Sepedi FAL P2 Nov 2017 Memo_hlayiso.com_.pdf

Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE KREITI YA 12 SEPEDI LELEMETLALELETŠO LA PELE (FAL) LEPHEPHE LA BOBEDI (P2) DIBATSELA 2017 MEMORANTAMO MEPUTSO: 70 Palomoka ya matlakala a memorantamo ke 13. Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 2 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo KAROLO YA A: PADI POTŠIŠO YA 1: KGATI YA MODITI – OK Matsepe 1.1 SETSOPOLWA SA A 1.1.1 Mongangapane. (1) 1.1.2 Ya segologolo. • Go bolelwa ka kgoši • Go na le kgoro (3) 1.1.3 O bogale/O na le nnete • O fa kgoši taelo ya go re a se ke a emelela goba a tloga moo kgorong • O tshepiša go betha kgoši (3) 1.1.4 Kgoši Tetedi o biditše kgoro go tlo ahlaahla kgopelo ya Mmatshepho ya go fiwa pheko ya koma ka ge ya gagwe e utswitšwe. (1) 1.1.5 Wa ntwa. • Sefatamollo o baka bogoši bja rangwane wa gagwe • Mmatshepho o nyaka go buša legatong la monna wa gagwe (3) 1.1.6 • Ba tlo bolaya kgoši • Ba tlo fiša lapa la gagwe (2) 1.1.7 • Kgoši a ka tšhoga a dula fase go theeletša dikgopolo tša banna kgorong. • Kgoši a ka raka seboledi nageng ya gagwe • Kgoši a ka betha seboledi • Kgoši a ka tšhaba (E TEE fela) (1) 1.1.8 Kgakgano/Thulano. • Thulano ye e godiša bothata bjo Mmatshepho a lego ka gare ga bjona (2) 1.1.9 • Bogoši bo a tswalelwa • Setšo ga se lahlwe (Karabo ya maleba e tla amogelwa) (2) 1.2 SETSOPOLWA SA B 1.2.1 • Kgoši Sefatamollo o tlabja ke ngwana wa lehwepe motseng wa gagwe • Mahlatsemang o lemoša Sefatamollo gore ngwana yoo ke wa motse wa gagwe ka ge mmagwe a nyetšwe fao • Mahlatsemang o ithaopa go tšea morwedi wa gagwe, Thibathibetša fela (3) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 3 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo 1.2.2 a) Lapa la boSefatamollo le nyetše morwedi wa Mahlatsemang go tlo belega kgoši b) Thibathibetša ke morwedi wa Mahlatsemang (2) 1.2.3 • Mongwadi o re botša ka dimelo tša baanegwa • O re hlalošetša ditiragalo (2) 1.2.4 • Go gatelela kgopolo • Go tšweletša kgonthišišo (2) 1.2.5 • Difoka tša go nyala mosadi di tšewa mošate • Sefatamollo, yo a ipotšago gore ke yena kgoši, ga a tsebe ge difoka tša gagwe di nyetše Thibathibetša (2) 1.2.6 Sefatamollo ga a na motse, motse ke wa Mmatshepho. (1) 1.2.7 Balekwa ba tla fa dikgopolo tša go fapana. Mohlala: Ee. • Mošemane ke wa kgoro ya boSefatamollo, ka gona o swanetše go golela gagabo • Ngwana wa gagwe ke Thibathibetša e sego mošemane yoo Aowa. • Ngwana ga se a swanela go arogana le motswadi wa gagwe • Ngwana o godišwa gabotse ka diatleng tša mmagwe (2) 1.2.8 Balekwa ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: A manyami. • Sefatamollo o na le kgethollo • Sefatamollo ga a itshware segoši (3) [35] POTŠIŠO YA 2: DILO TŠELA KE BATHO – MC Mphahlele Bala ditsopolwa tše ka šedi gore o tle o kgone go araba dipotšišo. 2.1 SETSOPOLWA SA C 2.1.1 Mashudu Makhado. (1) 2.1.2 Sebjalebjale • Dintlo tša go ba le dikaratšhe • Mebotoro • Dinotlelo • Kitšhi • (TŠE PEDI fela) (3) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 4 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo 2.1.3 Balekwa ba tla tšweletša dimelo tša go fapana. Mohlala: Ke mphenyašilo. • O dira gore mosadi a mo letele le ge a boa mašego • Ga a bule le go tswalela mabati gomme o lesa mosadi wa gagwe gore e be yena a bulago le go tswalela (3) 2.1.4 Mashudu e be e le lephodisa le lešoro kudu gomme a hlakiša lapa la gagwe a le phediša bjalo ka makgoba kudu ka ge a šetše a na le lekgarebe leo a le kaolago/a ratanago le lona. (1) 2.1.5 Balekwa ba tla tšweletša dikarabo tša go fapana. Mohlala: Wa boikgantšho. • Mashudu ka ge e le monna ebile e le lephodisa o ipona a le bohlokwa go feta mosadi wa gagwe • O rata go reteletšwa le ge a fiwa dijo (3) 2.1.6 • Ga go motho yo a mo fetago • Diphetho ka moka di tšewa ke yena (2) 2.1.7 • Mashudu le mosadi wa gagwe (Masindi) ba ka feleletša ba hlalane • Mashudu a ka fetoga a rata mosadi wa gagwe a tlogela Meisie (E TEE fela) (1) 2.1.8 Tšwetšopele. • Ditaba di tšwela pele go raragana ge Mashudu a thoma go ratana le mosadi wa Bammala/Lekhalate. (2) 2.1.9 • Ga se gantši monna a kgona go hlokomela malapa a mabedi go swana • Monna ga a kgotsofatšwe ke mosadi o tee (Karabo ya maleba e tla amogelwa) (2) 2.2 SETSOPOLWA SA D 2.2.1 • Rakgadi Maphefo o kgotsa katlego ya bana ba kgaetšedi ya gagwe, Mashudu. • Lefuno o apara purapura ya bongaka bjoo Rakgadi Maphefo a bego a sa kwane nabjo. • Mukhabudi o laetša thekgo go kgaetšedi'agwe ka go apara purapura ya gagwe ya bongaka. (3) 2.2.2 (a) Mashudu ke tatago Lefuno/Lefuno ke morwedi wa Mashudu (b) Maphefo ke rakgadi wa Lefuno/Lefuno ke motlogolo wa Maphefo (2) 2.2.3 • Mongwadi o re botša ka dimelo tša baanegwa • O re hlalošetša ditiragalo (2) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 5 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo 2.2.4 • Go gatelela kgopolo • Go laetša kgonthišišo (E TEE fela) (2) 2.2.5 • Lentšu le 'senyega' le ra gore dilo di tlile go befa • Mongwadi ka lentšu le o ra gore dilo di tlo thabiša kudukudu/ botsefala (2) 2.2.6 Ga a tsebe gore a reng gobane go direga seo a bego a se a se nagana, e lego go atlega dithutong ga bana ba kgaetšedi wa gagwe. (1) 2.2.7 Balekwa ba tla fa dikgopolo tša bona. Mohlala: Ee. • Rakgadi wa bona o be a ka ba hlokomela gabotse go phala mosadi yo mongwe • Mashudu bjalo ka monna o be a šitwa go godiša bana ka boyena. Aowa. • Bana ba swanetše go godišwa ke motswadi wa bona ka lerato • Bana ba nyaka borutho bja lapa la bobona gore ba gole ka boitshepo (E TEE fela) (2) 2.2.8 A lethabo. • Lefuno le Mukhabudi ba gotše ka bohlaki le bonyatšegi gomme ba feleleditše e le ba bakaone bophelong • Borakgadi ba hlokometše bana go fihla le dikapešong tša bona (3) [35] PALOMOKA YA KAROLO YA A: 35 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 6 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo KAROLO YA B: TIRAGATŠO/TERAMA POTŠIŠO YA 3: DI ŠITILE PHAAHLA – SN Tseke 3.1 SETSOPOLWA SA E 3.1.1 Balekwa ba tla tšweletša dikarabo tša go fapana. Mohlala: Sebjalebjale. • Go bolelwa ka sekolo Segologolo. • Go bolelwa ka kgoro ya Thulare (2) 3.1.2 • Bjala bo mo tsena hlogong • O bolela pele ga Lehlanye gore Lehlanye o e gapile le Namane (2) 3.1.3 • Go tloša ditšhitišo • Go tšweletša maikutlo • Go hlahla babadi • Go tšweletša semelo sa baanegwa (TŠE PEDI fela) (2) 3.1.4 Ke banna ba motse/kgoro. (1) 3.1.5 • Botankane o kodutla Lehlanye ka morwa wa gagwe yo e sego wa madi • Sebakeng sa go befelwa, Lehlanye o amogela ditiro tša morwa wa gagwe ka boleta (2) 3.1.6 Moya wa kgakanego • Lehlanye o gakantšhwa ke ditiro tšeo ba mmotšago tšona ka morwa wa gagwe • Thakgole o gakantšhwa ke dipolelo tša Botankane tša gore Lehlanye o tšwa go e gapa le namane (3) 3.1.7 Ee, • Baanegwa ga se ba bantši • Ga go na ditšhitišo • Poledišano e a phakiša (TŠE PEDI fela) (2) 3.1.8 • Go ikgweranya le go bolela diphiri le barutwana go kotsi • Ditaba tšeo di diregago siphiring gantši di tšwelela nyanyeng (2) 3.1.9 Barutwana ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: Ee. • Batho ba swanetše go tlogela go bolela ditaba tšeo di sego tša ba swanela • Batho ba thuba malapa a batho ka dipolelo tša go kodutla (2) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 7 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo 3.2 SETSOPOLWA SA F 3.2.1 Ke nako ya ge sekolo se tšwele go iwa gae/mathapama/ka meriti. (1) 3.2.2 (a) Monawa le Motšhatšha ke barutwana ba sekolo se tee/maloko a lekgotlakemedi la barutwana (b) Namele ke morutiši wa Tlhakolane (2) 3.2.3 • O lwa le morutwana mola e le morutiši • O swara dikopano tša sephiri le barutwana (2) 3.2.4 • E tšweletša/utolla semelo sa baanegwa • Poledišano e tšweletša maikutlo a baraloki/babapadi • E tšwetša magato a thulaganyo pele (TŠE PEDI fela) (2) 3.2.5 Thulano ya ka ntle. • Namele le Tlhakolane ba ruthana ka matswele/ba nkgišetšana mahwafa • Tlhakolane o fapana le barutwana ba bangwe ka mantšu ka lebaka la maitshwaro a Namele (3) 3.2.6 • Morutiši wa go hloka maitshwaro • Morutiši wa go nkgišetšana mahwafa le barutwana • Ga a rute bana ka tshwanelo gobane ga a itokišetše dithutwana tša gagwe • Segwera sa gagwe le barutwana ga se seo se amogelegago (TŠE PEDI fela) (2) 3.2.7 Namele. • Ditiragalo tša puku di dikologa godimo ga gagwe • Namele o thoma le ditiragalo tša puku mathomong go fihla mafelelong (E TEE fela) (2) 3.2.8 • Go se tshepagalele mošomo wa gago go na le ditlamorago tše bohloko • Go gwerana le barutwana go fetiša tekano go hlola lenyatšo (2) 3.2.9 Monawa o rata khutšo. (1) [35] Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 8 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo POTŠIŠO YA 4: GA LE BATSWADI BA SELO – Phillip Mothupi 4.1 SETSOPOLWA SA G 4.1.1 Ya sebjalebjale. • Basadi ba nwa bjala le banna • Go bolelwa ka mmino wa Sejahlapi • Go bolelwa ka karatšhe • Go bolelwa ka dipolastiki (E TEE fela) (2) 4.1.2 • O rekiša bjala ka lapeng la gagwe • O bina le basadi ba ditagwa (2) 4.1.3 • Go tloša ditšhitišo • Go tšweletša maikutlo • Go hlahla mmadi • Go tšweletša semelo sa baanegwa (TŠE PEDI fela) (2) 4.1.4 Setongwane ke monna wa Nkareng. (1) 4.1.5 • Setongwane o tšea šunya/pipamolomo ya tšhelete sebakeng sa go swariša Phafana ka ge a katile morwedi wa gagwe • Nkareng o be a nagana gore go tlo swarwa Phafana eupša gwa swarwa yena le monna wa gagwe, Setongwane (2) 4.1.6 Balekwa ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: Wa kgakanego. • Setongwane o gakantšhwa ke go bona mosadi wa gagwe a tsena gae ka nako yeo e sa tlwaelegago • O gakantšhwa ke gore o tlo hlaloša bjang gore se mosadi a se bonego ga se seo se diragalago (3) 4.1.7 Ee, • Poledišano ke ye kopana • Baanegwa ga se ba bantši • Ga e na ditšhitišo (TŠE PEDI fela) (2) 4.1.8 • Go bohlokwa go boledišana ka mehla mabapi le merero ya lapa • Go kotsi go ba le kgwebo ya madila ka gae (2) 4.1.9 Balekwa ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: Letšhogo. • O tšhošwa ke gore Setongwane o bina le mosadi yo mongwe mola a sa bone mosadi wa gagwe • Go bona Nkareng a tsena ka nako yeo ba sego ba mo emela (2) ka yona (E TEE fela) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 9 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo 4.2 SETSOPOLWA SA H 4.2.1 Mesong (1) 4.2.2 (a) Pulane ke ngwana wa Nkareng (b) Phafana ke mogwera wa tatagoPulane (2) 4.2.3 • O a tširoga • O tsorotla kudumela ebile o a lla ge Pulane a mmotša gore o imišitšwe ke Phafana (2) 4.2.4 • E tšweletša/utolla semelo sa baanegwa • Poledišano e tšweletša maikutlo a baraloki/babapadi • E tšwetša magato a thulaganyo pele (TŠE PEDI fela) (2) 4.2.5 Ya ka ntle. • Pulane o thulana le mmagwe ge a sa mmotše gore o imišitšwe ke mang • Nkareng o nagana gore Pulane o imišitšwe ke tatagwe, Setongwane (3) 4.2.6 • Mosadi wa go palelwa ke go šireletša dikgahlego tša thuto ya morwedi wa gagwe • O paletšwe ke go swariša Phafana morago ga gore a kate morwedi wa gagwe (2) 4.2.7 Pulane. • Ditiragalo tša puku di dikologa godimo ga gagwe • Pulane o thoma le ditiragalo tša puku mathomong go fihla mafelelong (E TEE fela) (2) 4.2.8 Balekwa ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: • Motswadi o swanetše go ba le šedi seemong sa ngwana wa gagwe • Ngwana a lokologe ge a bolela le motswadi gore a tle a thušege • Taba ga e lale (TŠE PEDI fela) (2) 4.2.9 Balekwa ba tla fa dikgopolo tša go fapana. Mohlala: • Batswadi ba Pulane ga ba na maikarabelo a botswadi. (1) [35] PALOMOKA YA KAROLO YA B: 35 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 10 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo KAROLO YA C: KANEGELOKOPANA POTŠIŠO YA 5: KHUPAMARAMA – Mamphoku Mamabolo 5.1 'MOHLOMONGWE KE TLHABOLOGO' – JRL Rafapa SETSOPOLWA SA I 5.1.1 Mesong/ka mahwibi a banna. • Tibang o a edimola le go ikotlolla • Mosadi wa Tibang o sa le ka malaong (3) 5.1.2 • Moswananoši ke mogolwago Tibang • Moswananoši ke monna wa Ekwang (2) 5.1.3 • Bothata bja kanegelokopana bo tšweleditšwe matsenong • Molwantšhwa o tšwelela mathomong • Matseno ke a makopana a go ba le maatlakgogedi (TŠE PEDI fela) (2) 5.1.4 Moswananoši • Ditiragalo tša kanegelokopana ka moka di dikologa godimo ga gagwe • O tšwelela mathomong a kanegelokopana go fihlelela mafelelong a yona (E TEE fela) (2) 5.1.5 Ya ka gare • Morwa wa Moswananoši o tšhaba go botša mmagwe taba yeo a e tsebago ka ge a kwešiša gore e ka mo kweša bohloko kudu (2) 5.1.6 • O laodiša seemo sa ditaba • O utolla dimelo tša baanegwa • O hlaloša nako ya ditiragalo (3) 5.1.7 • Dilo tšeo di direlwago sephiring di feleletša di tšwela nyanyeng • Batswadi ba swanetše go hlompha bana ba bona (2) 5.1.8 • E tšweletša dimelo tša baanegwa • E utolla maikutlo a baanegwa (2) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 11 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo 5.2 LEGOKOLODI LA MAREGA – MS Madiba SETSOPOLWA SA J 5.2.1 Sebjalebjale • Go bolelwa ka sinema • Lebenkele la Kentucky • Go bolelwa ka dino tša go swana le Cross-Bow Cider • Go bolelwa ka bookelo • Go bolelwa ka mabenkele • Go bolelwa ka boPhelindaba (TŠE THARO fela) (4) 5.2.2 • Sefatanaga se phethogile gararo • Bagwera ba gagwe le makgarebe ba hlokofetše • Pano le lekgarebe ba išitšwe bookelong (3) 5.2.3 Dikarabo tša maleba di tla amogelwa. Mohlala: Wa boipshino. • Pano le bagwera ba gagwe ba ipshina ka Kentucky le mabjala a sebjalebjale • Ba ipshina ka go etela disinema • Pano o ipshina le lekgarebe ka phapošing ya go lefelwa (TŠE PEDI fela) Wa manyami. • Sefatanaga sa boPano se phethogile • Bagwera ba Pano ba hlokofetše • Pano le lekgarebe ba išitšwe bookelong (TŠE PEDI fela) (3) 5.2.4 Balekwa ba tla tšweletša dimelo tša go fapana. Mohlala: O na le sephiri. • O utswitše sethunya sa tatagwe a se botše bagwera ba gagwe • O kwa dihlabi fela ga a botše bagwera ba gagwe (3) 5.2.5 Pano o paletšwe ke go šomiša maemo a lapa la gabo ka tshwanelo go kaonafatša bophelo bja gagwe. (1) 5.2.6 • Batho ba se otlele difatanaga ba tagilwe goba ba swerwe ke boroko • Masogana a tlogele go robalana le makgarebe ao ba a topilego tseleng • Go hlohleletša maitshwaro a mabotse • Bohlokwa bja go kgetha bagwera ba maleba (TŠE PEDI fela) (2) 5.2.7 Aowa. Mongwadi ga se a fega mmadi mafelelong a kanegelokopana ye, eupša o laodišitše gore Pano ga a sa kgona go dira selo ka bophelo bja gagwe. (1) PALOMOKA YA KAROLO YA C: 35 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 12 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo KAROLO YA D: THETO DIRETO TŠA SESOTHO SA LEBOA – Prof. DM Kgobe POTŠIŠO YA 6 6.1 La pitšana – LP Thoka 6.1.1 Thetonyefolo Moreti o nyefola ditiro tša banna ba go hloka maitshwaro go tša thobalano. (2) 6.1.2 Ba – Ba/Ba re– Ba/Ba re– Ba/Ba re– Ba/Ba re– • Go tšweletša mošito • Go tlemaganya le go gatelela dikgopolo (E TEE fela) (2) 6.1.3 Ba re nka ja mo/nka nona • Go kgaoganya mothalotheto ka dikgopolo tše pedi • Go senya polelo ya moreti/metara (3) 6.1.4 Pheteletšo • Go godiša/oketša ditaba • Go tšweletša mooko wa ditaba/morero Seema • Go nontšha polelo • Go godiša maatlakgogedi (E TEE fela) (3) 6.1.5 • Boramaledu: Go šupa bannatia • Dipoo tša marurušo: Go šupa gore ba imiša basetsana (4) 6.1.6 Go ba kgahlanong le bosenyi. (1) 6.1.7 Balekwa ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: Letšhogo/Poifo/manyami. • Basenyi ba ge ba swerwe ga ba dule nako ye telele kgolegong • Batswadi ba tšhaba le go ya melatong le mahung gore ba šireletše barwedi ba bona • Ba nyamišwa ke go swariša batho bao ba sa dulego kgolegong (3) LE Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla

Downloaded from hlayiso.com Sepedi Lelemetlaleletšo la Pele (FAL)/P2 13 DBE/Dibatsela 2017 NSC – Memorantamo 6.2 Le tlabja ke tše – Tauatsoala et al 6.2.1 Go boeleditšwe: • Ge lehodu le ... • Na ditokelo ke ... • Ba kae bo ... • Ditokelo ke tša ... (TŠE THARO fela) (3) 6.2.2 • Ditematheto tše 6 • Temanatheto ye nngwe le ye nngwe e na le methalotheto ye 4 • Methalotheto ke 24 • Se na le methalotheto ye mekopana le o tee o moteletšana wa 12 (TŠE THARO fela) (3) 6.2.3 Batho bohle ba na le ditokelo. (1) 6.2.4 Moreti o hlaloša gore batho bao ba bego ba dira dilo tša go tšwa tseleng ba bona e le tshwanelo ka ge ba re ke ditokelo tša bona, lehono ba feleleditše ba bolailwe ke ditokelo tšeo. (1) 6.2.5 • Mothalotheto wa 1 o tšweletša kgopolo ya gore motho o a senya • Mothalotheto wa 5 o tšweletša gore ga se a swanela go senya a re o na le ditokelo (2) 6.2.6 Monna gagwe monna gagwe patrone ya poeletšo ya monna le gagwe/ a,b,a,b (4) 6.2.7 Potšišoretoriki/Makgethepolelo • E gatelela kgopolo ya moreti • Go tiiša molaetša wa sereto (E TEE fela) (2) 6.2.8 Go hlompha ditokelo. (1) PALOMOKA YA KAROLO YA D: 35 PALOMOKA YA TLHAHLOBO: 70 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe