Skip to content

isiZulu FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2025 Question Paper

Question paperisiZulu FALGrade 12202530 pages

Grade 12 isiZulu FAL Paper 2 question paper from the NSC June Exam 2025, 30 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC June Exam 2025

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Confidential GRAAD 12 SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS/ NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS ISIZULU ULIMI LOKUQALA LOKWENGEZA (FAL) IPHEPHA LESIBILI (P2) NHLABA/NHLANGULANA 2025 AMAMAKI: 70 ISIKHATHI: Amahora ama-2½ Leli phepha linamakhasi angama-30. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 2 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential IMIYALELO KWABAHLOLWAYO R 1. Fundisisa kahle le miyalelo ngaphambi kokuba uphendule imibuzo. 2. Ungayifundi yonke imibuzo ekuleli phepha. Bheka OKUQUKETHWE ekhasini elilandelayo bese umaka izinombolo zemibuzo yezincwadi ozifundile kulo nyaka. Ngemuva kwalokho funda le mibuzo bese ukhetha imibuzo ezincwadini EZIMBILI ozophendula ngazo. 3. Leli phepha LINEZIQEPHU EZINE: ISIQEPHU A: Inoveli (35) ISIQEPHU B: Umdlalo (35) ISIQEPHU C: Izindaba ezimfishane (35) ISIQEPHU D: Izinkondlo (35) 4. Phendula imibuzo EMIBILI kuphela, kunoma yiziphi iziqephu ezimbili ezilandelayo (umbuzo OWODWA esiqeshini NGASINYE.) ISIQEPHU A: INOVELI Phendula umbuzo ngenoveli EYODWA oyifundile. ISIQEPHU B: UMDLALO Phendula umbuzo ngomdlalo OWODWA owufundile. ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE Phendula imibuzo ngazo ZOMBILI izindaba ezimfishane ezihlolwayo. ISIQEPHU D: IZINKONDLO Phendula imibuzo ngezinkondlo EZIMBILI ezibuziwe. 5. Sebenzisa uhlu lokubheka imibuzo ephenduliwe ('checklist') ukubheka ukuthi ukhethe ngendlela efanele yini. 6. Landela imiyalelo esekuqaleni kwesiqephu NGASINYE ngokucophelela. 7. Bhala izinombolo kahle njengoba zibhaliwe kuleli phepha lemibuzo. 8. Qala ISIQEPHU NGASINYE ekhasini ELISHA. 9. Indlela yokuhlela isikhathi encomekayo: Sebenzisa isikhathi esicishe sibe imizuzu engama-75 esiqeshini ngasinye. 10. Bhala ngobunono nangesandla esifundekayo. Nov Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 3 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential OKUQUKETHWE: Leli khasi lizokusiza ukukhetha imibuzo ofisa ukuyiphendula ngaphandle kokufunda yonke imibuzo. ISIQEPHU A: INOVELI Phendula noma yimuphi umbuzo OWODWA kulesi siqephu. IZINOMBOLO ZEMIBUZO AMAMAKI IKHASI 1. Ithemba Lami 35 5 2. Kusinda Kwehlela Endodeni 35 8 3. Umshado 35 11 ISIQEPHU B: UMDLALO Phendula noma yimuphi umbuzo OWODWA kulesi siqephu. 4. Ababulali Benyathi 35 14 5. Icala Kaliboli 35 17 6. Isiko Nelungelo 35 21 ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE Phendula imibuzo kuzona ZOMBILI izindaba ezimfishane ezihloliwe. 7.1 'Amathunzi Ezintaba' 17 24 7.2 'Ingcebo Yezicebi Nezimpofana' 18 25 ISIQEPHU D: IZINKONDLO Phendula imibuzo YOMIBILI kulesi siqephu. 8.1 'Sezibuya Inhlazane' 17 27 8.2 ' Nonkululeko' 18 28 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 4 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential Uhlu Lokubheka Imibuzo Ekhethiwe ('Checklist'): ISIQEPHU IZINOMBOLO IMIBUZO THIKHA UMBUZO ZEMIBUZO EPHENDULIWE OWUKHETHILE A: INOVELI 1–3 1 NOMA B: UMDLALO 4–6 1 NOMA C: IZINDABA 7 1 EZIMFISHANE NOMA D: IZINKONDLO 8 1 QAPHELA: Qiniseka ukuthi uphendule imibuzo eziqeshini EZIMBILI kuphela. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 5 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential ISIQEPHU A: INOVELI UMBUZO 1: ITHEMBA LAMI – LF Mathenjwa Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA A Ekufikeni kwakhe kwaNonkamfela kwafuneka ukuba ahambe ayoyazisa inyanga ukuthi usebuyile. Wayehlose nokuthi ngalolo suku aqedele nenkokhelo eyayisisilele, ezwe noma hleze kukhona inyanga eyayingafisa ukukuphawula. Nebala kusihlwa selithanda ukuphola ilanga, wanikela khona wayifumana iziphumulele endlini ibeke umancishana ide yehlisa ilanga lasemini kwazise kuyashisa kuleliya eligudla ugu. Ukushisa kwelanga 5 lakhona kufana nezulu lakhona elina unyaka wonke uze uyophela golokoqo. Kuyivela kancane ukuthola izimoba zakhona zichelelwa ngenkasa ngoba imvula khona yinsakavukela umchilo wesidwaba. Wezwakala eseluqanduqandu umfo kaMkhumane ekhuleka; 'Mankonofela owankonofela izifo zabafo nabafokazana, nsizw' endala eyacwil' esizibeni izinyanga ibhekene nenkosazana! Makhos' amakhulu!' 10 'Ngena mfo kaMkhumane sizwe ukuthi usiphathele ziphi ebaQulusini.' 'Hhiya baba, singaniphathela ziphi ngaphandle kwawo amahlalakhona lawa ezifo zethu?' 'Cha ubukeka uncibilikile Mkhumane, negazi liya ngokuya lihlambuluka. Kufanele uqikelele ukuyisebenzisa impela leya mithi engagcina ngikunikeze yona.' 15 'Kuyokwenzeka kanjalo baba Mbeje. Sengiphose ngalibala into ebekufanele ngiqale ngayo. Baba bengiphethe nanansi inkomo eyayisilele,' washo wawachaya amaphuphu ezikhova. 'Thatha lokhu ukwethule emakhosini. Konke okungena lapha akukhona okwami okwamakhosi. Ngingajeza nokujeza uma ngingakwenza okwami, ...' 20 1.1 Ngokwalesi siqeshana osifundile ngabe lezi zitatimende ezilandelayo ziyiqiniso noma azilona iqiniso? (Bhala inombolo yombuzo bese ubhala: iqiniso noma akulona iqiniso lapho kufanele khona.) 1.1.1 Ekufikeni kwakhe kwaMbeje kwafuneka ukuba uSandanezwe ahambe ayokwazisa uFohlela ukuthi usebuyile. (1) 1.1.2 Kubo kaSandanezwe kusebaQulusini. (1) 1.1.3 USandanezwe wakhokhela uNonkamfela imali eyayisilele ngalolu suku. (1) 1.1.4 Inkokhelo ebekwa nguSandanezwe kufanele ayethule kuFohlela. (1) 1.1.5 Kule ndawo yaseMacekane kunodedangendlale bamasimu kamoba. (1) 1.2 Ngokwale noveli uhlala kuphi uNokulindela? (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 6 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 1.3 Khetha impendulo efanele kulezi ezilandelayo: Isimo sokukhuluma esithi: Imvula khona yinsakavukela umchilo wesidwaba sisho ... A into eyenzeka zonke izinsuku. B into eyenzeka kanye ngonyaka. C ukugqoka into eyodwa njalo. D ukuchelela amasimu njalo ntambama. (1) 1.4 Yiziphi izinto EZIMBILI ezenza ukuthi uNonkamfela azame isu lokuxosha uSandanezwe emzini wakhe? (2) 1.5 Tomula ibinzana/umusho okulesi siqeshana ofakazela ukuthi inyanga yayibeke ukhamba phambi kwayo ngesikhathi kufika uSandanezwe. (1) 1.6 Chaza ukuthi laba balingiswa abalandelayo bangabantu abanjani ngokwezenzo zabo. Bhala amaphuzu AMABILI ngomlingiswa ngamunye. 1.6.1 UZondiwe (2) 1.6.2 UMaZikalala (2) 1.7 Ithini indikimba yale noveli? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) 1.8 Kwasehlisa kanjani isithunzi sikaZabalaza ukushaywa nguSandanezwe phambi kukaNokulindela? (2) 1.9 USandanezwe wayengathembekile kwezothando. Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2) KANYE ISIQESHANA B 'Kulungile baba, ngisazoke ngiyocela imoto yalaphaya kwaSiwela ukuba basisize khona namhlanje, hhayi kusasa.' Nebala umnumzane wakwaSiwela akazange aba lukhuni komakhelwane bakhe. Kwasukwa ngayo leyo ntambama kuphikelelwe kwaCeza. Kwathi kuqambe kuqeda nya ukuhlwa, yabe ima imoto egcekeni kwaMbuyisa. 'O! Sikhulekile baba Mbuyisa! SingabakwaMkhumane kwelasenhla ebaQulusini size ngokugula!' 5 Kwathuleka isikhashana, kwathi ngesikade lezwakala izwi eliyisihosho; 'Ngenani naye kuleya ndlu engezansi, umfana uzonilayela, ngiyeza khona manje.' Bahamba bayongena lapho umfana ebalayele khona. Wathi uma efika uMbuyazi wezwakala encinciza; 'Benihlaleleni nalo muntu esecishe wanifela nje? Niyambona ukuthi usengamathambo kanjani?' 10 'Besilokhu sizama baba kodwa kusho khona ukuthi ukufa akuzwa lutho.' 'Awuthi sibone-ke nsizwenye. Ake ukhumule sibone izimbilaphu ukuthi zinjani zona njengoba zonke izindlala zivuvukele nje. Anibheke imihlola madoda, nihlezi nomuntu izimbilaphu sezivuvuke kanjena. Buka nje lo muntu, ayisekho neyodwa indlala engavuvukile emzimbeni wakhe. Namanje mfana kusho ukuthi izimbiza obuzidla 15 zinamandla ngoba zikwazile ukubamba lezi zimbilaphu zingaqhumi esikhathini eside kangaka. Le nto iyilumbo elicushwa kumuntu wesifazane. Abanye balicupha ngalesi silwane okuthiwa yimbila bayixube nezinhlamvu zesihlahla esithile okuthi uma leso sihlahla sesiqhuma nazo ziqhume ...' Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 7 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 1.10 Ngubani owasiza umndeni kaSandanezwe ngemoto yokuya kwaCeza? (1) 1.11 Inyanga yathi licushwa kanjani ilumbo athakathwe ngalo uSandanezwe? (1) 1.12 Ngokubhekisa emgqeni wesi-9 kuya kowe-14, bhala imibuzo EMIBILI ebuzwa nguMbuyisa kulesi siqeshana osifundile. (2) 1.13 Fingqa ngamaphuzu AMABILI inkulumo kaMbuyisa kusuka emgqeni we-15 kuya kowe-19. (2) 1.14 Nikeza ubuhle nobubi bezenzo zomlingiswa onguNonkamfela kule noveli. Bhala iphuzu ELILODWA eliveza ubuhle neLILODWA eliveza ububi. (2) 1.15 Chaza ukuthi kungani sithi uSandanezwe ungumlingiswa omkhulu kule ndaba. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 1.16 Kungani kwaba yisenzo esihle ukuthi umnumzane abahlawulise kanzima oZabalaza ngokuthakatha uNokulindela? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2) 1.17 Umbhali wale noveli uphumelele ukusivezela kahle isifundo kule ndaba. Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMATHATHU. (3) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 8 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential UMBUZO 2: KUSINDA KWEHLELA ENDODENI – SJ Mchunu Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA C Ngelinye ilanga ubaba wagqoka ihembe lakhe lishwabene ngoba engenakulilungiselwa noma engenakunikwa insimbi alilungise. Kwala noma ethi ucela indodana yakhe ukuba imcelele umakoti amlungiselele, wathi usejahe emsebenzini yena. Uma ephumela ngaphandle abantu bayamangala ukubona uyise wabantu abagwilike kangaka, abahlala bebahle ngaso sonke isikhathi, engcole ngalolu hlobo. 5 Abanye babeze bazibuze ukuthi ngabe akaqambi yini amanga uma ethi unguyise wabo na. Bayambona futhi ukuthi lo muntu uya ngokuya eguga kube sengathi akasadli nakudla lapho ehlala khona. Ngelinye ilanga ubaba ezihambela nje emgwaqeni bude buduze nalapho ehlala khona edolobheni laseThekwini, abonwe omunye umuntu ohlala ngalapho ehlala khona, ambingelele maqede bese ethi wamuzwa exoxa indaba yakhe, 10 wasecabanga ukuthi amfundise ukudlala ilotho. Wabe esemcela ukuba ake afike kuyena. Lavuma-ke leli khehla, wayeselinika inombolo yomuzi wakhe. Ngemuva kwezinsuku ezine, babonana. Baxoxa. Bavumelane. Wameluleka ukuthi idlalwa kanjani ilotho nokuthi kusetshenziswa malini uma ufakela izinombolo ezingaki nokuthi idlalwaphi. Wabuye wamtshela ukuthi kuvulwa nini kuvalwe nini nezinsuku okudlalwa 15 ngazo. Wambuza ukuthi wake wawadlala yini amahhashi, waphendula ngokuthi cha! Kwase kusho ukuthi kufanele adlale naye izinsukwana ezimbalwa aze afunde kahle impela. 2.1 Ngokwalesi siqeshana osifundile ngabe lezi zitatimende ezilandelayo ziyiqiniso noma azilona iqiniso? (Bhala inombolo yombuzo bese ubhala: iqiniso noma akulona iqiniso lapho kufanele khona.) 2.1.1 Umuzi kaMjwayeli useGoli. (1) 2.1.2 Ngelinye ilanga uManyoba wagqoka ihembe lakhe lishwabene ngoba engenakulilungiselwa noma engenakunikwa insimbi alilungise. (1) 2.1.3 Umakhelwane kaMjwayeli wafundisa uManyoba ukudlala ilotho. (1) 2.1.4 Umakhelwane wabuye wambona uManyoba ngemuva kwamaviki amane. (1) 2.1.5 UManyoba wayengakaze awadlale amahhashi. (1) 2.2 Ngokwale noveli uhlala kuphi uMduduzi? (1) 2.3 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Lichazani igama elibhalwe ngokugqamile kuleli binzana elilandelayo: … uyise wabantu abagwilike kangaka. Abantu … A abanemali eningi. B abahlukumeza abanye. C abenza ubugebengu. D abathakatha abanye. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 9 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 2.4 Yiziphi izizathu EZIMBILI ezenza ukuthi amadodana kaManyoba avumelane ngokuhlalisa abazali bawo ngokwehlukana? (2) 2.5 Tomula umusho okulesi siqeshana ofakazela ukuthi uManyoba wayeya ngokuya encipha emzimbeni ngesikhathi ehlala nendodana yakhe. (1) 2.6 Chaza ukuthi laba balingiswa abalandelayo bangabantu abanjani ngokwezenzo zabo. Bhala amaphuzu AMABILI ngomlingiswa ngamunye. 2.6.1 UMduduzi (2) 2.6.2 UFanyana (2) 2.7 Ithini indikimba yale noveli? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) 2.8 Ngesikhathi uManyoba ehamba nenduna uNgobese beya ehhovisi likaNdabazabantu, yini eyayenza ukuba azizwe ejabula kodwa aphinde ashaywe uvalo? (2) 2.9 UNtombela wayengathembekile kumkakhe waseXobho. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2) KANYE ISIQESHANA D Emuva eGoli uFanyana uyobuza lapho kwase kujwayele khona umama wakhe. Umama wakhe wabe enomuzi ongumakhelwane ayewuvakashela emini afike athole okuya ethunjini. Lo muzi iwona umama ayewuxoxela ngendlela aphatheke ngayo lapha emzini wendodana yakhe. Kulo muzi yilapho umama ayesethandazela khona. Wayethokoza lapha umama ngoba umama wakulo muzi naye kwakunguMaNdlovu. Lo MaNdlovu naye 5 wayewumuntu okholiwe futhi ezithanda izihlobo zakhe. 'Ngqo … Ngqo …!' 'Ubani lowo? Ngiyaphupha yini bantu?' Kubuza lo mama. 'Yimina uMchunu, makhelwane.' Sekuphendula uFanyana ngezwi elincengayo. 'Ngiyaphupha ngilele yini? Uthi akuzuvuka ubaba emathuneni esazilalela? Ngabe uwena 10 lo ozongena kwami? Umkakho wayengibiza ngomthakathi!' 'Cha! Awuphuphi mama. Ngicela ukungena, Gatsheni.' 'Yeyeni webantu! Anizwe engibhuqa, uthi ngizwe kahle, uthini?' 'Hawu Boya benyathi! Ngicela ungingenise, kukhona udaba engize ngalo.' Eseze wagebisa ikhanda. 'Ngena. Ufunani? Sheshisa ngiyasebenza la endlini. Ngiseneziningi 15 izingubo okufanele ngiziwashe.' Wangena wangabe esapholisa maseko, wahlala phezu kwendaba. 'Njengoba wazi ukuthi uhambile umama izolo, abafowethu obekufanele babonane nabo esiteshini eMnambithi ababatholi. Sebebafune baze badela.' 'Pho mina ngixhumaphi lapho njengoba ukhuluma nami ngila eGoli?' 2.10 Wayeyokwenzani uFanyana lapho okwakujwayele khona umama wakhe? (1) 2.11 Yiluphi usizo uMaNdlovu ayeluthola uma evakashele umakhelwane ngokwalesi siqephu? (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 10 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 2.12 Ngokubhekisa emgqeni wesi-8 kuya kowe-11, bhala imibuzo EMIBILI ebuzwa ngumakhelwane kaFanyana kulesi siqeshana osifundile. (2) 2.13 Fingqa ngamaphuzu AMABILI okwenzeka kulesi siqeshana kusuka emgqeni we-15 kuya kowe-18. (2) 2.14 Nikeza ubuhle nobubi bezenzo zomlingiswa onguThembalihle kule noveli. Bhala iphuzu ELILODWA eliveza ubuhle neLILODWA eliveza ububi. (2) 2.15 Chaza ukuthi kungani sithi uManyoba ungumlingiswa omkhulu kule ndaba. Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 2.16 Kungani kwaba yisenzo esihle ukuthi uManyoba abaleke epulazini likaGeorge, ahambe ayosebenza emafemini? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2) 2.17 Umbhali wale noveli uphumelele ukusivezela kahle isifundo kule ndaba. Sekela ngamaphuzu AMATHATHU. (3) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 11 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential UMBUZO 3: UMSHADO – N Zulu Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA E Wethuka esefikile lapho okulindwa khona izinto zokuhamba uBhekani. Umqondo wakhe ugcwele imicabango engapheli. Akukho nokuncane ukujabula emphefumulweni wakhe. Iphupho namanje usengalixoxa ukusuka nokuhlala. Akawanaki vele amaphupho, futhi akafuni nezincazelo zawo kodwa leli lanamuhla linomkhuba phakathi. Okuxaka kakhulu- ke futhi ukuthi nonina uphuphe lona leli phupho. Ame athule du. Umqondo wakhe ugxile 5 ephusheni. Kusobala ukuthi uyise ufuna ashade ngokushesha uBhekani. Ingani ephusheni umbuze kaningi ebuza umbuzo owodwa: 'Namanje awukafuni ukuganwa? Namanje awukafuni ukuthatha umfazi?' Uma ekhumbula kahle uBhekani sengathi uphendulile kodwa uyise wahwaqa, ekhombisa ukuthi impendulo ayimgculisi. 'Cha, kuzofuneka ngiganwe.' Ukhuluma yedwa njalo uBhekani. 'Kodwa ngizoshada 10 nobani?' Wayezibuza lo mbuzo, impendulo wagcina engayitholanga. Umqondo wakhe wazulazula ethatha ebeka izintombi asake athandana nazo. Wayethi uma ezifaka esikalweni, ezihlolisisa zonke zingafaneli ukumgana. Bayanda manje abantu lapha okumelwe khona amatekisi. Nakhu sekufika intokazi ima eduze kukaBhekani. Athikaziseke emicabangweni yakhe. Abuke le ntokazi. Inhle. Imhlophe qwa. Izinwele lezi 15 zilungiswe ngobunono obukhulu. Zinhle zikanywe kahle. Athi uma eyibhekisisa abone ubuhwanqa obuphuphuzelayo obucishe busikaze izihlathi. Kanti zinjani zona izihlathi! Ungafunga uthi azigcotshwa kodwa ziyapholishwa. 3.1 Ngokwalesi siqeshana osifundile ngabe lezi zitatimende ezilandelayo ziyiqiniso noma azilona iqiniso? (Bhala inombolo yombuzo bese ubhala: iqiniso noma akulona iqiniso lapho kufanele khona.) 3.1.1 UBhekani usefundise iminyaka emihlanu nje vo. (1) 3.1.2 Okwakuxaka uBhekani kakhulu ukuthi nonina wayephuphe lona leli phupho elibuza ukuthi uganwa nini. (1) 3.1.3 UBhekani wayeqala ngqa ukubona uTholakele ngalolu suku. (1) 3.1.4 Izihlathi zale ntokazi zabe zipholishwa. (1) 3.1.5 UTholakele wafike wama eduze kukaBhekani. (1) 3.2 Ngokwale noveli uhlala kuphi umama kaPamella? (1) 3.3 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Lichazani igama elibhalwe ngokugqamile kuleli binzana elilandelayo: … uyise wahwaqa. Ukushintsha ebusweni ekhombisa … A ukuthukuthela. B ukujabula. C uthando. D ukwaneliseka. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 12 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 3.4 Yiziphi izizathu EZIMBILI ezenza ukuthi umama kaBhekani abone uThokaleke engakufanele ukuba ngumakoti wendodana yakhe? (2) 3.5 Tomula umusho okulesi siqeshana ofakazela ukuthi uBhekani wayengenayo intombi ayethandana nayo ayeyibona isezingeni lokuba umakoti wakhe. (1) 3.6 Chaza ukuthi laba balingiswa abalandelayo bangabantu abanjani ngokwezenzo zabo. Bhala amaphuzu AMABILI ngomlingiswa ngamunye. 3.6.1 UZenze (2) 3.6.2 Umalume kaBhekani (2) 3.7 Ithini indikimba yale noveli? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) 3.8 Isenzo sikaBhekani sokulobola uTholakele sabulimaza kanjani ubudlelwane phakathi kwakhe nomalume wakhe? (2) 3.9 UBhekani wayengathembekile kwezothando. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMABILI. (2) KANYE ISIQESHANA F Akahlalanga isikhathi eside. Wafika uTholakele. Muhle nanamuhla uTholi lo. Ushaye zona futhi ezimnyama kodwa hhayi ezifana nezayizolo. Athi uma ebuka lezi zingubo uBhekani akhumbule amagama kaSifiso. Ubuhle bukaTholi busheshe buwususe lo mqondo omfikelayo. 'Singayitholaphi indawo esingahlala kuyo isikhashana eside nje Tholakele?' 5 'Asiye kwami. Uzokhululeka lapho, akukho nkinga.' 'Kanti uhlala wedwa?' 'Ngihlala ngedwa.' 'Kungcono-ke uma kunjalo.' 'Asihambe-ke.' 10 Bahamba belinganisene uBhekani noTholakele. Abone uBhekani ukuthi bayalingana. Wakheke kahle uTholakele. Ubukhosikazi bumfanele impela. Abaxoxanga kakhulu endleleni, uTholi imibuzo eminingi wayethi uzoyiphendula endlini. Bathe befika endlini, wavula uTholi, bangena. 'Kuhle lapha endlini yakho Tholi.' 15 'Ngiyabonga. Izinto zami eziningi zasala ekhaya.' Akukho sihlalo lapha. UBhekani kwathiwa akahlale embhedeni. 'Ngingakwenzela isiphuzo?' 'Ngingajabula kakhulu.' UTholakele wenza isiphuzo nje uBhekani uthola ithuba lokumbuka kahle. Isiketi 20 asigqokile sinezinkinobho phambili ezisuka phezulu ziphele ezansi. UTholi akazifasile ezimbili ezingasekugcineni. Amehlo kaBhekani awasasuki kuleso sikhadlana sezinkinobho esiveza ithanga likaTholi. Aqede ukwenza isiphuzo uTholi, asibeke oqwembeni lokhethe oluhlotshisiwe, asilethe. Bahlale basondelane. 25 'Ngethemba ukuthi awuze ngakho ukuzongeshela lapha Bheki. Ngikuthatha njengesivakashi nje sami.' Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 13 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 3.10 Wayegqoke izingubo ezinjani uTholakele ngalolu suku? (1) 3.11 Zingaki izihlalo/izitulo endlini kaTholakele? (1) 3.12 Ngokubhekisa emgqeni wesi-5 kuya kowesi-9, bhala imibuzo EMIBILI ebuzwa nguBhekani kulesi siqeshana osifundile. (2) 3.13 Fingqa ngamaphuzu AMABILI okwenzeka kulesi siqeshana kusuka emgqeni wama-20 kuya kowama-27. (2) 3.14 Nikeza ubuhle nobubi bezenzo zomlingiswa onguLindiwe kule noveli. Bhala iphuzu ELILODWA eliveza ubuhle neLILODWA eliveza ububi. (2) 3.15 Chaza ukuthi kungani sithi uBhekani ungumlingiswa omkhulu kule ndaba? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 3.16 Kungani kwaba yisenzo esihle ukuthi uTholakele anqabe ukungenwa nguBhatomu? Sekela impendulo yakho ngamaphuzu AMABILI. (2) 3.17 Umbhali wale noveli uphumelele ukusivezela kahle isifundo kule ndaba. Sekela ngamaphuzu AMATHATHU. (3) [35] AMAMAKI ESIQEPHU A: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 14 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential ISIQEPHU B: UMDLALO UMBUZO 4: ABABULALI BENYATHI – RM Mngadi Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA G DUMA: Wowu! Umuntu ongukhandaqinile akabuboni ubuhle obenziwa ngumuntu amzondayo. Phela uyangizonda uDlamini. Asimyeke uDlamini okwamanje. Indlela obeka ngayo inginika ithemba. Mbandlwa, ngicela usho uma ngabe unenkinga nge-air time futhi ungajwayeli ukuyivala iselula yakho. 5 MBANDLWA: Cha, okwamanje ngisenayo. Phela kuseyiyo lena owanginika yona. Uzame-ke ukucupha isisoka enkulumeni yakho ngosuku lomhlangano. Angifuni ukubona umholi wami ebhibhidla phambi kwabantu. DUMA: Elokubhibhidla lihoxise wenobhala. (esho ehleka) Mina angisiyo ingane. Ngangingeke ngiqonywe ngize ngiganwe ngungqeqe wakwaMashu 10 ukube ngangibhibhidla. Lokho nje kukodwa kungubufakazi bokuthi ukubhibhidla nami, izinto ezingahlobene. MBANDLWA: Asazi phela. (eneka nezandla) Mfowethu, angikushiye. Phela sekuhlwa ngomnyama. Sengingaze ngihlangane noDlamini ebumnyameni. Phela ngeke angiyeke lowo uma ehlangana nami ebusuku. 15 DUMA: Hawu! Sale usulinda ukudla kwakusihlwa. Uzothini nje uMaShezi usuhamba ungadlile kanti futhi wena awuganiwe? MBANDLWA: (ahleke aze amkhombe) We! We! Awuzwe uDuma madoda! Ukuganwa lokhu nikwenza igugu elizedlula zonke izinto. Mina ngisenaye umama. Kanti-ke nje mfowethu, ngiqinisile uma ngithi asingakuvumeli ukuhlwa 20 kuqhubeke ngingakahambi. Useyoxola naye umuntu wakwaMashu. (ahleke) Angithi ngihlezi ngidla lapha ekhaya. Hhayi, sala kahle mfowethu. (asukume) DUMA: Uma uphatha elobumnyama, ngiyakuvumela. Woza-ke ngikukhiphe. 4.1 Ngubani obizwa ngokhandaqinile esiqeshini? (1) 4.2 Nikeza izizathu EZIMBILI ezenza ukuthi uMbandlwa enqabe ukulinda ukudla kwaDuma ngalolu suku. (2) 4.3 Yiliphi icala ayeboshelwe lona uDlamini? (1) 4.4 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Uzame-ke ukucupha isisoka enkulumweni yakho ngosuku lomhlangano. Isimo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile sisho: A Ukukhuluma ngobugwala. B Ukukhuluma kakhulu. C Ukukhuluma ngobuciko. D Ukukhuluma ngobudlabha. (1) 4.5 Chaza ngephuzu ELILODWA ukuthi kungani sithi uDuma wazifaka yena enkingeni agcina esekuyo? (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 15 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 4.6 Tomula umusho enkulumweni kaDuma osikhombisa ukuthi uMbandlwa wayenomakhalekhukhwini. (2) 4.7 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B IKHOLOMU A IKHOLOMU B 4.7.1 Wayebizwa ngoMzizi A UDuma 4.7.2 KwaMashu kusekhweni lakhe B UShandu 4.7.3 Washaywa yinduna C UMaNgema 4.7.4 Waphathwa isifo senhliziyo D UDlamini 4.7.5 Wafundela ubuthishela E UMbandlwa (5 x 1) (5) 4.8 Lukuphi uvuthondaba kulo mdlalo? Chaza kafushane. (2) 4.9 Ukushiswa kukaDlamini nomndeni wakhe kwadalela ikhansela uDuma isixakaxaka. Yiliphi isu/iqhinga alenza ukuzama ukuphuma kule nkinga ayesebhekene nayo? (2) 4.10 Ucabanga ukuthi ukuziphatha kwekhansela uDuma kwamphazamisa kanjani ukuthi asebenze ngokukhululeka endaweni? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) KANYE ISIQESHANA H DUMA: Lalela phela. UMaShezi usephendukile. Wethuswe yisimo lesi sakho kanye nabafanyana abahambisana nenkosi, abadlule kwami badelela. Ngempela uyatwetwa manje. Uze wathi kungaba ngcono uma mina ngingazehlisa enkosini noma ngiyeke kwabukhansela lobu. Hheyi! Wethuke ngempela uMaShezi. Ngethukile ngoba ngiyamazi umkami. 5 Ubebhodla umlilo ngokuyokhuleka enkosini kodwa manje usemane waphenduka kuhle kwemali uma abafana bedlala isipina. MBANDLWA: (Asukume) Uyadlala uMaShezi! Hhayi bo! Senzeni? Sijabulise lezi zilima ezingahambisani nezinguquko? Lutho! Lalela lapha wena! Hamba uye emaphoyiseni ufike ubike ngomhlangano 10 ofuna ukuwubiza maqede uwacele ukuba afike ngoba kunabantu abangayifuni inqubekela phambili kule ndawo. Uchaze nje nangobungozi babo. Ngeke amaphoyisa akwenzele phansi. Akekho umuntu ongazithela emaphoyiseni ewabona. Uyabona, lowo mhlangano uyokunika amandla ngoba uyonunusela abantu 15 ngezinhlelo ezikhangisayo okufanele zenziwe. Ngiyakutshela nongafuni lutho ngekhansela, uyophenduka ahambisane nalo. Emva kwalowo mhlangano uyophenduka inkosi. Imilomo, bheka koDlamini (avale umlomo wakhe ngesandla elingisa amazwi akhe) koDlamini. DUMA: Usuyakhuluma-ke mfo. Uyazi okunye engikucabangayo ngukuthi 20 umhlangano akusadingeki siwubize ngombhobho. Sizobhala isimemo esikhangisayo maqede sicele ozosibhalela sona ngekhompyutha. Ukusukela lapho, siyozigaya emshinini lona ozokhipha sekuyizimemo eziningi ukuze sikwazi ukuzinameka kulo leli wadi lami. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 16 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 4.11 Yini eyayethuse uMaShezi kulesi siqeshana? (1) 4.12 Bhala isizathu esenza ukuthi uMaShezi ayoxoxisana noMaNgema. (1) 4.13 Inkosi uShandu ithi intuthuko yayizodala ziphi izinkinga endaweni? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 4.14 Ngubani umqhathi kulo mdlalo? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) 4.15 Izinqumo ezathathwa yinkosi uShandu esibhedlela zayishintsha kanjani inhlalo emphakathini? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 4.16 Ubaluleke ngani umlandi emdlalweni? Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 4.17 Inkosi uShandu yayihlakaniphe ngaphezu kwendlela uDuma ayeyibona ngayo. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMATHATHU. (3) 4.18 Phawula ngamaphuzu AMABILI usho ukuthi kungani uSayitsheni echazwa njengomlingiswa olimelayo iqiniso. (2) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 17 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential UMBUZO 5: ICALA KALIBOLI – VM Mbhele Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA I SONTO: Yini indaba? NHLEKO: Umthetho sisi. SONTO: Cha, okwami kuhlukile. NHLEKO: Ngilalele, qhubeka uchaze. SONTO: Mina ngikhonza naye, unguMfundisi wami. 5 NHLEKO: Hhawu kanti uyadlala. Ubala lolo ongitshela lona. Kuke kwafika ingelosi yathi ithunywe nguNkulunkulu kuMfundisi kodwa asiyingenisanga. Uyini- ke wena? SONTO: Ngifuna nje ukumenzela umkhuleko bese ngiyaphuma. Angeke ngihlale. NHLEKO: Ingelosi yona ibifuna ukuzomphilisa aphume lapha esibhedlela. 10 SONTO: (Eseqala ukukhombisa ukucasuka.) Umthetho onjani lo ovimba ukuthi abantu bakhulekelwe? Mina ngazi ukuthi umthetho izinkolo zabantu uyazihlonipha. NHLEKO: Musa ukusukela umthetho nkosikazi Mbhele. Ubani othe umthetho awufuni nithandaze? Mina ngithe umthetho uvimba ukubonwa 15 kukaMfundisi, hhayi ukuthandaza lokhu wena osukusho. SONTO: Ngingathandaza kanjani ungafuni ngingene? NHLEKO: Kuseduze kabi lapha ngaphakathi, uma ungathandaza ulapho ukhona njengamanje, umthandazo wakho ungafika kuMfundisi. SONTO: Kanti udelela ngempela, uthi angithandaze ngilapha? 20 NHLEKO: Ehhene asiguqe, ngizokulekelela. SONTO: (Ngolaka) Lalela la ndoda ndini, ngizokuceba kubaphathi bakho ngale nto oyenzayo, uxoshwe. NHLEKO: Yibo impela labo baphathi abathe ngingakuvuleli. SONTO: Hhayi, kulungile. Kangihambe-ke ngoba nakhu awufuni ukungingenisa. 25 Kakuzukungisiza nakancane ukuphikisana nawe lapha. NHLEKO: Kungcono ngoba uyabona nawe ukuthi kakuzukukusiza nhlobo. (Anikine ikhanda uSonto, aphenduke ahambe.) 5.1 Ngokwalesi siqeshana ngobani abantu ababekhiphe umyalelo wokuthi uNhleko angavuleli muntu egumbini okwakulele kulo umfundisi esibhedlela? (1) 5.2 Nikeza izizathu EZIMBILI ezenza uSonto azibone enelungelo lokungena abone umfundisi. (2) 5.3 Yiliphi icala elalenziwe ngumlingiswa oqavile? (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 18 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 5.4 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Ehhene asiguqe, ngizokulekelela. Igama elibhalwe ngokugqamile lisho ukuthi: A Asixoxisane B Asixolelane C Asithandaze D Asihlukane (1) 5.5 Chaza ngephuzu ELILODWA ukuthi kungani sithi uMbhele wazifaka yena enkingeni agcina esekuyo? (2) 5.6 Tomula umusho ochaza ukuthi uSonto wayengasasiboni isidingo sokuncenga umseshi uNhleko. (2) 5.7 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 5.7.1 Wabulalisa uMaNtuli A UMaMkhize 5.7.2 Wazala isigebengu B UZinhle 5.7.3 Uhloniphekile emphakathini C UDlamini 5.7.4 Ushintsha isikole D USonto 5.7.5 Umakhelwane kaMbhele E UMbhele (5 x 1) (5) 5.8 Lukuphi uvuthondaba kulo mdlalo? Chaza kafushane. (2) 5.9 Ukulahleka kwemali uSonto ayeyigebenge umfundisi yikona okwamdalela isixakaxaka. Yiliphi isu/iqhinga alenza ukuzama ukuphuma kule nkinga ayesebhekene nayo? (2) 5.10 Ucabanga ukuthi ukuboshwa kukaSonto kwayishintsha kanjani impilo kaZinhle? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 19 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential ISIQESHANA J MAMKHIZE: Yikho wawusuthi ubona sengathi usecabanga ukukushiya. SONTO: Leso esinye sezizathu. MAMKHIZE: Wase ubona kungcono afe. SONTO (Ekhala) Yebo, ukuze ngithole imali. MAMKHIZE: Manje sekuvela kanjani ukuthi nguwe owahlela ukufa kwakhe? 5 SONTO: Amaphoyisa abamba oMthofi. MAMKHIZE: Obani manje oMthofi? SONTO: Yilezi zinja engangizithumile. Zavele zalikhipha lonke iqiniso. MAMKHIZE: Awu mntanami! SONTO: Kunjalo nje mama. Bazobe bengofakazi benkantolo bonke laba bantu. 10 (Ekhala kakhulu) Ngeke ngidabule mama, ngeke! MAMKHIZE: Ungalilahli ithemba mntanami. SONTO: Sengililahlile. MAMKHIZE: (Ekhala) Awu mntanami ... SONTO: Ngiyaxolisa mama ngokukuzwisa ubuhlungu. 15 MAMKHIZE: Ngiyakuxolela mntanami. Kodwa mina ngisenalo ithenjana lokuthi ... SONTO: Sisodwa nje isicelo sami mama. MAMKHIZE: Khuluma mntanami, ngilalele. SONTO: Ngicela ungikhulisele umntanami. MAMKHIZE: Ngiyezwa mntanami. 20 SONTO: Umkhulise kahle mama, umtshele ukuthi umhlaba uyahlaba mama. Umtshele ukuthi abathatha izindlela ezinqamulelayo ezinokukhohlakala babolela ejele njengami. MAMKHIZE: Ngeke ubolele ejele mntanami. Uzophuma ukhulise indodakazi yakho. SONTO: Ngiyofela lapha mama. (Akhale kakhulu.) Awu, ngiyazisa ngomntanami, 25 ngake ngazenza ngathanda imali, ngavumela usathane angenze ingelosi yakhe! MAMKHIZE: Kangivalelise mntanami, nakhu sekuthiwa sesiphelile isikhathi. Usale kahle mntanami. SONTO: Uhambe kahle mama. Ungikhonzele enganeni yami. Ungixolisele kakhulu 30 kuyo. Uyitshele ukuthi ikhule ingabi njengami. Uyitshele ukuthi ngiyohlala ngiyithanda. (Behlukane kanjalo-ke. Emva kwezinyangana wavela enkantolo uSonto. Amlahla onke amacala akhe. Wagwetshwa ukudilikelwa yijele.) 5.11 Yini eyayenza ukuthi uSonto alahle ithemba lokuthi wayengaphuma phambili kuleli cala lokufa kukaMbhele? (1) 5.12 Nikeza isizathu esenza kube nzima kuSonto ukufuna ummeli ongamzamela ukuthi athole ibheyili. (1) 5.13 Kwakulula ukuthi uDlamini akwazi ukubona ukuthi uSonto wayeyifihle kuphi imali. Bhala amaphuzu AMABILI afakazela lokhu. (2) 5.14 Ngubani umqhathi kulo mdlalo? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 20 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 5.15 Izinqumo ezathathwa nguMbhele esehhovisi likaNtshangase zayishintsha kanjani impilo kaSonto? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 5.16 Ubaluleke ngani umlandi emdlalweni? Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 5.17 UMbhele wayengahlakaniphile kangako. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMATHATHU. (3) 5.18 Phawula ngamaphuzu AMABILI usho ukuthi kungani uMaMkhize echazwa njengomlingiswa olimelayo iqiniso. (2) [35] Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 21 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential UMBUZO 6: ISIKO NELUNGELO – N Zulu Funda iziqeshana EZIMBILI ezingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA K THABI: Leli su likamama phela yilona elizokukhipha osizini. THENJIWE: Uyazi uzoze ungicasule manje. Okokuqala nje uyingane kabi. Ngeke uze ungeluleke wena. THABI: Kanti uzolulekwa ubani? Angithi nomama awumlaleli? Ngitshele ubaba akhulume nawe? 5 THENJIWE: Nansi ingulube inginonela bo! THABI: Musa ukungibiza ngengulube. Ngichazele kahle ukuthi umama lona awumlaleli ngani. Indlela ibuzwa kwabaphambili. THENJIWE: Uma ungafuni sixabane Thabi yeka le nto oyikhulumayo. THABI: Cha kusho ukuthi unenkinga bo. Bonke abantu okhuluma nabo uxabana 10 nabo. Ngiya kuDumisani-ke manje ngimtshele ukuthi akasize akhulume nawe ukuze umgane. THENJIWE: Ungangihlanyeli mina. Angifune kugana muntu mina manje. USkhumbuzo wazifela kwaphela konke okuwuthando enganginakho. THABI: Angiyethembi le nto oyishoyo. Njengoba uthi ufuna ukuhamba lapha 15 ekhaya, kusho ukuthi kukhona ofuna ukumgana. THENJIWE: Ukhuluma nami kanjalo? THABI: Ngiyaxolisa uma ngiphaphalazile. Kodwa yini wena ungabalaleli abadala? THENJIWE: Umuntu unelungelo lokuzikhethela inqubo yakhe kulezi zinsuku. 20 Angifuni-ke nami ukuzophoqelelwa ngamasiko abhedayo. THABI: Ngiyakudabukela kodwa. Umama uzokugoba yonke le nkani onayo. THENJIWE: (Ecasukile) Ubani onenkani Thabi? (Asondele kuye) THABI: Usufuna ukungishaya uma ngikutshela iqiniso. THENJIWE: Ngibuza ukuthi ubani onenkani? Angisiso isilima sokudlala umamezala 25 mina. Zingamane zilime ziyetsheni okungcono. 6.1 Ngubani lo mama okukhulunywa ngaye kulesi siqeshana? (1) 6.2 Nikeza izizathu EZIMBILI ezenza uGugu athi akalithandisisi isiko lokungenwa. (2) 6.3 Yiliphi icala langempela ayeboshelwe lona umngani kaThenjiwe uSipho? (1) 6.4 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Indlela ibuzwa kwabaphambili. Isimo sokukhuluma esibhalwe ngokugqamile sisho ukuthi: A Kuyasiza ukubuza kubangani. B Kuyasiza ukubuza komakhelwane. C Kuyasiza ukubuza kwabanolwazi. D Kuyasiza ukubuza emaphoyiseni. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 22 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 6.5 Chaza ngephuzu ELILODWA ukuthi kungani sithi uSipho wazifaka yena enkingeni agcina esekuyo? (2) 6.6 Tomula umusho enkulumweni kaThenjiwe ochaza ukuthi uyabuqonda ubuhle bentando yeningi. (2) 6.7 Qondanisa IKHOLOMU A neKHOLOMU B. IKHOLOMU A IKHOLOMU B 6.7.1 Umngani kaThenjiwe A UThenjiwe 6.7.2 Uyakwazi ukuthunga B UNondumiso 6.7.3 Wayegula kakhulu C UDumisani 6.7.4 Waxoshelwa ukungena izindaba D UGugu 6.7.5 Wagwazwa uSipho E Ugogo (5 x 1) (5) 6.8 Lukuphi uvuthondaba kulo mdlalo? Chaza kafushane. (2) 6.9 Ukushona kukaSipho yikona okwadalela uThenjiwe isixakaxaka. Yiliphi isu/iqhinga alenza ukuzama ukuphuma kule nkinga ayesebhekene nayo? (2) 6.10 Ucabanga ukuthi uMaMbatha wayisebenzisa kanjani ingxabano phakathi kukaSipho noDumisani ukubuyisa ukuthula emndenini kaZungu? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) KANYE Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 23 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential ISIQESHANA L THENJIWE: Angimfuni nje mama! NONDUMISO: Inkani ngeke isize ngalutho lapha mama. Ukuhlanganisa abantu ngenkani kuyingozi, bagcina bebulelene. ZUNGU: Makhulu lawo magama ndodakazi. Ngike ngasho ukuthi kukhona amasiko asefuna ukubhekisiswa kulezi zinsuku. 5 MAMBATHA: Yimaphi amagama amakhulu lapha Manzini? Yimaphi? Wakhweza izingane phezu kwethu zibheda. Le ngane (Akhombe uThenji) izogana uDumisani. Sengiqedile. THENJIWE: (Akhale) Sengibone kahle ukuthi aningifuni lapha ekhaya. Ngiyahamba-ke manje. 10 NONDUMISO: Kahle Thenji. MAMBATHA: Ungahamba uma uthanda. Angithi kade usuhambile vele. Ubuyiswe ubani? Uma uhlala lapha ekhaya, qonda kuDumisani. ZUNGU: Ngeke ilunge le nto yakho MaMbatha. MAMBATHA: Sekungeyami le nto Manzini? Usho ukuthini uma usho njalo? 15 NONDUMISO: Baba, Manzini. Ngicela ukuhamba noThenji. Injongo yami ukuba siyoxoxa ekhaya ngalolu daba. Kokunye siyobuya nabazali bethu, sibhunge sindawonye. MAMBATHA: Ukhona umakoti othi ezilile abe elokhu ehla enyuka. Akayi ndawo lo. (Akhombe uThenji) 20 THENJIWE: (Emi ngezinyawo) Ngiyahamba. Angithi awuzwa uma ngithi angimfuni uDumisani? NONDUMISO: Kahle Thenji. Njengoba siya ekhaya kokunye bazosichazela kangcono ngaleli siko. ZUNGU: Sengathi kungcono khona lokho. 25 MAMBATHA: Angisafuni ukukhuluma manje. Uma ungazimisele ngoDumisani ngiyakudabukela. Uyogugela ezinsisheni. THENJIWE: Ngingamane ngigugele kuzo. MAMBATHA: Uphendula mina kanjalo? (Asukume) Phumani lapha! 6.11 Ngobani laba bantu athi uNondumiso akufuneki bahlanganiswe ngenkani? (1) 6.12 Nikeza isizathu esasenza uDumisani athi kuThabi angambali kubantu okufanele bangene uThenjiwe. (1) 6.13 Nikeza izindlela EZIMBILI uThenjiwe akhombisa ngazo ukungahloniphi emzini. (2) 6.14 Ngubani umqhathi kulo mdlalo? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) 6.15 Isinqumo esathathwa nguThenjiwe sokufaka ushevu etiyeni likaDumisani sayishintsha kanjani impilo yakhe uThenjiwe? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 6.16 Ubaluleke ngani umlandi emdlalweni? Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 6.17 UZungu wayehlakaniphe ngaphezu kwendlela uMaMbatha ayembona ngayo. Sekela lesi sitatimende ngamaphuzu AMATHATHU. (3) 6.18 Phawula ngamaphuzu AMABILI usho ukuthi kungani uGugu echazwa njengomlingiswa olimelayo iqiniso. (2) [35] AMAMAKI ESIQEPHU B: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 24 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential ISIQEPHU C: IZINDABA EZIMFISHANE Kulesi siqephu, imibuzo ibuzwe kulezi zindaba ezimfushane ezilandelayo: • 'Amathunzi Ezintaba' ebhalwe ngu-NAP Khumalo • 'Ingcebo Yezicebi Nezimpofanaʹ ebhalwe ngu-MJ Mngadi UMBUZO 7: IZINYEMBEZI ZOTHANDO – DBZ Ntuli Funda lezi ziqeshana ezilandelayo ezitonyulwe ezindabeni ezimfishane ezimbili bese uphendula imibuzo ehlelwe esiqeshini ngasinye. Inani lamamaki elabelwe umbuzo ngamunye ungalisebenzisa njengomhlahlandlela wobude bempendulo. QAPHELA: Phendula imibuzo ehlelwe kuzona zombili iziqeshana, okungukuthi UMBUZO 7.1 NOMBUZO 7.2. 7.1 ʹAMATHUNZI EZINTABA' – NAP Khumalo Funda lesi siqeshana esingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA M Ngaye ngaqhwakela etsheni, uNomkhosi wahlala otshanini eceleni kwami. Sabuka ubuhle bemvelo. Lapha sasizibuka ezinkakhayini zonke izintaba, amagquma, imihosha, imifula nemizi yabanumzane. Amehlo ayegijima agcine kude le, lapho umhlaba ubonakala uqabulana nesibhakabhaka khona. Ngakwelinye icala ulwandle sasilubuka kahle laphaya phansi lugubha 5 amagagasi alo. Umuntu wabuka konke lokhu qede wezwa inhliziyo ijaja ngokunye. Kwakukuhle ngeqiniso. 'Uthini ngalobu buhle obungaka Sithandwa?' ngibuza kuNomkhosi lapho sesihlezi kamnandi, amehlo endanda zinkalo zonkana. 'Ngibona ubuhle obumangalisayo, ubuhle obunzulu obuqhamuka esandleni 10 soMdali.' 'Ngizwa nginokujabula okukhulu, ngifikelwa yisivuvu sentokozo ngalobu buhle obungaka obufukanyelwe luthando lwethu oluyisimanga. Letha leso sandla sakho esinsobonsobo ngisibambe Nomkhosi, inkinga sekuyoba yindlela yokusiyeka singasayekeki.' Asilethe uNomkhosi isandla ngisibambe, uthando 15 luvele lwenyuke lufinyelele emazingeni angenakulinganiswa. Achobozele. 'Kepha ngabe bonke abantu bayabubona nje lobu buhle bemvelo nentokomalo obuyilethayo? Mina ngibona sengathi akunjalo, kepha bonke lobu buhle bukhethelwe thina sodwa Nomkhosi.' 'Uyabona Siziba, amazwi akho angishayisa uvalo. Mahle kakhulu kunalokhu 20 engikucabangayo. Afana nobuhlalu bamagobolondo ekhethelo, ayingcwenga engayiwa.' 'Yeyamisa lelo khanjana lakho elihlana lapha esifubeni sami Mntakwethu.' Akwenze. Ngiqhubeke, 'Ngiyabonga kakhulu ngala mazwi owashoyo. 7.1.1 Wayehleli kuphi uNomkhosi ngokwalesi siqeshana? (1) 7.1.2 Bhala OKUKODWA okuyimvelo ababekubuka ngalolu suku. (1) 7.1.3 Caphuna ibinzana lamagama asesigabeni sokuqala asitshela ukuthi okunye ababekubuka kwakuqhelile kubona. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 25 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 7.1.4 Yini eyayenza uSiziba ajabule ngalolu suku? (2) 7.1.5 Ngokwalesi siqeshana, kungani amazwi kaSiziba ayemshayisa ngovalo uNomkhosi? (2) 7.1.6 Chaza leli gama elibhalwe ngokugqamile esiqeshini ngendlela elisetshenziswe ngayo. (2) 7.1.7 Chaza ngokuqoqeka kwale ndaba ngokwesikhathi. Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 7.1.8 Lutholakala kuphi uvuthondaba kule ndaba? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) 7.1.9 Nikeza umyalezo otholakala kule ndaba. Bhala iphuzu ELILODWA. (2) 7.1.10 Uthini umbono wakho ngokuhlawuliswa kukaSiziba izinkomo ezinhlanu ngecala lokubulala uNomkhosi ngokungenhloso? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) KANYE 7.2 'INGCEBO YEZICEBI NEZIMPOFANA' – MJ Mngadi Funda lesi siqeshana esingezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. ISIQESHANA N Emaphethelweni edolobheni laseMhlali wayenepulazi lesimoba, efuye amahhashi, hhayi omjaho, kepha okuzithokozisa. Kukuwo-ke lo muzi ayehlaliswe kuwo lapha eMhlali uValerie. Nokho ayechake kakhulu ngakho uMcCall kwakuwumndeni. Wayengabizwa ngangane nankosikazi. Esamile ngaphandle ekude ngemicabango, wabona ngenye yezintokazi 5 ezimbili ezazisebenza lapha ekhaya isiseduze kwakhe. KwakunguThulisiwe Luthuli owayezomazisa ukuthi uMnu. McCall wayekade eshaye ucingo ebuza ukuthi, 'usaphila yini, nokuthi usazithokozisa na njengoba nanixoxile?' 'Uthe ushaya ukuphi?' 'Ubesesikhumulweni sezindiza. Angazi noma uza lapha noma uya phesheya 10 yini.' 'Angifuni ukukhuluma indaba kaDave. Kungcono ukuhlala ehlathini kunokuhlala kuleli hlane lakwakhe.' Wabalisa enengiwe. 'Angisazi noma uDave ngiyamthanda noma ngiyamdabukela yini. Ake nisho nina esenike nahlala naye isikhathi eside; uke amnike nje omunye umuntu inhliziyo isikhathi 15 okungenani esingangengxenye yosuku?' 'Mhlawumbe ukhuluma ngohlangothi lwamabhizinisi?' kusho uThulisiwe. 'Yebo, ningaxoxa ngokuqondene nawo kuze kushone ilanga uma lingakatholakali ikhambi lokwandisa inzuzo. Uma kodwa kuya ngasothandweni, cha. Angisho nje ukuthi sengineshumi leminyaka ngilapha, ngiyisisebenzi 20 sokuqala futhi esaqashwa kulo muzi uqediwe ukwakhiwa. Kuyo yonke le minyaka siyaqala ngqa ukudidizelela intokazi eze ngaye ingazengaludaba lwamabhizinisi. Ngike ngimbone ekutatazelela nokukutatazelela. Ungowokuqala ngqa ukuba uke uhlale kuze kuphele izinyanga ezintathu! Kodwa wawugezephi?' 25 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 26 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 7.2.1 Bhala igama lomlingiswa ongusomabhizinisi ngokwalesi siqeshana. (1) 7.2.2 Nikeza OKUBILI okwakwenza impilo kaDave ibe ngebukeka njengechakile/njengenobuphofu kodwa ebe enemali. (2) 7.2.3 Sizathu sini esasenza uValerie amdabukele uDave? (2) 7.2.4 Iphetha kanjani le ndaba? Bhala amaphuzu AMABILI. (2) 7.2.5 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Isimo sokukhuluma esisemshweni olandelayo: ꞌKodwa wawugezephi?ꞌ sisho ukuthi: A Ubhukuda kuphi? B Usebenza kuphi? C Wenza ngani? D Uhlala kuphi? (1) 7.2.6 Qhathanisa ngokubhala okufanayo nomehluko phakathi kwezenzo zomlingiswa onguValerie nezenzo zomlingiswa onguDave. (3) 7.2.7 Isenzo sikaDave sokuqamba ibha yakhe ngoValerie simveza njengomuntu onjani? Bhala iphuzu ELILODWA bese ulesekela. (2) 7.2.8 Ngokucabanga kwakho kwenziwa yini ukuthi abesifazane ababeba nobudlelwane bezothando noDave bangahlali isikhathi esingaphezu kwezinyanga ezintathu? Sekela impendulo yakho. (2) 7.2.9 Isingeniso sale ndaba emfushane sihle. Sekela ngamaphuzu AMATHATHU. (3) AMAMAKI ESIQEPHU C: 35 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 27 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential ISIQEPHU D: IZINKONDLO AMAHLOKOHLOKO/IZINKWAZI ZOTHUKELA – EJ Mhlanga no JJ Thwala Kulesi siqephu uzophendula YOMIBILI imibuzo: UMBUZO 8.1 NOMBUZO 8.2. UMBUZO 8 8.1 Funda inkondlo engezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. SEZIBUYA INHLAZANE – SB Mlambo 1 Sezibuy' inhlazane 2 Sekugqigqwa namagula 3 Sekuyisikhathi sokukleza. 4 Kusesibayeni solwazi 5 Kusengwa amahinikazi 6 Kusengwa izigqala 7 Kuyaphithizela ubuyaluyalu 8 Ayagcwala amathunga kuyathululwa 9 Kwabanye ziwakhahlel' egcwele. 10 Kusesibayeni solwazi 11 Sengathi ngumbondo neminjonjo 12 Bazozuza selithambama. 13 Asebegcwalisile bayayikizela 14 Sebeyeke imiyeko yokunqoba 15 Imiyeko bayithole sebeqedile. 16 Izehluleki seziyabanyonkoloza 17 Zibabeka izici bengenazo 18 Kuthiwa bayazidla! 19 Sebezizuzele izaqheqhe 20 Abasayikwephucwa muntu! 21 Yisinkwa sabo! 22 Nani enisashay' umphehlu 23 Yalelani nabanye abantu 24 Ngamaqhinga okusenga le nkomazi 8.1.1 Tomula uphinde ugagule imvumelwano etholakala esitanzeni soku-1. (2) 8.1.2 Bhala umqondo osobala oqukethwe yisitanza sesi-5 ngephuzu ELILODWA. (2) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 28 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 8.1.3 Imbongi iqonde ukuthini uma ithi, 'Izehluleki seziyabanyonkoloza'? (2) 8.1.4 Kungani imbongi isebenzise uphawu lokubabaza emgqeni we-18? (2) 8.1.5 Tomula igama elisho uhlobo lwezinkomo ezikhipha ubisi oluningi elitholakala esitanzeni sesi-2. (1) 8.1.6 Yisiphi isifundo esitholakala kule nkondlo? (2) 8.1.7 Ngokwenkondlo obani laba asebezuze izaqheqhe esitanzeni sesi-7? (2) 8.1.8 Chaza ngephuzu ELILODWA okushiwo yimbongi ngokucashile/ ngokujulile emigqeni elandelayo: 'Nani enishay' umphehlu Yalelani nabanye abantu Ngamaqhinga okusenga le nkomazi' (2) 8.1.9 Imbongi ithi uma usuzuze imfundo akekho ongakuphuca yona, iyohlezi ikusiza njalo. Uyavumelana yini nalokhu? Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) KANYE 8.2 Funda inkondlo engezansi bese uphendula imibuzo ezolandela. NONKULULEKO – Nomthandazo C Makhanya 1 Nonkululeko ntokaz' enhle, 2 Kad' ufunwa nkalo zonke, 3 Imilomo ingavalwa ngawe, 4 Ufunw' ezintabeni zasemaweni, 5 Ufunw' emagqumeni nasezigodini, 6 Namhla ufunyenwe ntokazi enhle. 7 Nonkululeko ntokaz' enhle, 8 Ufunwe ngaphesheya nanganeno, 9 Wafunwa kuyo yonk' i-Afrika; 10 Wafunwa kuyo yonk' i-Eshiya; 11 Wafunwa kuyo yonk' iYurophu, 12 Wafunwa kuyo yonk' iMelika. 13 Nonkululeko siphalaphala sika-Afrika, 14 Ukufika kwakho kuletha intokozo, 15 Yesul' izinyembezi zeminyaka, 16 Namuhla sisin' umphiqilo, 17 Sishay' indlamu, sichway' uchwayo, 18 Sisin' umphendu, sisin' umqokozo. Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 29 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 19 Nonkululeko ntokaz' enhle, 20 Ulindwe ngokukhul' ukubekezela, 21 Ulindw' abanewenu bozalo, 22 Baguquk' imilalandle kwezinye izinkalo, 23 Bagqok' izinxibi kwamany' amagquma, 24 Baguquk' iziduli zaphakade kwelemiphafa. 25 Nonkululeko ntokaz' enhle, 26 Ukufika kwakho kufana 27 Nokuqhamuka kwenhlamvu yelanga, 28 Ewukukhanya kwaphakade. 29 Ubukhona bakho bush' ukuhlabana 30 Okuyosala kungumlando waphakade. 31 Nonkululeko ntokaz' enhle, 32 Uzel' uNokuthula sethaba, 33 Wazal' uNtuthuko sethaba, 34 Wazal' uNobuhle sethaba, 35 Wazal' uNolubambiswano sethaba, 36 Phila njalo ntokaz' enhle! 37 Nonkululeko ntokaz' enhle, 38 Mana njalo kuleyo nqubo, 39 Qhubeka njalo kuleyo migomo, 40 UNolucwasano mfak' inhlanekela, 41 UNoluphithano mkhomb' indlela, 42 UNomaqili mfundis' isifundo. 8.2.1 Bhala izindawo EZIMBILI ezisesitanzeni soku-1 ayefunwa kuzo uNonkululeko. (2) 8.2.2 Khipha umugqa oyimpindwa otholakala kule nkondlo. (1) 8.2.3 Tomula imigqa enokuxhumana esitanzeni sesi-7, udwebele amagama enza ukuxhumana bese usho uhlobo lwakho. (2) 8.2.4 Isihloko sale nkondlo siyisifengqo. Bhala usho ukuthi siluhlobo luni lesi sifengqo. (1) 8.2.5 Iyini inhloso yembongi yokusebenzisa isizura/isikhawu emgqeni we-17? (2) 8.2.6 Tomula imigqa emibili eyisibonelo senjambamenti kule nkondlo. (2) 8.2.7 Khetha impendulo efanele kwezilandelayo: Indikimba yale nkondlo ... A inkolo. B amasiko. C inkululeko. D ukufa. (1) Akuvumelekile ukukopisha leli phepha Pheqa ikhasi
IsiZulu Ulimi Lokuqala Lokwengeza (FAL)/P2 30 DBE/Nhlaba/Nhlangulana 2025 SC/NSC Confidential 8.2.8 Imbongi iqonde ukuthini esitanzeni sesi-5 uma ithi, 'Ubukhona bakho bush' ukuhlabana'? (2) 8.2.9 Imbongi ilisebenzise kahle igama elithi uNoluphithano. Sekela impendulo yakho ngephuzu ELILODWA. (2) 8.2.10 Phawula ngesigqi senkondlo mayelana nesivinini bese wesekela ngokubhekisa kulokhu okulandelayo: Umoya nemigqa yayo. (3) AMAMAKI ESIQEPHU D: 35 AMAMAKI ESEWONKE: 70 Akuvumelekile ukukopisha leli phepha

Study this subject

More from Grade 12 isiZulu FAL

View all