NASIONALE
SENIOR SERTIFIKAAT
GRAAD 12
SEPTEMBER 2025
LANDBOUWETENSKAPPE V2
PUNT: 150
TYD: 2½ uur
Hierdie vraestel bestaan uit 14 bladsye.
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
Skip to contentAll 2025 papers 





View all
%20June%202024%20Possible%20Answers_hlayiso.com_--5353c8e3-1139-4cf7-86d0-63682cc7012e/v1-b11ff282ad65746dcb8d/card.webp)




Agricultural Sciences Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2025 QP
Grade 12 Agricultural Sciences Paper 2 question paper from the Eastern Cape Mock Exam 2025 (Afrikaans), 14 pages. Read online or download the free PDF.
Agricultural Sciences · Grade 12 · Eastern Cape Mock Exam · 2025 · Afrikaans. Question paper, 14 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Agricultural Sciences
- Grade
- Grade 12
- Language
- Afrikaans
- Document type
- Question paper
- Year
- 2025
- Exam period
- Eastern Cape Mock Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 14
- File size
- 1.1 MB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 14
This exam
Eastern Cape Mock Exam 2025
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paper · AfrMemo · Eng
Questions in this paper
- Question 1.1Agricultural production factors20 marks
- Question 1.2Basic agricultural genetics10 marks
- Question 1.3Basic agricultural genetics
- Question 1.4Basic agricultural genetics5 marks
- Question 2.1Agricultural marketing4 marks
- Question 2.2Agricultural marketing7 marks
Show all 22 questions
- Question 2.3Agricultural marketing9 marks
- Question 2.4Agricultural marketing4 marks
- Question 2.5Agricultural marketing2 marks
- Question 2.6Agricultural entrepreneurship9 marks
- Question 3.1Agricultural production factors3 marks
- Question 3.2Agricultural production factors2 marks
- Question 3.3Agricultural production factors7 marks
- Question 3.4Agricultural production factors10 marks
- Question 3.5Agricultural production factors8 marks
- Question 3.6Agricultural production factors5 marks
- Question 4.1Basic agricultural genetics5 marks
- Question 4.2Basic agricultural genetics6 marks
- Question 4.3Basic agricultural genetics10 marks
- Question 4.4Basic agricultural genetics6 marks
- Question 4.5Basic agricultural genetics4 marks
- Question 4.6Basic agricultural genetics4 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
2 LANDBOUWETENSKAPPE V2 (EC/SEPTEMBER 2025)
INSTRUKSIES EN INLIGTING
1. Hierdie vraestel bestaan uit TWEE afdelings, naamlik AFDELING A en
AFDELING B.
2. Beantwoord AL die vrae in die ANTWOORDEBOEK
3. Begin elke vraag op ʼn NUWE bladsy.
4. Nommer die antwoorde korrek volgens die nommeringstelsel wat in hierdie
vraestel gebruik word.
5. Jy mag ʼn nieprogrammeerbare sakrekenaar gebruik.
6. Toon ALLE berekeninge, insluitend formules, waar van toepassing.
7. Skryf netjies en leesbaar.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBER 2025) LANDBOUWETENSKAPPE V2 3
AFDELING A
VRAAG 1
1.1 Verskeie opsies word as moontlike antwoorde vir die volgende vrae gegee. Kies
die antwoord en skryf slegs die letter (A–D) langs die vraagnommers
(1.1.1 tot 1.1.10) in die ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld 1.1.11 D.
1.1.1 Die proses waardeur rou produkte een of ander vorm van transformasie
benodig voordat dit gebruik kan word.
A Gradering
B Verpakking
C Verwerking
D Vervoer
1.1.2 ... is NIE ʼn voorbeeld van ʼn landboukoöperatiewe bemarkingstelsel NIE.
A Aankoopkoöperatief
B Produksiekoöperatief
C Plaashekkoöperatief
D Voorsieningskoöperatief
1.1.3 Die doelwitte van die Wet op die Bemarking van Landbouprodukte 47
van 1996 is soos volg:
(i) Optimalisering van doeltreffende bemarking van landbouprodukte.
(ii) Verhoog maksimum bemarkingsintervensie en die heffing van hoë
tariewe.
(iii) Bevorder doeltreffende bemarking van landbouprodukte.
(iv) Verhoog marktoegang vir alle deelnemers.
Kies die KORREKTE kombinasie:
A (i), (ii) en (iii)
B (i), (iii) en (iv)
C (i), (ii) en (iv)
D (ii), (iii) en (iv)
1.1.4 EEN van die volgende is NIE ʼn entrepreneuriese suksesfaktor NIE.
A Selfvertroue
B Vasbeslote
C Mededingend
D Passief
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
4 LANDBOUWETENSKAPPE V2 (EC/SEPTEMBER 2025)
1.1.5 ʼn Primêre natuurlike hulpbron wat belangrik vir landbouproduksie is:
A Kunsmis
B Bestuur
C Grond
D Kapitaal
1.1.6 Die uitgawes van ʼn boerderyonderneming wat verander soos die
produksievlak verander:
A Vaste koste
B Algemene koste
C Veranderlike koste
D Diverse koste
1.1.7 Die bestuursvaardigheid wat die bestuurder in staat stel om inligting
te verwerk en te analiseer, soos globale marktendense:
A Probleemoplossingsvaardighede
B Konseptuele vaardighede
C Beplanningsvaardighede
D Analitiese vaardighede
1.1.8 ʼn Metode om arbeidsproduktiwiteit te verbeter:
A Voorsiening van beter vergoeding en aansporings
B Onvoldoende onderwys
C Lang werksure
D Vertraging in die oplossing van konflikte en griewe
1.1.9 Die volgende stellings beskryf poligeniese oorerwing.
(i) Eienskappe word deur twee of meer gene beheer.
(ii) Die dominante additiewe allele dra tot die fenotipe by.
(iii) Poligene lei tot kwalitatiewe eienskappe.
(iv) Poligeniese oorerwingseienskappe sluit melkopbrengs en
groeitempo in.
Kies die KORREKTE kombinasie:
A (i), (ii) en (iii)
B (ii), (iii) en (iv)
C (i), (ii) en (iv)
D (i), (iii) en (iv)
1.1.10 Selle wat vreemde gene bevat wat doelbewus na die gasheer
oorgedra is, is ...
A somatiese selle.
B transgeniese selle.
C mutageniese selle.
D osteoklastselle. (10 x 2) (20)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBER 2025) LANDBOUWETENSKAPPE V2 5
1.2 Kies ʼn term/frase uit KOLOM B wat ooreenstem met ʼn beskrywing in KOLOM A.
Skryf slegs die letter (A–J) langs vraagnommers (1.2.1 tot 1.2.5) in die
ANTWOORDEBOEK neer, byvoorbeeld 1.2.6 K.
KOLOM A KOLOM B
1.2.1 Die pad wat ʼn produk volg vanaf die A verkoop
boer tot die verbruiker
1.2.2 Die proses van beplanning, produsering, B eksterne
prysvaslegging, promosie en verspreiding van
goedere en dienste
1.2.3 Die rekords waar alle plaasbates neergeskryf C voorraad
word
1.2.4 Kragte in die mikro- en makro-ekonomiese D bemarkingsketting
omgewing wat ʼn impak op die plaas het
1.2.5 ʼn Alleel wat fenotipies in ʼn heterosigotiese E dominant
organisme uitgedruk word
F bemarking
G intern
H resessief
I balansstaat
J markkanaal
(5 x 2) (10)
1.3 Gee EEN woord/frase vir elk van die volgende beskrywings. Skryf SLEGS die
term langs die vraagnommers (1.3.1 tot 1.3.5) in die ANTWOORDEBOEK neer.
1.3.1 Die praktyk om etikette op produkte te plaas om hulle as
omgewingsvriendelik te bevorder.
1.3.2 ʼn Bedrag geld wat ʼn finansiële instelling vir die uitleen van kapitaal hef.
1.3.3 ʼn Heterosigotiese nageslag wat voortspruit uit twee geneties
verskillende ouers.
1.3.4 Die verskynsel waardeur een geen die fenotipiese uitdrukking van ʼn
ander geen kan beïnvloed.
1.3.5 Die vermoë van ʼn dier om hul volledige stel eienskappe aan ʼn
nageslag oor te dra. (5 x 2) (10)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
6 LANDBOUWETENSKAPPE V2 (EC/SEPTEMBER 2025)
1.4 Verander die ONDERSTREEPTE WOORD(E) in elk van die volgende stellings
om hulle WAAR te maak. Skryf slegs die antwoord langs die vraagnommer in
die ANTWOORDEBOEK neer.
1.4.1 Massabemarking is ʼn benadering wat op die behoeftes van slegs ʼn
klein gedeelte van die hoofstroomverbruiker fokus.
1.4.2 ʼn Kontantvloeistaat is ʼn opsomming van die bates en laste van ʼn
besigheid.
1.4.3 Die proses om individue met gewenste eienskappe vir teeldoeleindes
te kies, word variasie genoem.
1.4.4 Poliploïdie is ʼn tipe mutasie waarin daar ʼn verandering in die aantal
van een of meer van die chromosome in die chromosoomstel van ʼn
individu is.
1.4.5 Die invoeging van verlangde gene in die gene van ʼn tipe virus staan as
mikro-inspuiting bekend. (5 x 1) (5)
TOTAAL AFDELING A: 45
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBER 2025) LANDBOUWETENSKAPPE V2 7
AFDELING B
VRAAG 2: LANDBOUBESTUUR EN BEMARKING
Begin hierdie vraag op ʼn NUWE bladsy.
2.1 Die tabel hieronder toon die verskil tussen ʼn bemarkings- en verkoopskonsep.
KONSEP FOKUS DUUR VAN EINDRESULTAAT
BEPLANNING
A Bestaande produkte D Winste deur
en dienste verkoopsvolume
B C Langtermyn Wins deur
kliëntetevredenheid
2.1.1 Identifiseer die konsep uit die tabel hierbo wat deur elkeen van die
volgende letters verteenwoordig word:
(a) A (1)
(b) B (1)
2.1.2 Voltooi die tabel deur die ontbrekende inligting vir die letters C en D te
verskaf. (2)
2.2 Korrekte verpakking is noodsaaklik om te verhoed dat landbouprodukte tydens
berging en vervoer seerkry of bederf. Boere word aangemoedig om al die
riglyne vir die verpakking van vars produkte te volg om na-oesverliese te vermy.
2.2.1 Verskaf TWEE riglyne vir die verpakking van vars landbouprodukte. (2)
2.2.2 Identifiseer uit die paragraaf hierbo, TWEE ander funksies van
bemarking, benewens verpakking. (2)
2.2.3 Noem DRIE maniere wat die boer kan gebruik om landbouprodukte te
bevorder. (3)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
8 LANDBOUWETENSKAPPE V2 (EC/SEPTEMBER 2025)
2.3 Bestudeer die grafiek hieronder en beantwoord die vrae wat volg.
2.3.1 Identifiseer A en B vanaf die grafiek hierbo. (2)
2.3.2 Noem TWEE kliëntverwante faktore wat A kan beïnvloed. (2)
2.3.3 Gee die ekonomiese term wat deur C in die grafiek hierbo voorgestel
word. (1)
2.3.4 Lei die verband tussen prys en B af. (2)
2.3.5 Onderskei tussen markewewigspunt en ewewigsprys. (2)
2.4 Die bemarkingskanale in die blokkie hieronder hou verband met ʼn gratis
bemarkingstelsel.
voorraadverkope; varsproduktemarkte; plaashek; direkte bemarking; internet
Pas die bemarkingskanaal uit die blokkie hierbo by ELK van die volgende
stellings. Skryf slegs die kanaal langs die vraagnommer neer.
2.4.1 Die boer kan nie die maksimum prys vir die dier bepaal nie, maar die
hoogste bieder wel. (1)
2.4.2 Produsente verkoop hul produkte aan hul finale kontraktuele kliënt
sonder tussengangers. (1)
2.4.3 Produsente bekommer hulle nie oor hoë bemarkingskoste voordat die
produk die kliënt bereik nie. (1)
2.4.4 Die mees mededingende bemarkingstrategieë in terme van die
bereiking van ʼn globale gehoor. (1)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBER 2025) LANDBOUWETENSKAPPE V2 9
2.5 Noem TWEE voordele van gratis bemarking vir die entrepreneur. (2)
2.6 Hieronder is die fases wat die entrepreneur neem in die proses om die
landboubesigheid te vestig.
A Die entrepreneur besluit oor die onderneming se toekomstige groei en
ontwikkeling.
B Bepaling van die benodigde hulpbronne.
C Ideegenerering, waar die entrepreneur sakegeleenthede evalueer.
D Ontwikkeling van ʼn omvattende sakeplan.
2.6.1 Herrangskik die fases van entrepreneuriese prosesse in hul
chronologiese volgorde, skryf slegs die letters langs VRAAG 2.6.1
neer. (4)
2.6.2 Noem TWEE redes vir die ontwikkeling van ʼn dokument wat in D
hierbo genoem word. (2)
2.6.3 Identifiseer die komponent van die sakeplan wat ʼn opsomming van die
sakeprofiel gee. (1)
2.6.4 Gee TWEE voorbeelde van ʼn besigheidssterkpunt wat dit ʼn
mededingende voordeel gee. (2)
[35]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
10 LANDBOUWETENSKAPPE V2 (EC/SEPTEMBER 2025)
VRAAG 3: PRODUKSIEFAKTORE
Begin hierdie vraag op ʼn NUWE bladsy.
3.1 Uit ʼn ekonomiese perspektief word grond gekenmerk deur sy skaarste, vaste
aanbod en die vermoë om verbeter te word, wat alles die waarde en gebruik
daarvan beïnvloed.
Lei die ekonomiese eienskap van grond af soos verduidelik deur die stellings
hieronder. Skryf slegs die vraagnommer en die antwoord neer.
3.1.1 Grond kan beskadig word, maar kan nie vernietig word nie. (1)
3.1.2 Grond kan niks vanself produseer nie; dit moet met ander faktore
gekombineer word. (1)
3.1.3 Grond het ʼn onbeperkte lewensduur. (1)
3.2 Noem TWEE maniere waarop die produktiwiteit van grond verbeter kan word. (2)
3.3 Plaaswerkers is oor die algemeen ongeskoold met relatief lae vlakke van
tegniese vaardighede. Hierdie toestande beperk die omvang van
arbeidsproduktiwiteit op plase en lei daartoe dat die meeste werkers deur
meganiese hulpmiddels vervang word.
3.3.1 Lei ʼn probleem af wat met plaaswerkers geassosieer word uit die
paragraaf hierbo. (1)
3.3.2 Beveel TWEE maatreëls aan wat boere kan neem om die probleem
wat in VRAAG 3.3.1 genoem word, aan te spreek. (2)
3.3.3 Identifiseer uit die paragraaf hierbo, die impak van die probleem wat in
VRAAG 3.3.1 genoem word. (1)
3.3.4 Gee die arbeidswetgewing wat die probleem in die gedeelte hierbo
kan aanspreek. (1)
3.3.5 Stel TWEE ekonomiese maniere voor wat geïmplementeer kan word
om arbeidsproduktiwiteit te verbeter. (2)
3.4 ʼn Boer het ʼn plaas van 10 ha met ʼn verband ter waarde van R2 000 000,00
van Landbank gekry. Die boer het ook ʼn huis ter waarde van R1 200 000,00
gekoop, asook masjinerie en vee ter waarde van R600 000,00 uit wins
gegenereer uit produksie. Die boer het ook ʼn oortrokke rekening van
R100 000,00 geneem om produksiekapitaal aan te koop.
3.4.1 Identifiseer TWEE metodes om kapitaal te skep wat deur die boer
gebruik word in die scenario hierbo. (2)
3.4.2 Gee EEN voorbeeld van elk van die volgende laste uit die scenario
hierbo.
(a) Langtermynlaste (1)
(b) Bedryfslaste (1)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBER 2025) LANDBOUWETENSKAPPE V2 11
3.4.3 Gebruik die inligting wat in die scenario in VRAAG 3.4 verskaf word
om die volgende te bereken.
(a) Totale waarde van bates (2)
(b) Netto waarde van die plaas (3)
3.4.4 Noem die probleem van kapitaal wat met lenings geassosieer word. (1)
3.5 Die tabel hieronder toon die projeksie van die inkomste en uitgawes van ʼn
plaas vir die maand Januarie.
UITGAWES INKOMSTE
Item Koste (R) Produkte verkoop Prys per eenheid
Voer R10 500,00 200 Braaikuikens R150,00
Huur R2 500,00
Brandstof R2 500,00 20 sakke hoendermis R75,00
3.5.1 Identifiseer die tipe begroting wat deur die tabel hierbo voorgestel word. (1)
3.5.2 Regverdig jou antwoord op VRAAG 3.5.1. (1)
3.5.3 Identifiseer EEN voorbeeld van ʼn vaste koste uit die tabel hierbo. (1)
3.5.4 Bereken die totale inkomste uit die braaikuikenonderneming in die
tabel hierbo. Toon ALLE berekeninge. (3)
3.5.5 Lei met ʼn rede af of hierdie onderneming lewensvatbaar is of nie,
gebaseer op die tabel hierbo. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
12 LANDBOUWETENSKAPPE V2 (EC/SEPTEMBER 2025)
3.6 Die foto hieronder toon die impak van slegte weerstoestande op mielie-
ondernemings.
3.6.1 Identifiseer die bron van risiko wat in die prentjie hierbo uitgebeeld
word. (1)
3.6.2 Noem TWEE risikobestuurs strategieë wat die mielieboer kan toepas
om die impak van slegte weerstoestande te verminder. (2)
3.6.3 Noem TWEE hoofbestuursbeginsels vir die suksesvolle bestuur van ʼn
boerderyonderneming. (2)
[35]
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBER 2025) LANDBOUWETENSKAPPE V2 13
VRAAG 4: BASIESE LANDBOUGENETIKA
Begin hierdie vraag op ʼn NUWE bladsy.
4.1 Die verskille in die fenotipiese vorme van plante en diere van dieselfde spesie
word deur beide die gene en die omgewing beïnvloed.
4.1.1 Gee ʼn genetiese term vir die verskynsel in die stelling hierbo. (1)
4.1.2 Noem TWEE omgewingsoorsake wat ʼn effek het op die verskynsel wat
in VRAAG 4.1.1 genoem word. (2)
4.1.3 Definieer die volgende genetiese konsepte:
(a) Fenotipe (1)
(b) Oorerwing (1)
4.2 ʼn Teler het ʼn homosigotiese swart bul en ʼn homosigotiese wit koei gekruis
en waargeneem dat al die F1-nageslag grys was.
4.2.1 Gebruik die Punnet-vierkant om die F2-genotipe te illustreer wanneer die
F1-nageslag selfgekruis is. (4)
4.2.2 Bepaal die fenotipiese verhouding van die F2-nageslag as ʼn persentasie. (2)
4.3 Die tabel hieronder wys die effek van additiewe gene en melkopbrengs in
melkkoeie.
GENOTIPE VAN VERSKILLENDE KOEIE MELKOPBRENGS (L/DAG)
aabbcc 10
Aabbcc 10 + 5 = 15
AAbbcc 10 + (5 x 2) = 20
AABbcc 10 + (5 x 3) = 25
AABBcc 10 + (5 x 4) = 30
AABBCc 10 + (5 x 5) = 35
AABBCC 10 + (5 x 6) = 40
4.3.1 Omskep die inligting in die tabel hierbo in ʼn staafgrafiek. (6)
4.3.2 Lei die verband tussen die aantal additiewe gene en melkopbrengs af
vanaf die getekende grafiek. (2)
4.3.3 Stel die genotipe van die koei voor wat die beste sou wees vir seleksie
en teeldoeleindes. Motiveer jou antwoord. (2)
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
14 LANDBOUWETENSKAPPE V2 (EC/SEPTEMBER 2025)
4.4 Die foto’s hieronder toon die teelstelsel wat in bokproduksie gebruik word.
4.4.1 Noem die teelstelsel wat in die prente hierbo geïllustreer word. (1)
4.4.2 Gee ʼn rede om die antwoord op VRAAG 4.4.1 te ondersteun. (1)
4.4.3 Noem TWEE nadele van die teelstelsel wat hierbo geïllustreer word. (2)
4.4.4 Stel TWEE redes voor waarom dieretelers die teling van twee diere wat
nie nou verwant aan mekaar is nie, aan boere aanbeveel. (2)
4.5 Die oorerflikheidswaarde van die slaggewig-eienskap in varke is 46%.
4.5.1 Adviseer die varkboere of hulle die kenmerk in die stelling hierbo moet
kies. Regverdig jou antwoord. (2)
4.5.2 Gee enige TWEE seleksiemetodes wat dieretelers kan gebruik om
diere met gewenste eienskappe te selekteer. (2)
4.6 Een van die voordele van genetiese modifikasie is dat die oordrag van gene
van verskillende spesies moontlik is, anders as tradisionele teelprogramme wat
slegs verwante rasse kan kruis.
4.6.1 Gee TWEE ander voordele van genetiese modifikasie bo tradisionele
boerderymetodes wat nie in die paragraaf hierbo genoem word nie. (2)
4.6.2 Noem TWEE hoofdoelwitte van genetiese modifikasie in diere. (2)
[35]
TOTAAL AFDELING B: 105
GROOTTOTAAL: 150
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Hierdie dokument is afgelaai vanaf www.ecexams.co.za.
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2022 QP

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2020 QP

Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 P2 2021 Memo (Afr)

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2022 QP

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2018 QP

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2016 QP
More from Grade 12 Agricultural Sciences

Annual teaching plan
Gr 12 Agric Sci ATP 2023 24
%20June%202024%20Possible%20Answers_hlayiso.com_--5353c8e3-1139-4cf7-86d0-63682cc7012e/v1-b11ff282ad65746dcb8d/card.webp)
Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 Gauteng June 2024 Memo (Afr)

Memorandum
Agricultural Sciences Grade 12 Eastern Cape June 2023 Memo

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P2 NSC June 2023 QP (Afr)

Question paper
Agricultural Sciences Grade 12 P2 NSC November 2023 QP (Afr)

Question paper