Skip to content

Sepedi HL Grade 12 Paper 1 NSC November 2019 Memo

MemorandumSepedi HLGrade 1220197 pages

Grade 12 Sepedi HL Paper 1 memorandum from the NSC November Exam 2019, 7 pages. Read online or get the free PDF download, question paper linked when available.

Free to read online, no sign-up needed

Answer online

Loading document…

Loading document…

NSC November Exam 2019

Questions in this paper

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE KREITI YA 12 SEPEDI LELEME LA GAE (HL) LEPHEPHE LA PELE (P1) DIBATSELA 2019 TLHAHLO YA GO SWAYA MEPUTSO: 70 Palomoka ya matlakala a tlhahlo ya go swaya ke 7. Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Downloaded from hlayiso.com Sepedi Leleme la Gae (HL)/P1 2 DBE/Dibatsela 2019 NSC – Tlhahlo ya go swaya KAROLO YA A: TEKATLHALOGANYO Mekgwa ya go swaya tekatlhaloganyo • Ka lebaka la gore nepo e lebešitšwe go kwešišo, mopeleto le polelo tša go phošagala dikarabong ga tša swanela go šetšwa, ka ntle le ge fela diphošo tša mohuta woo di fetola tlhalošo/kwešišo. Diphošo di swanetše go bontšhwa. Ge molekwa a diriša mantšu a polelo yeo a sa lekwego ka yona, hlokomologa mantšu ao, gomme ge karabo e tšweletšwa gabotse, se mo fokoletše meputso. Le ge go le bjalo, ge lentšu la polelo ye nngwe le dirišwa mo sengwalong gomme le nepiša karabo, gona karabo yeo e tla amogelwa. • Mo go dipotšišopulego, ga go meputso ye e tlogo fiwa go dikarabo tša EE/AOWA goba KE A DUMELA/GA KE DUMELE. Go swanetše go fiwa lebaka la karabo yeo. • Ga go meputso ye e tlogo fiwa go dikarabo tša NNETE/MAAKA goba NTLHA/KGOPOLO. Go swanetše go fiwa lebaka la karabo yeo. • Ge go nyakega dikarabo tša lentšu le tee, gomme molekwa a fa lefoko ka moka, swaya karabo ya nnete ge fela lentšu la nnete/karabo le thaletšwe. • Ge dintlha tše pedi goba tše tharo di nyakega gomme gwa fiwa tše ntši, swaya fela tše pedi goba tše tharo. • Amogela mebolelwana. POTŠIŠO YA 1 1.1 1.1.1 Ke go bona motse wa gabo o hlasetšwe ke tlhokego ya meetse. (1) 1.1.2 Mmušo o be o tliša meetse ka 'dijojo' gabedi ka beke. (1) 1.1.3 • Rakhutšo o kwešwa bohloko ke tlhokego ya meetse • Meetse ao a bego a tlišwa ke mmušo a be a sa lekane batho, diruiwa le go nošetša (2) 1.1.4 • Lehu re hwile la pitšana, la segwana le a rokwa • Kodumela moepathuse ga go lehumo le le tšwago kgauswi (2) 1.1.5 • Go hlalana le boroko • Go tomola mahlo (2) 1.1.6 • ‘Komelelo’ e laetša gore naga e be e tloga e omile go se na le lerothi la meetse mola ‘tlhaelelo ya meetse’ e laetša gore meetse a gona fela ga se ao a lekanego • ‘Go šomiša mabjoko’ go laetša go nagana ka tsenelelo mola ‘go nagana’ go se gwa tsenelela (4) 1.1.7 • Phaephe e ba le sefo gore e kgone go arogantšha boloko le meetse ao a tšwago go bjona • Mašaledi a maloko a dikgomo a ka šomišwa go nontšha mobu (2) 1.1.8 • Maloko a dikgomo ao a thapilego a ka šoma go kgopha le go kgabiša mengwako/malapeng • Maloko a dikgomo ao a omilego a ka šoma bjalo ka dišu tša go gotša mollo Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Downloaded from hlayiso.com Sepedi Leleme la Gae (HL)/P1 3 DBE/Dibatsela 2019 NSC – Tlhahlo ya go swaya • Maloko a dikgomo ao a thapilego a ka šomišwa go bota mekokotlo ya batšofadi go šireletša letlalo la bona • Boloko bo hlakanywa le mabu go a tiiša ge go pharwa/kgakgapšha/botwa • Boloko bo šomišetšwa go thiba mušimeetse go tšwa makaleng a a ripilwego pele a bjalwa • Go bota molwetši yo a fedilego gore a kgone go swarega • Go thuša go alafa (TŠE PEDI fela) (2) 1.1.9 Balekwa ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: • Go epela setšhaba meetse • Go kgopela mmušo go tšhelela setšhaba meetse ao a lekanego letšatši le lengwe le le lengwe • Go hwetša thušo go tšwa mafelong a a nago le meetse (2) 1.1.10 Lethabo/Kgahlego Ke thabišwa ke gore mmušo o kgonne go lemoga bohlale bja Rakhutšo gomme wa hlama metšhene ye megolo ya go mena meetse go tšwa bolokong/Metšhene ya go mena meetse e tla thuša le metse ya kgauswi. (2) 1.2 1.2.1 B/Thaere (1) 1.2.2 • Temana ya boraro SETŠWELETŠWENG SA A le difreimi tša seswantšho SETŠWELETŠWENG SA B di tšweletša batho ba go ba le bokgoni bja go itlhamela ka dilo tšeo di tšewago gore ga di sa na mohola • Temana ya boraro e tšweletša Rakhutšo yo a hlamago motšhene wa go mena meetse bolokong bja kgomo mola difreimi tša seswantšho di tšweletša monna yo a šomišago thaere ya kgale go dira mešomo ya bokgabo (3) 1.2.3 Seatlana/Tlelafo se/e šireletša seatla sa monna yo gore a se ke a gobatšwa ke didirišwa tšeo a di šomišago. (1) 1.2.4 Go bonala mathale ao a sego a hlwa a khupetšwa ka thaere. (1) 1.2.5 Freimi ya 1 e tšweletša seswantšho sa tšhwene mola freimi ya 2 e tšweletša seswantšho sa hlogo ya kgomo/Setšweletšwa sa freimi ya 1 se feleletše mola sa freimi ya 2 se sa felela. (2) 1.2.6 Balekwa ba tla fa dikarabo tša go fapana. Mohlala: • Batho ba ka kgahlwa ke mešomo ya gagwe gomme ba reka • A ka hlolela batho mešomo (2) PALOMOKA YA KAROLO YA A: 30 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Downloaded from hlayiso.com Sepedi Leleme la Gae (HL)/P1 4 DBE/Dibatsela 2019 NSC – Tlhahlo ya go swaya KAROLO YA B: KAKARETŠO POTŠIŠO YA 2 Mokgwa wa go swaya kakaretšo: Ge go swaiwa go tla hlokomelwa dintlha tše bohlokwa gomme gwa tlogelwa tša go hloka mohola. Kakaretšo e swanetše go swaiwa ka mokgwa wo o latelago: • Kabo ya meputso: o Meputso ye šupa (7) e abelwa dintlha tše šupa (7) (Moputso o 1 go ntlhakgolo ye nngwe le ye nngwe) o Meputso ye meraro (3) e abelwa polelo o Palomoka ya meputso: (10) • Kabo ya meputso ya polelo ge molekwa a sa tsopola go tšwa temaneng: o Moputso o 1 o abelwa dintlha tše 1–3 o Meputso ye 2 e abelwa dintlha tše 4–5 o Meputso ye 3 e abelwa dintlha tše 6–7 • Kabo ya meputso ya polelo ge molekwa a ngwalolotše dintlha: o Ngwalollo ya dintlha tše 6–7: se abe moputso wa polelo o Ngwalollo ya dintlha tše 1–5: aba moputso o 1 wa polelo ELA HLOKO: • Palo ya mantšu: o Baswai ba swanetše go kgonthišiša palo ya mantšu ao a ngwadilwego. o Molekwa ga se a swanela go fokoletšwa meputso ge a sa laetša palo ya mantšu goba ge a sa bala mantšu gabotse. Ge palo ya mantšu e feta ao a nyakegago, bala a mahlano ka morago ga ao a nyakegago gomme o hlokomologe ao a šetšego. Mohlala wa karabo: Diyunibesithi tšeo di sego molaong di rekiša mangwalo a bofora. South African Qualifications Authority e nyakišiša ka bonnete bja mangwalo a. Go kgonthišwa gore bakgopedi ba dikgoba ba na le mangwalo a maleba a dithuto. Afrika-Borwa ke naga ya mathomo ya go tla ka mokgwa wa theknolotši wa Managed Integrity Evaluation (MIE). Bao ba kgopelago sekgoba ka go diriša mangwalo a bofora ga ba tšwelele. Bakgopedi ba mešomo ba mangwalo a bofora ba tingwa mošomo. Bao ba rekišago mangwalo a bofora ba išwa ntlwanaswiswi gomme ba otlwa. Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Downloaded from hlayiso.com Sepedi Leleme la Gae (HL)/P1 5 DBE/Dibatsela 2019 NSC – Tlhahlo ya go swaya DINTLHA KA MOKGWA WA GO DINTLHA KA MANTŠU A NGWALOLLA MOLEKWA 1 'Mangwalo a bofora a 3 300 a go A Diyunibesithi tšeo di sego rekišwa ke diyunibesithi tša bofora molaong di rekiša mangwalo a lefaseng ka bophara.' bofora. 2 'South African Qualifications Authority B South African Qualifications e dira dinyakišišo tše di tseneletšego Authority e nyakišiša ka bonnete mabapi le mangwalo a.' bja mangwalo a. 3 'Go tšerwe kgato ya go netefatša gore C Go kgonthišwa gore bakgopedi mangwalo a thuto a bakgopedi ba ba dikgoba ba na le mangwalo a dikgoba diyunibesithing goba maleba a dithuto. mešomong ke a maleba.' 4 'Naga ya Afrika-Borwa e tlile ka D Afrika-Borwa ke naga ya mokgwa wa go šomiša theknolotši, e mathomo ya go tla ka mokgwa lego Managed Integrity Evaluation wa theknolotši wa Managed (MIE).' Integrity Evaluation (MIE). 5 'Ge go ka hwetšwa e le gore E Bao ba kgopelago sekgoba sa mokgopedi wa dithuto tša yunibesithi o go ithuta yunibesithing ka na le lengwalo la bofora, o ganwa ka mangwalo a bofora ba ganwa ka sekgoba.' sekgoba. 6 'Ka lehlakoreng le lengwe mokgopedi F Bakgopedi ba mešomo ba wa mošomo yo a rekilego mangwalo a mangwalo a bofora ba tingwa dithuto, o ganwa ka sekgoba sa mošomo. mošomo.' 7 'Barekiši ba mangwalo a bofora ba a G Bao ba rekišago mangwalo a swarwa gomme ba fiwa kotlo ye bofora ba išwa ntlwanaswiswi boima.' gomme ba otlwa. PALOMOKA YA KAROLO YA B: 10 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Downloaded from hlayiso.com Sepedi Leleme la Gae (HL)/P1 6 DBE/Dibatsela 2019 NSC – Tlhahlo ya go swaya KAROLO YA C: DIBOPEGO LE MELAO YA TŠHOMIŠO YA POLELO Mekgwa ya go swaya KAROLO YA C • Mopeleto: o Dikarabo tša lentšu le tee di swaiwe go ba tše di nepagetšego le ge mopeleto o phošagetše, ka ntle le ge phošo e fetola tlhalošo ya lentšu o Dikarabong tša lefoko le le phethagetšego, mopeleto wo o phošagetšego o tlo lahlegelwa ke meputso ge phošo e tšwelela mo go sebopego sa polelo ye go lekwago ka yona o Ge go lekwa kopafatšo, karabo e swanetše go bontšhwa ka nepagalo • Dibopego tša polelo di swanetše go nepiša popopolelo, di be di tšweletšwe ka botlalo mafoko go ya ka taelo • Mabapi le dipotšišokopana tša go fapafapana tša go kgethwa, amogela BOBEDI tlhaka ya go nyalelana le karabo ya go nepagala LE/GOBA karabo ya go nepagala ya go ngwalwa ka botlalo POTŠIŠO YA 3 3.1 Maswi (1) 3.2 MAATLA LE PHEPO YA MMAKGONTHE! (1) 3.3 • Batho ba reke maswi • Ge ba enwa maswi ba tla ba le maatla le phepobotse (2) 3.4 Maswi ke bophelo. Mmapatši o gokagoketša bareki ka go swantšha maswi le bophelo. (2) 3.5 • Di laetša gore ge o nwele maswi o tla tia/o tla ba le maatla • Di laetša gore o ka se hlaselwe ke malwetši/go phela gabotse (2) 3.6 • Galase e laetša bohlokwa bja tlhokomelo ya bophelo • Galase e laetša mmele wo o hlwekilego o phetše gabotse (2) [10] POTŠIŠO YA 4 4.1 D/Lerato la theknolotši. (1) 4.2 Boralokelo bja bana/phakeng. (1) 4.3 • Lefelo la go bapalela le tletše ka didirišwa tša go bapala • Bana ba bapala ka dithapolete (2) 4.4 Dutše – Eme Swere - Lesitše (2) 4.5 Go filwe temošo ya gore go hlokomelwe ka ge go fihlilwe lefelong leo bana ba ralokelago go lona eupša ga go ngwana yo a ralokago fao/Bana ba bapala ka dithapolete lefelong la go ralokela/boralokelong. (2) Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe Phetla
Downloaded from hlayiso.com Sepedi Leleme la Gae (HL)/P1 7 DBE/Dibatsela 2019 NSC – Tlhahlo ya go swaya 4.6 Balekwa ba tla fa maikutlo a go fapana. Mohlala: Lethabo - Ke thabišwa ke gore bana ba ba kwešiša theknolotši e sa le ba bannyane. Manyami - Ke nyamišwa ke gore bana ba ba lefelong la go bapala/go raloka eupša ba lebeletše dithapolete/Ba ka gokagoketša mahodu. (2) [10] POTŠIŠO YA 5 5.1 Khutsofatšo – Mdi Lelatodi – Mna (2) 5.2 Tsebile (1) 5.3 O boletše gore/O rile maloba o hweditše motomo wa gagwe wa matlakala o se gona. (1) 5.4 Modirišogore Ke a tseba gore e ka ba Matome. (2) 5.5 • Le laetša kgatelelo • Le hlaola leina – ditšhipi (2) 5.6 Seboledi se dirišitše polelo ya kgethollo go kgetholla bana ba baagišane. (2) [10] PALOMOKA YA KAROLO YA C: 30 PALOMOKA YA TLHAHLOBO: 70 Tokelo ya ngwalollo e ileditšwe

Study this subject

More from Grade 12 Sepedi HL

View all