Afrikaans FAL Grade 8 Paper 1 November Mock 2026 Memo (Afrikaans)

Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief hlayiso mock exams Oefenreeks: Graad 8 eksamenvoorbereiding WWW.HLAYISO.COM SENIOR FASE EINDEJAARSEKSAMEN GRAAD 8 AFRIKAANS EERSTE ADDISIONELE TAAL V1 NOVEMBER 2026 (PROEF) NASIENRIGLYNE PUNTE: 60 Hierdie nasienriglyne bestaan uit 7 bladsye.

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V1 2 Senior Fase – Nasienriglyne Hlayiso/Proef 2026 AFDELING A: LEESBEGRIP EN VISUELE TEKS ASSESSERINGSRIGLYNE • Spel- en taalfoute in antwoorde word nie gepenaliseer nie, omdat die fokus op begrip is. • Indien die leerder woorde uit ’n ander taal gebruik, word daardie woorde geïgnoreer. Indien die antwoord sonder daardie woorde sinvol in Afrikaans is, word die leerder NIE gepenaliseer NIE. • By oop vrae word geen punt vir JA/NEE of EK STEM SAAM/EK STEM NIE SAAM NIE alleen toegeken nie. Die rede/motivering verdien die punt(e). • By WAAR/ONWAAR verdien die korrekte keuse 1 punt en die aanhaling 1 punt. Geen punt vir die aanhaling as die keuse verkeerd is nie. • Waar eenwoordantwoorde gevra word en die leerder ’n volsin gee, is dit korrek MITS die korrekte woord onderstreep of uitgelig word. • Wanneer TWEE feite vereis word en ’n reeks gegee word, sien SLEGS die eerste TWEE na. • Waar ’n aanhaling gevra word, word die punt nie toegeken as die leerder dit in eie woorde oorvertel nie. Kleiner spelfoute in die aanhaling word nie gepenaliseer nie. • By meervoudigekeuse-vrae: aanvaar die letter EN/OF die volledige korrekte antwoord. VRAAG 1 TEKS A: “NALEDI SE TUIN VOED ’N HELE SKOOL” VRAAG ANTWOORD PUNT 1.1 B/groente uit die tuin gebruik word om leerders kos te gee. ✓ (1) 1.2 Mamelodi (oos van Pretoria). ✓ (1) 1.3 48 meter/48 m ✓ (12 beddings × 4 m = 48 m) (1) 1.4 • Party leerders het in die klas aan die slaap geraak. ✓ • Ander kon nie konsentreer nie (want hulle was honger/hulle magies het geknor). ✓ (2) 1.5 vullishoop ✓ (Aanvaar ook “plastieksakke” of “bottels”.) (1) 1.6 ONWAAR ✓ “Mev. Nkosi was dadelik ingenome daarmee.” ✓ (Geen punt vir die aanhaling as WAAR gekies is nie.) (2) 1.7 ’n Plaaslike kwekery. ✓ (1) 1.8.1 Daar was ’n hittegolf/dit was te warm (en die plante het uitgedroog). ✓ (Of soortgelyk aan bogenoemde) (1) 1.8.2 Hulle het weer geplant en die plante vroegoggend en laatmiddag natgegooi (wanneer dit koeler is). ✓ (Die leerder moet die natgooi-tye noem.) (1) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V1 3 Senior Fase – Nasienriglyne Hlayiso/Proef 2026 1.9 B/as jy hard werk, sal jy later die vrugte daarvan pluk. ✓ (1) 1.10 Vergelyking ✓ (1) 1.11 Enige TWEE: • Die kombuis kook sop en pap met groente vir meer as 200 leerders. ✓ • Die kinders is meer wakker in die klas. ✓ • Die skool se punte het verbeter. ✓ • Leerders leer om verantwoordelikheid te neem. ✓ • Die geld van verkope koop nuwe saad en gereedskap. ✓ (2) 1.12 Water is skaars in Suid-Afrika/ons land het te min water, en boerdery gebruik baie water. As boere minder water gebruik, sal daar genoeg water en kos vir almal wees. ✓ (Of soortgelyk aan bogenoemde) (1) 1.13 Behulpsaam/sorgsaam/omgee vir ander/hardwerkend/deursettend/vasberade/sy neem die leiding/inisiatief. ✓ (Enige EEN gepaste eienskap.) (1) 1.14 klein ✓ (1) 1.15 Ja. As ’n mens klein begin, is ’n groot probleem nie so oorweldigend nie ✓en as almal wag vir iemand anders, word die probleem nooit opgelos nie. ✓ OF Nee. Party probleme is te groot vir een persoon; ’n mens moet eers goed beplan en hulp kry voordat jy begin. (2 punte vir ’n goed gemotiveerde antwoord; 1 punt vir ’n swak/eenvoudige motivering. Geen punt vir JA/NEE alleen nie.) (2) [20] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V1 4 Senior Fase – Nasienriglyne Hlayiso/Proef 2026 TEKS B: STROKIESPRENT VRAAG ANTWOORD PUNT 1.16 In die kombuis/By die huis. ✓ (1) 1.17 Ma en seun/moeder en kind. ✓ (1) 1.18 B/moedeloos. ✓ (1) 1.19 Enige TWEE: • Sy frons/haar mond trek af. ✓ • Sy hou haar hand teen haar voorkop. ✓ • Haar oë is toe. ✓ • Daar is sweetdruppels by haar kop./Daar is “?!” bo haar kop. ✓ (2) 1.20 Ma wou hê Sipho moet gesonde groente eet. ✓ Sipho bring vir haar ’n bord vol slaptjips met tamatiesous en net een slaaiblaartjie en noem dit “net groente”, omdat aartappels en tamaties groente is. ✓ (Of soortgelyk aan bogenoemde) (2) 1.21 Albei gaan oor groente/gesonde kos (eet). ✓ (Of soortgelyk aan bogenoemde) (1) 1.22 Dit wys ’n pouse/onderbreking – Sipho dink aan ’n verdere verskoning/rede. ✓ (Of soortgelyk aan bogenoemde) (1) 1.23 Slaptjips/gebraaide kos is nie gesond nie./Hy moet regtig vars groente eet./Moenie probeer om jou ouers te flous nie. ✓ (Of soortgelyk aan bogenoemde) (1) [10] TOTAAL AFDELING A: 30 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V1 5 Senior Fase – Nasienriglyne Hlayiso/Proef 2026 AFDELING B: OPSOMMING VRAAG 2 ASSESSERINGSRIGLYNE • Punte word soos volg toegeken: 7 punte vir 7 feite (1 punt per feit) en 3 punte vir taal. Totaal: 10. • Verspreiding van taalpunte: 1–3 feite korrek: 1 punt; 4–5 feite korrek: 2 punte; 6–7 feite korrek: 3 punte. • Indien die leerder woordeliks aangehaal het: 6–7 aanhalings: geen taalpunte; 4–5 aanhalings: maksimum 1 punt; 2–3 aanhalings: maksimum 2 punte. • Slegs feite wat in VOLSINNE aangebied word, verdien punte (’n volsin bevat ’n werkwoord). Die wenke kan in enige volgorde gegee word. • Indien twee feite in een sin gegee word, word slegs die eerste feit nagesien. • Inligting wat nie ’n wenk vir ’n gesonde ontbyt is nie (bv. dat ontbyt die belangrikste ete genoem word, of die niggie se storie oor koffie) verdien geen punt nie. • Indien die opsomming langer as 70 woorde is, word daar tot 5 ekstra woorde toegelaat; ignoreer die res van die opsomming. Geen punte word afgetrek indien die opsomming te kort is nie. Kandidate hoef nie ’n titel te gee nie. MOONTLIKE ANTWOORD 1. Eet elke oggend iets, al is dit min. 2. Kies bruinbrood, hawermout of mieliepap in plaas van witbrood. 3. Eet ’n stuk vrugte by jou ontbyt. 4. Drink water of melk eerder as koeldrank. 5. Sluit proteïen soos ’n eier of jogurt in. 6. Maak jou ontbyt die vorige aand klaar as jy min tyd het. 7. Gebruik baie min of geen suiker op jou pap. [Getal woorde: 60] AANVAARBARE FEITE • Eet elke oggend (iets vir) ontbyt/Moenie ontbyt oorslaan nie. • Kies bruinbrood/hawermout/mieliepap eerder as witbrood of graankos vol suiker. • Eet ’n stuk vrugte (soos ’n piesang of appel). • Drink water of melk in plaas van koeldrank/suikerige sappies. • Eet proteïen (soos ’n eier, grondboontjiebotter of jogurt). • Maak jou ontbyt die vorige aand klaar as jy soggens min tyd het. • Gebruik min/geen suiker op jou pap. (Elke feit moet in ’n aparte sin staan; maksimum 7 feitepunte.) SKRYF DIE PUNTE SOOS VOLG NEER: F = 7 T = 3 Totaal = 10 [10] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V1 6 Senior Fase – Nasienriglyne Hlayiso/Proef 2026 AFDELING C: TAALSTRUKTURE EN -KONVENSIES ASSESSERINGSRIGLYNE • Spelling moet korrek wees om punte te verdien by woordvorming (bv. meervoud, verkleinwoord, trappe van vergelyking). • By sinsbou-vrae moet die HELE sin oorgeskryf word. Die fokus is op die gevraagde struktuur; ander spelfoute word nie gepenaliseer nie. • Aanvaar enige ander korrekte antwoord wat nie in die nasienriglyne voorkom nie. VRAAG 3: KOERANTBERIG VRAAG ANTWOORD PUNT 3.1 Die graad 8-leerders van Hoërskool Mooiwater het Saterdag ’n markdag op die skoolterrein gehou. ✓ (Beide “het” en “gehou” moet korrek wees. Aanvaar ook: … het verlede Saterdag ’n markdag op die skoolterrein gehou.) (1) 3.2 potte ✓ (1) 3.3 Die koekies word ✓deur die leerders self gebak. ✓ (1 punt vir “word … gebak”; 1 punt vir “deur die leerders (self)”. Aanvaar ook: Die koekies word self deur die leerders gebak.) (2) 3.4 Niemand het die tafels die vorige aand al reggesit nie. ✓ (Beide “Niemand” en “nie” aan die einde moet daar wees.) (1) 3.5 seuntjie ✓ (1) 3.6 gewildste ✓ (Aanvaar ook “mees gewilde”.) (1) 3.7 hoog/duur ✓ (1) 3.8 Die skoolhoof sê dat hy ✓baie trots op sy/hulle leerders is. ✓ (1 punt vir “hy”; 1 punt vir sy/hulle/die skool se leerders EN “is” aan die einde. Geen aanhalingstekens nie.) (2) 3.9.1 nuwe ✓ (1) 3.9.2 bibliotiek – biblioteek ✓ (Die korrekte spelling moet gegee word.) (1) 3.10 Die leerders was baie moeg, omdat hulle van sesuur af gewerk het. ✓ (Die werkwoord “gewerk het” moet aan die einde staan. Komma is opsioneel. Aanvaar ook: Omdat hulle van sesuur af gewerk het, was die leerders baie moeg.) (1) 3.11 Die skool sal volgende jaar weer ’n markdag hou. ✓ (1) [14] Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Afrikaans Eerste Addisionele Taal/V1 7 Senior Fase – Nasienriglyne Hlayiso/Proef 2026 VRAAG 4: PLAKKAAT VRAAG ANTWOORD PUNT 4.1 Leerders/tieners in graad 8 tot 10 (in Polokwane) wat graag kook./Skole in Polokwane. ✓ (1) 4.2 Dit vra die leser direk ’n vraag om hom/haar uit te daag/nuuskierig te maak/die leser se aandag te trek. ✓ (Of soortgelyk aan bogenoemde) (1) 4.3 R45 ✓ (3 leerders × R15 = R45) (1) 4.4 byvoorbeeld ✓ (1) 4.5 spierwit/sneeuwit/kalkwit ✓ (1) 4.6 verniet/kosteloos ✓ (1) [6] TOTAAL AFDELING C: 20 GROOTTOTAAL: 60 Kopiereg voorbehou