Skip to content
Question paper

Isixhosa Sal Grade 12 P1 NSC November Exams 2021 QP (isiXhosa)

Grade 12 Isixhosa Sal Paper 1 question paper from the NSC November Exams 2021 (isiXhosa), 11 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

Subject: Isixhosa SalGrade 12202111 pages
Download

Loading document…

Loading document…

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com GRADE 12 NATIONAL SENIOR CERTIFICATE IBANGA 12 ISIXHOSA ULWIMI LWESIBINI OLONGEZELELWEYO (SAL) IPHEPHA LOKUQALA (P1) NOVEMBA 2021 AMANQAKU: 80 IXESHA: Iiyure 2 Olu viwo lunamaphepha ali-11. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 2 DBE/Novemba 2021 NSC IMIYALELO NENGCACISO 1. Eli phepha lemibuzo linamaCANDELO AMANE: ICANDELO A: Uvavanyo lokuqonda (30) ICANDELO B: Isishwankathelo (10) ICANDELO C: Izakhi nemigaqo yokusetyenziswa kolwimi (40) 2. Phendula YONKE imibuzo. 3. Qala icandelo NGALINYE kwiphepha ELITSHA. 4. Krwela umgca ekupheleni kwecandelo NGALINYE. 5. Nombola iimpendulo zakho ngokuchanekileyo ngokwendlela yokunombola esetyenzisiweyo kwiphepha lemibuzo. 6. Shiya umgca emva kwempendulo nganye. 7. Qwalasela ngokukodwa upelo nolwakhiwo lwezivakalisi. 8. Iingcebiso malunga nolwabiwo lwexesha: ICANDELO A: Imizuzu engama-45 ICANDELO B: Imizuzu engama-20 ICANDELO C: Imizuzu engama-55 9. Bhala ngokucocekileyo nangokucacileyo. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 3 DBE/Novemba 2021 NSC ICANDELO A: UVAVANYO LOKUQONDA UMBUZO 1 1.1 Funda esi sicatshulwa ngononophelo uze uphendule imibuzo elandelayo. ISICATSHULWA A UMSEBENZI UYASEBENZA! 1 Sebenza ngexesha lomsebenzi uze udlale ngexesha lokudlala. Abantwana beentlanga zonke bayakwazi ukutshatshela, bapase emagqabini ezikolweni, ngokokude sicinge ukuba makube banengqondo kakhulu. Ewe, kunjalo kona, wonke umntwana unengqondo kodwa isandla sabazali siyafuneka ukuze baphumelele ngakumbi. Ngenye imini 5 sikhe sancokola ngalo mba kwindawo endiphangela kuyo. UMphathi wethu emsebenzini wavela nento ethi abantwana ze baqhube kakuhle asikuba batyiswa nto itheni, batya oku kutya kutyiwa ngumntu wonke. Okubalulekileyo kukubethelela ukuba imfundo lelona lifa liphambili ebomini. 10 2 Uqhuba athi uMphathi, umzali ngamnye unyanzelekile ukuba makabe nomdla wokudlala indima ekufundiseni umntwana. Ude aqhube athi, 'Njengokuba ndiphangela nje, ndinyanzelekile ukuba ukufika kwam endlwini ndichithe iiyure ezimbini ndincedisa umntwana wam ukwenza umsebenzi wesikolo. Aphinde athi akukho mntwana ungaqhuba kakuhle 15 esikolweni engafumani luncedo nenkuthazo ekhaya. 3 Wongeze ngelithi umntwana wesikolo akamele kuvunyelwa ukuba abukele ithivi phakathi evekini. Akugqiba ukwenza umsebenzi wesikolo kufuneka aye kulala. Ukudlala, adlale ngempela-veki. Umntwana othe wenza umsebenzi wesikolo ngokubalaseleyo usoloko epasa emagqabini 20 esikolweni. Akenziwa bubukrelekrele bengqondo bodwa, wenziwa kukusebenza nzima, nokuncediswa ngabazali. Ngenxa yomsebenzi omhle izikolo zibamkela kuqala abo bantwana. Bathi kuba sebaqhela ukusebenza kakhulu, nakwidyunivesithi kubelula kubo. Le nto yokukhula besebenza nzima yenza ukuba naxa sebebadala bakuthande 25 ukusebenza. 4 Ukufundiswa kwabantwana emakhaya kuqala kwamhla waqala umntwana ukuya esikolweni. Uthi akufika ekhaya kubuzwe ngabazali ukuba, 'Benifunde ntoni namhla esikolweni?' Kufanele ukuba athi umntwana akuxela abeselebethelela umzali, amfundise ezo zinto ade 30 aziqonde. Kubamnandi emntwaneni akuzibona ehamba phambili ade naye ngokwakhe ambize umzali ukuba makaze ngokuhlwa bafunde. Uthi umntwana akuphumelela emagqabini eluviweni akhuthazwe ngokuphiwa ibhaso kokwabo. Abazali mabazinikele ekuncediseni abantwana kumsebenzi wabo wesikolo. 35 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 4 DBE/Novemba 2021 NSC 5 Iintlanga zonke ziyavumelana kule nkolo yokuba abantwana mabafunde bancediswe emakhaya. Kukho intetho ethi 'bagotywa bebatsha' kanti amaJapani wona aneyawo ethi 'Umsebenzi uyasebenza'. Wonke umntwana unakho ukuphumelela uviwo ngokugqwesileyo, aze athi ukuba uyawa angaweli ezantsi kakhulu xa abazali bemxhasa. 40 Ndiyaqiniseka ukuba abantwana sinokubafundisa ukusebenza ngokuzimisela, sibaxhase. Baya kuthi besiya esinaleni nasedyunivesithi babe belifundile ixabiso lomsebenzi. [Sithatyathwe kwincwadi kaJD Zeka ethi, Amabali amafutshane iphepha, lama-45-46 saze sahlelwa] JONGA KUMHLATHI 1 1.1.1 Ngabantwana boobani aba bapasa emagqabini ngokwalo mhlathi? (1) 1.1.2 Siluncedo njani isandla sabazali kwimpumelelo yabantwana? (2) 1.1.3 Khetha impendulo echanekileyo kwezi zingezantsi. Ibinzana 'Ngenye imini' ngokwalo mhlathi lithetha: A Usuku olulandelayo. B Usuku olwadlulayo. C Usuku oluzayo. D Usuku lwanamhlanje. (1) 1.1.4 Yintoni imfundo ngokwalo mhlathi? (2) JONGA KUMHLATHI 2 1.1.5 Xela into anyanzeleke ukuba umzali ngamnye abenayo ngokwalo mhlathi? (1) 1.1.6 Izakhi ezibhalwe ngqindilili kulo mhlathi zibhekisa kubani? (1) 1.1.7 Uchitha ixesha elingakanani uMphathi ekuncediseni umntwana wakhe kumsebenzi wesikolo? (1) JONGA KUMHLATHI 3 1.1.8 Xela izinto ezimBINI amele ukuba angavunyelwa azenze umntwana wesikolo phakathi evekini. (2) 1.1.9 Chonga igama kwesi sivakalisi silandelayo elithetha isenzo esenzeka qho. ... othe wenza umsebenzi wesikolo ngokubalaseleyo usoloko epasa ... (1) 1.1.10 Yintoni eyenza ukuba kubelula kubantwana edyunivesithi ngokwalo mhlathi. (2) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 5 DBE/Novemba 2021 NSC JONGA KUMHLATHI 4 1.1.11 Tolika okuthethwa sisivakalisi esikrwelelwe umgca ngaphantsi kulo mhlathi. (2) 1.1.12 Caphula isivakalisi esingqina ukuba umntwana ohamba phambili esikolweni uyakhuthazeka de azifunele ukuncediswa. (2) 1.1.13 Ingaba uyavumelana noku kuthethwa sisivakalisi esibhalwe ngqindilili kulo mhlathi? Xhasa impendulo yakho. (2) JONGA KUMHLATHI 5 1.1.14 Yeyiphi le nkolo iintlanga zivumelana ngayo ngokwalo mhlathi? (2) 1.1.15 Sifunde ntoni kwesi sicatshulwa? (2) 1.2 Qwalasela lo mfanekiso uze uphendule imibuzo elandelayo. ISICATSHULWA B: OKUBONWAYO [Uthatyathwe kwi-images.netprint, waze wahlelwa] 1.2.1 Sesiphi isixhobo esisetyenziswayo ngumntu okulo mfanekiso. (1) 1.2.2 Xela izinto zibeMbini ezibonisa ukuba kuphandle kulo mfanekiso. (2) 1.2.3 Kutheni lo mntu ukulo mfanekiso enxibe igambhutsi? (1) 1.2.4 Nika injongo yomzobi ngalo mfanekiso? (2) AMANQAKU ECANDELO A: 30 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 6 DBE/Novemba 2021 NSC ICANDELO B: USHWANKATHELO UMBUZO 2 Funda esi sicatshulwa simalunga nokusebenzisa imali ngobulumko. Shwankathela ngeengongoma unike IINDLELA ZOKUSEBENZISA IMALI NGOBULUMKO. IMIYALELO: 1. Bhala iingongoma EZISIXHENXE. 2. Sebenzisa amazwi akho kangangoko unako. 3. Iingongoma zakho zinombole ukusuka ku-1 ukuya kwi-7. 4. Bhala ingongoma nganye kumgca omtsha. 5. Ushwankathelo lwakho oluneengongoma ezisixhenxe MALUNGADLULI KUMAGAMA ANGAMA-50. 6. Bonisa INANI LAMAGAMA OWASEBENZISILEYO EWONKE kwizibiyeli ekupheleni koshwankathelo. ISICATSHULWA C SEBENZISA IMALI NGOBULUMKO Kwabanye abantu iingxaki zemali ziza ngeendlela zokungakwazi ukuyisebenzisa kakuhle. Kweli nqaku sixelelwa ngeendlela zokusebenzisa imali ngobulumko. Ezi zezi zilandelayo. Yenza uhlahlo-lwabiwo mali, phambi kokuba wenze inkcitho ngayo. Wakuba ukwenzile oko uya kuwazi amathuba angcono onokuyisebenzisa ngawo. Cinga ngenzuzo, ujonge ikamva. Phambi kokuba uthenge nantoni na, cinga ngokuba kuza kukuchaphazela njani oko kwixesha elizayo. Umzekelo, ukuthenga izinto ezingeyomfuneko ingazizigqibo ezinokukufaka engxakini. Sebenzisa imali ekwikhadi lemboleko- mali kuphela xa uqonda ukuba uza kukwazi ukuyibhatala qho ngenyanga. Ikhadi lemboleko-mali liluncedo xa ulihlawula kakuhle ukuze ityala lakho lingafakelwa inzala. Musa ukusebenzisa imali kuba uzama ukuzibonakalisa kwabanye abantu ukuba unayo. Thenga kuphela oko ukudingayo nokonwabelayo wena. Cinga ngezinto ezingenamsebenzi osebenzisa kuzo imali, ezimosha ibhajethi yakho. Oku kuquka ukutya eziretyu amaxesha amaninzi nokuthenga iimpahla ongazidingiyo. Funda ukuyigcina imali ngaphezu kokuyisebenzisa ukuze wonwabele iziqhamo zayo. Ngokwasendalweni, bakho abantu abakuxabisileyo ukugcina imali, babekho abo bathi beyifumana babe beyisebenzisa. Lilonke, ukulondoloza imali kuluncedo kuwe. Yenza utyalo-mali kuselithuba, ngokuyilondoloza nokuyisebenzisa imali xa kuyimfuneko kuphela. Kanti ke, nokuba umdala kangakanani, okanye ugcina imali encinane kangakanani, ukuyityala kwiinkampani eziye zikhula kuya kukuzisela ingeniso. [Sicatshulwe kwi-www.ruleoneinvesting.com, saze sahlelwa] AMANQAKU ECANDELO B: 10 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 7 DBE/Novemba 2021 NSC ICANDELO C: IZAKHI NEMIGAQO YOKUSETYENZISWA KOLWIMI UMBUZO 3: ISIBHENGEZO-NTENGISO Funda esi sibhengezo – ntengiso uze uphendule imibuzo elandelayo. ISICATSHULWA D [Sithatyathwe kwi-www.google.co.za, saze sahlelwa] 3.1 Yeyiphi le mveliso ithengiswa apha? (1) 3.2 Chonga ibinzana elisichazela ngomsebenzi weColgate kwiiyure ezili-12. (1) 3.3 Khetha impendulo echanekileyo kwezi zingezantsi: uwww.colgate.gov.za yi: A Nethiwekhi B Webhusaythi C Facebook D Instagram (1) 3.4 Xela amaxesha ahlukileyo esebenza ngawo le mveliso? (2) 3.5 Khetha igama elichanekileyo kwizibiyeli kwesi sivakalisi singezantsi. Le mveliso iluncedo (ezinweleni, emashiyeni, emazinyweni). (1) 3.6 Nika injongo yokusetyenziswa kwalo mfanekiso kwesi sibhengezo-ntengiso. (2) 3.7 Ingaba kungaluncedo ukusebenzisa le mveliso ikwesi sibhengezo-ntengiso? Xhasa impendulo yakho. (2) [10] Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 8 DBE/Novemba 2021 NSC UMBUZO 4: IKHATHUNI Funda le khathuni ingezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo. ISICATSHULWA E 4.1 Bangaphi abantu abakule khathuni? (1) 4.2 Yintoni ebonisa ukuba nguSkitso yedwa othethayo kwisakhelo 1? (2) 4.3 Khetha impendulo echanekileyo kwezi zilandelayo. Uphawu (?) kwintetho kaSkitso lubonisa ukuba intetho kaSkitso … A iyingxelo. B ingumyalelo. C ingumbuzo. D isisikhuzo. (1) 4.4 Bhala ngokupheleleyo igama lesifinyezi 'Nksk.' esikwisakhelo soku-1. (1) 4.5 Kubonisa ntoni ukuvula kukaNksk B ucango kwisakhelo sesi-2? (1) 4.6 Yeyiphi injongo eziswa ngumzobi ngokuba kubekho inja kule khathuni? (2) 4.7 Myalezo mni oziswa yile khathuni? (2) [10] Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 9 DBE/Novemba 2021 NSC UMBUZO 5: IPROZI 5.1 Funda lo mhlathi ulandelayo uze uphendule imibuzo engezantsi. ISICATSHULWA F LUNGISELELA UHAMBO NGEMOTO Ayikho into eyenza umdla njengokulungiselela iholide nosapho lwakho. Kumntu oza kuthabatha uhambo ngemoto kubalulekile ukuba ihlolwe. Qinisekisa ukuba uyisa kwisevisi kwaye ihlolelwa uhambo olude. Ziqhelanise nendlela oza kuyihamba,wenze nophando ngayo. Xa uqala ukuya kweso sixeko funa ulwazi malunga nexesha oza kulithatha. Oko kuya kukunceda 5 wazi ixesha lokuphuma endlwini. Lungiselela okunokwehla endleleni ngokufaka ivili lokutshintsha elisemgangathweni xa unokugqajukelwa livili. Faka izixhobo ezizezinye zokulungisa iingxaki ezinokuvela emotweni. Ezi zixhobo sisipanela sokukhulula ivili, ujekhi, ithotshi kunye nonxantathu okhanyayo obomvu. Abaqhubi abaninzi bayaphoxakala endleleni ngenxa 10 yokungaqiniseki ngomgangatho weemoto abathabatha ngazo uhambo. [Sicatshulwe kwiBona Magazini, kaDisemba 2019, iphepha lama-93, waze yahlelwa] 5.1.1 Nika isininzi segama elibhalwe ngqindilili kulo mhlathi. (1) 5.1.2 Khetha isibizo kwesi sivakalisi singezantsi. … uyisa kwisevisi kwaye ihlolelwa uhambo. (1) 5.1.3 Xela udidi lwesixando esikrwelelwe umgca ngaphantsi kwesi sivakalisi singezantsi. … qinisekisa ukuba uyisa kwisevisi kwaye ihlolelwa uhambo. (2) 5.1.4 Nika isinciphiso seli gama ' ivili'. (1) 5.1.5 Chonga isenzi kwesi sivakalisi singezantsi: … wenze nophando ngayo. (2) 5.1.6 Sebenzisa isimelabizo endaweni yesibizo esikrwelelwe umgca kwesi sivakalisi singezantsi. Abaqhubi abaninzi bayaphoxakala … (2) 5.1.7 Khetha isifanekisozwi esichanekileyo kwizibiyeli kwesi sivakalisi singezantsi. Ulivale (jwi, mba, gxada) ucango lwemoto yakhe. (1) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 10 DBE/Novemba 2021 NSC 5.1.8 Landelelanisa ngokuchanekileyo amagama akwesi sivakalisi singezantsi. Qiniseka ukuba nesipanele unalo ivili xa uhamba. (2) 5.1.9 Bhala esi sivakalisi singezantsi sibekwixesha elizayo. Abaqhubi abaninzi bayaphoxakala endleleni. (2) 5.2 Jonga lo mfanekiso ungezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo. ISICATSHULWA G IMFUNDO LIKAMVA LOBOMI Kowu! Uzimisele ndoda. [Uthatyathwe kwi-www.google.co.za waze wahlelwa] 5.2.1 Fakela isakhi esifanelekileyo kwigama elibhalwe ngqindilili kwesi sivakalisi singezantsi. … mfundi wenza intetho. (1) 5.2.2 Khetha igama elichanekileyo kula akwizibiyeli kwesi sivakalisi singezantsi. Imfundo (sisitixo/sisitshixo) sobomi. (1) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com IsiXhosa Ulwimi Lwesibini Olongezelelweyo (SAL)/P1 11 DBE/Novemba 2021 NSC 5.2.3 Bhala esi sivakalisi singezantsi sibekwingxelo-ntetho. 'Zimisele Sipho,' Utshilo umfundi. Qala ngolu hlobo: Umfundi uthe … (2) 5.2.4 Bhala amagama amabini akwizibiyeli kwesi sivakalisi singezantsi abeligama elinye. Umzekelo( iphepha + iindaba)=iphephandaba Intetho yabafundi ibengu (indaba + umlomo) kwiindawo zonke. (2) [20] AMANQAKU ECANDELO D: 40 AMANQAKU EWONKE: 80 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha

Study this subject

Revise the topics in this paper, then practise them question by question.

More papers and memos for this grade and subject.

More from Grade 12 Isixhosa Sal

View all