Downloaded from hlayiso.com
INLIGTINGSTEGNOLOGIE
RIGLYNE VIR
PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK
2018
Hierdie riglyne bestaan uit 31 bladsye.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Skip to contentPractical assessment task 











View all





Information Technology PAT GR 12 2018 Afr
Grade 12 Information Technology practical assessment task from the 2018 (Afrikaans), 31 pages. Read online or get the free PDF download.
Information Technology · Grade 12 · 2018 · Afrikaans. Practical assessment task, 31 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Information Technology
- Grade
- Grade 12
- Language
- Afrikaans
- Document type
- Practical assessment task
- Year
- 2018
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 31
- File size
- 575.3 KB
Loading document…
Loading document…
1 of 31
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 2 DBE/PAT 2018
NSS
INLEIDING
Die 16 Kurrikulum-en-assesseringsbeleidsverklaring-vakke wat 'n praktiese komponent bevat,
sluit almal 'n praktiese assesseringstaak (PAT) in. Hierdie vakke is:
• LANDBOU: Landboubestuurswetenskappe, Landboutegnologie
• KUNS: Dansstudies, Ontwerp, Dramatiese Kunste, Musiek, Visuele Kunste
• WETENSKAPPE: Rekenaartoepassingstegnologie, Inligtingstegnologie
• DIENSTE: Verbruikerstudies, Gasvryheidstudies, Toerisme
• TEGNOLOGIE: Siviele Tegnologie, Elektriese Tegnologie, Meganiese Tegnologie en
Ingenieursgrafika- en ontwerp
'n Praktiese assesseringstaak (PAT) is 'n verpligte komponent van die finale promosiepunt vir alle
kandidate ingeskryf vir vakke wat 'n praktiese komponent het en tel 25% (100 punte) van die
eksamenpunt aan die einde van die jaar. Die PAT word oor die eerste drie kwartale van die
skooljaar geïmplementeer. Dit word in verskillende fases of 'n reeks kleiner aktiwiteite afgebreek
wat saam die PAT opmaak. Die PAT bied leerders die geleentheid om op 'n gereelde basis
gedurende die skooljaar geassesseer te word en dit maak ook voorsiening vir die assessering
van vaardighede wat nie in 'n geskrewe formaat, byvoorbeeld toetse of eksamens, geassesseer
kan word nie. Dit is dus belangrik dat skole seker maak dat al die leerders die praktiese
assesseringstake binne die toegelate tydperk voltooi om te verseker dat leerders aan die einde
van die jaar hulle uitslae ontvang. Die beplanning en uitvoering van die PAT verskil van vak tot
vak.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 3 DBE/PAT 2018
NSS
Wat is die PAT?
Die Praktiese Assesseringstaak (PAT) is 'n sagteware-ontwikkelingsprojek wat jou die geleentheid
bied om jou sagtewarevaardighede en begrip van die verbande tussen die verskillende
onderafdelings van oplossingontwikkeling te demonstreer.
Daar word ook van jou verwag om jou kennis en begrip van die programmatuur-ontwikkelingsiklus
deur middel van ontleding, ontwerp, kodering en toetsing van jou projek, te wys. Jy moet toon dat
jy die programmatuur-ontwerpgereedskap en tegnieke wat jy bestudeer het effektief kan gebruik.
Jy moet die volgende uitsette lewer:
• Fase 1:
'n Verslag waarin jy
o 'n Kort beskrywing van die probleem wat jy moet oplos, gee
o Die navorsing/ondersoek wat jy in verband met die projek gedoen het, bespreek
o 'n Kort beskrywing van die doel en omvang van die projek gee
o 'n Gedetailleerde ontwerp van jou oplossing doen
• Fase 2:
'n Werkende Delphi-program wat die beplande oplossing implementeer
LET WEL: Daar sal van jou verwag word om jou program tydens 'n onderhoud te demonstreer
en te bespreek.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 4 DBE/PAT 2018
NSS
Puntetoekenning
Die PAT tel 25% van jou finale punt vir Inligtingstegnologie. Dit is dus baie belangrik dat jy poog
om werk van 'n hoë standaard te lewer.
Fase Ontwikkellingsfase Maksimum Punt %
Fase 1 Analise en Ontwerp 60 40
Fase 2 Kodering en Toetsing 72 48
Algemeen Finale produk en indruk 18 12
Totaal: 150 100
LET WEL:
• Die PAT-punt is 'n verpligte komponent van die finale sertifiseringspunt vir alle kandidate wat
vir Inligtingstegnologie geregistreer is.
• Jou PAT sal ekstern deur vakkundiges gemodereer word en die kwaliteit van die werk sal
deur Umalusi geverifieer word.
Jy moet jou PAT voltooi voordat jy met die Graad 12 jaareindeksamen begin. Indien jy nie die PAT,
of enige gedeelte daarvan, indien nie, sal 'n nul (“0”) vir die PAT-komponent van die eksamen,
toegeken word, of vir die gedeeltes van die PAT wat nie ingedien is nie.
LET WEL: Indieningsdatums: Spesifieke datums wat deur vakonderwyser bepaal sal word.
Fase 1: Nie later as die einde van Kwartaal 1 nie.
Fase 2: Nie later as die eerste week van Kwartaal 3 nie.
JY MOET STRENG BY DIE VASGESTELDE SPERDATUMS VIR ELKE FASE HOU.
.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 5 DBE/PAT 2018
NSS
Die onderwerp
Die voedsel-, drank- en bakkery-industrie
LET WEL: Die onderwerp sluit enige vorm of verwysing na alkoholiese drank UIT. In
die onderstaande bespreking en voorbeelde verwys die term 'drank' na koeldrank.
Die voedsel-, drank- en bakkery-industrie is 'n merkbare, globale versameling van diverse
besighede wat die voedsel, drank en gebak verskaf wat deur die wêreld se bevolking
verbruik word. Hierdie industrie strek vanaf tuisindustrieë tot moderne hoogs tegnologiese
maatskappye wat voedsel vervaardig en vervoer. Van die aktiwiteite is ook gerig op die
voorbereiding, preservering, bediening, verpakking en verkoop van voedsel in
kleinhandel.
Daar word van jou verwag om 'n sagtewareprogram te beplan en ontwikkel, wat
geassosieer word met enige aspek wat verband hou met die voedselindustrie.
Voorbeelde van onderwerpe is:
• Boerdery en landbou: groente, suiwel, hoenders, beeste, ens.
• Industriële vissery
• Maatskappye wat verpakking vervaardig wat benodig word vir voedsel, drank en
gebak
• Tuis-industrieë/Diensverskaffers wat gebruik word vir gebak en die aanbied van
funksies
• Moderne tegnologie en toerusting wat gebruik/verskaf word vir
voedselvervaardiging
• Vervoer van voedsel- en drankvoorraad
• Supermarkte wat voedsel en drank in die kleinhandel verkoop
• Voorraadkontrole by pakhuise wat voedsel en drank versprei
• Restaurante en voedselverkooppunte
• Tydskrifte en resepteboeke wat gebruik word in die voorbereiding van voedsel
• Werksgeleenthede, beroepe wat verband hou met hierdie industrie
• Gesondheidsmaatskappye wat higiënetoetse op voedsel uitvoer
• Chemikalieë wat in die preservering van voedsel gebruik word
• Invoer en uitvoer van voedsel en drank
• Advertering, bemarking, televisie- en radioprogramme
Kies 'n toepassing/omgewing wat verband hou met die voedsel-, drank- en gebakindustrie
en doen navorsing oor die inligtingstelselvereistes.
Jy is nie beperk tot die lys van idees wat genoem is nie, maar jy moet die data en
funksionaliteite (dienste) op so 'n wyse kies dat 'n goed afgeronde toepassing ontwikkel
kan word wat verband hou met die onderwerp.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 6 DBE/PAT 2018
NSS
Spesifieke vereistes:
• Die projek moet die belangrikste ontwikkelingshulpmiddels insluit, byvoorbeeld 'n databasis en
programmeringstaal-konstrukte wat goed geïntegreer is.
• Sluit al die aspekte soos genoem in die PAT-vereistes (sien bladsy 8) en Fase 2 se
nasienriglyne.
LET WEL: Jou finale projek moet uit een enkele program, met logies verwante dele, bestaan.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 7 DBE/PAT 2018
NSS
Oorsig
FASE 1 – ANALISE EN ONTWERP
Die doel van hierdie fase is om die probleem te analiseer, m.a.w. om te bepaal wat gedoen moet
word en wat die gebruikervereistes is. Dit sluit die volgende aktiwiteite in:
• Identifiseer die probleem
• Doen navorsing oor/ondersoek die onderwerp/scenario/die (potensiële) gebruikers by wie
feite betreffende die aard/funksionaliteit van die program wat jy wil ontwikkel, ingesamel
kan word.
• Definieer die taak deur die volgende te bepaal:
o WAT die stelsel sal doen
o HOE die stelsel gebruik sal word
o WIE die stelsel sal gebruik
Dit sal gevolg word deur die bepaling van hoe die program/stelsel aan die vereistes sal voldoen
en om 'n oplossing van die probleem te beplan en te ontwerp.
• Maak die vereistes duidelik deur beskikbare sagteware-ontwerpshulpmiddels te gebruik
om die oplossing te ontwerp. Dui die logiese programvloei en navigasie tussen skerms
duidelik aan.
• Ontwerp die databasis en ander datastrukture wat gebruik sal word.
• Ontwerp die GGK(e) en ander datavasleggingsmeganismes.
• Identifiseer watter verwerking nodig is en definieer hoe die verwerking gedoen word.
• Dui aan wat die afvoer sal wees en ontwerp toepaslike afvoerkomponente/meganismes.
FASE 2 – KODERING EN TOETSING
Die doel van Fase 2 is om die ontwerp te implementeer deur die kode te skryf en die program te
toets. Die volgende moet gedoen word:
• Skryf die programmeringskode wat die ontwerp implementeer en die program te voltooi.
• Toets en ontfout ('debug') die program.
• Voeg kommentaar by om gedeeltes van die kode te verduidelik.
• Skryf projeknotas vir die program.
• Demonstreer jou program en beantwoord vrae omtrent die program en die kode tydens 'n
ondervragingsessie.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 8 DBE/PAT 2018
NSS
PAT-vereistes
Die projek moet die volgende insluit, wat goed geïntegreer moet wees:
• Databasismanipulasie deur van die programmeertaalkonstrukte en SQL-stellings gebruik
te maak
• Tekslêers vir toevoer-afvoer-doeleindes, bv. om datastrukture te vul, verslae te voorsien
• 'n Multivorm/Multiskerm-GGK ('GUI') met goeie funksionaliteit en bruikbaarheid, gebaseer
op goeie MRI-beginsels
• Manipulasie/Transformasie van data deur:
o Wiskundige/Statistiese prosesse
o String-/Teksprosesse
Databasis
Die databasiskomponent:
• Moet met jou eie kode asook SQL-stellings toeganglik gemaak en gemanipuleer word
• Moet nie slegs die stoor/onttrekking van data en moontlike oppervlakkige verwerking deur
die pakket, met bykans geen kode van jou eie (wat lei tot 'n eenvoudige oplossing), behels
nie
• Moet ten minste TWEE relasionele tabelle insluit
• Moet voldoende datavolumes en die gebruik van 'n verskeidenheid veldtipes insluit
Tekslêer
Jou program moet toevoer vanaf 'n tekslêer gebruik om data wat elders vasgelê is, te hanteer. Dit
moet meganismes insluit om data tussen die databasis en die tekslêer(s) oor te dra en te verwerk.
Die data van die tekslêer kan gebruik word om:
• Berekeninge en manipulasies in kombinasie met data in die databasis te doen
• Bestaande rekords by te werk (voeg rekords by, vee rekords uit, werk rekords by, ens.)
Ten minste een verslag moet in 'n tekslêerformaat verskaf word.
GGK ('GUI')
Die grafiese gebruikerskoppelvlak (GGK) moet funksioneel wees en op goeie MRI-beginsels
gebaseer wees.
Die GGK moet ten minste:
• Drie vorms/skerms hê
• Een komponent, dinamies skep
Veranderlikes en datastrukture
• Gebruik toepaslike veranderlikes en datastrukture
• Oorweeg die reikwydte van die veranderlikes deeglik (lokaal vs. globaal)
Modulêre Programmering
Inkorporeer jou eie metodes/prosedures/funksies, bv. om data te valideer of om data te
transformeer/manipuleer.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 9 DBE/PAT 2018
NSS
Verdere vereistes:
Pas goeie programmeringsbeginsels toe en gebruik goeie tegnieke.
• Beskrywende name vir veranderlikes, datastrukture, velde, komponente, ens.
• Goed gestruktureerde, leesbare kode
• Skryf kommentaar/annotasies om gedeeltes van die kode te verduidelik, veral oor die
manier waarop veranderlikes/datastrukture en afvoerkomponente/-veranderlikes gebruik
word.
Skryf projeknotas
• Verduidelik hoe die program gebruik moet word/interaksie sal plaasvind
• Beskryf enige foute of probleme waarvan jy bewus is
Projeknotas kan as 'n hulpfunksie wat deel van die program is, geskryf word
Algemene programmeringsaspekte wat geassesseer sal word:
• Programmeringstyl
• Grafiese gebruikerskoppelvlak (GGK/'GUI')
• Gebruik van mens-rekenaar-interaksie (MRI) en programmatuurontwikkelingsbeginsels.
• Gebruik van OOP-beginsels
• Funksionaliteit van die program
• Graad van kompleksiteit programmering
• Robuustheid van die program, insluitend die gebruik van defensiewe
programmeringstegnieke
• Of die projek aan die oorspronklike doelwitte voldoen
• Interne dokumentasie om dele van die program te verduidelik
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 10 DBE/PAT 2018
NSS
Wat jy nodig het om die PAT te kan doen
Om die PAT te kan doen, het jy die volgende nodig:
• Delphi-programmeringsagteware, wat 'n GGK ('GUI') IDE (geïntegreede ontwikkelings-
omgewing) insluit
• 'n Kantoorpakket ('office suite') met die volgende sagteware:
o Woordverwerkingsagteware
o Databasis-sagteware
• Toegang tot die Internet om data en inligting te kry
• Toegang tot ander bronne, soos gedrukte media (byvoorbeeld tydskrifte, koerante, brosjures,
handboeke) of ander elektroniese materiaal (byvoorbeeld e-boeke, e-artikels)
• Toegang tot fasiliteite om hardekopieë na elektroniese dokumente om te skakel, byvoorbeeld
'n skandeerder, digitale kamera
• Stoormedia om jou werk elektronies te stoor en te rugsteun, byvoorbeeld 'n geheuestokkie,
herskryfbare CD/DVD, ens.
Wanpraktyk
Omdat die PAT 'n individuele projek is wat deel is van jou finale promosiepunt, mag jy NIE:
• Hulp van ander kry sonder om aan hierdie hulp erkenning te gee nie
• Werk indien wat nie jou eie is nie, bv. programmeringskode wat deur 'n ander persoon
ontwikkel is
• Jou PAT-werk aan ander leerders uitleen nie
• Ander leerders toelaat om jou navorsing/kode te bekom of te gebruik nie (dit beteken nie
dat julle nie boeke/skakels na insiggewende webtuistes mag uitruil nie)
• Ander leerders se navorsing of kode wat hulle in hulle projekte gebruik het, gebruik nie.
• Werk insluit wat direk uit boeke, vanaf die Internet of uit ander bronne gekopieer is, sonder
om erkenning daaraan te verleen nie.
Die voorbeelde hierbo is wanpraktyk waarvoor 'n straf toegepas sal word, afhangende van die
erns van die oortreding.
LET WEL: Indien jy werk uit ander bronne gebruik, mag dit nie 20% van die werk wat jy inlewer,
oorskry nie.
Nienakoming
Jy sal tot drie weke voor die aanvang van die finale eksamen aan die einde van die jaar tyd gegun
word om uitstaande werk in te lewer of jou PAT-projek voor te lê.
Indien jy sou versuim om aan die Praktiese Assesseringstaak se vereistes te voldoen, sal 'n nul
('0') aan jou toegeken word vir die PAT-komponent van IT.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 11 DBE/PAT 2018
NSS
Instruksies vir Fase 1
Die doel van Fase 1 is om:
• Die taak in jou eie woorde te definieer
• Navorsing te doen om 'n duidelike begrip van die probleem/taak te ontwikkel
• Analiseer die probleem/taak deur navorsing te doen om te identifiseer wat die stelsel moet
doen, hoe die stelsel gebruik sal word en wie die gebruikers sal wees. Indien moontlik,
konsulteer met hulle om die vereistes/funksionaliteit van die program te bepaal.
• Te bepaal HOE jy te werk sal gaan om die probleem op te los en om die besonderhede te
beplan
• 'n Plan op te stel wat 'n hoëvlakoorsig gee van die konstruksie van die oplossing met
behulp van verklarende pseudokode/diagramme (of geskikte alternatiewe). Die plan moet
die hoofblokke van die voorgestelde oplossing toon.
• 'n Algehele ontwerp te spesifiseer en te dokumenteer wat aan die vereistes voldoen, deur
gebruik te maak van 'n TVA-tabel as sagteware-ontwerpinstrument.
DEFINIEER DIE TAAK
Die doel is om 'n algehele beeld van wat die doel en omvang van die projek is te gee, maar nie
die besonderhede nie.
Skryf 'n kort beskrywing ( ongeveer 150 woorde) in jou eie woorde om die probleem/taak in breë
trekke te beskryf, asook hoe die projek die probleem gaan oplos. Met ander woorde, die
beskrywing moet aandui dat:
• Jy die vereistes van die taak verstaan
• Jou oplossing aan die vereistes sal voldoen
• Jou projek aan die vereistes/spesifikasies van die PAT voldoen
DOEN NAVORSING
Die doel is om basiese agtergrondinligting en feite oor die geïdentifiseerde taak en die aard van
die program wat jy ontwikkel, te versamel.
Jou navorsing moet jou help om:
• Die onderwerp/scenario te verstaan
• Duidelikheid te kry betreffende die tipe/aard van die program wat jy moet ontwikkel
• Waar moontlik, na bestaande oplossings te kyk en idees te versamel
• Te verstaan watter spesifieke tipe program geskik is vir die projek
Die uitkoms van die navorsing is 'n verslag (± 150 woorde/1 bladsy) wat byvoorbeeld aandui wat
'n program vir die probleem moontlik kan insluit, ooreenkomste, ontbrekende fasiliteite/kenmerke
en algemene werking/vloei van bestaande oplossings. Die verslag moet in duidelike,
ondubbelsinnige taal geskryf word.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 12 DBE/PAT 2018
NSS
DOEN ONTLEDING
Die doel is om
• 'n Duidelike verduideliking te gee van wat die probleem/taak is en wat die oplossing in
staat moes wees om te doen in terme van die behoefte van die gebruiker
(maatskappy)/taak en hulle gestelde doelwitte.
• 'n Analise te gee van hoe die stelsel gebruik gaan word
• Bepaal wie die stelsel gaan gebruik, voornemende gebruiker(s), asook die
gebruikerbehoeftes en aanvaarbare beperkings identifiseer.
BASIESE OPLOSSINGSONTWERP
Gebruik 'n diagram/illustrasie om die vloei van die PAT vanaf die begin na die einde aan te dui.
Die diagram moet die gebruik van tabeloortjies/vorms, navigasie en enige ander merkbare
aspekte van die ontwerp illustreer.
Gebruik 'n TVA-diagram as 'n sagteware-ontwerpinstrument om die logiese programvloei en
navigasie tussen skerms duidelik te ontwerp en aan te dui.
Die doel is om:
• Te bepaal hoe jy te werk sal gaan om die probleem om te los en die besonderhede te
beplan.
• Die plan te produseer wat 'n hoëvlak-oorsig toon van hoe die oplossing saamgestel gaan
word, deur gebruik te maak van verduidelikende/geannoteerde pseudokode/diagramme
(of toepaslike alternatiewe). Die plan moet die hoofblokke binne die voorgestelde
oplossing toon.
• 'n Algehele ontwerp te spesifiseer en te dokumenteer wat aan die vereistes voldoen, deur
gebruik te maak van 'n TVA-tabel.
DATAWOORDEBOEK
Ontwerp 'n databasis wat as databron dien en wat data kan voorsien wat deur wiskundige/
statistiese prosesse, met behulp van programkode, gemanipuleer/gejtransformeer kan word.
Dui die velde, veldtipes en primêre sleutel duidelik aan.
Beskryf die rol van die databasis in die program.
Die Delphi-program moet die inhoud van die databasistabel kan manipuleer, bv. rekords bywerk/
verander/skrap/byvoeg, resultate van navrae voorsien, verslae as 'n produk van
verwerking/manipulering van data, voorsien, ens.
Beplan en ontwerp ander datastrukture wat gebruik gaan word. Dit sluit spesifieke objekte,
skikkings en tekslêers in. Dui duidelik aan hoe en waar hierdie datastrukture gebruik gaan word.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 13 DBE/PAT 2018
NSS
DATAVASLEGGING (TOEVOER)
Ontwerp 'n GGK met inagneming van goeie rekenaar-mens-koppelvlak (MRI)-beginsels wat ook
verhoed dat foute voorkom as gevolg van ongeldige toevoer en wat die hoeveelheid inligting wat
'n gebruiker moet toevoer, tot die minimum beperk.
Gebruik MRI-ontwerpbeginsels en ontwerp 'n GGK wat die volgende in ag neem:
• Die gebruiker – tipe en konteks
• Gebruiker se vereistes/behoeftes, bruikbaarheid ('usability')
• Dialoog – moet toepaslik, eenvoudig en duidelik wees
• Gebruik en aanbieding van ikone – gepaste keuses, goed geplaas met duidelike doel
• Kleur – gebruik van kleur en kleurkombinasies
• Terugvoering – netjies, duidelik en goed aangebied
• Nuttige foutboodskappe
• Uitgange – duidelik gemerk, korrek geplaas
• Kortpadsleutels
• Vloei van inligting op die skerm – bo na onder en links na regs
• Toepaslike plasing en spasiëring van komponente op die skerm
Voorsien voorbeelde van beplande datavaslegging en datatoevoer-ontwerp (prototipe
skermkopieë mag gebruik word, maar moet beskrywende notas bevat) en van beplande, geldige
afvoer-ontwerp.
Beplan en ontwerp hoe datavalidering en foutsporing vir alle toepaslike komponente hanteer sal
word.
DATAVERWERKING
Identifiseer en maak 'n lys van die verwerking wat gedoen moet word. Ontwerp die nodige
algoritmes om die verlangde verwerking te doen.
Voorsien:
• 'n Gedetailleerde lys van alle verwerking wat gedoen moet word
• Algoritmes/Metodes wat gebruik gaan word om die verlangde verwerking te doen. Dit kan
die volgende insluit:
o Spesifieke formules en/of funksies wat gebruik gaan word
o Pseudokode-oplossings en diagramme
DATA-AFVOER
Identifiseer en maak 'n lys van die afvoer wat benodig gaan word. Selekteer/Ontwerp die nodige
afvoerkomponente en hoe die afvoer geformateer moet word.
Voorsien:
• 'n Gedetailleerde lys van alle vereiste afvoer
• Afvoerkomponente wat gebruik gaan word en hoe die afvoer geformateer gaan word
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 14 DBE/PAT 2018
NSS
LEWER IN
Sodra jy Fase 1 van die projek voltooi het, moet jy 'n gedetailleerde verslag van die volgende
inlewer:
• Probleemidentifisering
• Navorsing/Ondersoek van die onderwerp/scenario/(potensiële) gebruikers om feite
betreffende die aard/funksionaliteit van die program wat jy beplan om te ontwikkel, in te
win.
Dit moet bewyse van navorsing insluit met duidelike verwysings.
• 'n Gedetailleerde taakdefinisie wat die volgende aandui:
o WAT die stelsel sal doen
o HOE die stelsel gebruik sal word
o WIE die stelsel sal gebruik
• Basiese ontwerp – vloeidiagram
• Datawoordeboek – insluitend gedetailleerde databasisontwerp
• GGK-ontwerp
• TVA
o Datavaslegging – wat toegevoer sal word, validerings- en foutsporingstegnieke
o Dataverwerking – wat verwerk sal word, hoe dit verwerk sal word
o Afvoer – afvoer benodig, komponente en formaat van afvoer
LET WEL: Jou verslag moet NIE wees dat jy 'n Delphi-program moet skryf wat gebruikers-
vriendelik moet wees en 'n databasis insluit NIE. Hierdie is voor-die-hand-liggende
vereistes. Jy moet fokus op die EEN spesifieke probleem wat jy gekies het.
Sluit ook jou egtheidsverklaring vir Fase 1 in (Bylae A).
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 15 DBE/PAT 2018
NSS
Instruksies vir Fase 2
Die doel is om jou ontwerp te implementeer deur van geskikte programmatuur (programmeertaal,
databasis-programmatuur, GOO ('IDE'), ens.) en tegnieke gebruik te maak om 'n oplossing vir die
probleem te kodeer.
Nadat jou projek voltooi is, moet jy die program demonstreer en vrae oor die proses en die kode
beantwoord.
ONTWIKKEL DIE DATABASIS
Implementeer die ontwerp en skep die databasis deur toepaslike tegnieke te gebruik.
Maak seker dat die databasis korrek met die program koppel en met die program integreer sodat
daar betekenisvolle en effektiewe wisselwerking tussen die program en die databasis plaasvind,
op 'n wyse wat die oplossing ondersteun.
ONTWIKKEL DIE GGK ('GUI')
Implementeer die ontwerp deur die GGK(s) te ontwikkel. Gebruik toepaslike komponente wat die
gebruiker se gebruik en navigasie vergemaklik. Die gebruiker moet 'n aangename ervaring hê
wanneer hy/sy die program gebruik.
SKRYF DIE KODE
Gebruik die beplanningsdokumente van Fase 1 en skryf die kode vir al die eenhede/dele.
Gebruik goeie programmeringstegnieke en -strukture.
Implementeer effektiewe algoritmes en goeie defensiewe programmeringstegnieke om 'n robuuste
program te verseker.
Dokumenteer die kode sodat ander mense in staat sal wees om die program te interpreteer en sal
verstaan wat individuele stukke kode doen.
Die databasis moet in die program ingebed word.
TOETS DIE PROGRAM/STELSEL
Voer toetse uit om die volgende te bepaal:
• Die funksionaliteit van die program/stelsel – om te bevestig dat die program/stelsel aan die
stelselvereistes voldoen (gebruikeraanvaardingstoetse)
• Of eenhede met kode (enkelfunksies, prosedures, koppelvlak(ke), ens. – een kenmerk op
'n slag) korrek werk (eenheidstoetsing).
Toets die program/stelsel deur duidelik gedefinieerde tipiese data, foutiewe data en grensdata
(ekstreme/uiterstes) te gebruik.
Vergelyk die toetsresultate met die verwagte resultate om sukses of mislukking te bepaal.
Ontfout waar nodig.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 16 DBE/PAT 2018
NSS
DOKUMENTEER DIE PROGRAM
Gebruik enige geskikte fasiliteit van die programmeringstaal en skryf projeknotas wat vir die
gebruiker toeganklik is om die gebruiker se gebruik van/interaksie met die program te verduidelik.
Die notas moet ook enige programfoute of probleme wat aan jou bekend is, beskryf.
Voeg kommentaar in om dele van die kode te verduidelik.
LEWER IN
Wanneer jy Fase 2 voltooi het, handig die volgende in:
• Die voltooide Delphi-projek, insluitend die kommentaar en projeknotas.
• Die egtheidsverklaring vir Fase 2 (Bylae A)
ONDERHOUD
Demonstreer die program vir evaluering.
Riglyne vir die demonstrasie van die projek:
• Die onderwyser sal datums en tye vir die demonstrasies skeduleer. Ongeveer 15 minute sal
per projek toegelaat word.
• Jy moet alle dokumentasie voor die demonstrasie inlewer – ten minste een week vooraf.
• Die demonstrasie moet elektronies op 'n rekenaar gedoen word.
• Vir evalueringsdoeleindes moet jy jou rekenaarprogram uitvoer en al die kenmerke van die
program aan jou onderwyser wys.
• Die onderwyser kan van jou verwag om toetsprosedures uit te voer om seker te maak dat die
hele program reg werk.
• Die onderwyser mag tydens die demonstrasie die nasienblad vir Fase 3 as 'n riglyn gebruik
en punte dienooreenkomstig toeken.
• As deel van die demonstrasie sal die onderwyser lukraak dele van die programkode in die
projek identifiseer en jou vra om die doel en werking daarvan te verduidelik. Dit word gedoen
om seker te maak dat jy die kode self geskryf het. 'n Soortgelyke prosedure sal tydens
moderering gevolg word. Indien jy nie die kode wat in die projek gebruik is, kan verduidelik
nie, kan geen punte vir die projek toegeken word nie.
• Jy moet die elektroniese kopie van die projek wat jy gedemonstreer het, inlewer. Die
onderwyser sal hierdie kopie gebruik om enige uitstaande punte toe te ken om sodoende die
punt te finaliseer.
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 17 DBE/PAT 2018
NSS
Assesseringsinstrumente
Fase 1 – Analisering en Ontwerp Naam van leerder:
Ondersoek: 4 3 2 1 0
Geen duidelike
Duidelike beskrywing van die Aanvaarbare beskrywing van die Beperkte beskrywing van die Swak beskrywing van
Probleem-identifikasie
probleem/taak. probleem/taak. probleem/taak. die probleem/taak.
probleem/taak 4
gedefinieer nie
Deeglike navorsing gedoen. Groot hoeveelheid navorsing
gedoen maar met beperkte Navorsing is gedoen, maar nie Geen
Navorsing is relevant Beperkte navorsing
Rapporteer navorsing bewys van eie navorsing en/of altyd relevant nie. navorsing/verwysings 4
Bewys van eie navorsing en/of en/of verwysing.
ten minste 2 verwysings Beperkte verwysing/bewyse ingesluit nie
ten minste 3 verwysings
Probleemanalise/ 4 3 2 1 0
-definisie
Onvolledige
Duidelike beskrywing wat alle Duidelike beskrywing met geringe Volledige beskrywing, maar nie Verkeerd, irrelevant of
WAT sal die stelsel doen
besonderhede dek besonderhede wat ontbreek altyd duidelik nie
beskrywing met
nie beskryf nie
4
beperkte gebruik
Onvolledige Verkeerd, irrelevant of
Duidelike beskrywing wat alle Duidelike beskrywing met geringe Volledige beskrywing, maar nie
HOE sal die stelsel gebruik word
besonderhede dek besonderhede wat ontbreek altyd duidelik nie
beskrywing met nie beskryf nie 4
beperkte gebruik
Onvolledige Verkeerd, irrelevant of
Duidelike beskrywing wat alle Duidelike beskrywing met geringe Volledige beskrywing, maar nie
WIE sal die stelsel gebruik
besonderhede dek besonderhede wat ontbreek altyd duidelik nie
beskrywing met nie beskryf nie 4
beperkte gebruik
BASIESE ONTWERP 4 3 2 1 0
Navigasie/Beskrywing 'n Uitstekende poging om die 'n Goeie poging om die volgorde 'n Bevredigende poging om die 'n Swak poging om die Geen diagram OF
volgorde van al die stappe en van al die stappe en uitvoer van volgorde van al die stappe en volgorde van die die verkeerde, irrelevante of
'n Diagrammatiese voorstelling uitvoer van prosesse wat lei tot prosesse wat lei tot die oplossing, uitvoer van prosesse wat lei tot stappe en uitvoer van nie geskik vir die
van die ontwerp en vloei van die die oplossing te wys sonder te wys. Geen tekortkominge. die oplossing, te wys. Het prosesse wat lei tot toepassing.
PAT enige tekortkominge. tekortkominge. die oplossing te wys.
DATAWOODEBOEK 4 3 2 1 0
'n Verskeidenheid datastrukture 'n Verskeidenheid datastrukture Datastrukture sluit nie slegs Definisie dek basiese Geen of swak definisie
Keuse van datastrukture:
wat almal bydra tot die oplossing maar is nie altyd die beste toepaslike veranderlikes in nie, veranderlikes met van datastrukture wat
Skikkings, tekslêers, veranderlikes,
ens.
en duidelik gedefinieer is. oplossing vir die probleem nie of maar ook ander strukture soos toepaslike tipes wat gebruik word 4
nie duidelik gedefinieer nie tekslêers en skikkings. nodig is vir die
(Hoe data gestoor word)
oplossing
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 18 DBE/PAT 2018
NSS
Databasisontwerp Voldoen aan alle databasis- Goeie databasisontwerp met Gemiddelde ontwerp met Databasisontwerp Geen databasis nie of
• Alle velde is relevant ontwerpvereistes minimale tekortkominge verskeie tekortkominge gedoen, maar met verkeerd of irrelevant
• Tipe en grootte van velde goed beperkte waarde 4
gekies
Gevorderde databasisontwerp 'n Goedontwerpte relasionele 'n Relasionele databasis wat 'n Relasionele databasis met 'n Swak poging om die Geen relasionele
• Relasioneel databasis wat reg genormaliseer reg genormaliseer is met meer as een veld wat nie reg databasis te normaliseer databasis nie.
• Genormaliseer is. minimale tekortkominge. is nie. 4
Databasis is nie
genormaliseer nie.
GGK-ONTWERP 4 3 2 1 0
□ Ontwerp geskik vir program se Goeie GGK-ontwerp, bevat byna Bevredigende GGK-ontwerp, Beperkte GGK-ontwerp, bevat Swak GGK-ontwerp, GKK is nie funksioneel
doel al (ten minste 5) van die bevat die meeste (ten minste slegs 50% (ten minste 3) van bevat minder as 50% nie of ondersteun nie die
□ Toepaslike komponente beginsels vir alle koppelvlakke, 4) van die beginsels vir alle die beginsels vir alle (minder as 3) van die voorgestelde gebruik nie
□ Gemak van gebruik, logiese vloei koppelvlakke, bv. beginsels vir alle 4
bv. datavaslegging, afvoer, koppelvlakke, bv.
□ Duidelik gemerkte navigasie navigasie datavaslegging, afvoer, datavaslegging, afvoer, koppelvlakke.
• Vriendelike dialoog/Hulp navigasie. navigasie
Programontwerpinstrument: TVA
DATATOEVOER 4 3 2 1 0
Toevoerdata Duidelike beskrywings van alle Geringe tekortkominge in die Beperkte beskrywing. Meer as Swak beskrywing. Die Toevoervereistes is nie
(Watter toevoer sal voorsien toevoer in terme van die data beskrywing van al die toevoer twee toevoere nie duidelik meeste toevoere is nie beskryf nie, is verkeerd
word) wat gestoor sal word, bronne en in terme van data wat gestoor beskryf is nie. duidelik beskryf nie. of irrelevant.
formaat van toevoer. sal word, bronne en formaat 4
Formaat van toevoer en bronne van toevoer
(Hoe sal toevoer gestoor word)
Duidelike beskrywing van Tegnieke om te verseker dat Validering en/of foutsporing Validering en/of Geen poging tot
Validering/Foutsporing
toepaslike en effektiewe slegs geldige data ingevoer beperk en soms foutsporing swak beskryf validering aangewend
• Validering en/of foutsporing vir
relevante toevoer
tegnieke om te verseker dat word, is meestal toepaslik en ontoepaslik/nie betekenisvol of ontoepaslik/nie nie. 4
slegs geldige data ingevoer effektief nie betekenisvol nie
• Geassosieerde foutboodskappe
word
DATAVERWERKING 4 3 2 1 0
Noem duidelik alle Een of twee Die meeste Baie Die meeste
WATTER verwerking gedoen gaan verwerking/manipulasie wat verwerking/manipulasie nie verwerking/manipulasie verwerking/manipulasie verwerking/manipulasie
word benodig sal word, korrek gelys nie korrek genoem. Beperkte nie duidelik gelys nie is nie genoem nie
4
besonderhede
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 19 DBE/PAT 2018
NSS
Duidelike beskrywing hoe alle Een of twee Sommige verwerking/ Baie verwerking/ Verwerking/manipulasie
HOE verwerking bestuur gaan word
(algoritmes, formules, ens.)
verwerking/ manipulasie gedoen verwerking/manipulasie nie manipulasie nie duidelik manipulasie nie duidelik nie beskryf nie, verkeerd 4
moet word duidelik beskryf nie beskryf nie. Meestal korrek beskryf nie. Baie foute of irrelevant
DATA-AFVOER 4 3 2 1 0
Afvoerdata Duidelike beskrywings van alle Geringe tekortkominge in Beperkte beskrywings. Meer Swak beskrywings. Die Afvoervereistes nie
(Watter afvoer voorsien sal word) afvoer in terme van data wat beskrywings. Een of twee as een afvoer nie duidelik meeste afvoere nie beskryf nie, verkeerd of
voorsien sal word en hoe bronne afvoere nie duidelik beskryf beskryf nie. duidelik beskryf nie. irrelevant. 4
Formaat van afvoer van afvoer gebruik en nie.
(Hoe afvoer aangebied sal word) geformatteer sal word.
Totaal: 60
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 20 DBE/PAT 2018
NSS
Fase 2 Kodering: Leerder se naam:
DATABASISONTWERP 4 3 2 1 0
Databasisontwerp korrek Databasisontwerp korrek Ten minste twee tabelle Gebruik van toepaslike Heeltemal
geïmplementeer met ten minste geïmplementeer met ten minste gebruik, maar databasis- databasis ontoepaslik of
twee relasionele tabelle, geskikte twee tabelle, geskikte velde, ontwerp nie behoorlik Een tabel verkeerd of nie
velde, datatipes en -groottes. datatipes en -groottes. geïmplementeer nie. Foute gebruik nie
Implementering van Min toepaslike velde, data-
Groot/Voldoende volume data Beperkte volume data gebruik. in velde, datatipes en – 4
Databasisontwerp tipes en -groottes
gebruik. groottes nie alles geskik nie
OF
Klein hoeveelhede data
gebruik
GGK-ontwerp 4 3 2 1 0
Gemak van gebruik/HCI-beginsels Uitstekend – al vier aspekte is Goed – een aspek is weggelaat Bevredigend – twee aspekte Beperk – meer as twee Swak GGK-ontwerp.
• Uitstekende uitleg en gedek en is reg gebruik. of nie reg gebruik nie. weggelaat of nie reg gebruik aspekte is weggelaat of nie Min/geen aandag is
kommunikasie (skermwenke, nie. goed gebruik nie. aan HCL-beginsels
terugvoering, hulp, ensovoorts) gegee nie.
• Mees geskikte komponente
• Leesbare/Relevante
4
toevoer/afvoer
• Uitstekende gebruik van effekte/
kleur/ikone/kortpaaie/
gereedskapwenkteks, ensovoorts
DATASTRUKTURE 4 3 2 1 0
'n Verskeidenheid geskikte tipes 'n Verskeidenheid tipes Beperkte verskeidenheid Swak verskeidenheid tipes. Glad nie geskik nie of
veranderlikes, regte gebruik van veranderlikes, gebruik van lokale veranderlikes en gebruik van Verkeerde gebruik van lokale verkeerde gebruik
lokale en globale veranderlikes, en globale veranderlikes, keuse, lokale en globale en globale veranderlikes.
Veranderlikes wat gebruik is
regte benamingkonvensie van gebruik en benamingkonvensie veranderlikes EN/OF swak Swak benaming van
4
veranderlikes en komponente van veranderlikes nie altyd benaming van veranderlikes. veranderlikes.
gepas nie.
Ten minste twee datastrukture (bv. Ten minste twee datastrukture Ten minste een datastruktuur Ten minste een datastruktuur Heeltemal
Datastrukture wat gebruik is skikking en tekslêer) korrek en (bv. skikking en tekslêer) met (bv. skikking of tekslêer) (bv. skikking of tekslêer) ontoepaslik of
toepaslik gebruik geringe tekortkominge gebruik korrek en toepaslik gebruik gebruik maar nie altyd korrek verkeerd of nie
4
(Gebruiksgedefinieer uitsluitend DB)
of toepaslik nie gebruik nie
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 21 DBE/PAT 2018
NSS
TOEVOER 4 3 2 1 0
'n Verskeidenheid Verskillende meganismes is Beperkte verskeidenheid Beperkte verskeidenheid Heeltemal
Toevoerdata toevoermeganismes is gebruik. gebruik, nie altyd die mees toevoermeganismes is toevoermeganismes is ontoepaslik of
(Meganismes/komponente, tipe, Mees gepaste tipe, formaat en gepaste tipe, formaat of gebruik, dikwels nie die gebruik, meestal nie die oneffektief 4
formaat ens.) komponente is gebruik. komponente nie. mees gepaste tipe, formaat mees gepaste tipe, formaat
of komponente nie. of komponente nie.
Uitgebreide validering/foutsporing 'n Verskeidenheid validering/ Beperkte validering/ Validering/foutsporing swak Geen poging tot
vir toepaslike toevoer foutsporing vir toepaslike foutsporing beskryf of ontoepaslik/nie validering
Duidelike, toepaslike fout- toevoer Foutboodskappe en uit- betekenisvol nie aangewend nie
Validering/Foutsporing boodskappe en uit- Meestal duidelike, toepaslike sonderingshanterings- 4
sonderingshanterings-meganismes foutboodskappe en uit- meganismes soms ontoe-
sonderingshanterings- paslik/nie betekenisvol nie
meganismes
VERWERKING 4 3 2 1 0
Alle oplossingsalgoritmes is Toepaslike oplossings- Die meeste Oplossingsalgoritmes is Heeltemal
toepaslik, werk korrek en voldoen algoritmes wat korrek werk maar oplossingsalgoritmes is meestal onvoldoende of onvoldoende of werk
Korrektheid van
algoritmes/Prosessering
aan al die verwerkingsvereistes een verwerkingsvereiste nie toepaslik, werk korrek en werk meestal nie korrek nie nie korrek nie 4
vervul nie voldoen aan die meeste van of verwerkingsvereistes nie
die verwerkingsvereistes vervul nie.
Alle algoritmes is die effektiefste Die meeste algoritmes is die Beperkte effektiwiteit van Swak effektiwiteit van Heeltemal
oplossing. effektiefste oplossing. algoritmes. algoritmes. onvoldoende of werk
Algoritmes gebruik goeie Algoritmes gebruik aanvaar-bare Min algoritmes gebruik goeie Algoritmes gebruik nie goeie nie korrek nie
Effektiwiteit van algoritmes programmeringstegnieke programmeringstegnieke programmeringstegnieke programmeringstegnieke nie 4
Effektiewe, modulêre ontwerp met Beperkte modulêre ontwerp met Swak modulêre ontwerp met Poging aangewend om eie
korrekte gebruik van eie funksies korrekte gebruik van eie beperkte gebruik van eie funksies en prosedures te
en prosedures. funksies en prosedures. funksies en prosedures. gebruik.
• Betekenisvolle, uitstekende • Goeie uitleg en toepaslike • Bevredigende uitleg en • 'n Poging is aangewend • Geen poging is
Gebruik van kreatiewe/ uitleg en plasings. plasings. plasings. met groot tekortkominge. aangewend nie.
komplekse kode om 'n • Werk reg, voeg waarde by die • Werk, maar kan verbeter • Werk met geringe 4
grafiek/kaart of “timer” te skep oplossing. word. tekortkominge.
• Relevant en toepaslik. • Relevant en toepaslik. • Relevant en toepaslik
AFVOER 4 3 2 1 0
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 22 DBE/PAT 2018
NSS
In alle gevalle: In alle gevalle: In die meeste gevalle: In sommige gevalle: Geen afvoer of nie
• Uitstekende afvoer, goed • Mees toepaslike afvoer, • Toepaslike afvoer. • Afvoer moeilik om te lees leesbaar nie
geformatteer/leesbaar/ goed geformatteer/ • Bevredigende uitleg. • Inkonsekwente uitleg
Afvoer gestruktureerd, leesbaar/gestruktureerd 4
byvoorbeeld opskrifte op maar met geringe
die volgende bladsy/skerm tekortkominge in een geval
waar van toepassing. • Goeie uitleg.
• Uitstekende uitleg
Databasis – Hoëvlaktaal-
interaksie
4 3 2 1 0
Uitstekende gebruik van Goeie gebruik van kode- Voldoende gebruik van kode- Beperkte gebruik van kode- Heeltemal onvoldoende of
kodekonstrukte vir beskouing konstrukte vir beskouing en konstrukte vir beskouing en konstrukte vir beskouing en werk nie korrek nie
en navigasie van data navigasie van data navigasie van data navigasie van data
Effektiewe gebruik van
data-navrae Goeie gebruik van kode om te Voldoende gebruik van kode Beperkte gebruik van kode om Min gebruik van kode om te 4
filter/sorteer/soek wanneer om te filter/sorteer/soek te filter/sorteer/soek wanneer filter/sorteer/soek wanneer
data geselekteer word wanneer data geselekteer data geselekteer word. data geselekteer word.
word.
Uitstekende verwerking/data- Goeie verwerking/data- Voldoende verwerking/data- Beperkte verwerking/data- Heeltemal onvoldoende of
transformasie transformasie transformasie transformasie nie gedoen nie
Uitstekende formatering van Goeie gebruik van berekende Beperkte formatering van Geen berekende waardes
Kompleksiteit van data- berekende velde velde berekende velde Geen komplekse navrae
navrae
4
Verskeidenheid van 'n Verskeidenheid komplekse Min komplekse navrae
komplekse navrae, insluitend navrae
die gebruik van verwant-
skappe tussen tabelle
Gebruik alle datainstand- Gebruik alle data-instand- Gebruik alle data-instand- Gebruik sommige data- Heeltemal onvoldoende of
houdingsaksies houdingsaksies houdingsaksies instand-houdingsaksies nie gedoen nie
Data-instandhouding –
Alle aksies korrek gebruik Alle aksies korrek gebruik Alle aksies korrek gebruik Nie alle aksies korrek gebruik
invoeg/bywerk/ skrap van
nie.
4
rekords Alle toepassings dra by tot 'n Sommige toepassing dra nie Die meeste toepassings dra
funksionele stelsel by tot 'n funksionele stelsel nie by tot 'n funksionele stelsel. Toepassings dra nie by tot 'n
funksionele stelsel nie
Databasis - SQL 4 3 2 1 0
Uitstekende gebruik van 'n Goeie gebruik van SQL- Voldoende gebruik van SQL- Beperkte gebruik van SQL- Heeltemal onvoldoende
Effektiewe gebruik van verskeidenheid SQL-stellings stellings om te stellings om te stellings om te gebruik van SQL-stellings
SQL met navrae. om te filtreer/sorteer/soek met filtreer/sorteer/soek met filtreer/sorteer/soek met filtreer/sorteer/soek met of dit werk nie reg nie.
4
selektering van data. selektering van data. selektering van data. selektering van data.
Kompleksiteit van SQL- Uitstekende gebruik van Goeie gebruik van Voldoende gebruik van Beperkte gebruik van Heeltemal onvoldoende of 4
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 23 DBE/PAT 2018
NSS
interaksie verwerking/transformering van verwerking/transformering van verwerking/transformering van verwerking/transformering van nie gedoen nie.
data. Uitstekende gebruik van data. Goeie gebruik van data. Beperkte gebruik van data. Swak gebruik van
formattering van berekende formattering van berekende formattering van berekende formattering van berekende
velde. velde. velde. velde.
'n Verskeidenheid komplekse 'n Verskeidenheid komplekse Min komplekse navrae. Geen komplekse navrae.
navrae, insluitende die gebruik navrae.
van verwantskappe tussen
tabelle.
Gebruik al die data- Gebruik al die Gebruik al die data- Gebruik sommige van die Heeltemal onvoldoende of
Instandhouding van data - instandhoudingsaksies. datainstandhoudingsaksies. instandhoudingsaksies. datainstandhoudingsaksies. nie gedoen nie.
Invoeg/Opdateer/ Al die aksies is reg gebruik. Al die aksies is reg gebruik. Al die aksies is reg gebruik. Al die aksies is nie reg gebruik
Verwyder van rekords Al die toepassings dra by tot 'n Sommige van die toepassings Die meeste van die nie.
4
deur SQL te gebruik funksionele stelsel. dra nie by tot 'n funksionele toepassings dra nie by tot 'n Toepassings dra nie by tot 'n
stelsel nie. funksionele stelsel nie. funksionele stelsel nie.
Dokumentasie 4 3 2 1 0
Kode het duidelike notas om Kode het duidelike notas om Kode het duidelike notas om Kode het notas om sekere Geen kommentaar of
alle dele te verduidelik. alle dele te verduidelik. meeste nodigste dele te dele te verduidelik. projeknotas nie
Verduideliking toon Verduideliking toon goeie verduidelik. Verduideliking toon min insig.
Kommentaar/Notas uitstekende insig. insig. Verduideliking toon 'n mate Onvoldoende projeknotas is
(Verduideliking van program Uitgebreide programnotas Projeknotas is gebruik en is van insig. gebruik 4
en kode) ingesluit en van 'n uitstekende van baie goeie kwaliteit Projeknotas is gebruik en is
standaard. van gemiddelde kwaliteit.
Verduidelik duidelik hoe die
program werk
Algeheel 4 3 2 1 0
Oorskry vereistes in Fase 1 Voldoen aan die vereistes Voldoen aan meeste van die Voldoen slegs aan sommige Voldoen nie aan minimum
gestel. soos gestel in Fase 1. vereistes, maar sommige vereistes vereistes nie
Omvattende program Minder omvattend funksioneer nie goed nie Basiese program Minder as basies
Voldoen die program aan
die vereistes? Alle elemente funksioneer Alle elemente funksioneer Slegs sommige program- Basiese reikwydte Beperkte reikwydte 4
soos gespesifiseer. soos gespesifiseer. elemente funksioneer soos
Baie beperkte insig
gespesifiseer in Fase 1.
Toon insig in alle aspekte Toon insig in meeste aspekte
Toon insig in 1 of 2 aspekte
7
Totaal (implementering):
2
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Inligtingstegnologie
Downloaded from hlayiso.com 24 DBE/PAT 2018
NSS
Assesseringsopsomming
Maksimum
Fase Fokus Punt behaal
Punt
Fase 1 Analise en Ontwerp 60
Fase 2 Kodering en Implementering 72
Algemeen Finale produk en indruk 18
Totaal 150
Finale punt
Egtheidsverklaring
Ek verklaar hiermee dat die werk wat geassesseer is alleenlik die werk van die betrokke leerder is (behalwe waar daar duidelike erkenning en
rekord is van enige substantiewe raad/bystand wat aan die leerder gebied is) en dat dit onder toesig/beheerde omstandighede gedoen is om
seker te maak dat geen plagiaat gepleeg is nie of die werk nie van iemand anders se werk gekopieer is nie of dat dit voorheen deur enige
ander persoon ingedien is nie.
Kommentaar/Terugvoering:
__________________________________________________________________________________________________________________________________________
__________________________________________________________________________________________________________________________________________
Onderwyser se naam: ___________________________________________ Onderwyser handtekening ______________________________
Datum: _________________________________________________
Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 25 DBE/PAT 2018
NSS
Bylae A – Egtheidsverklaring
Leerder se naam ID-nommer
Graad 12 Jaar 2018
Vak Inligtingstegnologie
Praktiese Assesseringstaak (PAT) Onderwyser
Ek verklaar hiermee dat die inhoud van hierdie assesseringstaak my eie, oorspronklike
werk is (behalwe waar daar duidelike erkenning en toepaslike verwysing na die werk van
ander is) en dat dit nie onwettig (deur plagiaat) bekom is, van iemand anders gekopieer
is, of voorheen vir assessering deur enige persoon ingedien is nie.
Lys van hulp wat ontvang is:
Aard van hulp Persoon wat hulp verleen het
_____________________________ ___ / ___ / 2018
HANDTEKENING VAN LEERDER DATUM
Kopiereg voorbehou
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 26 DBE/PAT 2018
NSS
Riglyne vir onderwysers om die leerders leiding te gee
Wat word daar van die leerders verwag om te doen en te lewer?
Daar word van die leerder verwag om onder toepaslike toesig die volgende te doen:
• Kies 'n area van belangstelling binne die gegewe onderwerp/scenario te kies
• Identifiseer die fokusarea wat ondersoek/nagevors moet word
• Beplan, doen navorsing en voer die projek uit
• Skryf 'n verslag vir 'n spesifieke gehoor
• Ontwikkel 'n sagtewareoplossing volgens die vereistes
• Lewer bewys van al die fases van die projek vir assessering
Hoe sal die leerders te werk gaan?
Die leerder sal:
• 'n Individuele projek beplan en voltooi deur 'n verskeidenheid programmering- en sagteware-
ingenieursvaardighede en -strategieë toe te pas om die doelwitte, soos in die PAT-vereistes
uiteengesit is, te bereik
• Vrae identifiseer om te vra
• Inligting uit 'n verskeidenheid bronne bekom, krities uitsoek en gebruik, data verwerk en
analiseer, dit binne verband toepas en insig toon met sinvolle aansluiting, verband en
kompleksiteit ten opsigte van die onderwerp en die vraag waarop gefokus word
• 'n Verskeidenheid vaardighede kies en gebruik, insluitend ontwerphulpmiddels en algoritmes,
probleme oplos, krities, kreatief en aanpasbaar besluite neem, om 'n sagteware-oplossing te
lewer
• Uitkomste evalueer, beide in verband met PAT-vereistes en eie leer en werkverrigting
• Toepaslike kommunikasievaardighede en media gebruik om bewyse in 'n gepaste formaat
aan te bied
Vaardighede wat vereis word
Die leerder moet in staat wees om:
• Navorsing oor die onderwerp te doen en bevindinge behoorlik te dokumenteer, insluitend
verwysings soos gespesifiseer in Fase 1 se nasienblad
• 'n Volledige analise van gebruikervereistes te doen wat 'n volledige beskrywing van die rol,
aktiwiteite, vereistes en beperkinge van ten minste TWEE verskillende gebruikers van die
beplande stelsel insluit
• Inligting bymekaar sit om by die inhoud en doel te pas
• Besluitneming- en probleemoplossingsvaardighede toe te pas
• Beplanning-, navorsing-, kritiese denke-, analise-, sintese-, evaluering- en
aanbiedingsvaardighede uit te brei
• Selfvertroue te ontwikkel in die toepassing van inhoud, programmering en sagteware-
ingenieurwese-beginsels en -tegnieke wat hulle bestudeer het
• Vaardighede skeppend te ontwikkel en toe te pas deur inisiatief en ondernemingsgees te
toon
• Raad en ondersteuning te vra, wanneer nodig
Kopiereg voorbehou
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 27 DBE/PAT 2018
NSS
Wat moet die leerder vooraf geleer word?
Voordat daar met die PAT begin word, moet die leerder die volgende geleer word:
• Programmeringskode, -beginsels en -tegnieke
• Sagteware-ingenieurswesebeginsels en -tegnieke, insluitend die gebruik van sagteware-
ontwerp
• Projekbestuurvaardighede, insluitend tyd-, hulpbron- en taakbestuur
• Die formaat en struktuur van aanvaarde vorme van navorsingsverslae, insluitend 'n uittreksel,
inleiding, bespreking met verwysings na alle bronne, gevolgtrekking, verwysings.
Wanpraktyk
Leerders mag NIE:
• Hulp/Leiding van ander kry sonder om erkenning aan hulle te gee nie (voltooi Bylae A vir
ELKE fase)
• Ander leerders toelaat om die programmeringkode van hulle projek te doen nie
• Werk inlewer wat nie hulle eie is nie
• Hulle PAT-werk aan ander leerders leen nie
• Ander leerders toelaat om toegang te kry tot, of gebruik te maak van, hulle eie werk nie (dit
beteken nie dat kandidate nie hulle boeke vir ander kandidate mag leen nie, maar kandidate
mag nie plagiaat met ander leerders se werk te pleeg nie)
• Werk insluit wat direk uit boeke, vanaf die Internet of uit ander bronne gekopieer is, sonder
om erkenning en dank te gee nie (dit mag nie 20% van die werk wat ingelewer word, oorskry
nie)
Hierdie handelinge kom neer op wanpraktyk, waarvoor straf toegepas sal word.
Indien wanpraktyk geïdentifiseer is, moet die assesseringsgesag in kennis gestel word en
besonderhede van enige werk wat nie die leerder se eie is nie, moet aangeteken word.
Leerder se verklaring van egtheid van die PAT
Vir elke fase voltooi leerders 'n verklaring (Bylae A) vir die werk wat tydens daardie spesifieke
fase gedoen is. Alle toepaslike raad/hulp wat aan die leerders gegee is, moet as deel van die fase
se dokumentasie aangeteken word.
.
Kopiereg voorbehou
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 28 DBE/PAT 2018
NSS
Rol van die onderwyser
Die onderwyser sal die inligtingsbestuur-inhoud, vaardighede en strategieë onderrig voor die
aanvang van die projek.
Die onderwyser sal die projek en leerders bestuur en toesig hou deur:
• 'n Aanvanklike beplanningsoorsig te doen om die onderwerp/scenario, vereistes,
doelstellings en ontwikkeling van die projek te bespreek.
• Vooraflees te fasiliteer om agtergrondinligting te verkry oor die onderwerp/scenario.
• Gereelde terugvoer aan leerders te gee, bv. oor hulle navorsing en analise.
• Die leerders se werk aan die einde van elke fase te assesseer, deur van die
gestandaardiseerde assesseringsinstrument gebruik te maak.
• Die leerder se assessering vir elke fase onderskryf deur die assesseringsinstrument te
onderteken, insluitend die finale verklaring dat die werk wat die leerder ingehandig het vir
assessering die leerder se eie is sonder enige hulp.
• Die algemene assessering te bevestig deur gebruik te maak van deurlopende waarneming
en terugvoering om 'n finale indruk te verkry aangaande onafhanklike werk, beplanning,
insig en probleemoplossing.
• Assessering te doen van leerders se werk deur enige standaardiserings- en interne
modereringsprosedures te volg wat vereis word.
• 'n Ondervragingsessie te hou ten einde vas te stel wat die leerder se begrip en insig van
sy/haar projek is.
Die onderwyser sal die potensiële projek (analise, ontwerp) assesseer ten opsigte van die
volgende kontrolelys.
• Is die fokusarea geskik vir die projek?
• Laat die fokus die leerder toe om hoërorde-konsepte en -vaardighede in die assesserings
doelstellings te ondersoek en toegang te verkry daartoe, bv. navorsing, analise,
beplanning, evaluasie, verduidelik en integreer eerder as blote beskrywing en vertelling?
• Is die fokusarea en voorgestelde aksie duidelik en gefokus op 'n kwessie wat binne die
tydsraamwerk bestuur kan word met die beskikbare tyd en hulpbronne?
• Dui die fokus en voorgestelde aksie aan dat die leerder in staat sal wees om die
onderwerp te ondersoek en na te vors, en om die aktiwiteit of taak onafhanklik uit te voer
binne toepaslike etiese en metodologiese riglyne?
• Is dit waarskynlik dat die leerder probleme sal ondervind om die taak en kwessies wat met
die fokus area geassosieer word, te verstaan?
Die onderwyser sal die PAT sertifiseer
• Die onderwyser moet op die assesseringsinstrument bevestig dat die werk wat assesseer
is slegs dié van die betrokke leerder is en dat dit uitgevoer is onder beheerde toestande
met toesighouding.
• Onderwyser moet die assesseringsinstrument vir elke fase teken.
Kopiereg voorbehou
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 29 DBE/PAT 2018
NSS
Toesig/Gekontroleerde toestande
Die PAT moet op so 'n wyse bestuur word dat dit moontlik is om te bevestig dat die werk wat
assesseer word alleenlik die werk van die betrokke leerder is.
Bestuur van die PAT
Die onderwyser moet sy/haar werkskedule beplan volgens die tyd wat toegeken is aan die PAT in
die KABV-dokument vir Inligtingstegnologie (onderrigplan vir Graad 12).
Daar is verskillende moontlike benaderings ten opsigte van die bestuur van die PAT:
Opsie 1:
• Die onderwyser kan 'n deel van die tyd op 'n weeklikse basis aan die PAT wy, terwyl daar
terselfdertyd met normale onderrig van die Graad 12-kurrikulum voortgegaan word in die
res van die week.
• Indien hy/sy die opsie kies, moet daar aan die einde van die eerste kwartaal met die PAT-
proses begin word.
Opsie 2:
• Die onderwyser kan 'n aaneenlopende tydperk aan die PAT wy, bv. die weke aan die
einde van die tweede kwartaal en die begin van die derde kwartaal.
Dit word aanbeveel dat die onderwyser leerders se onderwerpe/fokusareas aanteken wanneer
hulle met Fase 1 begin, om 'kitsprojekte' te voorkom wat waarskynlik nie die leerder se eie werk
sal wees nie.
Bewyse van assessering
Bewyse wat aangebied word vir assessering moet toon hoe die leerder die assesseringsdoelwitte
en -kriteria bereik het en moet beplanning, terugvoer en vordering met projek insluit.
Bewyse vir assessering sal die volgende insluit:
• Die projekproduk, insluitend die dokumentasie wat vir elke fase ingedien word.
• Die voltooide leerder-assesseringsinstrument (vir elke fase)
Kopiereg voorbehou
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 30 DBE/PAT 2018
NSS
Vereistes
(Nasionale Protokol vir Assessering Grade R – 12, Hoofstuk 3)
Praktiese Assesseringstaak-komponente moet:
• Uit assesseringstake bestaan wat die leerder se PAT-punt verteenwoordig soos beoog in
Hoofstuk 4 van die Kurrikulum- en Assesseringsbeleidstelling vir IT.
• 'n Punt insluit wat toegeken is vir elke assesseringstaak (fase) asook 'n gekonsolideerde
punt
• 'n Riglyn wees vir die assesseringskomponente soos gespesifiseer in Hoofstuk 4 van die
Kurrikulum- en Assesseringsbeleidstelling vir IT.
• Beskikbaar wees vir monitering en moderering.
• Geëvalueer word, gekontroleer word en gesertifiseer word deur die onderwyser voordat dit
voorgelê word as bewys van die leerder se prestasie.
Versuim
(Nasionale Protokol vir Assessering Grade R – 12, Hoofstuk 3)
Die afwesigheid van 'n PAT-punt vir IT, sonder 'n geldige rede, sal daartoe lei dat 'n leerder nie
resultate vir die vak ontvang nie.
Die leerder sal tot drie weke voor die aanvang van die jaareindeksamen gegun word om
uitstaande werk in te handig of aan te meld vir die PAT. Sou die leerder versuim om die uitstaande
PAT-vereistes te vervul, sal aan so 'n leerder nul (“0”) toegeken word vir die PAT-komponente wat
nie voltooi/ingehandig is nie.
In die geval dat 'n leerder nie voldoen aan die vereistes van die PAT nie, maar waar 'n geldige
rede gegee word:
• Mag hy/sy nog 'n geleentheid gegun word om geassesseer te word in die opgelegde take,
afhangend van die besluit van die Hoof van die assesseringsliggaam.
• Die leerder moet, binne drie weke voor die aanvang van die jaareindeksamen uitstaande
werk inhandig of aanmeld vir die PAT.
• Sou die leerder versuim om die uitstaande PAT-vereistes te vervul, sal die punte vir
hierdie PAT-komponente weggelaat word en die finale punt aangepas word vir
promosiedoeleindes in terme van take wat voltooi is.
LET WEL:
In die geval van IT is so 'n situasie nie baie waarskynlik nie (tensy 'n leerder se siekte oor 'n lang
tydperk sou strek) aangesien die PAT nie 'n eenmalige eksamen/taak is nie.
Geldige redes in hierdie konteks sluit die volgende in:
• Siekte, bevestig deur 'n geldige mediese sertifikaat, uitgereik deur 'n geregistreerde
mediese praktisyn
• Menslikheidsredes, wat insluit dood van 'n nabye familielid, bevestig deur 'n
doodsertifikaat
Kopiereg voorbehou
Downloaded from hlayiso.com
Inligtingstegnologie 31 DBE/PAT 2018
NSS
• Wanneer die leerder in 'n hofsitting moet verskyn, wat bevestig word deur geskrewe
bewyse
• Enige ander rede wat deur die Hoof van die assesseringsliggaam, of deur sy of haar
gevolmagtigde, as geldig aanvaar mag word
In die geval dat 'n leerder sou versuim om te voldoen aan die vereistes van die Praktiese
Assesseringstaak-vereistes van 'n spesifieke vak, en waar geldige redes verskaf word, moet die
bewyse van sodanige geldige redes ingesluit word by die bewyse van leerderprestasie.
Kopiereg voorbehou
Study this subject
Notes, quizzes and topic questions for Grade 12 Information Technology.
- Grade 12 Information Technology notes
CAPS revision notes with worked examples.
- Information Technology questions by topic
Past exam questions sorted by CAPS topic, with memos where available.
- All Grade 12 Information Technology past papers
Past papers by year, with memos where available.
- Grade 12 Practical assessment tasks
More Information Technology and other subjects in this collection.
Recommended for this subject
More papers and memos for this grade and subject.

Memorandum
Information Technology Grade 12 Eastern Cape Mock 2025 Memo

Question paper
Information Technology Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2025 QP

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 November 2024 NSC QP

Memorandum
Information Technology Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2023 Memo

Memorandum
Information Technology Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2023 Memo

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 NSC June 2023 Question Paper
Related documents

Memorandum
Information Technology Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2018 Memo

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2018 QP

Memorandum
Information Technology Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2022 Memo

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2022 QP

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2020 QP

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2020 QP
More from Grade 12 Information Technology

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
Information Technology Grade 12 P2 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 NSC November 2023 QP

Question paper
Information Technology Grade 12 P1 NSC November 2023 QP

Question paper