Skip to content

Sepedi FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

MemorandumSepedi FALGrade 1220249 pages

Grade 12 Sepedi FAL Paper 1 memorandum from the November 2024 NSC, 9 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

November NSC 2024

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
GRADE 12 NATIONAL SENIOR CERTIFICATE KREITI YA 12 SEPEDI LELEMETLALELETŠO LA PELE (FAL) LEPHEPHE LA PELE (P1) DIBATSELA 2024 TLHAHLO YA GO SWAYA MEPUTSO: 80 Palomoka ya matlakala a tlhahlo ya go swaya ke 9. Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 2 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya KAROLO YA A: TEKAKWEŠIŠO POTŠIŠO YA 1 Tlhahlo ya go swaya tekakwešišo • Ka lebaka la gore šedi e letše go kwešišo, dikarabo tša mopeleto wo o fošagetšego le tša diphošo tša polelo di amogelwe, ntle le ge diphošwana tšeo di fetoša tlhalošo goba kwešišo. (Le ge go le bjalo, diphošo di swanetše go laetšwa). • Hlokomologa mantšu a molekwa ao a šomišitšego go tšwa malemeng a šele, gomme o se mo fokoletše meputso ge e le gore karabo e a kwagala. Le ge go le bjalo, lentšu leo le tšwago malemeng a šele gomme le šomišitšwe sengwalweng, ebile le nyakega karabong, le amogelwe. • Go dipotšišo tša boikgopolelo go se abje moputso go karabo ya EE/AOWA le KE A DUMELA/GA KE DUMELE. Lebaka goba ntlha ya go fahlela karabo ke yona e fiwago moputso. • Ga go moputso wo o abjago go NNETE/MAAKA goba NTLHA/KGOPOLO. Lebaka goba ntlha ya go fahlela ke yona e hlokomelwago. • Ge molekwa a ngwadile lefoko ka moka go karabo ya go nyaka lentšu le tee, aba moputso ge fela lentšu leo le thaletšwe. • Ge karabo e nyaka dintlha tše pedi goba tše tharo gomme molekwa a file tše ntši, swaya tše pedi/tharo tša mathomo fela. • Amogela polelo ya dimmotwana tša go fapana. • Go dipotšišo tša go kgetha karabo ya maleba, amogela tlhaka yeo e sepelelanago le karabo ya nnete LE/GOBA karabo ya go ngwalwa ka botlalo. Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 3 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya 1.1 1.1.1 • Go bewa ga magoši setulong sa bogoši. • Go bulwa ga maswika a segopotšo. • Go ntšhwa ga masolo. • Go aloga ga dikoma. • Manyalo (TŠE NNE fela). (4) 1.1.2 Mmampho le Monoshi. (2) 1.1.3 Ntepa le lebole. (2) 1.1.4 Ya makgarebe/basadi. (1) 1.1.5 Lepatata/phalafala (1) 1.1.6 Tlhompho/Honorifiki (1) 1.1.7 • Go tšea melao. • Go laetša tlhompho. (2) 1.1.8 (a) Ye mentši. (b) E llela godimo. (c) Batho ba a emaema/Batho ga ba khutše. (3) 1.1.9 • Batho ba seke ba nwa kudu gore ba se feleletše ba dira dilo tša go se amogelege. (1) 1.1.10 • E ba thuša go tseba maina le direto tša bona tša setšo. • E ba ruta melao ya setšo. • E ba ruta tatelano ya bogolo bja kgoro. • E ba ruta tlhompho. (TŠE THARO fela). (3) 1.1.11 Dikarabo tša balekwa tša maleba di tla amogelwa. Kgopolo • Ga se malapa ka moka ao a dumelago gore koma e na le thuto baneng. (1) 1.1.12 Dikarabo tša balekwa tša maleba di tla amogelwa. • E ka hlohleletša bafsa gore ba ye komeng gomme ba tle ba direlwe meletlo ya mohuta wo. • E ka šia batswadi melatong ya mašeleng a mantši. • E hlohleletša batswadi gore ba iše bana komeng gore ba tle ba lote setšo sa bona. (3) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 4 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya 1.2 1.2.1 D/Nonyana e fepa mafotwana. • Re bona ge mafotwana a ahlame mmago ona a a leša. (2) 1.2.2 • Sehlaga • Mabjang/matlakala/dikotana tša mehlare (2) 1.2.3 • Nonyana ye e agetše mafotwana sehlaga. • Nonyana ye ke yona e ba nyakelago dijo. (2) PALOMOKA YA KAROLO YA A: 30 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 5 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya KAROLO YA B: KAKARETŠO POTŠIŠO YA 2 Mokgwa wa go swaya kakaretšo: Ge go swaiwa go tla hlokomelwa dintlha tše bohlokwa gomme gwa tlogelwa tša go hloka mohola. Kakaretšo e swanetše go swaiwa ka mokgwa wo o latelago: Tlhahlo ya go swaya kakaretšo. • Kabo ya meputso o Dintlha = 7 o Polelo = 3 o Palomoka=10 • Kabo ya meputso ya polelo ge balekwa ba šomišitše mantšu a bona. o 1–3 ya dintlha – moputso 1 o 4–5 ya dintlha – meputso 2 o 6–7 ya dintlha – meputso 3 • Kabo ya meputso ya polelo ge balekwa ba tsopotše. o Ge molekwa a tsopotše dintlha tše 6 go iša go tše 7 ga a abelwe moputso wa polelo. o Ge molekwa a tsopotše dintlha tše 4 go iša go tše 5, o abelwa moputso o tee wa polelo. o Ge molekwa a tsopotše dintlha tše 2 go iša go tše 3 o abelwa meputso ye mabedi ya polelo. HLOKOMELA: Palo ya mantšu • Baswai ba kgonthišiše palo ya mantšu ao a šomišitšwego. • O se fokotše meputso ge molekwa a se a bontšha palo ya mantšu goba ge a bontšhitše palo yeo e sego ya maleba. • Ge molekwa a fetile palo yeo e beilwego ya mantšu, bala go fihla go a mahlano fela ka godimo ga palo yeo e beilwego gomme o hlokomologe seripa seo se šetšego sa kakaretšo. Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 6 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya Hlokomela: Amogela dintlha ka moka tšeo di tšwago temaneng tše di tšweletšago bohlokwa bja mošomi wa ka lapeng. DITSOPOLWA MANTŠU A TLHALOŠO 1 'A ka šoma go šireletša legae ge 1 O šireletša legae. mongmošomo a ile mošomong'. 2 'O thuša go hlokomela bana, 2 O tšea maikarabelo a go hlokomela lapa. batšofe le thoto ka lapeng'. 3 'Mošomo wo mongwe wo a o 3 O a apea. phethagatšago ke go apea'. 4 'O lebana le go hlwekiša ka gae'. 4 O a hlwekiša ka gae. 5 'Mošomi yo o hlatswa diaparo, a 5 O hlatswa diaparo, le go di bea ka di šidolla gomme a di phutha tshwanelo. gabotse.' 6 'O fela a hlapiša bana mesong le 6 O hlapiša bana. mantšiboa'. 7 'A ka thuša go felegetša bana ba 7 O thuša go felegetša bana sekolong. mephatong ya fase dikolong tša kgauswi'. PALOMOKA YA KAROLO YA B: 10 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 7 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya KAROLO YA C: DIBOPEGO LE MELAO YA TŠHOMIŠO YA POLELO POTŠIŠO YA 3 Tlhahlo ya go swaya karolo ya C. • Mopeleto o Dikarabo tša lentšu le tee di swanetše go fiwa moputso le ge mopeleto o fošagetše, ntle le ge phošo yeo e fetoša tlhalošo ya lentšu. o Go dikarabo tša go nyaka lefoko ka botlalo, mopeleto wo o fošagetšego o swanetše go šetšwa ge e le gore phošo yeo e tšwelela ka sebopego sa polelo yeo e lekwago. o Mo go lekwago khutsofatšo, karabo e be le maswaodikga a maleba. • Sebopego sa mafoko se nepagale gomme se fiwe ka mafoko a a feletšego go ya le ka taelo. • Go dipotšišo tša go kgetha karabo ya maleba, amogela tlhaka yeo e sepelelanago le karabo ya nnete LE/GOBA karabo ya go ngwalwa ka botlalo. 3.1 C/Sesepe (1) 3.2 Bouylife (1) 3.3 Setlošamabadi (1) 3.4 Moreki a ka bona diphetogo ka morago ga matšatši a mabedi fela. (1) 3.5 • Mmapatši o šomišitše fonte ye kgolo/tlhakakgolo. • Seswantšho sa letlalo le boreletšana. (2) 3.6 • Ke kgethologanyo ya bong, ka ge gothwe se swanetše basadi ba go ithata. • E kgetholla basadi ba go ithata go ba mašaedi. (E TEE fela). (1) 3.7 Sesepe se ke se sešweu twaa! Se dira gore letlalo e be le boreletšana go etša molaetša wa papatšo ge e le 'go hlwekiša letlalo'. (1) 3.8 Itlhwekiša Dikarabo tša balekwa tša maleba di tla amogelwa. • Matome ge a fetša go itlhwekiša o leba mošomong. (2) [10] Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 8 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya POTŠIŠO YA 4 4.1 Lefelo la boeti/lefelo la go laetša botse bja tlhago. (2) • Go na le diphororo/mehlare/maswika. 4.2 Lethabo • Sefahlego sa gagwe se edile/se laetša go myemyela. (2) 4.3 Le fodiša monagano wa monna. (1) 4.4 Go pudula ya 1 monna o a nagana mola go pudula ya 2 mosadi a bolela. (2) 4.5 • Go lapološa mogopolo. • Go hlohleletša tša boeti. (E TEE fela). (1) 4.6 • Mmosana e hlaola modumo. • Mmosana e tšere hlogo ya leina e lego modumo. (2) [10] Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P1 9 DBE/Dibatsela 2024 NSC – Tlhahlo ya go swaya POTŠIŠO YA 5 5.1 5.1.1 Mohumagadi (1) 5.1.2 C/Hlapa (1) 5.1.3 Tšona Diaparo (2) 5.1.4 • Kgopolo ya go netefatša. • Kgopolo ya go lokišetša. (2) 5.1.5 • Wa seroto. (1) • Ke leamanyiina. (1) 5.1.6 Dikarabo tša balekwa tša maleba di tla amogelwa. • Lapa la mošate ga le bapalelwe. • Ge ke šoma kudu ke a lapa. (2) 5.1.7 (a) Phaahla o ile a se amogele. (b) Phaahla o a amogela. (2) 5.1.8 Fetša • Ka lebaka la gore ga le kgone go ikemela ka bolona. • Le thuša lediri šidolla. (E TEE fela). (2) 5.2 5.2.1 B/Lefelo (1) 5.2.2 • Belega/pepula • Sega (2) 5.2.3 Aga (1) 5.2.4 • Ke ikwa ke lapologile kudu ka go etela mo lewatleng. (2) [20] PALOMOKA YA KAROLO YA C: 40 PALOMOKA YA TLHAHLOBO: 80 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe

Study this subject

More from Grade 12 Sepedi FAL

View all