# isiXhosa HL Grade 12 P3 Eastern Cape Mock 2013 QP

> Grade 12 isiXhosa HL Paper 3 question paper from the Eastern Cape Mock Exam 2013, 6 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr12-2013/7bd00a63-14e2-4e44-bc22-599ecde20b9a
- Updated: 2026-09-27
- Subject: isiXhosa HL
- Grade: Grade 12
- Document type: Question paper
- Year: 2013
- Exam period: Eastern Cape Mock Exam
- Paper: 3
- Curriculum: CAPS
- Pages: 6

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [isiXhosa HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/isixhosa-hl) › [isiXhosa HL Grade 12 P3 Eastern Cape Mock 2013 QP](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr12-2013/7bd00a63-14e2-4e44-bc22-599ecde20b9a)

## About this document

Isixhosa Hl · Grade 12 · Eastern Cape Mock Exam · 2013. Question paper, 6 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

NATIONAL
                    SENIOR CERTIFICATE

                               IBANGA 12

                     SEPTEMBA 2013

          ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – P3

AMANQAKU:     100

IXESHA:       2½ iiyure

                               *XHOHL3*

                          Olu viwo lunamaphepha ama – 6.

### Page 2

2                        ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – P3                   (SEPTEMBA 2013)

IMIYALELO NENGCACISO

1.    Eli phepha LINAMACANDELO AMATHATHU:

      ICANDELO A:        Izincoko                         (50)
      ICANDELO B:        Imihlathana emide                (30)
      ICANDELO C:        Imihlathana emifutshane          (20)

2.    Phendula umbuzo OMNYE kwicandelo NGALINYE.

3.    Bhala ngolwimi obuzwe ngalo.

4.    Qala icandelo NGALINYE kwiphepha ELITSHA.

5.    Kunyanzelekile ukuba uwucwangcise umsebenzi wakho (umzekelo: imephu
      yeengcinga/umzobo/imizobo ebonisa ukuthungelana kweziganeko/amagama
      angundoqo, njalo-njalo), wandule ukuwufundisisa uwuhlele. (Kunyanzelekile ukuba
      uyilo LUKHOKELE isincoko.)

6.    Kunyanzelekile ukuba zonke izicwangciso zakho uzibhale ngokucacileyo.
      Kuyacetyiswa ukuba ukrwele umgca ukohlula uyilo kwisihloko kumhlathana
      ngamnye.

7.    Uyacetyiswa ukuba icandelo ngalinye ulabele ixesha ngolu hlobo:
      ICANDELO A:        imizuzu engama-80
      ICANDELO B:        imizuzu engama-40
      ICANDELO C:        imizuzu engama-30

8.    Nombola imibuzo yakho ngendlela enonjolwe ngayo kwiphepha lemibuzo.

9.    Nika impendulo nganye isihloko esifanelekileyo.
      QAPHELA: Awabalwa amagama akwisihloko xa kubalwa amagama
      asetyenzisiweyo kwisincoko/kumhlathana.

10.   Bhala ngokucocekileyo nangokucacileyo.

### Page 3

(SEPTEMBA 2013)                 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – P3                          3

 ICANDELO A: IZINCOKO

 UMBUZO 1

 Khetha isihloko sibe siNYE kwezi zilandelayo ubhale ngaso isincoko. Bhala
 amagama angama-340 ukuya kuma-390 kwisincoko ngasinye.

 1.1    ‘Uthi akungena utitshala wam egumbini lokufundela ndizive ndonwabe
        ngaphakathi, kuba uza kundifundisa esona sifundo ndisithandayo’.
        Bhala isincoko uthethe ngesi sifundo usithandayo nezizathu zokuba
        usithande.                                                                [50]

                                         OKANYE

 1.2    Iminyhadala yee-Olimpiki esandula kubakho ivulela amathuba okugubhulula
        zonke iitalente zaseMzantsi Afrika.
        Bhala isincoko usityebisele.                                              [50]

                                         OKANYE

 1.3    Nguphantsi phezulu iingcali zithi iziphumo zeMatriki zizibi nje eMpuma
        Koloni kungenxa yokuba abafundi bafunda ngolwimi lwasemzini
        olusisiNgesi.
        Bhala isincoko uphikise okanye uxhase oku kungentla.                      [50]

                                         OKANYE

 1.4    Ndafunga ndamunc’ iintupha loo mini ukuba umkhwa onjalo andinakuze
        ndiphinde ndiwenze.
        Bhala isincoko ngalo mba.                                                 [50]

                                         OKANYE

 1.5    Ukuthumela abafundi kwiinkampu zokufunda kulungiselelwa iimviwo
        zebanga leshumi elinambini kunganendima ekuphuculeni ukuphumelela
        kwabo.
        Bhala isincoko uveze olwakho uluvo ngoku.                                 [50]

                                         OKANYE

 1.6    Bhala isincoko esiphuhlisa le ntetho ithi, “Bezimuncu kakade.”            [50]

                                         OKANYE

### Page 4

4                       ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – P3                    (SEPTEMBA 2013)

1.7   Qwalasela le mifanekiso ingezantsi wandule ukubhala isincoko esinesihloko
      esifanelekileyo.

      1.7.1

                                                                                    [50]
                                          OKANYE

      1.7.2

                                                                                    [50]

                                                   AMANQAKU ECANDELO A:               50

### Page 5

(SEPTEMBA 2013)                ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – P3                         5

ICANDELO B: IMIHLATHANA EMIDE

UMBUZO 2

Khetha umhlathana ube mNYE kule ilandelayo ubhale ngawo. Bhala amagama ali-
100 ukuya kuma-120 (umxholo kuphela) ngomhlathana ngamnye.

2.1 ILETA YASEBURHULUMENTENI

      Bhalela uSihlalo weNgingqi yombutho wabafundi, ucebise ngeendlela
      ezizezinye ezinokusetyenziswa ukulwela amalungelo enu, nezingaphazamisani
      nexesha lokufunda.                                                        [30]

                                      OKANYE

2.2 I-OBHITSHUWARI

      Ucelwe ebumelwaneni ukuba wenze i-obhitshuwari yomhlobo wakho kuba
      inguwe omazi ngcono.

      Bhala ke loo obhitshuwari.                                                [30]

                                      OKANYE

2.3 UDLIWANO-NDLEBE

      Ungumfundi webanga leshumi elinambini ongumzekelo, noqhuba kakuhle
      esikolweni. Umenywe yinqununu yakho, ifuna ukuqonda ukuba ungabanceda
      njani abanye abafundi ukuze baziphathe ngendlela eyamkelekileyo.

      Yenza udliwano-ndlebe nenqununu yesikolo sakho.                           [30]

                                      OKANYE

2.4 INQAKU LOMHLELI

      Ufunde inqaku elimalunga nabafundi ababhaqwe benephepha elingekabhalwa
      (intluva) lebanga leshumi elinambini.

      Bhalela umhleli wephepha-ndaba uveze izimvo zakho malunga nalo mkhuba.    [30]

                                                   AMANQAKU ECANDELO B:          30

### Page 6

6                      ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – P3                      (SEPTEMBA 2013)

ICANDELO C: IMIHLATHANA EMIFUTSHANE

UMBUZO 3

Khetha umhlathana ube mNYE kule ilandelayo ubhale ngawo. Bhala amagama
angama-80 ukuya kuma-100 (umxholo kuphela) ngomhlathana ngamnye.

3.1 ISIBHENGEZO

    Isikolo sakho siyindumasi ngeziphumo ezihle kwingingqi enihlala kuyo,
    ucelwe ukuba ulobe abafundi abasekumabanga aphantsi baze kufunda
    kuso.

    Bhala isibhengezo usithengise.                                                 [20]

                                     OKANYE

3.2 IPOSIKHADI

    Ubuxakene nomzimba wakho omkhulu, waze wancedwa ngumhlobo wakho
    wakupha icebo elinokunceda ukulwa oku. Mbhalele iposikhadi umbulele.           [20]

                                     OKANYE

3.3 UMYALELO

    UnguMphathiswa wezemfundo udikwe yeyokosa kukuphuncuka kwezimilo
    zabafundi.

    Bhala imiyalelo yendlela abafundi amabaziphathe ngayo ukususela kwabo
    baqalayo ukuya kutsho kwabebanga lokugqibela.                                  [20]

                                                 AMANQAKU ECANDELO C:                20
                                                    AMANQAKU EWONKE:                100

## Related documents

- [XHOSA HL P3 MEMO GR12 2013](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-memo-gr12-2013/21967a36-d900-46cc-b963-0e92de0e568c) — isiXhosa HL · Memo · 2013
- [XHOSA HL P3 QP GR12 SEPT 2023](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr12-sept-2023/a6720276-bedc-4b2c-8853-7d8fd16829b8) — isiXhosa HL · QP · 2023
- [XHOSA HL P3 QP GR12 SEPT2020](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr12-sept2020/378174af-5fa9-4a68-ade9-ba1a8c30abd5) — isiXhosa HL · QP · 2020
- [XHOSA HL P3 QP GR12 SEPT2018 D](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr12-sept2018-d/a44a0354-324a-4e35-a459-9f62f04985ba) — isiXhosa HL · QP · 2018
- [XHOSA HL P3 QP GR12 SEPT2017](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr12-sept2017/faf1dfb4-b2eb-48a4-8025-03d13781c095) — isiXhosa HL · QP · 2017
- [XHOSA HL P3 QP GR12 SEPT2015](https://www.hlayiso.com/library/xhosa-hl-p3-qp-gr12-sept2015/50787683-d18e-4357-9064-391a0e1abadb) — isiXhosa HL · QP · 2015

## More from Grade 12 isiXhosa HL

- [Gr 12 IsiXhosa HL ATP 2023-24](https://www.hlayiso.com/library/gr-12-isixhosa-hl-atp-2023-24/47d8428a-6bc8-499c-acc8-8a8ebf4dd491) — ATP
- [ISIXHOSA HL P1 MEMO GR12 SEPT 2025 watermark](https://www.hlayiso.com/library/isixhosa-hl-p1-memo-gr12-sept-2025-watermark/d61da289-7a98-4204-84e7-ba0a8206f429) — Memo · 2025 · isiXhosa
- [ISIXHOSA HL P3 MEMO GR12 SEPT 2025 watermark](https://www.hlayiso.com/library/isixhosa-hl-p3-memo-gr12-sept-2025-watermark/fba1d302-d085-47cd-bee2-513282cac780) — Memo · 2025 · isiXhosa
- [IsiXhosa HL P1 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isixhosa-hl-p1-may-june-2025-mg/84b5db34-ace8-41ee-9524-c8517ac6b171) — Memo · 2025 · isiXhosa
- [IsiXhosa HL P2 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isixhosa-hl-p2-may-june-2025-mg/b4f21d74-9dc5-4e7d-8fbd-4654b4536d22) — Memo · 2025 · isiXhosa
- [IsiXhosa HL P3 May-June 2025 MG](https://www.hlayiso.com/library/isixhosa-hl-p3-may-june-2025-mg/7d3626eb-631c-40f6-893a-fadbe86c8359) — Memo · 2025 · isiXhosa

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
