchanekileyo, korekisha ngokwendlela
      ekunonjolwe ngayo kwimemorandam.

 6.   Xa upelo olugwenxa luguqula intsingiselo, yihlabe loo mpendulo. Xa
      intsingiselo ingaguqukanga ngenxa yopelo olugwenxa, yimakishe loo
      mpendulo.

 7.   Imibuzo esisincoko
      Xa impendulo yombuzo osisincoko imfutshane kunoko kulindelekileyo
      ngokwenani lamagama, musa ukumohlwaya umviwa kuba sele ezohlwaye
      ngokwakhe. Xa impendulo yombuzo osisincoko inde kakhulu, phicotha
      ngokwempendulo ayibhalileyo wandule ukuyigqithisela kumkorekishi
      ophezulu. Sebenzisa irubriki yokuhlola ekwisihlomelo esinguA nesinguB
      ukuhlola izincoko zabaviwa.

 8.   Imibuzo emifutshane
      Musa ukumohlwaya umviwa ongasebenzisanga iimpawu zocaphulo xa
      ecaphula.

 9.   Kwimibuzo evulelekileyo, musa ukunika amanqaku ngoHAYI/EWE
      okanye ngoNDIYANGQINELANA/ANDINGQINELANI. Korekisha
      impendulo exhasayo.

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                      Tyhila iphepha

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
(EC/NOVEMBA 2022)               ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                         3

 10. Akukho manqaku abelwa uYINYANI/ BUBUXOKI, okanye
     YINYANI/LULUVO. Makisha impendulo exhasayo.

 11. Iimpendulo zemibuzo emifutshane mazihlolisiswe ngokupheleleyo
     kwayanywe kwiingxoxo eziqhubeke ngexesha lobekomgangathweni
     lwesikhokelo sokukorekisha.

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                Tyhila iphepha

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
4                            ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2              (EC/NOVEMBA 2022)

 ICANDELO A: ISIHOBE

 ISINGQI SENKULUNGWANE-P.M QANGULE-M.G MDLIVA

 UMBUZO 1 (UMBUZO OSISINCOKO SONCWADI)

 INTYATYAMBO         M.G MDLIVA

 Amanqaku ali-10 ewonke kulo mbuzo. Ama-6 ngawomxholo aze ama-4 abe
 ngawolwimi kunye nesimbo.

 Sebenzisa irubrikhi esisihlomelo A.

  Sebenzisa ezi ngongoma zilandelayo, njengesikhokelo sokukorekisha
   lo mbuzo.
  Iimpendulo zinokwahluka ngokuxhomekeka kwindlela umfundi awuve ngayo
   umbongo.
  Jonga kwirubrikhi ekwiphepha lama-15 ukuhlola lo mbuzo.

 Umfundi kulindeleke ukuba achankcathe kwezi ngongoma zilandelayo

     Imbongi ithiye isihloko ngeyona nto intle, ibukekayo intyatyambo ikwekwa
      ubuhle bentombazana.
     Umqolo woku-1 imbongi isebenzise isakhi sokuzenza “izimisile”
      ukuphuhlisa ukuba kwezi meko zinobungozi ikhula phakathi kwazo
      ayinikezelanga iyabuzama ubomi obufunwa yiyo ngokwayo. Ikwasebenzise
      isikweko ukuphuhlisa ubugxwayiba, iinzima okanye imingeni ejongene nayo
      njengentombazana encinane.
     Kumqolo wesi-2 imbongi idandalazisa ukuba ubomi abukho lula kwaphela
      kuyo iyazama ukuphumelelisa iphupho layo kodwa iingxaki ejongene nazo
      ziliqela.
     Umqolo wesi-3 imbongi isityhilela ukuba le ntyatyambo ilulambele
      ngamandla uncedo olunokuyincedisa ukuba ibufumane ubomi enqwenela
      ukubuphila.
     Umqolo wesi-4 imbongi isityhilela ukuba nangona bungekho lula ubomi
      kuyo ngenxa yemiceli mingeni ejongene nayo, ayikwazi ukunikezela
      iyazama ukuthubeleza phakathi kwezo nzima ayililahlanga ithemba.
     Umqolo wes-5 nowe-6 imbongi ikhankanya isilingo esilutywala njengomceli
      mngeni kwiintyatyambo zeli lizwe kuba amantombazana amaninzi ikamva
      lawo litshatyalaliswa lutywala olusoloko luncekelele ukubizela ulutsha
      kulo.Ikwakhankanya iziyobisi nazo ezingayeka ukwenza amantombazana
      asakhulayo ixhoba lazo nto leyo ebonakala ziyivuyela into yokuzuza le
      ntyatyambo loo nto imbongi iyibonakalisa ngokusebenzisa isifaniso ukuveza
      iindlela ezixhentsa ngokuzidla nokuzingca ngayo njengeyona ntaka intle
      ipikoko.
     Umqolo wesi-7 imbongi iveza ukuba abasekho ootata benene nabanobuntu
      abanokuyinceda le ntombazana, abakhoyo ngabo bazidla ngemali yabo
      beyisebenzisa ngendlela engeyiyo ukuxhaphaza amantombazana amahle
      asakhulayo anekamva. Lawo asokolayo ebomini abazizisulu zootata
      abanjalo.

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                     Tyhila iphepha

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
(EC/NOVEMBA 2022)               ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                                   5

      Umqolo we-8 imbongi ithi ubuntu abusekho baphela ebantwini kusuke
       kwakhula izigebenga ezinentlonti ezilambele nezonwabela ukwenza okubi
       nezitshabalalisa ikamva lamantombazana asakhulayo.
      Umqolo we-9 ukuya kowe-11 imbongi iqinisa, yomeleza le ntombazana
       ngethemba elifanisa nelanga lona lizisa ukukhanya kwimeko yobumnyama
       njengale yale ntombazana ingxaki.Ithi ithemba liziphethe ngobunono
       esandleni iindlela ezingcono zokuphila ebomini kule ntombazana, kwaye
       liyibizela kweyona ndawo imnandi ezele lulonwabo.
      Kumqolo we-12 ukuya kowe-13 imbongi ibethelela ukuba ithemba libizela le
       ntombazana kwindawo enobushushu obuhamba nokufuma eyakonwaba
       kuyo ilibale ngeengxondorha apho bekunzima inxanelwe namanzana la
       angumthombo wobomi. Ikwanika ithemba kwintombazana nto leyo
       eyokutshintsha ubomi bayo ibuye ikhule kakuhle iphila impilo entle ifumana
       izinto ezenza ubomi ngcono bube mnandi kananjalo.Imbongi ngoko
       ibethelelela ukuba le ntombazana ingaze ililahle ithemba.                  [10]

 UMBUZO 2 (UMBUZO OMFUTSHANE)

 ISELULA      M.G MDLIVA

 2.1    Linika intsingiselo yokuba iselula izihambisa ngokukhawuleza iindaba.√√          (2)

 2.2    (a) „Ziyagigithek‟ izihlobo kub‟ ungenelele. √ (b) „Zinkcenkceza ngezidlel‟
            iinyembez‟ uthumekile”.√/
            Qaphela: [le mpendulo ilandelayo iziqulethe zombini]
            „ukhuthuk‟ umqolo kukubelek‟(a) okuhle (b) nokubi.‟ √√                       (2)

 2.3    Ngumfanekiso ngqondweni wendlebe√/ wokuva. √                                     (1)

 2.4    Zizihlobo√ namakholwa√                                                           (2)

 2.5    Icelela abantu unyamezelo kwiiselula. √ / uyithiya amagama amnandi
        anokwenza inyibilike iselula kwisicelo sakhe. √                                  (1)

 2.6    Masiwajonge omabini amacala eselula. √√/ masazi ukuba iselula iluma
        ivuthela. √√                                                                     (2)
                                                                                        [10]
 UMBUZO 3 (UMBUZO OMFUTSHANE)

 UGODUKILE UNJINGALWAZI ZITHOBILE SUNSHINE QANGULE: P.M
 QANGULE

 3.1     Linika intsingiselo yokuba isikhalo sasisenziwa ngabantu abadandatheke
         emphefumlweni nanjengoko isingqala isisandi esenziwa ngumntu
         osentlungwini. √√/ babekhala kabuhlungu.√√                                      (2)

 3.2     “Umth‟ omkhulu √/ mthi mni√ nguxholovane.√ wengqanga yolwimi”.√

         (Nasiphi na isibini kwezi)                                                      (2)

 3.3     Ngumfanekiso ngqondweni wendlebe √ / wokuva√                                    (1)

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                          Tyhila iphepha

### Page 6

Downloaded from hlayiso.com
6                            ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                  (EC/NOVEMBA 2022)

 3.4     Intshuntshe√/igqudu√/ Izagweba√/ amaza.√

         (Nasiphi na isibini kwezi)                                                    (2)

 3.5     Kububungqina ukusetyenziswa kweziqwengana, „Kusutyw‟uvimba√/
         Ezulwini bazuzile√/sithe lasithel‟ilanga.√                                   (1)

 3.6     Umyalezo walo mbongo ngowokuba masingalili siqalekise ngokusweleka
         kukaNjingalwazi wesiXhosa ongasekhoyo uQangule obekwanguye
         nombhali weencwadi zesiXhosa. √√/ uQangule usishiye novimba. √√              (2)
                                                                                      [10]

 UMBUZO 4 (UMBUZO OMFUTSHANE)

 UMONA: M.G. MDLIVA

 4.1   Kunika intsingiselo yokuba umona usukela engqondweni, uqhutywa
       yingcinga engasukeli kulwazi olwaneleyo.√√                                       (2)

 4.2   Umtshabalalisi√ umxabanisi√                                                      (2)

 4.3   Ngumfanekiso ngqondweni weliso.√                                                 (1)

 4.4   Iwufanisa nenyoka√/ ulovane√/ izembe.√

       (Nasiphi na isibini kwezi)                                                       (2)

 4.5   Imtyhafisa ngokumbonisa ubungozi bomona kulowo uthe wanawo.√                     (1)

 4.6   Musa ukufukama umona kuba uya kukutshabalalisa okanye awusayi kuze
       wonwabe naphakade.√√/ Musa ukusebenzisa umona kuba
       uyakwahlukanisa nezihlobo√√/ Musa ukuwunika isihlalo emzimbeni
       nasengqondweni yakho umona kuba awukwazi ukuba sahlukana nawo. √√
       (Nayiphi na kwezi)                                                               (2)
                                                                                       [10]

 ISIHOBE ESINGAFUNDISWANGA (SINYANZELEKILE UKUBA
 USIPHENDULE)

 UMBUZO 5 (UMBUZO OMFUTSHANE)

 UMNYHADALA WAMA-2010 BEWUZANA M.P.

 5.1   Sisetyenziswa xa iqela lifake inqaku.√                                          (1)

 5.2   Yindebe yehlabathi yebhola ekhatywayo eyayisingethwe nguMzantsi
       Afrika ngonyaka wama-2010.√√                                                    (2)

 5.3   Yimfanozandi.√                                                                  (1)

 5.4   Eyokuba wonke umntu mkhulu kweyakhe indawo.√√                                   (2)

 5.5   Isitanza soku-1 sinemiqolo eli-14√ ukanti isitanza sesi-2 sinemiqolo esi-7.√     (2)

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                         Tyhila iphepha

### Page 7

Downloaded from hlayiso.com
(EC/NOVEMBA 2022)               ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                              7
 5.6    Yonwabile.√kuba ulwimi elusebenzisayo luqhayisa ngempumelelo.√  (2)
                                                                         [10]
                                                   AMANQAKU ECANDELO A:    30

 ICANDELO B: INOVELI/UNCWADI LWEMVELI

 INOVELI

 UMBUZO 6 (UMBUZO OSISINCOKO SONCWADI)

 NGENXA YESITHEMBISO - MCEBISI NKOHLA

  Apha ngezantsi sisikhokelo sokuphendula esi sincoko, sisebenzise
   njengesikhokelo kuphela.
  Mazamkelwe iimpendulo ezahlukileyo nezichanekileyo ezibonisa ubungqina
   bokucinga nzulu nokutolika ngendlela eyahlukileyo.
  Uluhlu lwemizekelo lunokusetyenziswa ukuxhasa izimvo.
  Jonga kwirubrikhi ekwiphepha lama-16 ukuhlola lo mbuzo.

 Umfundi makachankcathe kwezi ngongoma zilandelayo

 Lo mxholo umbhali uwuxhasa ngokuthi abeke uDumile ukuba aphande ngezaphuli
 mthetho eziwophule umthetho ade etha amandla azo. Uphando lwakhe uDJ
 ufumanisa ukuba izaphulimthetho aziphelelanga kwisithandathu samabanjwa koko
 ulwaphulomthetho lunabile lubandakanya nabantu abengakhange abacingele
 ukuquka nesipolisa asebenza naso ekulweni ulwaphulomthetho. Amanye
 amabanjwa uDJ uze nawo ephila ngokomnqweno kaKapteni Nakeni aze amanye
 afunyanwa kodwa ngelishwa afela ezandleni zophando kwiimeko ezahlukileyo.
  UDumile uzigqatsela ukuphanda yedwa ngamabanjwa aqhweshe ejele.
  Xa eya kuMhleli ufumanisa ukuba umhleli buqu uyabandakanyeka kulwaphulo
     mthetho kuba isibini kumabanjwa amathandathu ngabatshana bakhe.
  Kwindlela yophando lwakhe ubeka emngciphekweni amanye ala mabanjwa.
  Ukungqina ukuba amlingene amabanjwa, uthi esazilolonga ahlangane
     nebanjwa ekuthe kanti nguNeo oye wathi ngokuzama ukuhlutha imoto
     kaNomvuyo kanti akabhungisanga wafa ngokudubuleka kujijiswano lwakhe
     noDJ lwale mini.
  UDumile uncina inenekazi eMthatha efuna ukwazi kanobom ngezikrelemqa,
     ufumane ulwazi lokuba imigewu iliqela kunesithandathu acinga ukuba uyasazi
     atsho afumanise nokuba barhubuluzisa iziyobisi. Ngaphezulu ufumanisa ukuba
     uSajini Ndaba olipolisa naye uyasebenzisana namabanjwa. Inenekazi lidiza
     iinjongo zokubandakanyeka kwesipolisa kubugewu ukuba sifumana imali
     ewuphindaphinda kaninzi umvuzo wepolisa. Ukunyoluka ke ukutsho oko.
  Amapolisa athunyelwe nguDJ agagane noDada kwidolophu iMaclear amyalela
     ukuba ame.
  Uye wazama ukubaleka, wadubula emapoliseni. Ngelishwa wachana lalinye
     ipolisa embonjeni kanti elinye limvelele ngasemva laze lamosela yaba
     kukusweleka kwalo.

      Akuba exhokonxwa ngumhleli –uTshezi, uDJ uthumela amapolisa ukuba
       ambambe uyabanjwa engxwelerhekile abe phantsi kogcino lwamapolisa.
      Kuphando lwakhe eRhawutini ufumana indawo yokuhlala ehotele. Inenekazi
       elinguNontsasa Ngewu kwindawo yokusela limcela ukuba bazikhuphele kwenye    [25]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                     Tyhila iphepha

### Page 8

Downloaded from hlayiso.com
8                             ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                  (EC/NOVEMBA 2022)
        yeerestyu eyayikwalapho eRhawutini. Esaye kuoda, kungena izikrelemnqa
        zijolise zifuna imali, ubucwebecwebe esinye seza kuDumile sifuna ikhamera
        awayeyiphethe. Iqala apho ingxabano athulule iimbumbulu kufike amapolisa
        athelele zibanjwe izikrelemnqa ezo.
       UNontsasa ufa ngokubulawa kukuqhushumba kwesigcayiseli ebesaya kubulala
        ngaso uDumile.
       Esenza ugqogqo kwaNontsasa ufumana into ethi makayophuthuma iimpahla
        kwisikhululo seenqwelo moya saseRhawutini, kukhale umnxeba kuthethe
        uMavis ofuna uncedo kanti uthinjwe zizikrelemnqa ezimyalela ukuba angaxeleli
        mapolisa naliphi na isebe lezokhuseleko kwaye ahambe yedwa ukuze zibe
        zingamkhululela. Kanti uDumile ucele icandelo lezobugwinta nobugewu
        limlandele. Izikrelemnqa zifuna izitshixo zemoto, uyazinika zithi xa zisiya
        emotweni zihlangana namapolisa ziyabanjwa.
       UmLungukazi ubanjwa kwisikhululo senqwelomoya kufunyanwa ukuba uphethe
        iziyobisi azifake kwibhokisana yesepha engumgubo kwathi kanti naye
        usebenzisana nezikrelemnqa ezifunwayo.
       UDumile ushiya iRhawuti, Liyaxoxwe ityala. UDada, uMhleli, kunye
        nezikrelemnqa bafumana izohlwayo eziqatha ngolu hlobo: USajini uDada
        ufumana ingqawule, abengumbhexeshi wekwayala iNal‟ithemba. Umsebenzi
        wale kwayala kukujikeleza izikolo ifundisa ngobungozi beziyobisi. UTshezi
        owayengumhleli wephephandaba yena sele egqibe umqulu wencwadi yakhe
        eyayingoxinzelelo, ubulolo, umvandedwa ozalwa ziziyobisi. Umfo
        kaMguqulwa omnye wamabanjwa waphuma waba ngumchweli wezitulo
        ingakumbi ezezikolo. Ukufumana izohlwayo, nokufa kwamanye
        amabanjwa kungumboniso wokuba ngenene athe kanti amlingene uDJ
        loo mabanjwa.

    (Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka)

 UMBUZO 7 (UMBUZO OMFUTSHANE)

 7.1      UDada makanikwe umsebenzi owodwa kwinkampu ekude naseMthatha√/
          umsebenzi awunikwayo mawube ngoyakufuna ingqalelo yakhe enzulu√/
          Ixesha lomsebenzi awunikwayo malibe lelikhethekileyo kwaye
          lingxamiseke√/ makaphelekwe sisithathu samapolisa ukuze angabi
          nalurhano ngokuhanjiswa kwakhe√/ omnye kwisithathu samapolisa aze
          abe ngungcothoza oza kumane ethela thsuphe ooDJ ngeentshukumo
          zikaDada.√
          (Nasiphi na isibini kwezi)                                                     (2)

 7.2      UDada ubedukisa zonke iinkcukacha malunga norhano nezimangalo
          ezivuka malunga neqela lemigulukudu. √/ ubeqinisekisa ukuba
          ovalelweyo kweli qela azipheli iiveki ezimbini eseseluvalelweni√

          (Nayiphi na impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.)                            (2)

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                          Tyhila iphepha

### Page 9

Downloaded from hlayiso.com
(EC/NOVEMBA 2022)               ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                             9

 7.3    Libali lophando kuba kukho umcuphi ongumlinganiswa oyintloko.√/ kukho
        ulwaphulomthetho olusungule ibali√/ izaphulimthetho zingabachasi
        bomcuphi kungenjalo zibekela umcuphi izabatha √/ ababaliselwa
        balandela imikhondo bekhokelwa ngumcuphi.√/ iindawo ekuhanjwa
        neliqhubeka kuzo ibali zinobungozi√
        (Nasiphi na isibini esichanekileyo)                                         (2)

 7.4    UDada uphele ebanjwa wanikwa ingqawule sele etshintshile
        wangumbhexeshi wekwayala√√/ elumkisa nangobungozi beziyobisi.√√

        (Nayiphi na kwezi.)                                                         (2)

 7.5    EMaclear√/ eRhawutini√/ kuTsolo√/ enkundleni kaMantyi√

        (Nasiphi isibini sendawo echanekileyo)                                      (2)

 7.6    Kukunika amapolisa imali eyaneleyo ehambelana nenxaxheba ayidlala
        kulwaphulomthetho.√ Kukuwaleqa ngomthetho amapolisa athe
        aphukaneka.√

        (Nayiphi na impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.)                         (2)

 7.7    Sisiganeko sokudubuleka kukaNeo.√ kunye nesiganeko sokudutyulwa
        kubulawe uNdaba.√                                                           (2)

 7.8    Yinto yokuba xa besweleka abantu usibona singayi kuhamba
        ngokwesicwangciso isithembiso asenzileyo sokubuya nabo bephila
        abenzi bobubi.√√                                                            (2)

 7.9    Ubukho beenqwelo zezigulana√/iinqwelo zamagosa alwa umlilo√/iinqwelo
        zamagosa endlela.√ kunye neenqwelo zamapolisa.√/ ubukho bemipu√/
        ubukho bomhleli wephephandaba√
        (Nasiphi na isibini kwezi.)                                                 (2)

 7.10   Uthando lukaSasa lungcolile kanti olukaNomvuyo lunyanisekile/
        lolobuhlobo. √√/ OlukaSasa beluneenjongo zokubulala uDJ kanti
        olukaNomvuyo lumncedile uDJ lwade lwasindisa/lwabuyisa uMavis
        ekuthinjweni. √√
        (Nayiphi na kwezi.)                                                         (2)

 7.11   Amabanjwa abegwetywe intambo aqhweshe entolongweni.√/ amabanjwa
        ashishina ngeziyobisi azithengisa kuluntu nakubantwana besikolo. √/
        amapolisa asebenzisana nezaphulimthetho ukwaphula umthetho√/
        amapolisa engeza imivuzo yawo ngokuhlawulisa izaphulimthetho ukuze
        ziphephe umthetho.√

        (Nayiphi na impendulo echanekileyo.)                                        (2)

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                    Tyhila iphepha

### Page 10

Downloaded from hlayiso.com
10                           ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2              (EC/NOVEMBA 2022)

 7.12 Ndiyangqina umthetho uloyisile ulwaphulomthetho kuba onke amabanjwa
      abeqhweshile afunyenwe, aphinda agwetywa avalelwa.√/ uSasa obezama
      ukubulala uDumile uye wabulawa kwasisiqhushumbisi abethiyisele ngaso
      uDumile√/ imigulukudu ebisasithele ingekaziwa nayo iye yafunyanwa
      eminye yabulawa, yaze eminye yabanjwa√/ Izabatha ebezibekelwe
      uDumile ziye zaphanza√/ amapolisa abencedisana nemigulukudu aphele
      evalelwe.√

        (Nasiphi na isithathu sempendulo ezichanekileyo)                              (3)
                                                                                     [25]

 UMBUZO 8 (UMBUZO OSISINCOKO SONCWADI)

 UMTHOMBO WOBOM-NONDUMISO MDEKAZI, TOMMY KABANYANE

 Apha ngezantsi sisikhokelo sokuphendula esi sincoko, sisebenzise
 njengesikhokelo kuphela.
 Mazamkelwe iimpendulo ezahlukileyo nezichanekileyo ezibonisa ubungqina.
 bokucinga nzulu nokutolika ngendlela eyahlukileyo.
  Uluhlu lwemizekelo lunokusetyenziswa ukuxhasa izimvo zabo.
  Jonga kwirubrikhi ekwiphepha lama-16 ukuhlola lo mbuzo.

 Umfundi makachankcathe kwezi ngongoma zilandelayo:

Kwisibongo A! Dalibhunga inkosi yinkosi ngokuzalwa ukanti nakule ntsomi
iyazalwa.
     Inkosi ekwintsomi ingumzekelo ombi kubantu ebakhokelayo ngeli xesha
      ekwisibongi ingumzekelo omhle.
     Kwintsomi inkosi ayinagama yinkosi yeemfene kuwonke wonke negama,
      kanti kwisibongo itshintshatshintsha amagama ngokweendawo
      ngeendawo esebenza kuzo. Igama elithiywe kwikhaya lokuzalwa
      nguRholihlahla, kumakhaya nguMadiba, kubeLungu nguNelson.
     Kwintsomi inkosi ixhwitha abantu amalungelo abantu kanti ekwisibongo
      iwalwele amalungelo abantu.
     Ekwisibongo inkosi itshutshiswe egameni lokulwela amalungelo abantu
      kanti ekwintsomi ibitshutshisa abantu ineenkundla zayo zokugweba
      abantu
     Kwisibongo inkosi ingcikiveke yaphumelela ide ithi imbongi, „wantingela
      phezulu okwentaka‟, kwintsomi inkosi ingcikive abantu yade yohlwaywa,
      yathobeka isidima.
     Inkosi ekwintsomi iyarhwaphiliza ide ibe into eyiyeyayo yakugqiba ityala
      ilisulele kwabahlelelekileyo abantliziyo zimsulwa zithembekileyo kanti le
      ikumbongo ithembeke kwilizwe elingathembekanga.
     Ekwisibongo inkosi isebenzela ukudala uxolo kanti ekwintsomi isebenzela
      ukuchitha uxolo.
     Isohlwayo inkosi ebicinga ukusisulela kuDengetyana sigqibele sifunyanwa
      yiyo. Le ikwintsomi inkosi ithengisa ngabantu bayo ngeli xesha le
      ikwisibongo ingcikiveka ngenxa yokufuna ukusindisa abantu bayo.

 (Nayiphi na impendulo echanekileyo)                                                 [25]

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                     Tyhila iphepha

### Page 11

Downloaded from hlayiso.com
(EC/NOVEMBA 2022)               ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                              11
UMBUZO 9 (UMBUZO OMFUTSHANE)

9.1     Kukuhlala nabantwana abajonge bangaphumi phandle bodwa√ abatyise
        abalalise√/ abazise kwingonyama yakubuya ibabone√/athathe ukutya
        kwabo kwengomso. √

        (Nasiphi na isibini kwezi)                                                     (2)

9.2     Utye abantwana bengonyama wabazisa ngabanye abantwana ukuze
        ingonyama ingaqondi ukuba ubatyile. √ukhohlise ingonyama√/ wasaba√
        (Nasiphi na isibini kwezi)                                                     (2)

9.3     Kubekho ubuhlobo obungebubo √kukho isigqibo ekungenwe kuso
        ngabahlobo√/kukho ukophulwa kweso sigqibo√/ kubekho ubuqhetseba
        obenziweyo nguDyaki√/kubekho ukukhohliseka√ nokusaba kukaDyaki. √
        (Nasiphi na isibini kwezi)                                                     (2)

9.4     Ubalekile/ usabile√/waduka√/wasinda√

        (Nayiphi kwezi)                                                                (2)

9.5     Kwangonyama√/ emzini kaNgonyama. √                                             (1)

9.6     Abantu mababalumkele abantu abazenza ngathi bangabahlobo kuba bathi
        kanti bazizona ntshaba√√/ abantu mabahlale besazi ngeendidi zabantu
        abangoontliziyombi.√√
        (Nayiphi na impendulo echanekileyo.)                                           (2)

9.7     Ngokwale ntsomi wabatya. √√                                                    (2)

9.8     Zisenayo indawo. Imfundiso yazo iza konwatyiwe ibe sisixhobo sokudlulisa
        nokululeka esingaphelelwa xesha. √√

        (Nayiphi na impendulo echanekileyo)                                            (2)

9.9     Yesizwe samaNgqika. √                                                          (1)

9.10    Wayenazo zonke iindidi zeenkomo, ezihamba ngamanqina, neziyimali. √√           (2)

9.11    Kukudala undindwano√√ / isingqisho.√√/ kukwenza imvumelwano√√

        (Nayiphi na kwezi)                                                             (2)

9.12    Kukunika umntu isipho kumfana owalukileyo ngexesha lokwaluka. √                (1)

9.13    Ndiyangqina kuba intombi yakhe ilotyolwa ngekhulu leenkomo√√/ kuba
        imbongi ithi uyayimfimfitha indoda. √√                                         (2)

9.14    Umbongo ungenkosi yamaNgqika uElijah Mgijima, esisityebi kangangokuba
        iqesha nabeLungu kwaye xa esoka usoka ngenkomo. √√                             (2)
                                                                                      [25]
                                                    AMANQAKU ECANDELO B :               25

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                     Tyhila iphepha

### Page 12

Downloaded from hlayiso.com
12                           ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                (EC/NOVEMBA 2022)
ICANDELO C: IDRAMA

UMBUZO 10 (UMBUZO OSISINCOKO SONCWADI)

NATHI SINGABANTU – C.S HOBONGWANA

    Apha ngezantsi sisikhokelo sokuphendula esi sincoko, sisebenzise
     njengesikhokelo kuphela.
    Mazamkelwe iimpendulo ezahlukileyo nezichanekileyo ezibonisa ubungqina
     bokucinga nzulu nokutolika ngendlela eyahlukileyo.
    Uluhlu lwemizekelo lunokusetyenziswa ukuxhasa izimvo zabo.
    Jonga kwirubrikhi ekwiphepha lama-16 ukuhlola lo mbuzo.

Umfundi angachankcatha kwezi ngongoma zilandelayo:

Umbhali kulo mdlalo ubonakalise ubuhlungu obuqhubeka kwisizwe
esintsundu apho isizwe esintsundu sibulawa kwangabantu abamele
ukusakha. Umviwa angatyeba anqaphele esebenzisa ezi ngongoma
njengesikhokelo seengxoxo zakhe;

   USikhulu oliqhawe lentlekele kulo mdlalo, umele umbutho wopolitiko iAUP,
    ivula nje incwadi uthetha eziphikisa. Ngomlomo ufuna ubutyebi beli lizwe
    buxhanyulwe nguwonke wonke kodwa inguqu ayibonela abantu bakubo
    yeyokuba abantu benyuselwe izibonelelo ezifana nendodla hayi ukuba babe
    nemihlaba eyiyeyabo ukuze bazilimele baziphilise. Oku kuvela kakhulu
    kwizigxeko ezenziwa nguNohenjisi xa exoxa nomyeni wakheuSikhulu,
    emva kweminyaka engama-20 ilizwe lisezandleni zabo.
Kwizinto azikhalimelayo uNohenjisi, ukhankanya urhwaphilizo, ukutyeshelwa
    kokwakha iikliniki, izibhedlele, izikolo, ukutyeshelwa kwamasiko nezithethe.

Kwelinye icala uMpilo udikiwe kukuhlala emazantsi engaxhamli njengoSikhulu
   naye ufuna ukuya esityeni akhe axhamle ekutyeni imali ngelithi naye
   ulungiselela abantu abahlelekileyo.
 UNohenjisi iyamkhamnqisa eyokuba emva kweminyaka emashumi mabini
   abantu abakwazi ukusebenzisa iilwimi zabo kwiinkundla zamatyala
   kusafuneka batolikelwe .
 Abantu abamele kukhusela abafazi, abayeni babo ngabona babacinezelayo
   okanye abafazi abazaziyo iintlupheko suke bacinezelane bodwa phantsi
   kwegama lobuqaba nesikolo.
 USikhulu onesihlalo sokumela amalungelo oluntu nguye intshatsheli
   yokuxhaphaza abafazi nabantwana kule drama.
 USikhulu ude enze amasikizi okwenza amayelenqe wokude azame
   kubulawe owesizalo sakhe umntwana emva kokuphanza kwamayelenqe
   aquka elokumdlisa ityhefu, nelokumdlwengula.
 USikhulu omngummeli wamalungelo oluntu nguye oneentloni ngokuba
   nomfazi oliqabakazi, ukuba nomntwana ongakwazi kuzenzela nto, ndibala
   ntoni na.
 Ude uSikhulu acenge namapolisa ukuba ayeke ukuphanda ityala
   lokuxhaphazeka komntwana kaSikhulu ngenxa yokufuna ukubonwa
   njengomntu ongenaye umntwana onesikhwasilima somzimba.

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                       Tyhila iphepha

### Page 13

Downloaded from hlayiso.com
(EC/NOVEMBA 2022)               ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                               13
     Ukugqamisa uluvo lokuba isizwe esintsundu sibulawa kwangabantu
      abamele ukusakha ugqamisa amalinge kaNohenjisi okusindisa konke
      okubulawa nguSikhulu ongumyeni wakhe amenze aphumelele uNohenjisi
      zidake iindlela zikaSikhulu.
     UNohenjisi ubetha ngenqindi phantsi ngelithi ityala lakhe malithethwe
      ngesiXhosa kwaye akafuni nokutolikelwa elizweni lakhe Noxa ehlekwa
      uyazingisa ade aphumelele. Kuthe kanti kokokuqala, ezimbalini
      ukuthethwa kwesiXhosa kwinkundla yejaji yalandela imithetho evulela oku.
     UNohenjisi uvakalisa elubala ukuba lilungelo lakhe ukusebenzisa ulwimi
      lwakhe naphi na ngokomgaqosiseko weli.
     Liyathethwa ityala aphumelele uNohenjisi ohlule isifundiswa
      esinguNokwakha.
     Ulwela ukuba umntwana wakhe nabanye bangaze bayekwe bangawenzi
      amasiko abo aphumelele.
     Uyemisa enkundlleni abantu bengqina ukuba bafuna konke okuphucukileyo
      ezilalini athi noko engakhange azibandakanye kupolitiko afumane iivoti
      ngokumela amalungelo abantu basezilalini ukuba bafumane iikliniki izikolo
      izibhedlele njalo-njalo.
 Isigulo sakhe sezifundiswa ezizidenge sinyangekile kuba umthetho uzingqinile
 njengenyani zonke izinto abezikhalazela, kwaze kwenziwa utshintsho.

UMBUZO 11 (UMBUZO OMFUTSHANE)

NATHI SINGABANTU– C.S HOBONGWANA

ISICATSHULWA A

11.1       Ziindaba zokuba uSonke uyayazi ukuba bubuxoki ukuba uSikhulu ufike
           ngomhla we-16 kuMeyi hayi ngowe-18 njengokuba esitsho.√/ uSonke
           uyayazi ukuba uSikhulu wenzele uMpilo iyelenqe lokufaka iziyobisi
           emotweni yakhe.√/ uSikhulu ufumanisa ukuba umntwana uyakwazi
           ukunxibelelana ngeselfowuni nangekhompyutha.√/ uSikhulu ufumanisa
           ukuba ukuzoba kukaNkosunaye ngekhompyutha kuquka ukuzoba bantu
           abamenze izinto ezimbi. √
           (Nasiphi na isithathu kwezi.)                                              (3)

11.2       Amasikizi enziwa kukuba lo mlwelwe kufuneka ebulewe nguNkosunaye
           okwangumntwana wesizalo sikaSikhulu. √√                                    (2)

11.3       Kunika ingcinga yokuba uSikhulu uyinkokeli kweli yelenqe.√√/ kunika
           ingcinga yokuba uSikhulu nguyena uqhuba le nqwelo yokubulawa
           konyana wakhe.√√
           (Nayiphi na kwezi.)                                                        (2)

11.4       Owokuqala liyelenqe uNkosunaye alenzelwe nguyise lokuba agalelelwe
           ityhefu√/ owesibini kukudlwengulwa kwanguyise/ √/Liyelenqe alenzelwa
           nguyise lokuba abulawe nguMzingisi noNtsokolo.√
           (Nasiphi na isibini kwezi.)                                                (2)

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                      Tyhila iphepha

### Page 14

Downloaded from hlayiso.com
14                           ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                (EC/NOVEMBA 2022)

11.5      Sonke! Ubuxoki bakho bokuthi uswelekile uNkosunaye asibukhaleli
          kuba busindise imiphefumlo ebisemngciphekweni√/ Siyakubulela kuba
          umntwana obecalulwa uvelise icala elihle kwathi kanti unezinto ezifana
          nokusebenzisa ikhompyutha nokuzoba ezisindisa ubomi√/ Sonke
          uliphande ngempumelelo wazibamba izaphulimthetho, waqinisekisa
          ukuba ziseluvalelweni. √

          (Nasiphi na isithathu esichanekileyo)                                       (3)

11.6      Waye wazifisa.√ wazilwela kuMzingisi wamsusa icala lendlebe.√               (2)

11.7      Ude wawalwela ezinkundleni zamatyala amalungelo abantwana√ Ulwele
          ukuthethwa kwesiXhosa kwiinkundla zeli√/ ulwele amasiko nezithethe√/
          abantwana bakhe ubalwele kungcikivo lukayise onguSikhulu
          obebadlwengula, efuna ukubabulala ngenxa yezikhwasilima zomzimba.
          √

          (Nayiphi na isibini esichanekileyo)√                                        (2)

11.8      Abalinganiswa bayazithethela ngokwabo.√izinto abazenzayo nendlela
          abazenza ngayo zixelwa kumagama abukekela akwizibiyeli.√/ingxoxo
          yabalinganiswa.√
          (Nasiphi na isibini kwezi)                                                  (2)

11.9      NguNtsokolo.√                                                               (1)

11.10     USikhulu wothukile akayikholelwa into ayibonayo.√√                          (2)

11.11     UNokuthula uxokise amapolisa malunga noSikhulu Mpinda wathi
          babebonke ngosuku okwadlwengulwa ngalo uNkosunaye.√ ukanti
          uNtsokolo ubanjelwa ukuzama ukubulala uNkosunaye.√
          (Nayiphi na impendulo echanekileyo)                                         (2)

11.12     Ingadala umoya wokungabathembi ngakumbi xa umfundi ephulaphula
          izibakala ezibekwa nguNohenjisi ngokungakwazi kwabo ukulwela izinto
          zexabiso basuke balwele izisu zabo baxabane kwabodwa√√/ Ingabenza
          bangabathembi xa uSikhulu enguntliziyombi njengoko epeyintwe yile
          drama njengombulali ode abulale nesizalo sakhe esithi uzilungiselela
          ukuba abonwe emhle ngabantu. √√
                                          okanye

          Ingabenza babathembe kuba akho amaxesha apho bebebanika
          ubuntwanantwana abantu baze ke abo bahluphekileyo bahiliteke
          bangaqondi ukuba bakhelelwa ngomnwe kobu busi bulilizwe labo. √√
          (Nayiphi na impendulo echanekileyo)                                         (2)

                                                    AMANQAKU ECANDELO C:                25
                                                       AMANQAKU EWONKE:                 80

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                       Tyhila iphepha

### Page 15

Downloaded from hlayiso.com
(EC NOVEMBA 2021)                                    ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                                                         15
ICANDELO A: IRUBRIKI YESINCOKO SONCWADI: ISIHOBE [10 AMANQAKU]

     Imiqathango                Egqwesileyo                Esemagqabini                Eyanelisayo            Eyinxalenye           Engaphumelelanga
                                                          neqaqambileyo               nefanelekileyo
UMXHOLO                                5–6                        4                          3                        2                     0–1
                           -Isihloko sitolikwe       -Ubonisa ukuqonda          -Isihloko sitolikwe      -Ayanelisi indlela       -Akanalwazi kwaphela
Ukuhlalutywa               ngokunzulu.               nokutolika kakuhle         ngokwanelisayo           ekutolikwe ngayo         ngesihloko
kwesihloko, ubunzulu       -Iingxoxo ezinomtsalane   isihloko okanye umbuzo     -Akho amanqaku axhasa    isihloko/umbuzo          -Impendulo ayikho
bengxoxo indlela           ezixhaswe                 -Impendulo inazo           isihloko kakuhle         -Anqongophele kakhulu    mxholweni wesihobe.
azakuzela ngayo            ngokuvokothekileyo        iinkcukacha ezanelisayo    -Ezinye iingxoxo         amanqaku okuxhasa        -Impendulo ibonisa
ingxoxo ukuwulandela       Kusetyenziswa isihobe     -Izimvo ezibambekayo       zixhasiwe nangona        isihloko                 ukulambatha kulwazi
kakuhle umhobe.            -Impendulo ibonisa        zinikiwe nangona           ingezizo zonke           -Impendulo ibonakalisa   lwesihobe.
                           ulwazi olugwesileyo       ingezizo zonke nje         ezixhaswe                ukuqhwalela kulwazi
6 AMANQAKU                 lwesihobe.                ezixhaswe njengoko         ngokwanelisayo           lwesihobe.
                                                     bekufanelekile             -Impendulo ibonakalisa
                                                     -Impendulo ibonakalisa     ulwazi olusisiseko
                                                     ulwazi lwesihobe.          sesihobe.
                                      4                           3                          2                       1                       0–1
ISAKHIWO NOLWIMI           -Isakhiwo                 -Isakhiwo sicacile kwaye   -Bukho ubungqina         -Isakhiwo sibonakalisa   -Isakhiwo sife amanqe
                           siyathungelana.           ingxoxo iyathungelana      besakhiwo                iziphene zoyilo.         -Iziphene zolwimi
Isakhiwo, ukuthungelana    -Ingxoxo ixongxwe kuhle   -Ukuthunegelana            -Isincoko sibonakalisa   -Ingxoxo                 ezingamkelekanga
kwezimvo nendlela          kwaye zikhuliswe          kwengxoxo                  ukusilela                ayicwangciswanga         konke konke
yokubhala. Ulwimi ithoni   ngokugqwesileyo           kuyalandeleka.             kukuthungelana           ngokukuko.               nesimbo
nesimbo sokubhala          nangokucacileyo           -Ulwimi, ithoni nesimbo    nokunamathelana          -Bukho ubungqina         esingachanekanga
isincoko                   -Ulwimi ithoni, nesimbo   zichanekile ubukhulu       Kwezimvo.                beziphene zolwimi.
                           zivuthiwe, zinomtsalane   becala.                    -Iziphene zolwimi        -Ithoni nesimbo
4 AMANQAKU                 zichanekile                                          zimbalwa, ithoni         sokubhala
                           - Igrama, upelo                                      nesimbo sokubhala        azichanekanga.
                           neziphumlisi                                         zichanekile ikakhulu.
                           azinaziphene kwaphela.
QAPHELA: Ukuba umviwa akawuchaphazelanga nakancinci umxholo, ubhale nje isincoko makanikwe i-0
         kumxholo, isakhiwo nolwimi.

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                                                                                     Tyhila iphepha

### Page 16

Downloaded from hlayiso.com
16                                                 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA P2                                                  (EC/NOVEMBER 2022)

ISIHLOMELO B: AMACANDELO B NO C: IRUBRIKI YOKUHLOLA ISINCOKO SONCWADI- INOVELI NEDRAMA [25 AMANQAKU]
     Imiqathango               Egqwesileyo               Esemagqabini                Eyanelisayo                 Eyinxalenye             Engaphumelelanga
                                                        neqaqambileyo               nefanelekileyo
UMXHOLO                            12–15                      9–11                       6–8                           4–5                       0–3
                         -Impendulo igqwesile.     -Ubonisa ukuqonda           -Impendulo iphakathi,        -Buncinane ubungqina       -Buncinci kakhulu
                         14–15                     nokutolika kakuhle          asiyiyo yonke imiba          obubonakalisa ukusazi      ubungqina obububo
15 AMANQAKU              -Impendulo ebalaseleyo.   isihloko okanye umbuzo.     ekungenwe kuyo nzulu.        isihloko yaye kunqabile    ukuqonda isihloko.
                         12-13                     -Impendulo inazo            -Akho amanqaku               ukungena nzulu kwimiba     -Iimpendulo zisilele
                         -Ukutolikwa okunzulu      iinkcukacha ezanelisayo.    asixhasa                     ekubhalwa ngayo.           kakhulu ukuphendula
                         kwesihloko                Izimvo ezibambekayo         ngokufanelekileyo isihloko   -Ambalwa amanqaku          umbuzo.
                         -Iingxoxo ezinomtsalane   zinikiwe nangona            -Ezinye izimvo zixhasiwe     axhasa isihloko.           -Izimvo zibekwe
                         ezixhaswe                 ingezizo zonke nje          kodwa ubungqina              -Iimpendulo                ngendlela engacacanga
                                                                               abusoloko busamkeleka.                                  konke konke.
                         ngokuvokothekileyo        ezixhaswe njengoko                                       ezichanekileyo zimbalwa
                                                                               -Ulwazi lwejenre/netekisi                               -Alukho kwaphela ulwazi
                         kusetyenziswa uncwadi.    kufanelekile.                                            kakhulu.
                                                                               alugqibelelanga.                                        lwejenre netekisi.
                         -Ukuqonda                 -Impendulo ibonisa                                       -Luncinane ulwazi
                         okubalaseleyo kwejenre    ulwazi lwejenre netekisi.                                ngejenre netekisi.
                         netekisi.
ISAKHIWO NOLWIMI                    8–10                     6–7                            4–5                         2–3                      0–1
                         -Isakhiwo                 -Isakhiwo sicacile kwaye    -Bukho ubungqina             -Isakhiwo sibonakalisa     -Ukungabikho koyiloo
                         siyathungelana.           ingxoxo iyathungelana       besakhiwo                    iziphene zoyilo.           kwenza ukuba
10 AMANQAKU              -Intshayelelo nesiphelo   kakuhle.                    obungagqibelelanga.          -Izimvo azithungelelani    kungabikho
                         esigqwesileyo.            -Intshayelelo nesiphelo     -Unamathelelwano             kakuhle.                   thungelelwano lwezimvo.
                         -Ingxoxo yakheke          kunye nemihlathi            nothungelelwano              -Iziphene zolwimi          -Iimposiso zolwimi
                         ngokufanelekileyo yaze    zicwangciswe ngendlela      lwezimvo lukho, kodwa        ziyabonakala.              nesimbo sokubhala esife
                         yakhuliswa                edala uthungelwano.         kukho iziphene.              -Ithoni nesimbo            amanqe kwenza
                         ngokucacileyo             -Izimvo zithungelana        -Zikho iziphene zolwimi      sokubhala                  ukungavakali
                                                   ngokuchanekileyo.                                                                   kokubhaliweyo.
                         -Ulwimi, ithoni nesimbo                               ezithile, ithoni, nesimbo    asichanekanga.
                                                   -Ulwimi, ithoni nesimbo                                                             -Ayichanekanga ithoni
                         sokubhala sivuthiwe,                                  sokubhala sichanekile        -Imihlathi ineziphene.
                                                   sokubhala sisetyenziswe                                                             nesimbo sokubhala
                         sinomtsalane,                                         ikakhulu.
                                                   Ngokuchanekileyo                                                                    -Ulwakhiwo lwemihlathi
                         sichanekile.              ikakhulu.                   -Imihlathi ichanekile                                   ludlakadlaka.
                                                                               ikakhulu.
AMANQAKU                          20–25                     15–18                          10–13                      6–8                        0–4
QAPHELA: Ukuba umviwa uwutyeshele ngokupheleleyo umxholo, suka wabhala isincoko esiya sephepa lesithathu, mnike u-0.

Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha                                                Tyhila iphepha

## Related documents

- [XHOHL GRADE 11 NOV 2022 changes accepted](https://www.hlayiso.com/library/xhohl-grade-11-nov-2022-changes-accepted/5fb0d7b0-f032-42a1-926c-d547fd962d2f) — isiXhosa HL · QP · 2022
- [XHOSA HL P1 QP GR11 NOV 2022](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p1-qp-gr11-nov-2022/24ad6d99-a976-4552-8f1c-6d86abfa92d3) — isiXhosa HL · QP · 2022
- [XHOSA HL P3 QP GR11 NOV 2022](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr11-nov-2022/a495f784-5062-4c93-841b-327bf7b2d5c2) — isiXhosa HL · QP · 2022
- [XHOHL GRADE 11 NOV 2022 changes accepted](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-hl-2022-exemplar-november-exam-question-paper/e036a7d6-48b9-4293-8d93-03c5d4551850) — isiXhosa HL · QP · 2022
- [XHOSA HL P1 QP GR11 NOV 2022](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-hl-2022-exemplar-november-exam-question-paper-paper-1/11d6ddd3-1caa-4e1a-b143-f0ed26702936) — isiXhosa HL · QP · 2022
- [XHOSA HL P3 QP GR11 NOV 2022](https://www.hlayiso.com/library/grade-11-isixhosa-hl-2022-exemplar-november-exam-question-paper-paper-3/7415c51a-b0d5-4a07-95bf-329725a9c106) — isiXhosa HL · QP · 2022

## More from Grade 11 isiXhosa HL

- [Gr 11 IsiXhosa HL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-11-isixhosa-hl-atp-2023-24/b7cfd541-5754-4cf9-9f4c-72ef7cbf82f4) — ATP
- [XHOSA HL P1 GR11 MEMO NOVEMBA 2020 D](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p1-gr11-memo-novemba-2020-d/3def643d-0178-4590-88af-62de3231249e) — Memo · 2020
- [XHOSA HL P1 GR11 MEMO NOVEMBA 2020](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p1-gr11-memo-novemba-2020/abe07cc4-7b4f-4d9b-9dc8-68b28b9036f8) — Memo · 2020
- [XHOSA HL P2 QP MEMO GR11 NOV2O20 D](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p2-qp-memo-gr11-nov2o20-d/ad5cddf4-8cee-4126-8f5e-d0f70a4a88ab) — Memo · 2020
- [XHOSA HL P2 MEMO GR11 NOV2020 D](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p2-memo-gr11-nov2020-d/304bd694-fc56-4454-946d-5df0196f7043) — Memo · 2020
- [XHOSA HL P2 MEMO GR11 NOV 2020](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p2-memo-gr11-nov-2020/b39b24a8-193c-4e67-bea3-e2f2269faea2) — Memo · 2020

## Collection

- [Grade 11 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-11/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
