# Xitsonga HL Grade 12 Paper 3 November 2016 Question Paper

> Grade 12 Xitsonga HL Paper 3 question paper from the November 2016, 5 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

- Page: https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p3-nov-2016/074d5ed2-873f-487e-9748-ca032b019590
- Updated: 2026-09-27
- Subject: Xitsonga HL
- Grade: Grade 12
- Language: Xitsonga
- Document type: Question paper
- Year: 2016
- Exam period: November
- Paper: 3
- Curriculum: CAPS
- Pages: 5

Breadcrumbs: [Home](https://www.hlayiso.com/) › [Library](https://www.hlayiso.com/library) › [Grade 12](https://www.hlayiso.com/library/grade-12) › [Xitsonga HL](https://www.hlayiso.com/library/grade-12/xitsonga-hl) › [Xitsonga HL Grade 12 Paper 3 November 2016 Question Paper](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p3-nov-2016/074d5ed2-873f-487e-9748-ca032b019590)

## About this document

Xitsonga Hl · Grade 12 · November · 2016 · xitsonga. Question paper, 5 pages. Read online or download the PDF.

Read it free online on the page above; download the PDF from there.

## Document text

Text extracted from the PDF. Layout, diagrams and tables may not survive extraction.

### Page 1

Downloaded from hlayiso.com

                                              GRADE 12

                                          NATIONAL
                                     SENIOR CERTIFICATE

                                          GIREDI YA 12

                          XITSONGA: RIRIMI RA LE KAYA (HL)

                                 PAPILA RA VUNHARHU (P3)

                                             HUKURI 2016

TIMARAKA: 100

NKARHI: Tiawara ti2½

                                     Papila leri ri na tipheji ta 5.

Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso   Phendla

### Page 2

Downloaded from hlayiso.com
Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3                  2                                DBE/Hukuri 2016
                                                    NSC

PHEJI RA SWITSUNDZUXO NA VUXOKOXOKO

1.        Papila leri ri avanyisiwile hi SWIYENGE SWIMBIRHI:

          XIYENGE XA A: Switshuriwa swa xitsalwana                                   (50)
          XIYENGE XA B: Switshuriwa swa xitsalwambiko                       (2 x 25) (50)

          LEMUKA:          U languteriwa ku            hlamula      swivutiso   SWIMBIRHI      eka
                           XIYENGE XA B.

2.        Hlamula xivutiso XIN'WE eka XIYENGE XA A na swivutiso SWIMBIRHI eka
          XIYENGE XA B.

3.        Tsala hi ririmi leri u kamberiwaka hi rona.

4.        Sungula XIYENGE XIN'WANA na XIN'WANA eka pheji YINTSHWA.

5.        U fanele ku kunguhata (u nga tirhisa: mepe wa miehleketo/dayagiramu/chati
          ya nkhuluko/marito ya nkoka, na swin'wana na swin'wana), hlela na ku
          hlayisisa ntirho wa wena. Nkunguhato wu fanele ku RHANGELA xitshuriwa.

6.        Minkunguhato hinkwayo yi fanele ku kombisiwa hi ndlela leyi kombisaka
          leswaku i minkunguhato. U tsundzuxiwa ku ba nkhwati ku hingakanya
          minkunguhato hinkwayo ku komba leswaku i nkunguhato.

7.        U tsundzuxiwa ku tirhisa nkarhi hi ndlela leyi landzelaka:

          XIYENGE XA A: 80 wa timinete
          XIYENGE XA B: 70 wa timinete (2 x 35 wa timinete)

8.        Nombora tinhlamulo ta wena ku ya hilaha tinhlokomhaka ti nomboriweke
          hakona eka papila leri.

9.        Nhlokomhaka a yi katsiwi eka nhlayo ya marito.

10.       Tsala swi saseka no vonaka.

Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso                    Phendla

### Page 3

Downloaded from hlayiso.com
Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3                  3                                 DBE/Hukuri 2016
                                                    NSC

XIYENGE XA A: SWITSHURIWA SWA XITSALWANA

XIVUTISO XA 1

SWILERISO:

•     Hlawula nhlokomhaka YIN'WE ntsena leyi u yi twisisaka swinene kutani u tsala
      xitsalwana hi yona kambe u nga humi emhakeni.
•     Rhanga u endla nkunguhato u nga si sungula ku tsala.
•     Xitsalwana xa wena xi fanele ku va na marito ya le xikarhi ka 400–450.

1.1       Leswi mfumo wu nga swi endlaka ku tiyisisa leswaku ku va na nhlayo ya le
          henhla ya Vantima lava dyondzelaka ntirhovutomi wa B.Com(Accounting.)                          [50]

1.2       Swichudeni etiyunivhesithi swi fanerile ku tereka loko swi ri na swivilelo na
          swikoxo mayelana na tidyondzo. Pfumela kumbe u kaneta mhaka leyi.                              [50]

1.3       Swivangelo swo xanisiwa ka varhangeri hi lava va va tekaka va ri vanghana
          va vona va xiviri.                                                                             [50]

1.4       Loko a ndzi tirha ndzi hola mali.                                                              [50]

1.5       Loko ndzi ku phaphu, ndzo kotlana na makhamba kwala kamareni ro etlela
          eka rona. Rungula hi ta mhangu leyi.                                                           [50]

1.6       Xiyaxiya swifaniso leswi landzelaka laha hansi kutani u hlawula xin'we eka
          swona u tsala xitsalwana hi nhlokomhaka leyi u xi nyikeke yona.

          1.6.1

                          [Xifaniso lexi xi huma eka magazini ya Skyways ya Nhlangula 2015]              [50]
Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso                     Phendla

### Page 4

Downloaded from hlayiso.com
Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3                  4                                   DBE/Hukuri 2016
                                                    NSC

          1.6.2

                                         [Xifaniso lexi xi huma eka webusayiti ya www.google.co.za/url]     [50]

          1.6.3

                                         [Xifaniso lexi xi huma eka webusayiti ya www.shutterstock.com]     [50]

                                                                 NTSENGO WA XIYENGE XA A:                   50

Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso                         Phendla

### Page 5

Downloaded from hlayiso.com
Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3                  5                          DBE/Hukuri 2016
                                                    NSC

XIYENGE XA B: SWITSHURIWA SWA XITSALWAMBIKO

XIVUTISO XA 2

SWILERISO:

•     Hlawula tinhlokomhaka TIMBIRHI ntsena leti u ti twisisaka swinene kutani u tsala
      switsalwambiko hi tona kambe u nga humi emhakeni.
•     Rhanga u endla nkunguhato u nga si sungula ku tsala.
•     Xitshuriwa xa wena xi fanele ku va na marito ya kwalomu ka 180–200.
•     Sungula nhlamulo ya wena eka pheji yintshwa.

2.1       PAPILA RA XINGHANA

          Malume wa wena u ku dyondzisile xikolo u kala u heta kutani sweswi se wa
          tirha. N'wi tsalele papila u n'wi khensa.                                               [25]

2.2       TSALWAVUTITIVISI NA PAPILA RO SEKETELA.

          Hi wena Tirheka Rixaladza, adirese ya wena i PO Box 2016, Dumazi 0026, ku
          na ntirho wa vumatsalani eka Ndzawulo ya swa mudende ya xifundzatsongo
          xa ka n'wina. Tsala tsalwavutitivisi na Papila ro seketela leswi u nga ta swi
          rhumela eka Ndzawulo leyi tanihi xikombelo xa ntirho.                                   [25]

2.3       ATIKILI YA PHEPHAHUNGU

          Tanihi muteki wa mahungu ya phephahungu ro karhi, tsala atikili mayelana na
          nhluvuko lowu tisiweke hi mfumo emugangeni wun'wana lowu u wu
          endzeleke.                                                                              [25]

2.4       N'WANGULANO

          Mutswari wa mudyondzi loyi a feyileke u sindzisa leswaku n'wana wa yena a
          hundziseriwa eka Giredi leyi landzelaka. Tsala n'wangulano exikarhi ka
          mutswari loyi na nhloko ya xikolo.                                                      [25]

2.5       MBULAVULO/XIPICHI

          Tsala mbulavulo lowu u nga ta wu nyika eka xinkhubyana xo xixima vanhu
          lava va veke na nhlohlotelo wa ku tisa dyondzo emugangeni wa le ka n'wina.              [25]

2.6       AJENDA NA MAKANELWA

          Komiti ya vandla ra n'wina ra lavantshwa yi vile na nhlengeletano mayelana
          na vukhamba lebyi nga kona emitini navusiku. Tanihi matsalana wa komiti
          leyi, tsala ajenda na makanelwa ya nhlengeletano ya kona.                               [25]

                                                                 NTSENGO WA XIYENGE XA B:         50
                                                                    NTSENGO WA TIMARAKA:          100

Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso

## Related documents

- [Xitsonga HL P1 Nov 2016](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p1-nov-2016/c55148e8-e8f3-463c-99c2-67e683734bfc) — Xitsonga HL · QP · 2016 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P2 Nov 2016](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p2-nov-2016/04caf52b-9758-4da1-a8e0-e1a33c4c3dcf) — Xitsonga HL · QP · 2016 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P3 Feb March 2016](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p3-feb-march-2016/6932fa13-d67d-4e7e-a805-286cc77d3a3b) — Xitsonga HL · QP · 2016 · Xitsonga
- [Xitsonga NSC HL P3 QP Nov 2022](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-nsc-hl-p3-qp-nov-2022/08292a7c-62cd-4270-bd6d-3023166f1300) — Xitsonga HL · QP · 2022 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P3 Nov 2021](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p3-nov-2021/65d5e2df-98ec-4596-919e-7379153b462f) — Xitsonga HL · QP · 2021 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P3 Nov 2020](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p3-nov-2020/6e4317e9-e8b1-47e1-9b4d-5b31af3c791e) — Xitsonga HL · QP · 2020 · Xitsonga

## More from Grade 12 Xitsonga HL

- [Xitsonga HL P1 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p1-may-june-2023/ecbaf706-c6c1-4230-9387-99eceaac9012) — QP · 2023 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P2 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p2-may-june-2023/33bc8e30-6881-4232-9646-7b4b6ea1aa3e) — QP · 2023 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P3 May-June 2023](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p3-may-june-2023/325b59d9-2568-4038-a3b0-0c62770dbab0) — QP · 2023 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P1 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p1-nov-2023/e62d661b-50ca-4e5e-a151-cc1db4640224) — QP · 2023 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P2 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p2-nov-2023/6a304a00-9d52-4734-a612-007456dc5b4a) — QP · 2023 · Xitsonga
- [Xitsonga HL P3 Nov 2023](https://www.hlayiso.com/library/xitsonga-hl-p3-nov-2023/921e33cf-61e9-486c-a663-7c12f507e20d) — QP · 2023 · Xitsonga

## Collection

- [Grade 12 past papers](https://www.hlayiso.com/grade-12/past-papers)

---

Hlayiso: free CAPS and IEB past papers, memos, notes and study guides for South African learners. When citing, link the page URL above, not a PDF or /api/ URL.
