Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATION
NOVEMBER 2018
SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA: LIPHEPHA II
SISWATI HOME LANGUAGE: PAPER II
MARKING GUIDELINES
Sikhatsi: 3 Emahora Emamaki: 100
These marking guidelines are prepared for use by examiners and sub-examiners,
all of whom are required to attend a standardisation meeting to ensure that the
guidelines are consistently interpreted and applied in the marking of candidates'
scripts.
The IEB will not enter into any discussions or correspondence about any marking
guidelines. It is acknowledged that there may be different views about some
matters of emphasis or detail in the guidelines. It is also recognised that,
without the benefit of attendance at a standardisation meeting, there may be
different interpretations of the application of the marking guidelines.
IEB Copyright © 2018 PHENYA
Skip to contentMemorandum 










Siswati HL Grade 12 IEB Paper 2 2018 Memo
IEB Grade 12 Siswati HL Paper 2 memorandum from the 2018, 7 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.
Publisher: IEB
Siswati HL · Grade 12 · 2018. Memorandum, 7 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Siswati HL
- Grade
- Grade 12
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2018
- Paper
- 2
- Publisher
- IEB
- Curriculum
- IEB
- Pages
- 7
- File size
- 170.8 KB
Loading document…
Loading document…
1 of 7
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA: LIPHEPHA II – Likhasi le-2 kula-7
MARKING GUIDELINES
SIGABA A TEMIBHALO
Tigigaba Talomhlaba: S.R. Nsibandze
UMBUTO 1 UMDLALO
1.1 Nankha emaphuzu langatsintfwa nakuphendvulwa lombuto:
• Nobe ungahlakanipha kangakanani, kodvwa ugcina ubanjiwe.
• Dlamini akanakekeli umndeni wakhe.
• Dlamini sewucashe indlu kuMatsapha lokumenta angabuyi ekhaya.
• LaHlophe wagcina efikile emsebentini waDlamini.
• Khumalo bekasola kutsi Dlamini utsandzana nemfati wakhe.
• Letinye tisebenti tenkapani tiyasola kutsi Dlamini utsandzana naLaMkhonta.
• Dlamini ufaka LaMkhonta esikhundleni lesingamfaneli aphindze amholele imali
lenyenti.
• Dlamini utitsengela imoto ledulile ngemali yenkapani.
• Wetama kuyenga LaHlophe watsi utamakhela indlu lenkhulu.
• Dlamini ulandza LaMkhonta ekhakhakhe eMzaceni.
• Dlamini watsembisa kwakhela LaMkhonta indlu lenkhulukati ngemali yenkapani.
• Sikheshe waya kuyobophisa Dlamini emaphoyiseni.
• Inkapani yambopha Dlamini emva kwekutfola umbiko wema-oditha.
• LaHlophe wamhlola Dlamini esitokisini, Dlamini wamtjela tonkhe tinkinga takhe,
wacela lucolo.
• Wagcina abanjiwe Dlamini, timfihlo takhe taphumela ebaleni.
Bafundzi bangengeta kuloluhla lolungenhla ngaletinye tigameko letihambisana
nembuto.
NOBE
1.2 Nankha emaphuzu langatsintfwa nakuphendvulwa lombuto.
• LaNdlela weswele imali yekondla nekufundzisa bantfwana, ngako-ke uyacupha
aphindze atsengise timphahla.
• Khumalo akaholi imali leyanele, ucela LaMkhonta kutsi afune umsebenti
atomelekelela ngemali yekufeza tidzingo telikhaya.
• Ngalesikhatsi Dlamini angasabuyi ekhaya LaHlophe wahamba wayomfuna
emsebentini.
• LaMkhonta sewutiphetse, ubuya ekhaya ebusuku. Sikheshe wamshaya
wamyekelisa nemsebenti.
• LaMkhonta ucabanga kwehlukana naDlamini. Dlamini wamengetela umholo
waphindze wamenta mabhalane wakhe.
• LaMkhonta akajabuli ngekuba seMzaceni, wabaleka naDlamini.
• Khumalo ufuna umfati wakhe wabeka Dlamini licala emaphoyiseni.
• Inkapani ayisayakhi imali lenyenti – yatfumela ema-oditha.
• Dlamini uyabanjwa kutsi udlabhatisa imali yenkapani – uyaboshwa.
• Sikheshe sewusele yedvwa nebantfwana – uteka Temahlungwane.
Bafundzi bangengeta kuloluhla lolungenhla ngaleminye imibono lehambelana
nembuto.
IEB Copyright © 2018 PHENYA
Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA: LIPHEPHA II – Likhasi le-3 kula-7
MARKING GUIDELINES
UMBUTO 2 INOVELI
Bungani Bebangani: S.M. Magagula
2.1 Nankha emaphuzu langatsintfwa emphendvulweni.
• Umuntfu longalaleli ugcina angene enkingeni.
• Thuli watsatsa imali yaMantjwele wangabiki kumake wakhe.
• Mantjwele wagagadlela Thuli. Thuli akabikanga kumake wakhe nakubothishela.
• Thuli uphikisana nebaka-FLAS kutsi kute umbulalave.
• Thuli uma agula akayi esibhedlela, unatsa emaphilisi lawanikwa nguSdudla.
• Thuli utsandzana nebantfu labadzala, ukhutsata nebangani bakhe kutsi
batiphatse njengaye.
• Thuli akalaleli imiyalo yamake wakhe.
• Thuli akalaleli imitsetfo yetindvuna emhlangeni.
• Thuli ucamba emanga etindvuneni nakabutwa ngelisotja lelimgagadlele.
• Thuli wagcina agula aphatfwa sifo sengculaza, walala esibhedlela.
• Tento taThuli tagcina timletsela kufa.
• Thuli wangena enkingeni ngekungalaleli.
Bafundzi bangengeta leminye imibono lehambisana nembuto.
NOBE
2.2 Nankha emaphuzu langatsintfwa nakuphendvulwa lombuto.
Siphiwe
• Batali bakhe bayamkhulumisa ngetindzaba tengculaza.
• Thishela Bulunga uyamkhulumisa ngekutsandzana kwakhe naMusa.
• Musa uya naye ecansini angakasebentisi sivikelo.
• Kukhatsateka kwakhe kwamenta wafuna kwati simo sakhe sengati nekutsi
akakakhulelwa yini.
• Waya esibhedlela wefika wakhulumisana nemeluleki watfola nemiphumela
yeluhlolo lwengati.
• Wenta sincumo sekutsi utawutiphatsa kahle kute angatfoli leligciwane lembulalave.
• Akavumanga kuya ecansini naMbongeni nanobe imali abeyidzinga.
Sdudla
• Ugane asesemncane.
• Ufundzisa Thuli imikhuba lemibi.
• Akayi esibhedlela nangabe agula.
• Akativikeli nakaya ecansini.
• Wagcina atfole sifo sembulalave.
• Wacolisa kuThuli ngekumedukisa kwakhe.
• Waba nenhlanhla watfola umendvo.
IEB Copyright © 2018 PHENYA
Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA: LIPHEPHA II – Likhasi le-4 kula-7
MARKING GUIDELINES
Thuli
• Uphikisa baka-FLAS ngetindzaba tembulalave.
• Akayi esibhedlela nangabe agula.
• Unatsa emaphilisi lawanikwa nguSdudla.
• Akabiki ekhaya nagagadlelwa nguMantjwele.
• Uyalifihla lisotja lelamgagadlela emhlangeni.
• Weca imiyalo yebatali bakhe.
• Wagcina agula kamatima walala esibhedlela.
Onkhe lamaphuzu eyeme engcikitsini lebungani lobentiwa bangani.
Bafundzi bangengeta leminye imibono lehambisana nembuto.
IEB Copyright © 2018 PHENYA
Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA: LIPHEPHA II – Likhasi le-5 kula-7
MARKING GUIDELINES
SIGABA B EMATHEKSTHI EMIBHALOMBIKO
UMBUTO 3 Ikholomu
Ikholomu ayilandzele nati timiso:
• Liphephandzaba lelishicilela lekholomu
• Sihloko sekholomu
• Umbhali wekholomu
• Emaphuzu lamcoka
• Tindzima tihlelwe ngendlela lefanele
• Lulwimi lolusetjentiswako nguloluhlelekile
• Tincomo
• Siphetfo
Bona irubhrikhi yekumaka ikholomu.
UMBUTO 4 Indzaba
Indzaba ayivete lokulandzelako:
• Sihloko
• Singeniso, umtimba, nesiphetfo
• Lulwimi lolufanele
• Bekayephi ngalamaholide
• Lokumcoka lebekwenteka
• Siphetfo lesifanele
Bona irubhrikhi yekumaka indzaba.
UMBUTO 5 Incwadzi
Incwadzi ayivete loku lokulandzelako:
• Emakheli lamabili
• Lusuku
• Libito laloyo lobhalelwako/sibingelelo
• Inhloso yekubhala incwadzi ivetwe
• Kweciwa kwemigca ngendlela lefanele
• Kuhleleka kwetindzima
• Lulwimi ngulolo loluhlelekile
• Siphetfo lesifanele
• Ligama nesibongo
Bona irubhrikhi yekumaka incwadzi.
Samba: 100 emamaki
IEB Copyright © 2018 PHENYA
Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA: LIPHEPHA II – MARKING GUIDELINES Likhasi le-6 kula-7
SIGABA A IRUBHRIKI YEKUHLOLA INDZABAMBHALO – YENOVELI NEMDLALO
UMBUTO 1–2 [30 EMAMAKI]
Timphawu Emalengiso Licophelo lelisetulu Lokwenetisako Lokusilele Lokungaphumelelisi
LOKUCUKETFWE 16–20 14–15 12–13 10–11 0–9
• Imphendvulo • Imphendvulo • Sihloko sichazwe • Sihloko sichazwe • Kuncane kakhulu
Kuchazwa kwesihloko lenemininingwane lenemininingwane ngalokwenetisako ngekunyanyalata kuvisiswa kwesihloko
Kujula kwemibono lengemalengiso lesecophelweni kodvwa akusito ngaphandle • Mncane kakhulu
Kwesekelwa nekuvisiswa lababatekako: 18–20 lelisetulu tonkhe tinhlangotsi kwemininingwane umzamo
kwetheksthi • Imphendvulo • Sihloko sichazwe leticikelelwe lesekelako wekuphendvula
lenemininingwane ngelicophelo ngalokuphelele • Ambalwa kakhulu umbuto
20 EMAMAKI lengemalengiso lelisetulu kukhomba • Akhona lamanye emaphuzu lafanele • Imibono ayikholweki
langababateki: 16–17 kusivisisa emaphuzu lamahle kwesekela sihloko • Luhlobo lwembhalo
• Sihloko sichazwe • Lamanye emaphuzu lesesekela sihloko • Kuncane kakhulu kanye netheksthi
ngalokujulile ekwesekela ayevakala ngalokwenetisako kuvisiswa kweluhlobo akukavisiswa
• Luchungechunge kodvwa akaketfulwa • Lamanye emaphuzu lwembhalo netheksthi nakancane
lwemaphuzu ngendlela esekelwe kodvwa
lababatekako lelindzelekile esikhatsini lesinyenti
ekwesekela • Luhlobo lwembhalo bufakazi abukholweki
lacashunwe kanye netheksthi • Kukhona lokusilele
etheksthini kuvisiswa ekuvisiseni luhlobo
• Luhlobo lwembhalo ngelicophelo lwembhalo kanye
kanye netheksthi lelisetulu netheksthi
kuvisiswe
ngemalengiso
SAKHIWO NELULWIMI 8–10 6–7 4–5 2–3 0–1
• Sakhiwo lesibumbene • Sakhiwo lesicacile • Bukhona bufakazi • Sakhiwo sikhomba • Kungahleleki kahle
Sakhiwo • Singeniso nesiphetfo lesinemibono lobutsite besakhiwo emaphutsa ekuhlelakwesakhiwo
Kuhleleka nekwetfula lesingemalengiso lehleleke ngelicophelo • Kuhleleka • Imibono ayikahleleki
kukhinyabeta
Kusetjentiswa • Imibono yakhiwe lelisetulu nekubumbana ngalokubumbene kubumbana
kwelulwimi, umoya, yahleleka • Singeniso nesiphetfo • Kuhleleka • Lulwimi lunemaphutsa kwemibono
nesitayela ngemalengiso kanye naletinye nekubumbana lamanyenti • Emaphutsa elulwimi
• Lulwimi, umoya tindzima kuhleleke kwemibono • Umoya nesitayela nesitayela
10 EMAMAKI nesitayela kuvutsiwe ngalokubumbene kuyenetisa kodvwa akwemukeleki lesingakemukeleki
futsi akunamaphutsa • Imibono ihleleke kunemaphutsa • Kuhleleka kwenta lombhalo
ngelicophelo lelisetulu • Lulwimi lunemaphutsa kwetindzima ungabi yimphumelelo
• Kunemaphutsa lambalwa; umoya kunemaphutsa • Umoya nesitayela
lambalwa elulwimi, nesitayela kuyenetisa akwemukeleki
umoya nesitayela • Kuhleleka • Tindzima
kwetindzima tihlangahlangene
kuyenetisa
KWEHLUKA
24–30 21–23 18–20 12–17 0–11
KWEMAMAKI
IEB Copyright © 2018 PHENYA
Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE: SISWATI LULWIMI LWASEKHAYA: LIPHEPHA II – MARKING GUIDELINES Likhasi le-7 kula-7
SIGABA B IRUBHRIKI YEKUHLOLA ITHEKSTHI YEMBHALOMBIKO LOMUDZE WELULWIMI LWASEKHAYA
UMBUTO 3–5 [20 EMAMAKI]
Timphawu Emalengiso Licophelo lelisetulu Lokwenetisako Lokusilele Lokungaphumelelisi
LOKUCUKETFWE, 16–20 14–15 12–13 8–11 0–7
KUHLELA NESAKHIWO • Imphendvulo • Imphendvulo • Imphendvulo • Imphendvulo • Imphendvulo
lengemalengiso lesecophelweni leyenetisako, lecatfutako lekhombisa ayikhombisi nakancane
Imphendvulo nemibono lababatekako lelisetulu lekhombisa lekhombisa lwati lwati loluncane kuba nelwati
Kuhleleka kwemibono • Imibono ivutsiwe, • Lwati lolusecophelweni lweluhlobo lwetheksthi lweluhlobo lwetheksthi lwetimphawu teluhlobo
nakulungiselelwa kubhala inekuhlakanipha, lelisetulu lweluhlobo lebhalwako lebhalwako lwetheksthi lebhalwako
Inhloso, tetsamelilwati, lokukhombisa lwetheksthi lebhalwako • Umbhalo awukacondzi • Umbhalo • Inshokutsi
timphawu/timiso, kucabanga lokujulile • Umbhalo ucondze ngco ngalokuphelele, unekutsemeleta iyanhlanhlatsa, igcwele
nesimongcondvo • Lwati lolungemalengiso ngco – awutsemeleti unekutsemeleta lokunyenti kutsemeleta lokunyenti
lwetimphawu teluhlobo • Lokucuketfwe lokutsite • Kubumbana • Emaphuzu
12 EMAMAKI lwetheksthi lebhalwako kunemibono • Emaphuzu kwemaphuzu alokucuketfwe
• Umbhalo ucondze ngco lebumbene alokucuketfwe alokucuketfwe kuncane akakabumbani
• Lokucuketfwe ngelicophelo lelisetulu abumbene kakhulu nakancane
kunemibono lebumbene • Imininingwane yetfulwe ngalokwenetisako • Imbalwa imininingwane • Imbalwa kakhulu
ngemalengiso ngelicophelo lelisetulu • Leminye imininingwane leyesekela sihloko imininingwane
• Yonkhe imininingwane kantsi yonkhe yesekela iyasesekela sihloko • Imitsetfo netimiso leyesekela sihloko
icaciswe ngemalengiso sihloko • Sakhiwo siyenetisa letibalulekile tesakhiwo • Imitsetfo netimiso
kantsi futsi yesekela • Sakhiwo kodvwa sinemaphutsa setheksthi tesakhiwo setheksthi
sihloko lesemukelekako latsite atikalandzelwa letibalulekile
• Sakhiwo lesifanele lesinemaphutsa ngalokufanele atikalandzelwa
lesingemalengiso langasho • Kunyenti lokubalulekile nakancane
nalesingenamaphutsa lutfo lokusilele
LULWIMI, SITAYELA 8 6–7 4–5 2–3 0–1
NEKUHLUNGWA • Umoya, irejista, sitayela • Umoya, irejista, sitayela • Umoya, irejista, sitayela • Umoya, irejista, sitayela • Umoya, irejista, sitayela
KWEMAPHUTSA nesilulumagama nesilulumagama nesilulumagama nesilulumagama nesilulumagama
kuhambelana kuhambelana nenhloso, kuhambelana nenhloso, akuhambelani kahle akuhambelani
Umoya, irejista, sitayela, ngemalengiso tetsamelilwati tetsamelilwati nenhloso, tetsamelilwati nakancane nenhloso,
inhloso, tetsamelilwati nenhloso, tetsamelilwati nesimongcondvo nesimongcondvo nesimongcondvo tetsamelilwati
nesimongcondvo nesimongcondvo ngelicophelo lelisetulu ngalokwenetisako • Kunemaphutsa nesimongcondvo
Timiso nekusetjentiswa • Luhlelo alunamaphutsa • Luhlelo luvame kungabi • Kunemaphutsa latsite lamanyenti eluhlelo • Kugcwele emaphutsa
kwelulwimi kantsi futsi icambeke nemaphutsa kantsi futsi eluhlelo • Silulumagama sincane lamanyenti ladidanako
Kukhetseka kwemagama kahle umbhalo ucambeke • Silulumagama kakhulu • Silulumagama
Timphawu tekufundza • Esikhatsini lesinyenti ngelicophelo lelisetulu lesenetisako • Inshokutsi asihambisani
nekubhala nesipelingi akunamaphutsa • Silulumagama • Emaphutsa iyaphazamiseka nakancane nenhloso
sisecophelweni akayiphazamisi • Inshokutsi
08 EMAMAKI lelisetulu inshokutsi ihlangahlangene
• Emaphutsa ambalwa kakhulu
kakhulu
KWEHLUKA
16–20 14–15 12–13 8–11 0–7
KWEMAMAKI
IEB Copyright © 2018
Study this subject
Revise the topics in this paper, then practise them question by question.
Recommended for this subject
More papers and memos for this grade and subject.

MemorandumIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 1 2019 Memo

MemorandumIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 2 2019 Memo

MemorandumIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 1 2018 Memo

MemorandumIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 1 2017 Memo

MemorandumIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 2 2017 Memo

Question paperIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 1 2019 Question Paper
Related documents

Question paperIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 2 2018 Question Paper

Question paperIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 1 2018 Question Paper

Question paperIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 2 2019 Question Paper

Question paperIEB
Siswati HL Grade 12 IEB Paper 2 2017 Question Paper

Question paperIEB