Skip to content

Xitsonga FAL Grade 12 Paper 3 November 2012 Memo

MemorandumXitsonga FALGrade 12201214 pages

Grade 12 Xitsonga FAL Paper 3 memorandum from the November 2012, 14 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
From | om basic education Department: Basic Education REPUBLIC OF SOUTH AFRICA NATIONAL : SENIOR CERTIFICATE e XITSONGA: RIRIMI RO ENGETELA RO SUNGULA (FAL) PAPILA RA 3 (P3) HUKURI-2012 MEMORANDAMU geese ieee ee ee ee ee a ee 2 2 ho TIMARAKA: 100 Memorandamu leyi yi na 14 wa tipheji. ‘| | i Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso Phendia
wat) Wig |, Bipusud Downloaded from hlayiso.com OSHESIU BAK ojajauNydW ey aipUeY IMISIWIN 1Aq B Lie} Ejded Aq juezpuna “yasisimy x B BUOMSEL BIE} OMS OXOYIMS BU Ld BY BX “eMLd} ou aymidoxedox 1x BUBMIESYX OORQUIEH- “OXEM eMUNYSYX BS O}UB Ww 1y BUEMISNyI ms e eieusiloys BU WUOUL HAR X- “OpoUB IU IY IMUAMBH] BA B OE “ofaupju qu 8680 oF HULU esi) “B/R} OAS OXOUIMS BU 1 BY Bx “eMLe}y ou ayanidoxedox 1x BUEMIESIX ONO QWEH- “Ojauep ty |Bueaisiyay “BZPUOAPEUI BA | oye eA CINMEYyRY- “ojoue; 1y 8Ba8 of pun estyay “Wue;RALE eBu mse} oxoyims BU BA IX Byd IX “BMI ou eMidoxedox eBu BUeMIeS}HX msenquR{ | “ouRjeynyNy yu ejancey ims Breysifoys BU [YOU “ACU: “Bjaua Of} OWew BA ojeInME]YBW- ~“ejaue of gjaipu iy eBab OJ luau Bsiyd] NY BLO “OXOUIMS BU BA IX Ryd 1X 'EMOjU) ou emdoxedox BBu ix BUEN BSHX IMSL} “BYRYWOXO} YL Bu BUBJeqUIEy Ny BIB} WAS BUeIISIfou! Bu UCUL eux iurdueyey “ey ay BA 1 OyeU BA O[aNMEIYE A “tyre a] BA ejgipu iy ebab Od MUU ESIUi My BpOy- "EMS BC BA NY HY OXOUIMS iGueyey ix 8 BUBAyEsEX- “eyRYWGYOIYU Bu BuBjequig; “erBYywoyoyu BU JURaquIE, eA & BYBANISIUs BUD] o]Jeu BA OfoInMeRpeyy- ~eueAUe|yusY Qj BA BaipU fy BSB Tempe HY 1X BA NY I OXOYIMS eu (x B BUEM|ESHX- “EHEULWOYO YU BU auaLIMS BUBjaquuR} BU MO “ojauesu fy Oeu BA OjeIMME|YeUL 2} BUBQUIZYeURg WEY 0} BjaIpup: Bsiyay- Hours IY BBeb o. “eaalY ou oymidoxedax DX BA ML IY OXOYIS BU IX @ BUBM|RSHYX- “eyeinmeyy Of Bla|PU IY BRU UloxO|YyU BL euejaquie) IMS BIE SIays Bu 1UOU) HAR X- “BjyUaY 8; Bx OLLIALX eA; eyemisnyiy BUR} OWseU BA OjONMEUBYW- “oraubjw if efei OJ [Luli esi A BEOY- Thy BIOY NY EMU|NY BM | MY BIOy MY EMUON eM ‘OXOYINS Tye IX “CUE HY EMIS | NUL BU espey My BOY VOVHVINLL “RIES OMS OXOUYAS “OXOYIMS BU BA Os TeYRyIUBLU 9) 8A | Qeyeyeyeu IMS BAY BIR] IAS ~oyebeyyu YM2L) eu BA ojayeyeniyeus BU BA OjopeYyeMIUeU RUBIA (Ye yRL BuOMSeU OFSAO|ORU BA | O/O}BYBYIYCW RU WLI “ojauB su £4 OUMISIU IMS. BUCMSEL O]UBS) BuOMSeU alles) BUOMSEL BIaAIABY | Ta BA oes requuoyyy BAG eBjeyynA 'y SEM ISIW MS | OjeTeYEx_UeW BU LUI. HXY Hpouy eA tui BA OSSIYIEYY- | BA RULI BA OJOS INIA ld BA BiSIOU IY fu | ojeyeyeRyeUs Bu LHNY- “ByOYYNA BA BYSIPU “ezpuoxpeui ek Bjaue owe, | BA olasiReu eM BYOXU BA Ojasi Nel ByNWE] tui BA ojasiysneW 14 funn BA GrasiyneL Via BA iui BA ofasimney- {hua}! BA ofasiye_y- IW BA OSH eA eueAueyriua] ny Bjoy- | ny BIOy OA IuOUGUINA- BAA BYOYU BYNWaT- BM BOM BMWA | AYP THAVLIX ye-0 cal 4“G-S in) i. ak) 46 V8 Zh Oh erie “ajyey IBuemLeipue ix ‘IsUBY 9] BX OWIAIX IY |B EUEMiesiIx EUOMSEL “oupayninyyy BU SIM eIPUR IX BUBMESHX ajmanueydesdus IX BUOMSEU BNOSISIME aquiey euminyseydesdis Ox ‘EJoUs Ox BUBMES}IX “EyaSISuAy “BeSISIM] “BYSSISIMG soyaeynouny, Ix BuRMesHX nyEMsa] | Exninquun, ny epmisiUiH | eX BUOMSeU BYeSOUG “EyOSISIM: EX | OU BIIYSINA BxeSIGLIOY ou eyayomsiueyy 1X BUBMESLX MEMS} eyesiquuoy Aqa| ejsue nm o;nyieydeydiy |x8] BUEM[ESEX | BUCMSEU BUBUIMS ajYeX iXaf BUBMIESIIX 1X8] Bum es eyesiquioy |Agaj | oAq juouduunA eazy ny- joyeynBunyy- eXNyNQuIN] Ny Sy Musiyaly BXMYNGLUIAR My Qpisi ys tuoyquuna eaey ny- “eyes em opaeAnqus “Bye QUT na oInyeydeydus nM o;nysedasdu nw o1nweydesdui “Byeyely eM OjefeAnqui ajB} Ny BUOMSEU BM Ojojednqui BU NY poweynBunyy- nm o;eydeydiy foyeynBunn- foyeynBunyNn- (WAVEVIIEL nydoGy aie; ny Buomseu (Bueye; ew & eyenxog eaquuey eyeYyWOyO|YU “oyoxoyoxna /oysynBunyy- esiyes} “OE MOUNAY, VM Ze) ISIyeS} BULB EYBMIXOG ewes nBunyey- eu BuRjaquue) pjeunid ef aquiey BSOYY BA BUOMSEL BA BUOMSEU OYyOUL! BA BUOMSBU OUUOURU ewe NBunuey- “OURjaYNINip BfeLuNyd ny Be] eA NBUNYeYy- | REx a] eA} nOUNYO;W- estyes} BA nBunyeyy eyoy eA nBunyey- eu BA nGunyely- NA “#p0uy, “OURJeyNJHyYU Bend | iAq euOMSeU ByeLeyeA] “OUB}aYNINYAU “Ue 9} BA Byaipu iy “epoueBuy OX efarpu iy “aie, “HUANA IY i4q BucMSsEU BUaUIMS Ig tuezpuna eye! By Bjanidey Ny BU Ny | BHEYWONOTYU BSISIMY My | BYEYWOYOIUU BsISWN My | ByEYWoNO|YU esisua; ny | EYBYWOOIU esis, AY | OLVHADNMDIN einyny BAq fuazpunA- | oA BMUIY reyU YY “gjaue OAq | uezpunA- BsiqUoY (Aq wezpuNA- esIquioy iAq IuezpuNnA- BSiquuoy [Aq 1ueZpUNA- esiqiuoy 1Aq luazpun,- | WN INSZGNNA Fe-O ___. ¥el~ OF St — eb état 2e— vei Got ~ Hee ee~92 WGE ~ OF WGZ ~ 0 Er — OF %ES ~ OS %69~ 09 KEL — OL ‘%O01 ~ o8 ezpuoApew! & [Suepous eiu ehq euvAugjeua ByB|SYNWE OA IYIEHIK Burkueiyuay elyusy eyaynmery 1Aq By Ofq NoxIMsNA Ag ROYIMSHA Byaue O£q HOYIMSNA 8{ BAq ROYMSNA @j eX WOyIMSNA a] BAG NoyIMSNA ofg HOSA Led ipoum Z eA pouy yeh ipouy § BA jpoyy 9 2& jpoyy 2A ipouy 210¢ UMNH/AE (0S) VNVMTVSLIX VLAMAYOY OA DIHIGNHY “Vv VX SDNAAIX nwepueioway] ~ OSN @ €d/(7va) einBung oF ejajyebuy Oo: wuuNY :eBuospX
LIN) IS vast Downloaded from hlayiso.com eipuaud osiles}u eM ojajewnjdi By ojpuBy Imisiy Aq e La] eyided BAq tuazpunA “audi ould ENA Ny oy BU IMS B BUOMSBU ajueanydeanid AS BURWUIZDULL Bu eMINAMS- “eenuny Bg ayaMLiBipuE 1Aqa} GYOXONOXxnA- “BYEYLUOYOIU eu 1UEaquuEy eA & OXEMYUIL BUEMIESYX BIS BABY BA O|AINEM- *“AL-O “nydoBis awoy /GU9] IX BUDMIESHK- “ezpuckpew pevewrzpuy BU BAINAIMS- ByajaequNy ny YOY UB eyEINA i 49] NBuny euomseu BiNyNy BAG oyoXoYOxNA BUEM UIA {UE UIA- ~eyeYLIOYOI YU eu 1uBjaquiey eA B BUeM Uy BYR BA OFaXNReYA- é@ BM: “nydoBu euwioy Jat] 2 euRMyesiX- “EyASISIM] BX EUBMIESLK aquiey oxoyuas BU IMS BURWIZDUQ BU BAyNAIMg- “BHEHOSISIM] ay eJojpu iy Byam EIU \Agay BUBAUOYOXOHOXNA eu ny ByeYWOHORML BU BUB|OqUIE] BA UBM. ByeUUIN BA OjByN|epy- “Ae “ayajouny 1Agay BAY BIE] IAG 1YaINA- “eyesisia) BX BUBMIESEX BQGWEY OXOUIMS Bu mS PUBWIZpUR BU BMINAIMS- “BYyBYWOYO[UL BMS OSAGLIMAS 1 BA ny aymneEipue tq eum, urkg OYOXOYOXNA- “eyeYWOYO}YU Bu BuRjequigs eA ByeyWi} BA OJIN] CI “eyajauel 1g} IY ran A- S|Mue|pue was BUBWIZpUR BU emjnamg- -ey9|aue} tAa} 9 /pu sy @yMUBIDUR 14q OYOXONOXNA- “eYEYLUONOI YU BU BUBjOqUE BA BIE) OL EXE Yu] BA O|axnPEY- ¥ “ayajaury Wage) 1 1uaInA- “aUSuIMS ‘OFBUBIW IY OAALE;DUR AS BUBLZDUP BU BNYNAIMS- “SusUIMS BWOHUOy Of ByOIpu fy efMLepue tAg oyoxoyoxn j- “eyBUWOYOHU BA ofSYN|eW eyS OuRjaNUyL Bu Ay- “AY, “BURMIRSHX EMS O}BARIIMS BU BuBjaquiyy [Aq 1yaina- “QUALMS OURLayT Np BA BIO/pU iY SIMEEIPUE IMs BUBWUIZDUT BU BMINAIMS- “euBUIMS eyoINME|U OA BWOBUOy OA Bjajpu ty opMUE|DUe 1Aq oyoxoyoxna- “eyeyWOYO}YU eA OFM BHO OURjOYN|AYyU BU Ny g~s 210¢ UMINH/Aed nwepuBIOWE\ — OSN & (OWHVIILL vm 9) X NpOyy Ed/(Iva) einBung o1 eyeyeGug oO. wy seBuosyy
way 3 io . S B|puslld OSLESIU BM OjajaWUNjd By e;puey lasiysl Aq e 149] eflded eq iuazpuNA Wish. ‘oBuowi eypjafueney IMS9] OXOUIMS BU ny BUOMSEU ‘ojayes|eu BA MMBILL BjQjaZPUR] OA Bja|pu iy ueMEjpUe “uejeAuS ‘e[puesueg 9] BBu imsa} OxOYIMS Bu ny aquiey ‘o}ejeseui BAS OFBARUAS “oyequunax BMS OYBAEIMS FOIL] |X OnIGUEMJE SIX EUoMseU OMagNAK BMS O*@AEMS BA OAEMYUIY nme apsajazpuey f- ‘ojsjesyeus ems XB OYSQUINATX- BA Ry Bua “Caespeus BA ayajaurs [Ka] “eySsIsia] OU Oy@AgIMsS Eja}azpUuR] OA “oiyey uempeipue | oA Bj;pu iy apmuejpue “oy@qunAx | nMeYLU efe}ezpuR) F- | auauIKs ayayamsquElY lajpu Wy (buEMuE|pue x @ OMLGUUEMESIIX pc o@quinaly- BMS OYOARIMS “2yASISIM] OF USUIMS [xe] OME MES xX B GYOQLUNALX- BuoMseu ejnfuns “BYOSISIM; OU BA yajauR; tal nMeys | O[yey Ex OY LLIEMJESHX ajaixrynguuny ueY 8] BX | o1 BaabUy ol uy ex | efeUe Ox ONIqUeMiesTX px oyequunarx- ByezpuE; ny eIe1 N- aypaninquiny ny RANEY BQUIOYIL Oudix BA | BuBaAeSyX Ba ny GuppoueBuu xe SUMAN, “BYBSISINY OU IU TEY I “eyesisimy Ou By RAMY EQUUOyA nm onyserdeydua eA ojojepueeus | oyiquiempesyx ‘emipua My BANYIY BQWOHN 9] Bx On|quieMeSsHX | gjYey BX OIGUDMIESIX nat cynuieychey dur foyeynbunyu BUOMSEU ajyey BA e6u nw onwedeydus Am Opn Redes Sywuxninquint O]IMnNquA, foveynGuny BA [uOUqUINA- Blau iu Guempepue joyeynBunyu yoyeunbunys: ny BANYIY BqLUOYN PY RAMU BqWIONA, BAq juouquina- “eHBYWOHOWYU ms B opyesdeydus iMsaliquieH- BAQ luoUquun A- ni oynyEdejdw nA Ornypesdesdias “eyByWONO|YL Bajeyes (Aq foyeynBunyye “eyeyLONO,YU BYEYLUGYOIYU Bayes foreynBunyu: /oveynBunyu | ejsteyes 1hq oAqemyuiy | ofqemyuiy OYOXOYOXNA “EyeYWOKO|YU eyejaiayes oAq ezpuodpens BAq tuouquunA- Aq juoUquNA~ | oyOxeyOxNA Bu ‘esHauD BU 'BSLIDU9 OA EjajpU eyo; Yes 1A; oBues}iAq BAg GHOXOXOXNA “BYEYWOYO;UU TeeYWONOIY | OA BIOIPU HY OWMUB;OUe | IY eyMUE;pUE § EXEL 1Aga| Buekuoyoxoxoxna oyOXOyOxna BU NY BU Ny BLOMSeL ejeLS Bleieyas 1Aq Blarayes [Aq 4 Byeyiuy BUOMSeU BUOMSEU BUBUMS Bu ny EuOMsEU ougaynynyyu eu ws e ByByuul BU fuezpUNA- yea) nm e eyeyu BUOMSBL OUZIN|INYME BU BA Ny IOURIEL as B eye yw] Bu wazpun~A- Fes, na @ Byeuus OM QUES HRUnYYU BA BjO/PU IY ByMUEI|PUB ns eywyeuty BU ILEZPLA- e6u na ed nm eye yus BUBMUIAG oyoxoyoxnA UOMSEU IYsE IX 8] BM OUBFAHNNYyyU BA BISIPU iY BjIMUZIDUe IMS yRYLUE BU |uaZpUNA- OYOXOWOXNA BUOMSBU OUBIOYNINYyYU BA Bje{pu |y a/uE;pue IMs eyeYLUR BU lUaZpUN A- oURPnNYyU Bu mAs ByeULUA BU UezpunA- ‘uayeywe Buuny ny He} eBu 2 BUOMSEU BUOBUOY OuRJeyANLIE BU uAS eyeywg Bu ezpunA- ua yey tuny eBu @ BuOMseu OXEMyLIY OMIquIEMjesEX Downloaded from hlayiso.com em oGuow Bue, UA em o6tou euen,UA BA OBUOW BUEM HA “eyeyiu em ofuowW “weyeuWs Of Bje;pu ay nBunyew Bye SUSUIMS BUUOBLOY kueyuiu euoMseu juseyui euoMseU Ryesu BUOMSBU yuo IMS B oquey BueAuRuny & ByBipue n izpuoApNW ome) ly NBunyel nBunyew eyejpue nBunyew ejepue luayeyue BuiNY B jueyeyiua eluny & eid n aquiey ewobuor | ‘ojeyajyelus ey efdna ny “oyeyayYaI By BIGNA My (WOVEVIAHL 2 OO] UayYBULWS E ovo} ueyeywe | edn nBunyeu eepue | ed n nBunyew vepue OA Bfipu Hy NBuNyeus esiqwoy ef nBunyeu esiqwoy eA nounyew WAA O02) euiny fi ZpuoApnyy- Buuny n izpuoAony- 8 IZpUOAPNW OYO7- B IzpuoApniy oxo} Bye|pue n izpucdkpniy- BA ojajeipueeyy- Bf ojaye|pueely- “OMIQUTEMESHX “OIQLUBAYESHIX “omquiBmpesyx “oyfquemjesyix XNA POUN “OMIqUIEMjeS MS BMS OYaAEEMS 1 “oqWEM|eSLX EMS OYBARUMS ‘OMIqUEMyESX BMS OFSAEHAS BMS OBATIMS BA ojayesyew BA vA ny BzZpUuokpE BAg EMS OYAAEIMS IY BA Ny 1y BA ny HEX BMS OYBABUMS IY EA Ny 1y BA ny auauIMS 1y ANY ByeMMEY | OMASINAIX ® RNA BYO|BuUNyd NY, | euoy e6u fAgal innna- | Bsua oAq nya BU nYy- | BA JARNA BU ny ayyey PAG IARNA BU NY | ajyey BA ARTA BU Ny ofq JAINA BUY: | OLWHODNAYN AG —O AL~9 "G-B “ALE ~ Ob AEL~ Zt ‘gt — yt 2 - Sb “INAZONNA WEE ~ OF %Ee~0 ezpuoApew %6S ~ 0S %6S~ 09 KEL — OL %OOL — 08 iGuejaue ebu fq cueduejaua %8r~ OP Byafaynure OAq Hy reyrx euekuepyuay ejyuey eyanMely 1Aq ey ofq Roymsn, oXg HOMIMSNA Bjaua Ofq nommsn A, 8} eq HOMsNA 9] eAq NoyImsnA a] ekg RoyMSNA Ofg ROSA, BA jpouy 2 BA jpouy £ Bf ipoyy beh ipoyy § Bf Ipouy 9 BA IpoUy Lek tpoyy eb0¢ UNNH/AEd (0£) VH37 OMS OWIEINVMIVSLIMS VLSNAYNO OA DINIGAHY 7a VY AONAAIX NWEPUBIOWSW — OSN v Ed/(IV4) einBung 01 ejee6ug o1 uy -eBuosyX
bs BIDUBY Wi) OSHESIU em Ojejouinjdus By o|puRBY ImisiysN Aq e La] Byded BAq juazpun, FOYKUOY DK BUBMISHY- “onojyut egiueSuegy |x BUOMSEL 12} Os OXOYMS BU LU BY BX “EMO ou apmidoxedox PC OMIGWEMTESHX oyopiquiery- ve yeywayo| yu BU 1uRIequRy IMS B BIRYSIlOW eu uous “BARR X- “nBuequi eu nSunyew ea vaynuween Downloaded from hlayiso.com “QUOUIMS 91149] JOHLUOY IX BURMTESHX- “RIE, OMS OXOYIAS Bu LU BY ex “EMORY ou epmidoxedox Ix oviquieMmjesHx yop uIR} ‘o|oUBAY iy ueMisiL WAS B BueESHOWL Bu |uoU) “yAEny- “nBuequi eu n@unyeui Ba ueynwern Bx O[BWOBUOMIX 14 eA ny GupjoueBUL nM & “OUSUMS ail|9| faltuloy x BueMyEST, “OXOYIMS BU LI BY Bx “eMOIY ‘ou ajtidoxedox OMIGUIEMjESLX oyoqquiey- “pyosisiny eBu ims Ed IMS BieysIieys Bu IOUT BBX BA O]@SILUA EY “nBuequ eu “eyojaUuRy tAgaj Iya] Bu BA Ty Bley IX BUBMBSHX- TeMpO|Y OU aimidoxedox jx BAnyU IIEYX B] BMS OXOUIMS BU hx OM!QLIEMJESHX- ~Byaus OA eyaipy ty SIMS IMS Breysilayi Bu 1u0U) “HIABHX- “nBuequi eu nBunyeu eA ueynueen “eye|euRy Aga! !49iNA BU ix SUBMIS X~ "EMUIB|L ou aymidoxedox ix BANyIY BUeAUOXOYMS Bu IX OMIQUBMJRSYX- “BYEUWONOIYU eu BuRequiEy ny BRL Ms Busy sileys “-‘n6uequi eu ayapeur; Aga] JOINA BU Ix BUEM|ESHX- “BAIO}Y OU idoxedox x Bann! OxoYIMs IY GuRe]e} 1X B OMMqUIEMES]IX- ByBYLIOYO|YU BMS OXBABFMS IY BA Py O}OUBIU |Y OMISIU VAS BA ny Be} IMs Breysifaui Bu IMCL “IARI X- snBuegui eu nOunyeu ea UOYnUeeA ex oauioBuo yx “ByajOURy [Aggy yeina. BU 1x OY qUEMpESUX- “BA O|Y OU oyaidoxedax ix ganyty OM LIX BU OXOYX BU BABY IX OMIQUIEMIESIX- “eye yWoyolyU BMS OBARHIAS [| BA ny euiaulMs opebeyyu iy OIMMISIYA IMS GaBUSHOLL BU OU “AB L- “nBuequi eu nBunyeu BA peynuEEA Bx GfawWOBUO4IX IL, BUOMSEU BMISIMS}UE Hy | ABunyeut ea ueynwueeA | BX OjewioBUODix 1y BA Ay | nBunuRU eA Heynweer qy BA ny opebeyyu | BA ny BUOUIMS BiqUaY 6 (WHVUVINEL My BAB) TM RUHLOA BAR] RY BM LULUOAIIN- | 2X Oj@WOHUOdX 14 BA NY | BNe|SyNWE OA BeIPU IY ex QFeWOBUOYIX 4U SIPAISIUIA NM BA | Bx OWA IY QyebeyyU tL YM OL} “Byeyw em OBuoW “oyeyul ea | iBuejeue nm © BUOMSEU | SYMISILUA nA IU BA ny ovebeuyu I AY BIEP NM HUUUOARN | SHARISIUL AM iWULOARN- vjejezpue| ny eyouoU ofuow ejeyazpue; ny | efoniAey BM ILULOAIN- SPMISILE MAA RULIUO ARN “ayauims HxY upoyy BMS BUOMSEL BUSUIMS BYOUOU BMS BUOMSBL “ByGL OMS OXOYIMS EL | BM OYNINYYL I “ayey BHBARY BA -ausuyas UeYpnA eX BeIpU Hy [suey 9] UX OWIAIX BAG ny BuomseL ejaue OAq | oxoUIMg WEY QUJEW EUOMSEU aiBy ayey aimpue | BU OLebEYyL iY sjMiIpPUe WiatH poLeUexojoBuojn A- | OYEWUBXOJOBUO|NA- f QuwURXo|OBuUaINA- [oyeuexoioBuajina- | iAq oyseuuexojcBuaina- iq O|WBWEXG]OBUOINA- | Aq owUexo~GuOINA- | AMS TIAVLIX 4e-0 ye-e aye 4g~-S wa-9 Yh-2 O78 “NTT NWEPUBJOWS\\| - OSN 2102 unnH/agG g €d/(T¥a) BinBung 01 Bjeye6ug os juny :eBuosnyX
Bipustd oslesiu BM ojejauNjdu ey a|puey Imisiyiy Ag & yal Bjided ehq |uazpunA “O|aTESTeU EMS OYSARIIMS BojazpuR OA Biajpu iy GuemuE|pue bx @ oyaquinary- “ISUBY @} Bx OwWIAIx BA 1 RUBMIRSIIX BA ojojeipueeus BUOMSBL Ailey BA jeipu ty Gueaye;pue S B OWN E;deydu foyeyndunsn “eyeyLuOyor yu ByRIO}ONAS qa} eve uoyoxoyoxna eu ny BUGMsEL ovRjayninyyu Bu IMs 2 Byeyuuy Bu luSZzpUnA- ee] MB BYE coBuow eypieAuBARy IMS] OXOUIMS BL ny Buomseu ‘Ojapesyeu BA AMABILE BfajazpUE] OA Bajpu iy Buemuepue IX B OYaqUINAIX- “ajyey Buemuelpue [x 8 BueMyeSIX eucmseu yinBung Od BeyeBuy O41 RUUISy Bx BA ny Bugjeuebuys 2 BUBMESIX "Emipua eBu nm ojnyejdejdun Joveyndunyu msaiiquig}{- “BYBLIWOWO|UU Byzjayeyes: \Agaj oBuosyAq oyoxayoxnn BU ny BUOMSBU OUR|aNINUMY BU BA Ny WEI IMS B BYEYLUN BU KeZzpUn A Wem) nM B eyeyu em oBuotw BueM UIA “1U9| BAO “epUeBURY 9} eBu msg] oxoums BU Ny equity ‘ojoyesyEU BMS OYSABLMS 1U BA ny Bious. Of BieIpU ty aLeipuE OysCWNAlX- “BYyBSISIM] OU B}aua Ox BUEMESHX OMAEKninguiny Ny BAN BqUIOYA 1Aq oyntedeydia foyeynBunyu eAq iuoyquina- “BYEYWONO[YU Bja|Byos ofg ezpuokpeut BAg OYOKOYOXNA eu ny ZUOMSBU BjaUa OM OUBIOUNINUML BA Bjeipu ky ayMLe|pue yas ByeYWH BU JaZpUnA- “yemy Bu am eid naa Byeyul “opayesieu OMS OY@ABIIMS BA NY Hex 9 eA BBIPU IY oauepuE 1X OYSqUINANX- “wyasigin OU RYBYX 8] BX BUBMIES IX ByIxninawny ny BANYIE EquIOY); 1Ag oynyeydeyduy joreynBunyu Aq moyquin,- “RXHBYWOHOPUL Bjayayas tAq BUBMUIAG OYOXOYOXNA BUOMSEL KB HX 9] em OURSyNNyyU BA BISIPu IY ORAUBipue vas ByBULUI BU fuaZpUNA- vexeyu em oBuow ‘oyaquunax BMS OYSARLNS BA Syaj@Uey 1Ae| NABI BjajeZpuey ny BIEL N)- “ByOSISIM, OU OR yBy BX BUEMIRSHX OjAXninquin; ny BARHY BQUIOHT i OUNEpdeydus JoreynBunsu fq juouquinA- “BYBYWIONO|U ejajayas iq OYOXOYOXNA BUOMSEL OuRYNINYHU eA ‘ByOIDU IY SIIME[DUR IMs eyeywwiy BU uezpUnA- “oysquinAx BMS OWOABIMS BA ayajauR} Aaj FMB} OIa;ezpUB] A- "ByssiSIM] OU aUauYAS BIYEy Bx ONIqUIEMYESTX aywwxninquuny NY BAR HY BQWOMI, 1Aq oynysejdeidu foyeynbunyu Ag Juoyquin,a- “eye YyWOYOIUU BlalaNes IAG oAqEMDUIL O}OXaYOXNA Bu ‘esiJaUS OA B)a PU IU atyALEpUL he eyeuuay euomseu OURIAYNINYYU BU IAS eyeyuup eu jueZzpunA- uaye4yue Buuny my ye] BOu B euomseu eWwoBbuoy OA pjajpu iy nBunyew “Sip OHMARIY HK OMIqUIEMJeSIIX BUOMSEL oyaquunarx Bas OYBABIIMS BA OABMYUTY Nave @|Mejazpue| F]- “ByASISIAN OU QUOUIAS ayajemsqEly 1x9] OFIQUIBMJESUK Slimxninquin, Toy BANYIY BqLUONA, 1Aq oyntpesdeyduy oveynSunye eAg luoyquina- “eyeLWOYOIY Bjajeyas [hq oAqemyuty OyOXoHOXNA Bu ‘BSHauE OA BISIpU 1y Oyauejpue a eyeyUN ‘euoMSEU BuaLIMS OUBIOININYXU BU IMS yey BU ueZzpunA- ‘uayeywa luiny efu & eUOMseU OXBMYUIY OHLQUIEMIESIX YS BLBUIMS BLUCfuGY, Downloaded from hlayiso.com em o8uow euemuiA IeyUi BUCMSEU em OFUOLU BUEMLIA yUuO IMS & aquRy UA EYWS. Byejpue n izpuoApniuy owe] ty nBunyew Hey BUOMSEL nBunyeww eyeipue JE YUIL BUOMSEU tuayeywe BWwny & eupduewny & | ‘ojayaiyaiu By Bydna ny ‘opoya|yeity By BydNA ny (WYVHVAILL néunyew eepue B ONO) tuayeyWwa fuayeylue Buy e | Bid n nBunyew BepuE Bid B aquiey BLCBUOY BSiqtoy BA nBunyeU esiquioy BA nBunyeu VME & OO} JUayEyWE Bun n izpuodApny- | edn nBunyew eyeipue B izpuoApnty O}07- OA Biajpu iy nBunuet BA OJ EIDUBEY- BA O|ajeIPUERYy- Buuny n zpuoApniye “oyIquIEMestx B Zpuopnus O07 “ONIQUUBAES YX BlejpUR N IzpuodONI- “ONILUENYeSEX “OyIqUIEM|ESHK XNA “Ipoyy “ONENESS BMS OYBARLMS 14, OMPQUUEMESIX BMS OYBABIIMS “OMI UIEM| BSHX BMS OYOARLIMAS BMS OY@AE|IMS. BA OjayesyeW BAQ, eA ny ezpuckoew eAq | BMS OnOARIMS 1] BA HY, ny BA ny iyseyx | BMS OBARIIMS IY BA NY Iy 8h ny auaulms iy eA ny eysiNMe|y | OWAEWINAIX IARnA ByayBUN|C AYy- { BUOY eBU LAqaj IANA | BjaUe OAq iAWNA Bu Ny 8] BAQIARNA EUNY | SIUBy eAg IAjnA BU Ny aie BAG 1ARnA BU AY- O€G IANA BUD |) OLVHADNOYN *AE~-O gab 9 %S K-79 6-8 01-46 Eb - “OL |. INAZONNA %GE — OF EC ~ 0 ezpuopel %6¥ ~ OP BS — OS %69 — 09 KEL - OL *OOL — 08 iGuejaus ebu Aq eurkueaua ByB}ONWE OA 1YJEMIX eueAuesyuay eyyuay Bya|NMepy iAq ey ofq NoymsnA kg HOYMSTA B/2Ua OAG ROYIMSNA 3] BAq HoymsnA 3] BAq BOWIASNA 8] BAG RoyIMSNA fg HOyIMSnA 4 PA ipouy ZEA Ipouy ¢ eA Ipouy vA ipoyy @ BA Jpouy g Px ipouy 284 tpoyy 210¢ UDINH/FEa (02) VCH OMS OWIGWYMTVSLIMS VIEMAHON OA DIMIGNHY 29 YX SONAAIX MUEpU IOLA] ~ OSN . €d/(Tw2) BInBung oF ejajabuy O41 wuURY seBUOSyX
aw nS Wis) Downloaded from hlayiso.com BIPUSUd OSHESIU BM OlSjauunidly ey eIpUeY LMIsiyt Aq @ fey eyded eAq juezpuNA, “@UOUIMS O/1US] POIIWOY XK BUBMESITX- “OOH ‘esitteBuely ix euomseu Be] OMS OXOYAS Bu EE BY BX emydaly, “aU SUIS aNYS} Jayuioy x BUEMIESHX- “eyajeuel Aga} IUOINA BU fx BUEMESHX- “ayajeuey [AGSy IYajNA BU IX OyIquUueMyespy- ou amidoxedox “BIEL OMS OXOLYAS “ayajeur “ayajauey 1Aqa) “BMUB[U OU “BMI OW 1X OMIRUBMES TX Bu iJ BY eX SeMHeIYy WAgai Waina eu BA | iyaInA BUX BUBMESHX- aydoxedex xX BANIY, eamidoxedox IX BAN YI] OyoQue}Y- Ol Gjaidoxedox JONLIOY 1X BUBMIES}IX- Ty BBY IX BUBMyeSIIX- OXxCUIMS ty uB|aye] @M LIX BU OXOYIX BU “eyYLuOYo;yU PX ONqUIEAYeSLX “oxoUMs "BALa[ly OU "eMUa|Y PCE OMIQUEMeS}X- | BABY IX OF qUEMID: BU jURaquiEy oyojquie}y- BUH BY Bx 'eMay | aymidoxedox ix BANyiY Ou ofimidoxedox eBYWONO|YU “eYEYLUOYO;YU IMs ® Byeysiloyr “ojaue ga 1y IGuemis! yun ou aymidoxedox IWJG4IX 6] EMS OxOULMS: BUBAUOXOYIMS BMS OXOABIIMS 1 BA No BMS OY@ARIIMS i BA Bu UOY) “YAENX- ms @ Beysilayl 1x oxiquempesyx BU (x OyqUIEAeSHY- BU PX OMIGUIEMIBSUX- | OfSLJUL Ry OnANSIYs IMS mi SUSUIMS OTBDEYU lu nueqw Bu 8U iuoul ‘HAeIX- OyOH GUE, |- “Bou OA Bja;pU i “BYRYWIOHOIUU | BA NY BFE] IMS BABUSI[Oy) SUH] IMS B2ByISIfays nOunyew BA uexnweeA “n6uequ eu “yesisimy eu IMs Dydd MS ereysifeys BU BUB)OGUIE) Bu oy HAEHY- BU IUOUE AGH Bx Qaiuoduoyx | nBunyeu ea yoynweeA ws Bieysifays eu oY Bu WOU YWABHX- ny |B} mAs ey “nfuequ eu “nBuequi eu iy Bx ny (HueoueBurs BX OfaLUIOBYOYIX fy 4 Aeyx BA opasnpayeyy- nBuequi eu eu jUOY} 4 nBunyew en paynueen | nBunyew ea uanween nae Buomseu | BA ny iGuRjsUeBYL nM & “nbuequ eu | nBunyew ea uaxynwena “nBuequi eu x O|aWOBUOYX BX O}eWOBUOY!X 14 SUOUIMS BMISIMSJUE | BUOMSEU EMIsimsiue Ny | NBuNyewW ea eyTUeeA | BX O}OWOBUOdIX Ky eA ny | NBunyew ea ueynweea 1U GA ny oebeyyu | BA ny aUaUIMS BIYay 9} (WVHVIILL Ny BAR] NM WINECALN- Bx ofausOBuO: eA My | Byajaynue OA Balpe ty eX O)WIOBUOyIX ya WITM BA | BX OUUAIX Jy OVEDEYYU IY wud eyeyul em OBUOU! veyeyu em | (Sugjoue nme euomseu | apmisiyy ra ONIN- Ly BA ny OpebeUyU Ry AY BIEL NM KAULOALN- | aimisiy MOAI BisiezpuR| My eyouaL oBuotw Bjsjazpuzj ny | efaAiACy BM {WHUOARN- oBuow “OUOLIMS HXY Ipayy BMS BUCMSEU SUSUIMS BYOUOU BAS BUOMSEU “efE] OMS OXOYIMS BU | BM GYNINUYU IyUS MS B “a1yey eyadey eh ~euiauims Leypna eA eyaipu iy ISUBY 9} BX OUUIAIX BA fsuey aj ex oudlAix BA my BUOMSBU BIDUA CAG | OXCYME 1UseHIK a] BAq QyJ2Us EUOMSBL EfEY S1yey epypues | eu olebeyyu fy WIaH # OLUeUeXo[OBuIN A- 1 OWeWeXojOBuoinA- J OWewexc;oBugin,- FoWewexojabuoinA- | 1Aq onseuexojoBuoina- | 16q oqueuexojobuoinA- ) Aq oyreexojoBuona- | ye PAVLIXx ao ne £ vue J ae HS-S 2-9 * yaar nwepuBioway ~ SN ¢40¢ UMNH/AGC Z €d/Cv 4) einBung o4 ejaje6ug a1 jutny ceBuosyy
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ro Engetela ro Sungula (FAL)/P3 DBE/Mukuri 2012 NSC — Memorandems MAAVELO YA TIMARAKA XIYENGE XA A: XITSALWANA: 50 WA TIMARAKA u VUNDZENI NA NKUNGUHATO (VN): 32 RIRIMI, XITAYILI NA KU HLELA (RXH): 12 XIVUMBEKO (X): 06 50 XIYENGE XA B: XITSALWAMBIKO XO LEHA: 30 WA TIMARAKA VUNDZENI, NKUNGUHATO NA XIVUMBEKO = (VNX): 20 RIRIMI, XITAYILINA KU HLELA (RXH): 10 30 XIVENGE XA C: XITSALWAMBIKO XO KOMA: 20 WA TIMARAKA VUNDZENI, NKUNGUHATO NA XIVUMBEKO = (VNX): 13 RIRIMI, XITAYILI NA KU HLELA (RXH): 07 20 Vundzeni bya papila feri a byi tirhisiwi handle ka mpfumetelo wa ntsariso Phendla SG Cen Tam
Xitsonga: Ririmi ro Engetela ro Sungula (FAL}/P3 Downloaded from hlayiso.com _ NSC ~ Memorandamu DBE/Hukuri 2012 SWILETELO. SWA MAKOREKETELO XIYENGE XA A: SWITSHURIWA SWA SWITSALWANA XIVUTISO XA 1 VADYONDZI VA NGA TSALA SWIN'WANA SWA LESWI LANDZELAKA: 14 1.2 1.3 Xitori lexi ndzi nga ta ka ndzi nga xi rivali. Mukamberiwa u languteriwa ku va a rungula hi xitori xo karhi lexi a nga ta ka a nga xi rivali. Xitori xi nga va xa ntsako kumbe xa mahlomulo. Xitsalwana xa muxaka lowu i xa ndzungule. e Xitsalwana xa ndzungulo xi hlamusela xitori kumbe mhaka ieyi humeleleke nkarhi lowu nga hundza. U ta boxa ndhawu laha xi nga humelela kona. Nkarhi lowu xitori xi nga humelela hi wona. Leswi swi nga humelela. Swimunhuhatwa lewi khumbekaka. Leswi swi nga ta endia leswaku a nga swi rivali. Mahetelelo ya leswi nga humelela. [50] Hiamusela ndlela leyi a wu ta navela leswaku n'wana wa wena a kula hi yona loko a wo va mutswari. Mukamberiwa u fanele ku tsala hi leswi a ta swi endla loko a a ri mutswari. Xitsalwana xa muxaka lowu i xa nhlamuseio. * Eka xitsalwana xo hlamusela ku nga hlamuseriwa munhu kumbe mhaka yo karhi. Loko n'wana a nga si sungula xikolo. Muxaka wa swikolo leswi a ta nghena eka swona, Vukhengeri lebyi a ndzi ta navela leswaku a pfumela eka byona. Mahiawuielo ya vanghana. Mintlangu leyi a ta ngheneleia eka yona. Mahlawuleto ya mintirho. é Ndyangu wa yena. [50] eeovereed Mfumo wu na vutihlamuleri byo vona leswaku mapatu ma tshama ma lulamile eka swifundzha hinkwaswo. Aneka miehleketo ya wena ehenhla ka mhaka leyi. Xitsalwana xa muxaka lowu i xo anakanya. e Eka xitsalwana xo anakanya mukamberiwa u gayela timnaka a tihela a kombisa ndlela leyi a titwaka na ku khumbeka hayona. Miganga hinkwayo yi fanele yi va na mapatu lama fambekaka. Ku khurhela mapatu minkarhi hinkwayo. Ku pfala magoji exikontirini. Ku aka mabiloho lomu swi faneleke, Ku vekela mimfungho ya patu lomu swi faneleke. Ku biyela tidarata etlhelo ka mapatu. [50] Vundzeni bya papila teri a byi tirhisiwi handle ka mpfumeleio wa ntsariso Phendla BY Cate TBM
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ro Engeteia ro Sungula (FAL)/P3 10 DBE/Hukuri 2072 : . NSC — Memorandamu 1.4 Nyika vonelo ra wena ra loko swi fanerile ku va vadyondzisi va ya etinhlengeletanini hi mikarhi ya tidyondzo. Mukamberiwa u languteriwa ku nyika miehleketo ya yena hi tihelo ra loko swi fanerile ku va vadyondzisi va fanerile ku nghenela tinhlengeletano hi nkarhi wo dyondza na ku dyondzisa. Xitsalwana xa muxaka lowu i xa mavonelo, e Eka xitsalwana xo kombisa mavoneio mukamberiwa u ta teka tlhelo kumbe vonelo ro karhi ra mhaka kutani a kanela hi ku seketela matwisiselo ya yena. A swi fanelangi. Vadyondzi va lahlekeriwa hi nkarhi wa tidyondzo. Vadyondzisi a va heti tisilabasi. Vadyondzisi va pfa va tekeriwa mali hikwalaho ka swona. Vadyondzi va sala va onha eswikalweni loko ku ri hava vadyondzisi. Vadyondzi va kuma nkarhi wo sala va endla swilo swo huma endleleni. Vadyondzisi van'wana va ya etindhawini ta vona hi minkarhi ya tinhlengeletane. Swi fanerile. Vadyondzisi va na timfanelo to ya etinhlengeletanini. Mfumo wu kota ku twa vadyondzisi loko va vulavula hi nomo wun'we. Va kota ku pfunana hi tlheio ra swa tidyondzo leti va ti dyondzisaka. Va kota ku khutazana. Va burisana hi timhaka ta xikambelo xo fana. [50] eoeeee 1.5 Hiamusela hi nhlangano wa tipolitiki fowu u wu tsakelaka. Mukamberiwa u languteriwa ku va a hlamusela hi nhlangano wa tipolitiki jowu a wu tsakelaka. Xitsalwana xa: muxaka lowu i xa nhlamuselo. « Eka xitsalwana xo hlamusela mukamberiwa u hlamusela mhaka hi ndlela leyi nga ta endla leswaku muamukeri wa mahungu a twisisa mhaka ku fana na leswi mukamberiwa wa yona a yi twisisaka xiswona. ° Ku boxa vito ra nhlangano. « Ku boxa murhangeri wa nhlangano. * Migingiriko ya nhiangano. * Swivangelo swa ku tsakela ka yena nhlangano. e Leswi nhlangano wu pfunaka vanhu hi swona. [50] Vundzeni bya papila ler! a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso Phendia oer Lae Tam
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ro Engeteia ro Sungula (FAL)/P3 DBE/Hukuri 2012 NSC = Memorandamu 1.6 Hi te ha ha tshamile maphorisa mo ta ku humelelo! Hi ku leteriwa hi xivulwa text hlamusela leswi a swi ri eku humeleleni. Xitsalwana xa muxaka lowu i xa nhlamuselo laha mukamberiwa a hlamusela mhaka hi ndlela leyi nga ta endla leswaku muamukeri wa mahungu a twisisa mhaka ku fana na leswi mukamberiwa wa yona a yi twisisaka xiswona. ® Ndhawu na siku leri timhaka ti nga humelela hi rona. @ Vanhu lava a va knumbeka. * Leswi a va ri eku swi endleni. * Leswi maphorisa va nga fika va swi endia. Leswi nga landzela endzhaku ka swiendio swa maphorisa. [50] 1.7 Xifaniso xa 1.7.1 Mukamberiwa u ta tsala hi leswi a xi vonisaka xiswona xifaniso. Mukamberiwa a nga ha rungula/hlamusela/kanela/nyika vonelo na ku paluxa miehleketo ya yena. * Mbuyelo wa dyondzo yo karhi eka mudyondzi wo karhi. Siku na ndhawu laha a ku tlangeriwa mbuyelo. Swivulavuri swa siku. Mintlangu leyi a yi ri kona. Matitwelo ya swidyondzeki. oes Xifaniso xa 1.7.2 Mukamberiwa u ta tsala hi leswi a xi vonisaka xiswona xifaniso. Mukamberiwa a nga ha rungula/hlamusela/kanela/nyika vonelo na ku paluxa miehleketo ya yena. Xirhapa xo karhi xa swiluva. Nkhuvo wo karhi. Ntirho wa swiluva eka timhaka ta rirhandzu. Ntirho wa swiluva eka timhaka ta vusasekisi. Ntirho wa swiluva eka timhaka ta ku navelelana minkateko. Ntirho wa swiluva emasirheni. Ku saseka ka ntumbuluko. Ntirho wa swiluva hi tihelo ra bindzu. [50] eowpmeeee ee NTSENGO WA XIYENGE XA A: 50 Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumeleio wa ntsariso Phendila Cy —
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ro Engetela ro Sungula (FAL)/P3 12 DBE/Hukuri 2012 NSC — Memorandamu XIYENGE XA B; SWITSHURIWA SWA SWITSALWAMBIKO SWO LEHA XIVUTISO XA 2 XIVUMBEKO Xi FANELE Xi KOMBISA LESWI LANDZELAKA: 24 Papila ra mafundza Mukamberiwa u languteriwa ku tsala papila eka ndhawu leyi a tsakelaka ku ya yisa tidyondzo ta yena.emahlweni.kona. Papila ra xikombelo xa ku amukeriwa ri fanele ku va na leswi landzelaka: * Papila leri ri na tiadirese timbirhi. e Adirese ya mukamberiwa yi le ka tlhelo ra xinene ehenhla. Siku ri tsariwa ehansi ka adirese ya mukamberiwa naswona ku tsariwa siku hi ku firhisa nomboro, ku landzela n'hweti leyi tsariwaka hi marito, ku hetelela lembe hi ku tirhisa tinomboro. Adirese ya muamukeri yi tsariwa eximatsini ehansi ka adirese ya mutsari. Eka tihelo lera ximatsi ku rhanga ku tsariwa xiyimo xa muamukeri. Endzhaku-ka-ku tsala adirese ya muamukeri ku landzela xiloso. Endzhaku ka xiloso ku landzela nhlokomaka. A nga boxa vito ra ndhawu aha a lavaka ku ya dyondza kona. Tidyondzo leti a lavaka ku ya dyondza tona. Tidyondzo leti a nga na tona na ieswi a nga ti pasisa xiswona. Malembe na rimbewu ra yena. Vito na nsayino. [30] 2.2 Matimu ya mufi Mukamberiwa u languteriwa ku tsala matimu ya murhangeri wa muganga wa ka vona loyi a hundzeke emisaveni. Matimu ya fanele ku va na leswi landzelaka: * Matimu ya mufi i tsalwa teri ri hi byelaka matimu ya munhu loyi a hundzeke emisaveni leswaku ri ya hlayiwa emaphepheni kumbe enkosini. e Mukamberiwa a nga hlawula ku tsala tani hi munhu wo sungula wonge hi foko mufi a ri ku vulavuleni hi yexe. « Eka matimu ku nga vuriwa siku ra ku velekiwa ra mufi, leswaku a ari n'wana wa mani naswona wa vungani, leswi a swi endleke loko a ha hanya na siku leri a nga lova hi rona. * Migingiriko ya yena. ® Tidyondzo ta yena. e Lava ava siyeke. [30] Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso Phendla cS aa lane TAM
wnloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi Dow ro Sungula (FAL}/P3 DBE/Hukuri 2012 NSC — Memorandamu 2.3 N'wangulano Mukamberiwa u:languteriwa ku tsala n'wangulano lowu nga va kona exikarhi ka muchayeri na xipitikopo. N'wangulano wu fanele ku va na leswi landzelaka: Mpfapfarhuto wa leswi swi nga ta tsariwa. Ndhawu, siku na nkarhi. Mavito ya swimunhuhatwa. om Ku nyiketana hi marito exikarhi ka muchayeri na xipitikopo, Leswi swi nga herisa xiswona. [30] eee oe 2.4 Xiviko Mukamberiwa u languteriwa ku tsala xiviko hi mayelana na nghozi leyi a yi voneke loko a ya edorobeni. Xiviko xi fanele ku va na leswi landzelaka: ¢ | tsalwa leri vikaka mhaka leyi nga humelela kumbe leyi u yi voneke. » Ku boxa ndhawu, nkarhi na siku ra nghozi. e Muxaka wa movha na xiyimo xa wona. * Xiyimo xa vakhandziyi na muchayeri. « Xiyimo xa muchayisiwa. e Matikhomelo ya vahlateri. e Ku pfuneta ka vaxilamulelamhangu na maphorisa. [30} NTSENGO WA XIYENGE XA B: 30 Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumeleio wa ntsariso Phendia S: a Cpt” Tam
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ro Engetela ro Sungula (FAL)/P3 DBE/Hukuri 2072 NSC — Memorandamu XIVENGE XA C: SWITSHURIWA SWA SWITSALWAMBIKO SWO KOMA XIVUTISO XA 3 XIVUMBEKO XI FANELE XI KOMBISA LESWI LANDZELAKA: 34 Xinavetiso Mukamberiwa u languteriwa ku tsala xinavetiso xa bindzu Jeri a lavaka ku ri sungula. e Xinavetiso xi tirha ku navetisa bindzu/swixavisiwa swo karhi. ® Xi fanele ku tekela enhlokweni mhaka ya RTNK (Ku koka rinoko, ku tsakisa, ku naveta, ku endia leswaku u xi kuma/xava). Leswi hi Xinghezi swi vuriwa AIDA (Attention, Interest, Desire and Action). e Vito ra bindzu. Ku tirhisa tifonto to koka rinoko. e Ku dirowa mihandzu yo karhi na nxavo wa kona. [20] 3.2 Posikarata Mukamberiwa u languteriwa ku tsala posikarata a hoyozela makwavo wa yena eka ku va a xavile movha wuntshwa. e | karata leri tirhisiwaka ku fambisa mahungu. e Yi nga rhumeriwa munhu ku n'wi xeweta, ku n'wi hoyozela na ku n'wi khuthaza. Adirese ya muamukeri. Marito yo hoyozela. Ku boxa muxaka na xiyimo xa movha. Nkoka wa movha endyangwini. Mavito ya mutsari. [20] 3.3 Swileriso Mukamberiwa u languteriwa ku tsala swileriso leswi vadyondzi va faneleke ku swi landzelela hi siku ra nhlengeletano. * Swileriso i milawu leyi yi faneleke ku landzeleriwa endhawini kumbe eka xiyimo xo karhi. Vito ra xikolo na muganga laha xikolo xi kumekaka kona. Ku tshama etitlilasini. Ku ka va nga bi huwa. Ku komba vatswari tindhawu to karhi. Ku tirha mintirho leyi va komberiweke ku yi endia. [20] eoe @ eo NTSENGO WA XIYENGE XAC: = 20 NTSENGO WA TIMARAKA: 100 Vundzeni bya papila leri a byi tirhisiwi handle ka mpfumelelo wa ntsariso = Cy PA i BM

Study this subject

More from Grade 12 Xitsonga FAL

View all