Skip to content

Xitsonga HL Grade 12 Paper 3 November 2019 Memo

MemorandumXitsonga HLGrade 12201911 pages

Grade 12 Xitsonga HL Paper 3 memorandum from the November 2019, 11 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Loading document…

Loading document…

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE GIREDI YA 12 XITSONGA: RIRIMI RA LE KAYA (HL) PAPILA RA VUNHARHU (P3) HUKURI 2019 XILETELO XA MAKOREKETELO TIMARAKA: 100 Xiletelo xa makoreketelo lexi xi na tipheji ta 11. Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 2 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo MAAVELO YA TIMARAKA XIYENGE XA A: XITSALWANA: TIMARAKA TA 50 VUNDZENI NA MAKUNGUHATELO (VM) = 30 RIRIMI, XITAYILI NA VUHLERI (RXV) = 15 XIVUMBEKO (X) = 05 NTSENGO 50 XIYENGE XA B: XITSHURIWA XA XITSALWAMBIKO: TIMARAKA TA (2 x 25) = 50 VUNDZENI, MAKUNGUHATELO NA XIVUMBEKO (VMX) = 15 RIRIMI, XITAYILI NA VUHLERI (RXV) = 10 NTSENGO 25 MIMFUNGHO YIN'WANA YA MAKOREKETELO LEYI NGA TIRHISIWAKA MFUNGHO NHLAMUSELO _ Ehansi ka xihoxo xa mapeletelo na mahikahatelo. II Etlhelo ra xinene eka swivulwa leswi nga twisisekiki. = Etlhelo ra xinene loko mukamberiwa a nga avangi xitshuriwa xa yena hi tindzimana. m Etlhelo ra xinene laha ku nga na mbuyelelo wa timhaka kumbe marito. / Loko a hlanganisile marito. Loko a hambanisile marito. ← A a fanele a sungurile ekusunguleni ka ntila eximatsini. → A nga fikangi emakumu ka xinene. ↑ A a fanele a sungurile eka mintila leyi a nga yi tlula. ↓ A nga fikangi emakumu ka pheji. Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 3 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo XIYENGE XA A: XITSALWANA XIVUTISO XA 1 1.1 Nyimpi ya siku rero yi ndzi tsemile nhlana. Mukamberiwa a nga ha vulavula hi nyimpi yin’wana na yin’wana leyi a nga vaka a vile mutekaxiave kumbe muhlaleri, ku nga ri ya mavoko ntsena. A nga ha katsa leswi landzelaka:  Ndhawu, siku na nkarhi.  Lava a a ri na vona.  Lava a va ri eku lweni.  Xivangelo xa nyimpi leyi.  Vahlaleri va nyimpi.  Matitwelo ya yena.  Leswi n'wi chaviseke.  Leswi nyimpi yi heriseke xiswona. [50] 1.2 Xifundzankulu xa hina. Mukamberiwa a nga ha vulavula hi leswinene kumbe leswo biha hi xifundzankulu xa yena. A nga ha vulavula hi ndhawu leyi a kumekaka eka yona ntsena. A nga ha katsa leswi landzelaka:  Vito ra xifundzankulu./Xifundzantsongo./Muganga.  Muphirimiya./Mukhanselara./Meyara.  Tihofisinkulu./Tihofisi.  Vafambisi va tindzawulo to hambanahambana.  Magondzo, madoroba, swikolo na swibedhlele.  Mphakelo wa mati.  Vupfhumba.  Tindhawu ta vuhungaselo. [50] 1.3 Loko ndzo tikuma ndzi thoriwile. Mukamberiwa a nga vulavula hi leswi a nga swi endlaka loko a thoriwile. A nga ha katsa leswi landzelaka:  Ntirho lowu a navelaka ku tikuma a thoriwile eka wona.  Xivangelo xo va a navela ku thoriwa.  Ndhawu laha a tsakelaka ku thoriwa kona.  Muholo lowu a navelaka ku hola wona.  Yindlu leyi a nga ta yi aka.  Movha lowu a tsakelaka ku wu xava.  Maambalelo ya yena.  Leswi a nga ta hanyisa xiswona.  Lava nga ta vuyeriwa. [50] Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 4 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo 1.4 Vunene na vubihi byo va vathori va thola vaakatiko va ndhawu yoleyo loko ku ri na swivandla swa mintirho. Vunene Mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Ku vitana tinhlengeletano leswaku vanhu va ta nyika mavonelo mayelana na matholelo.  Ku hunguteka ka vusweti na vugevenga.  Ku hunguteka ka switereka.  Ku thoriwa ka vanhu vo hambanahambana va ndhawu yoleyo minkarhi hinkwayo.  Ku antswisa nhluvukiso wa ndhawu.  Ku hunguta mhaka yo thola vanhu lava humaka eka tindhawu tin'wana na vamatikomambe. Vubihi Mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Ku lwisana na ku dlayana hi vaakatiko va tindhawu tin'wana.  Ku tlheriseriwa endzhaku ka migingiriko yin'wana hikokwalaho ka switereka.  Ku khomiwa ka varhangeri va switereka.  Ku onhiwa ka nhundzu ya vaakatiko na ya mfumo.  Ku pfumaleka ka vuswikoti byin'wana eka vaakatiko va ndhawu yoleyo.  Ku pfumaleka ka nhluvuko.  Ku andza ka vusweti na vugevenga.  Ku kavanyetiwa ka vatirhi na timhaka ta dyondzo. [50] 1.5 Vadyondzi hinkwavo va fanele ku dyondza Sayense na Metse. Pfumela kumbe u kaneta. Ku pfumela Mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Mintirho leyi lavaka tidyondzo leti.  Tibasari leti nga kona.  Vadyondzisi vo pfuneta lava thoriwaka hi minkarhi ya tiholideyi.  Mali leyi mfumo wu yi tirhisaka ku pfuneta eka tidyondzo leti.  Mpfuneto wo huma eka matiko man'wana.  Vumundzuku bya vadyondzi lava endlaka tidyondzo leti. Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 5 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo Ku kaneta Mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Ku hambana loku nga kona ka vanhu hi tlhelo ra tidyondzo.  Mapaselo ya vadyondzi lava bohekaka ku endla tidyondzo leti.  Ku tikeriwa ka vadyondzisi, vadyondzi na vatswari.  Ku rhurha ka vadyondzi va ya eswikolweni swa le kule.  Mbuyelo wa tidyondzo leti loko wu pimanisiwa na wa tin'wana tidyondzo.  Switandzhaku eka vadyondzi lava feyilaka. [50] 1.6 Eka swivutiso swa 1.6.1–1.6.3 mukamberiwa u ta xiyaxiya swifaniso leswi a nyikiweke swona kutani a tsala xitsalwana hi xin'we xa swona, a aneka mhaka leyi xi n'wi tiselaka yona emiehleketweni. U ta nyika xitsalwana xa yena nhlokomhaka leyi faneleke. [50] NTSENGO WA XIYENGE XA A: 50 Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 6 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo XIYENGE XA B: XITSHURIWA XA XITSALWAMBIKO XIVUTISO XA 2 LEMUKA LESWI: Eka tinhlamulo hinkwato loko tinhlokomhaka ti tsariwile hi maletere lamatsongo ta khwatihatiwa, loko ti tsariwile hi maletere lamakulu a ti khwatihatiwi. 2.1 PAPILA RA XIMFUMO Eka papila ra yena mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Adirese ya mutsari leyi sikuhatiweke evokweni ra xinene.  Adirese ya mutsaleriwa leyi sungulaka hi xiyimo xa yena evokweni ra ximatsi.  Xiloso.  Nhlokomhaka.  Vundzeni (Manghenelo, miri na mahetelelo. Xikongomelo xi fanele ku boxiwa.)  Nsariso. (Mavito, xivongo na nsayino.) (Mukamberiwa u fanele a tlula ntila laha swi faneleke.) [25] 2.2 MATIMU YA MUFI Eka matimu ya yena mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Nhlokomhaka.  Mavito na xivongo xa mufi.  Siku, n'hweti na lembe ro tswariwa.  Ndhawu laha a tswaleriweke kona.  Vatswari va mufi.  Vuxokoxoko bya swa tidyondzo.  Vuxokoxoko bya ntirho wa yena.  Ku teka/tekiwa.  Siku ro hundza emisaveni.  Xivangelo xa rifu.  Lava a va siyeke.  Ku n'wi navelela ku etlela hi kurhula.  Ku phata xivongo xa yena. (Mukamberiwa a nga fanelangi ku tsala tanihi munhu wo sungula.) [25] Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 7 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo 2.3 XIVIKO Eka xiviko xa yena mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Nhlokomhaka.  Loyi xiviko xi kongomisiweke eka yena.  Ndhawu laha mudyuhari a tekeriweke kona mudende.  Vulehi bya nkarhi lowu a tlhakisiweke wona.  Vaehleketeleriwa eka ku tlhakisiwa loku.  Lava hlawuriweke ku endla ndzavisiso.  Leswi va swi kumeke.  Swibumabumelo na switshunxo.  Switsundzuxo eka vaakatiko.  Vito, xiyimo, nsayino wa mutsari na ku sikuhata. [25] 2.4 INTHAVHIYU Eka inthavhiyu ya yena mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Nhlokomhaka.  Ku thya swimunhuhatwa mavito lama tsariweke hi maletere lamakulu evokweni ra ximatsi kutani ma landzeriwa hi hikombirhi.  Ku xewetana.  Swiendlo swa swimunhuhatwa endzeni ka swiangi.  Swivutiso hi muvutisi.  Tinhlamulo hi muvutisiwa.  Ku gimeta na ku lelana. [25] 2.5 ATIKILI YA MAGAZINI Eka atikili ya yena mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Nhlokomhaka na vito ra magazini.  Vundzeni.  Vito ra mutsari wa atikili ehansi ka hungu. (Mukamberiwa a nga ha tirhisa xivumbeko xin'wana na xin'wana lexi a xi tsakelaka.) [25] Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Downloaded from hlayiso.com Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 8 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo 2.6 AJENDA NA MAKANELWA YA NHLENGELETANO Eka makanelwa ya yena mukamberiwa a nga ha katsa leswi landzelaka:  Nhlokomhaka.  Ku pfula nhlengeletano na ku boxa vito ra loyi a yi pfuleke.  Ku amukela na vito ra loyi a nga amukela swirho leswi a swi ri kona.  Ku longoloxa mavito ya lava a va ri kona na lava tsandzekeke.  Ku hlayiwa ka makanelwa ya nhlengeletano leyi hundzeke hi matsalana na ku nyika swirho nkarhi wa ku lulamisa na ku ma amukela.  Timhaka ta siku. o Vito ra mukhomi wa nkwama. o Ntsengo wa mali leyi a yi tirhiseke. o Leswi ku tirhisiwa ka mali hi mukhomi wa nkwama swi kumekiseke xiswona. o Swisolo na swibumabumelo ehenhla ka mhaka leyi. o Swiboho leswi fikeleriweke. o Ku boxa ndhawu, siku na nkarhi wa nhlengeletano leyi landzelaka. o Switiviso loko swi ri kona. o Ku pfala nhlengeletano na vito ra loyi a yi pfaleke. [25] NTSENGO WA XIYENGE XA B: 50 NTSENGO WA TIMARAKA: 100 Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 Downloaded from hlayiso.com 9 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo XIYENGE XA A RHUBIRIKI YA MAKAMBELELO YA XITSALWANA – RIRIMI RA LE KAYA (TIMARAKA TA 50) LEMUKA:  Tirhisa rhubiriki minkarhi hinkwayo loko u koreketa xitsalwana xa vutumbuluxi (Papila ra vu3, XIYENGE XA A).  Timaraka to sukela eka 0 kufikela eka 50 ti avanyisiwile hi tinhlamuselo ta nkoka ta vuswikoti ta NTLHANU.  Eka swilaveko swa Vundzeni, Ririmi na Xitayili, nhlamuselo yin'wana na yin'wana ya vuswikoti eka leta ntlhanu yi avanyisiwile hi swiyimo swimbirhi: xa le henhla na xa le hansi xikan'we na maavelo ya timaraka lawa ya tirhisiwaka.  Xivumbeko a xi khumbeki hi xiyimo xa le henhla na xa le hansi. Swilaveko Vuswikoti byo hlawuleka Vuswikoti bya le henhla Vuswikoti byo amukeleka Vuswikoti bya Vuswikoti byo ka byi madyondza nga fikelelangi VUNDZENI & 28–30 22–24 16–18 10–12 4–6 MAKUNGUHATELO -Mahlamulelo yo -Mahlamulelo lama -Mahlamulelo lama -Mahlamulelo ma na -Mahlamulelo yo huhula hlawuleka/lama tlhontlhaka vumbiweke kahle swinene amukelekaka nkhulukelano kun'wana -Miehleketo yo Xiyimo xa le henhla (Mahlamulelo na miehleketo na ku hundzisa -Miehleketo leyi faneleke no -Miehleketo leyi nga na -Miehleketo a yi twisiseki hlanganahlangana yo ka miehleketo) eka leswi languteriweke tsakisa naswona yi kombisa nkhulukelano na ku naswona a yi kombisi yi nga kongomisi mhaka Maveketelelo ya -Miehleketo ya vutlhari, leyi vumbhoni byo va yi vupfile khorwisa vutitumbuluxeri -Mahungu yo huhula no miehleketo eka tlhontlhaka miehleketo -Mahungu ya veketeriwile -Mahungu ya veketeriwile -Ku na vumbhoni byitsongo vuyeleriwa makunguhatelo; naswona leyi vupfeke kahle swinene naswona ku kahle naswona ku na bya maveketelelo na -Mahungu a ya Ndzemuko wa -Mahungu ya veketeriwile hi na nkhulukelano (nhlangano) nkhulukelano (nhlangano) nkhulukelano wa mahungu veketeriwangi kahle xikongomelo, vaamukeri ndlela yo hlawuleka eka manghenelo, miri na eka manghenelo, miri na naswona ya hava va mahungu na mbangu naswona ku na masongelo/mahetelelo masongelo/mahetelelo nkhulukelano nkhulukelano (nhlangano) TIMARAKA TA 30 ku katsa manghenelo, miri na masongelo/mahetelelo 25–27 19–21 13–15 7–9 0–3 -Mahlamulelo ya xiyimo xa -Mahlamulelo lama -Mahlamulelo lama -Mahlamulelo hakanyingi a -A ku kalangi ku ringetiwa le henhla kambe lama nga vumbiweke kahle amukelekaka kambe hi lama kongomaka ku angula ku ya hi riki na swihlawulekisi swa -Miehleketo leyi faneleke no hungu a ri hlamuseriwangi -Miehleketo yi tala ku va nhlokomhaka Xiyimo xa le hansi xitsalwana xo hlawuleka no tsakisa ri twisiseka swinene leyi nga hlanganangiki na -Miehleketo hi leyi yi nga tlhontlha miehleketo -Mahungu ya veketeriwile -Miehleketo yi na ku hlanganahlangana fanelangiki naswona a yi -Miehleketo ya vutlhari no kahle naswona ku na nkhulukelano lowu -Ku hava vumbhoni lebyi fambelani nakatsongo na vupfa nkhulukelano (nhlangano) amukelekaka na ku kombisaka maveketelelo nhlokomhaka -Mahungu ya veketeriwile hi eka manghenelo, miri na khorwisa lamanene na nkhulukelano -A yi na nkongomo ndlela ya vutshila naswona masongelo/mahetelelo -Mahungu ya veketeriwile wa mahungu naswona yi ku na nkhulukelano kahlenyana naswona ku na pfuvapfuvekile (nhlangano) eka nkhulukelanonyana manghenelo, miri na (nhlanganonyana) eka masongelo/mahetelelo manghenelo, miri na masongelo/mahetelelo Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 Downloaded from hlayiso.com 10 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo RHUBIRIKI YA MAKAMBELELO YA XITSALWANA – RIRIMI RA LE KAYA (TIMARAKA TA 50) (ku yisa emahlweni) Swilaveko Vuswikoti byo hlawuleka Vuswikoti bya le henhla Vuswikoti byo amukeleka Vuswikoti bya Vuswikoti byo ka byi madyondza nga fikelelangi RIRIMI, XITAYILI & 14–15 11–12 8–9 5–6 0–3 VUHLERI -Thoni, rhejisitara, xitayili na -Thoni, rhejisitara, xitayili na -Thoni, rhejisitara, xitayili -Thoni, rhejisitara, xitayili -Thoni, rhejisitara, ntivomarito swa fambelana ntivomarito swi fambelana na ntivomarito swa na ntivomarito swi xitayili na ntivomarito a Thoni, rhejisitara, swinene na xikongomelo, kahle na xikongomelo, fambelana na fambelana katsongo na swi fambelani na Xiyimo xa le henhla xitayili na ntivomarito vaamukeri va mahungu na vaamukeri va mahungu na xikongomelo, vaamukeri va xikongomelo, vaamukeri va xikongomelo, swa fambelana na mbangu mbangu mahungu na mbangu mahungu na mbangu vaamukeri va mahungu xikongomelo/ -Vutitshembi eka ku tirhisa ririmi -Ririmi hi leri faneleke -Ririmi ri tirhisiwile hi ndlela -Matirhiselo ya ririmi i ya na mbangu nkucetelo, vundzeni; naswona hi ndlela yo hlawuleka naswona thoni leyi yo amukeleka ku xiyimo xa madyondza -Ririmi a ri twisiseki Mahlawulelo ya no tsakisa tirhisiweke hi leyi fanaka hlamusela mahungu swinene -Nkayivelo wa marito; -Xi koka rinoko naswona xi na minkarhi hinkwayo -Thoni hi leyi faneleke -Thoni na dikixini a swi ntivomarito wu endla Matirhiselo ya ririmi thoni leyinene no tlhavula -Swihoxo swa ntivoririmi na -Ku tirhisiwile ririmi leri fambelani leswaku mahungu ya na swiaki na milawu -Swihoxo swa ntivoririmi na mapeletelo a swi talangi amukelekaka ku tiyisisa -Ntivomarito lowutsongo nga twisiseki ya rona; mapeletelo a swi kona -Xi vumbiwile hi ndlela ya vundzeni bya hungu swinene mahikahatelo, -Xi vumbiwile hi ndlela ya vutshila vutshila ntivoririmi na swinene mapeletelo 13 10 7 4 Xiyimoxa le hansi -Ririmi i ra xiyimo xa le henhla -Ririmi ro fanela naswona -Matirhiselo lamanene ya -Ku hava matirhiselo TIMARAKA TA 15 naswona ri na thoni leyi faneleke hakanyingi ra vuyerisa ririmi eka minkarhi lamanene ya ririmi no tlhavula -Thoni hi leyi faneleke na ku yin'wana -Ku tirhisiwile swivulwa -Swihoxo swa ntivoririmi na vuyerisa -Hakanyingi thoni hi leyi swo fana kumbe switsongo mapeletelo a swi kona -Swihoxo swa ntivoririmi na faneleke kambe ku na leswi hambaneke -Xi vumbiwile hi ndlela ya vutshila mapeletelo i switsongo nkayivelo wo tirhisiwa ka -Ku na nkayivelo lowukulu -Xi vumbiwile hi ndlela ya ririmi leri amukelekaka wa ntivomarito vutshila XIVUMBEKO 5 4 3 2 0–1 -Mavumbelo ya nhlokomhaka i ya -Vuxokoxoko byi vumbiwile -Ku vumbiwile vuxokoxoko -Ku na timhakanyana to -Ku pfumaleka timhaka Swihlawulekisi swa xiyimo xa le henhla swinene hi ndlela yo twisiseka lebyi faneleke khomeka leti lavekaka xitshuriwa; -Vuxokoxoko lebyi hlawulekeke -Ku na nkhulukelano -Swivulwa na tindzimana -Swivulwa na tindzimana -Swivulwa na Mavumbelo ya -Swivulwa na tindzimana swi -Swivulwa na tindzimana swi vumbiwile hi ndlela swi hoxekile tindzimana swi hoxekile tindzimana na vumbiwile hi ndlela ya xiyimo xa le swa twisiseka naswona i swo leyinene -Xitsalwana xa ha -Xitsalwana a xi swivulwa henhla swinene hambanahambana -Xitsalwana xa ha twisisekanyana twisiseki twisiseka TIMARAKA TA 5 Mfanelo yo kopa yi pimiwile Phendla
Xitsonga: Ririmi ra le Kaya (HL)/P3 Downloaded from hlayiso.com 11 DBE/Hukuri 2019 NSC – Xiletelo xa makoreketelo XIYENGE XA B RHUBIRIKI YA MAKAMBELELO YA XITSALWAMBIKO XO LEHA – RIRIMI RA LE KAYA (TIMARAKA TA 25) Swilaveko Vuswikoti byo hlawuleka Vuswikoti bya le henhla Vuswikoti byo amukeleka Vuswikoti bya madyondza Vuswikoti byo ka byi nga fikelelangi VUNDZENI, 13–15 10–12 7–9 4–6 0–3 MAKUNGUHATELO & -Mahlamulelo yo hlawuleka -Mahlamulelo lamanene -Mahlamulelo yo ringanela -Mahlamulelo ya madyondza -Mahlamulelo a ya kombisi XIVUMBEKO na ku hundzisa leswi a swi lama kombisaka vutivi lama kombisaka vutivi bya lama kombisaka vutivinyana vutivi bya swihlawulekisi swa languteriwile lebyinene bya swihlawulekisi swihlawulekisi swa muxaka bya swihlawulekisi swa muxaka wa xitshuriwa Mahlamulelo na -Miehleketo ya vutlhari leyi swa muxaka wa xitshuriwa wa xitshuriwa muxaka wa xitshuriwa -Nhlamuselo a yi le rivaleni miehleketo; vupfeke. -Ku na ku kongoma mhaka, -Mhaka a yi kongomiwi hi ku -Ku na ku kongomanyana naswona yi humile swinene Maveketelelo ya -Vutivi byo enta bya a ku na ku huma emhakeni hetiseka, ku na ku kambe matsalelo ya huhula emhakeni miehleketo eka swihlawulekisi swa muxaka -Vundzeni na miehleketo swi humanyana emhakeni -A hi minkarhi hinkwayo -Vundzeni na miehleketo a makunguhatelo; wa xitshuriwa vumbanile, swi -Vundzeni na miehleketo swi vundzeni na miehleketo swi swi vumbanangi Xikongomelo, vaamukeri -Matsalelo lawa ya nga hlamuseriwile kahle hi vumbanile hi ndlela leyi vumbanaka -Ku na vuxokoxoko va hungu, humiki emhakeni vuxokoxoko byo seketela amukelekaka -Ku na vuxokoxoko byitsongo swinene lebyi swihlawulekisi/swiaki swa -Vundzeni na miehleketo swi nhlokomhaka -Ku na vuxokoxoko byitsongo lebyi seketelaka seketelaka nhlokomhaka ririmi na mbangu vumbanile -Xivumbeko lexi faneleke byin'wana lebyi seketelaka nhlokomhaka -A ku tirhisiwangi milawu ya -Nhlamuselo ya vuenti lexi nga na swihoxo nhlokomhaka -Milawu ya xivumbeko yi xivumbeko leyi faneleke swinene naswona switsongo leswi onhaka -Hi ku angarhela, xivumbeko tirhisiwile hi ndlela yo ka yi vuxokoxoko hinkwabyo byi nkhaqato hi lexi faneleke kambe xi ri nga twisiseki seketela nhlokomhaka na swihoxo switsongo -Ku na swihoxo swo tala -Xivumbeko lexi faneleke no va na nkhaqato TIMARAKA TA 15 RIRIMI, XITAYILI & 9–10 7–8 5–6 3–4 0–2 VUHLERI -Thoni, rhejisitara, xitayili na -Thoni, rhejisitara, xitayili na -Thoni, rhejisitara, xitayili na -Thoni, rhejisitara, xitayili na -Thoni, rhejisitara, xitayili na ntivomarito swi fambelana ntivomarito swi fambelana ntivomarito swi fambelana ntivomarito swa ntivomarito a swi fambelani Thoni, rhejisitara, xitayili, swinene na xikongomelo, swinene na xikongomelo, na xikongomelo, vaamukeri fambelananyana na na xikongomelo, vaamukeri xikongomelo/nkucetelo, vaamukeri va hungu na vaamukeri va hungu na va hungu na mbangu. xikongomelo, vaamukeri va va hungu na mbangu vaamukeri va hungu na mbangu mbangu -Ku na swihoxonyana swa hungu na mbangu -Swihoxo swi tele naswona mbangu; -Ku na nkhaqato wa -Hi ku angarhela, ku na ririmi -Ntivoririmi wo pfumala ku na ku pfuvapfuvana ka Matirhiselo ya ririmi, swiaki ntivoririmi naswona wu nkhaqato wa ntivoririmi -Ku na ntivomarito wo nkhaqato wu tlhela wu va na timhaka na milawu ya rona; vumbiwile hi mfanelo naswona wu vumbiwile hi ringanela swihoxo swo tala -Ntivomarito a wu fambelani Mahlawulelo ya marito; -Swihoxo a swi kona mfanelo -Swihoxo a swi onhi -Ntivomarito wo kayivela na xikongomelo Mahikahatelo na -Ntivomarito wa kahle nhlamuselo -Nhlamuselo a yi le rivaleni -Nhlamuselo a yi twisiseki mapeletelo swinene nakatsongo -Swihoxo a swi talangi TIMARAKA TA 10 Mfanelo yo kopa yi pimiwile

Study this subject

More from Grade 12 Xitsonga HL

View all