Dramatic Arts PAT GR 12 2021 Afr

Downloaded from hlayiso.com DRAMATIESE KUNSTE RIGLYNE VIR PRAKTIESE ASSESSERINGSTAKE GRAAD 12 2021 Hierdie riglyne bestaan uit 46 bladsye. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 2 DBE/PAT 2021 NSS INHOUDSOPGAWE 1. INLEIDING 3 2. RIGLYNE VIR ONDERWYSERS 3 2.1 COVID-19: Implikasies en aanpassings van die PAT'e 3 2.2 Algemeen 3 2.3 Doelwitte 4 2.4 Enkele idees en benaderings 4 2.5 Hoe om die PAT'e te administreer 6 2.6 Hoe om die PAT'e na te sien/te assesseer 7 2.7 Moderering van PAT'e 7 3. RIGLYNE VIR LEERDER 9 3.1 Instruksies aan leerders 9 3.2 Praktiese assesseringstake 10 3.3 Voorbeeld van drie kontrasterende drama-items gekombineer in 'n tema-/oudisie- 11 program 3.4 Assesserings-/Modereringsrubrieke/-instrumente 15 3.5 Afwesigheid of nie-inlewering van PAT'e 15 3.6 Vereistes van aanbieding van PAT'e 15 3.7 Tydraamwerke 15 3.8 Verklaring van Egtheid 15 4. BRONNELYS 17 4.1 Menslike Hulpbronne 17 4.2 LOOM ('LTSM'): Toerusting en geriewe 17 4.3 LOOM ('LTSM'): Verwysing 18 4.4 Artikulasie met AOO ('GET') 18 4.5 Roosterbeplanning 18 5. GEVOLGTREKKING 18 6. STANDAARDISERING-/ASSESSERING-/TERUGVOERING-/MODERERINGS- 19 INSTRUMENTE: BYLAES A–S Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 3 DBE/PAT 2021 NSS 1. INLEIDING Die 18 Kurrikulum-en-assesseringsbeleidsverklaring-vakke wat 'n praktiese komponent bevat, sluit almal 'n praktiese assesseringstaak (PAT) in. Hierdie vakke is:  LANDBOU: Landboubestuurswetenskappe, Landboutegnologie  KUNS: Dansstudies, Ontwerp, Dramatiese Kunste, Musiek, Visuele Kunste  WETENSKAPPE: Rekenaartoepassingstegnologie, Inligtingstegnologie, Tegniese Wetenskappe; Tegniese Wiskunde  DIENSTE: Verbruikerstudies, Gasvryheidstudies, Toerisme  TEGNOLOGIE: Siviele Tegnologie, Elektriese Tegnologie, Meganiese Tegnologie en Ingenieursgrafika- en ontwerp 'n Praktiese assesseringstaak (PAT) is 'n verpligte komponent van die finale promosiepunt vir alle kandidate ingeskryf vir vakke wat 'n praktiese komponent het en tel 25% (100 punte) van die eksamenpunt aan die einde van die jaar. Die PAT word oor die eerste drie kwartale van die skooljaar geïmplementeer. Dit word in verskillende fases of 'n reeks kleiner aktiwiteite afgebreek wat saam die PAT opmaak. Die PAT bied leerders die geleentheid om op 'n gereelde basis gedurende die skooljaar geassesseer te word en dit maak ook voorsiening vir die assessering van vaardighede wat nie in 'n geskrewe formaat, bv. toetse of eksamens, geassesseer kan word nie. Dit is dus belangrik dat skole seker maak dat al die leerders die praktiese assesseringstake binne die toegelate tydperk voltooi om te verseker dat leerders aan die einde van die jaar hulle uitslae ontvang. Die beplanning en uitvoering van die PAT verskil van vak tot vak. 2. ONDERWYSERRIGLYNE 2.1 COVID-19: IMPLIKASIES EN AANPASSINGS VAN DIE PAT'e Indien daar steeds die gevaar bestaan dat leerders COVID-19 kan aansteek, moet leerders drie individuele drama-items opvoer – een vir elke PAT. Assessering moet by die skool plaasvind. Die kandidaat, die onderwyser en 'n persoon wat 'n video neem van elke kandidaat se PAT-opvoering (nie noodwendig 'n professionele videograaf nie), is die enigste drie individue wat in die klaskamer teenwoordig mag wees wanneer leerders geassesseer word. Leerders mag sonder maskers optree maar moet 'n streng fisiese afstand van 1,5 meter vanaf die videograaf en die onderwyser handhaaf. Die vertrek moet ten alle tye goed geventileer wees. Hou deure en vensters oop. 2.2 ALGEMEEN Die Jaarlikse Assesseringsprogram vir die vak Dramatiese Kunste stipuleer dat DRIE PAT'e vir die skoolgebaseerde assesseringskomponent ('SBA') voltooi moet word. Dit beteken EEN PAT per kwartaal vir die eerste, tweede en derde kwartaal. Maak seker dat jy, as die onderwyser, 'n duidelike begrip van al vier Breë Onderwerpe en hulle verwante Onderwerpe het wanneer jy die PAT'e voorberei, opstel, implementeer en nasien. Al drie PAT'e bevat twee afdelings. AFDELING 1: GESKREWE AFDELING Die Geskrewe Afdeling bestaan uit 'n Werkopdrag, 'n Opstel en Navorsing. Daar word van die leerders verwag om kognitiewe en konseptuele begrip te toon van die konsepte van die KABV- Breë Onderwerpe en Onderwerpe, waarop die Geskrewe Afdeling gebaseer is, asook van beplanning, oordenking en rekordhouvaardighede. Die Opstel, Navorsing en Werkopdrag kan in enige van die drie kwartale gedoen word en in enige volgorde, volgens die skool se spesifieke beplanning. Die Geskrewe Afdeling dien om leerders voor te berei vir die Opvoerafdelings van die PAT'e. AFDELING 2: OPVOERAFDELING Die fokus van hierdie Opvoerafdeling is om die praktiese vaardighede en tegnieke wat in die KABV- Breë Onderwerpe en Onderwerpe voorgeskryf is, inkrementeel en siklies te ontwikkel. Leerders moet toegepaste bevoegdheid in die vorm van Drama-items, soos 'n gedig (poësie), monoloog, prosa, toneel, fisiese teater, film, ontwerp, regie en verhoogbestuur, toon. 'n Variasie in Dramatiese Vorm, Styl en Dramatiese Beweging moet getoon word – soos voorgeskryf vir die jaareindeksamen. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 4 DBE/PAT 2021 NSS 2.3 DOELWITTE Beide die Geskrewe en die Opvoerafdelings het die volgende doelwitte:  Maak seker dat deeglike ONDERRIG en diepgaande LEER plaasgevind het. Wees op jou hoede vir 'n assesseringsgedrewe benadering. Berei jou lesplanne op só 'n wyse voor dat genoeg tyd bestee word aan jou, die onderwyser, wat ONDERRIG en die leerder wat LEER. Die formele assessering van die PAT is slegs die eindpunt van 'n lang proses wat op onderrig en aktiewe leer gegrond is.  Lei leerders deur 'n akademiese, teoretiese, konseptuele, tegniese en praktiese vaardigheidsproses om hulle in staat te stel om teorie en praktyk op 'n betekenisvolle wyse te integreer.  Verdiep en konsolideer die leerders se begrip van leer in die klaskamer.  Bied die geleentheid om 'n gevarieerde teoretiese en praktiese repertoire ten opsigte van proses en produk te kweek.  Integreer teorie- en opvoerkonsepte, -vaardighede, -kennis en -inhoud.  Berei leerders vir die komplekse kognitiewe en abstrakte teoretiese en opvoervereistes vir die middel-van-die-jaar-jaar-, proef- en jaareindeksamen voor: o Vraestel 1: Geskrewe Eksamen o Vraestel 2: Opvoereksamen: Tema/Oudisie of Tegniese Program 2.4 ENKELE IDEES EN BENADERINGS Teoretiese, akademiese, tegniese vaardighede:  Die vak Dramatiese Kunste vereis 'n minimum van drie jaar van intensiewe, deurlopende onderrig, leer, ontwikkeling en rypheid van konseptuele en praktiese vaardighede en tegnieke. Die ontwikkeling van stemmoduleringstegnieke moet, bv., oor die drie-jaar- tydperk plaasvind, en nie net in graad 12 nie. (Maak seker dat elke tydperk of oomblik van onderrig gefokus is.)  Die deel van kennis, verkryging van vaardighede en verandering in houding/ ingesteldheid en waardes is in 'n diepgaande prosesbenadering vasgelê. Dit is binne hierdie proses wat skeppende denke, kreatiwiteit, verbeelding, visualisering, probleemoplossing en kritieke denke ontdek, ondersoek, gekonseptualiseer, geïmplementeer, ontwikkel en toegepas word. Hierdie aspekte kan nie deur individuele metodologieë of produkte bekom word nie.  Ontwikkel doelbewus leerders se inhoudskennis asook die akademiese en tegniese vereistes van die vak. Aan die einde van graad 12 moet leerders toegepaste bevoegdheid van die Kurrikulum- en Assesseringsbeleidsverklaring van graad 10 tot 11 tot 12 toon.  Maak seker dat die integriteit van tegniese vaardighede, styl, genres, beginsels, ens., van die dramatiese vorms ten alle tye gehandhaaf en getoon word. (Bv. 'n Elizabethaanse gedig kan kreatief geïnterpreteer word, maar die vorm en styl van die jambiese ritme, die frasering, die verhoogde digkuns, die vokale en fisiese voordrag, ens. van die Elizabethaanse genre moet bemeester en getoon word.) Onthou dat leerders op verskillende maniere betrokke raak en uitkomste behaal wat strek vanaf die lae kognitiewe vlak tot die hoë kognitiewe vlak (metakognitief). Proses, betekenis, kritiese stem en produk:  Baie min leerders kan op hulle eie 'n opdrag voltooi. Jy, as die onderwyser, moet die kreatiewe proses van die begin tot die einde lei en fasiliteer. Dit is belangrik dat die rubriek goed verduidelik en deur die leerders verstaan word voordat die taak aangepak word.  Wees oop vir uiteenlopende idees, kreatiewe afleidings, innovering en oplossings wat aangebied word.  Onthou, jy moet die estetiese waardes en vaardighede van enige taak lei.  Dit is die plig van die onderwyser om die leerder in staat te stel om sy/haar eie kreatiewe stem te vind.  Probeer om die leerders te lei om individuele en innoverende benaderings/oplossings te vind.  Lei hulle om idees te ontwikkel deur uit eerstehandse waarneming te werk, bv. gaan kyk na en bespreek toneelstukke, kritiseer TV-programme en films.  Lei leerders om bronmateriaal wat esteties nie aantreklik is nie, te elimineer. Dramatiese vorms moet gekies word uit 'n geloofwaardige, gepubliseerde bron of erkende mondelinge tradisie wat op inheemse kennisstelsels gegrond is. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 5 DBE/PAT 2021 NSS Leerders se style en kreatiwiteit:  Leerders moet berekende risikonemers met selfvertroue wees, en nuwe idees en prosesse sonder vrees vir mislukking in 'n veilige, beheerde omgewing toets.  Dit is belangrik dat selfvertroue aangemoedig en gekweek word om seker te maak dat leerders gemaklik voel om risiko's te neem en uit hulle foute te leer.  Ken jou leerders, sover moontlik, om sodoende hulle spesifieke sterk punte te ontwikkel. Party sal versigtige beplanners wees, terwyl ander meer intuïtief werk. Party sal hulle werksproses uiterlik ten toon stel, ander sal stil, stadig en privaat werk. Waardeer, moedig aan, en respekteer bowenal alle werkstyle.  Ekstroverte leerders kan maklik 'n oplossing vir 'n ander leerder se foute aanbied. Moedig ekstroverte aan om eerder op hulle eie prosesse en fokus en moedig introverte leerders aan om hulle eie oplossings aan te bied en te kommunikeer. Ekstroverte is nie noodwendig leiers nie. Die introverte leerder is dikwels meer bewus van detail, prosesse en betekenis. Besprekings kan verryk word wanneer hierdie leerders se stemme en opinies aangemoedig word.  Kreatiewe aktiwiteit kan uit 'n aantal verskillende vlakke voortspruit, uit die laer punt, soos die opstel van 'n geskrewe raamwerk vir 'n Temaprogram; of die boonste punt, waar 'n heeltemal vars en geïndividualiseerde proses en/of uitkoms ontwikkel word. Beide is geldig en sal tot dieselfde produk lei.  Daar is baie maniere om te skep. Wees aanpasbaar genoeg om leerders toe te laat om hulle unieke manier te vind en te gebruik. 'n Mens verwag 'n sterker individuele vertolking en styl by graad 12-leerders. Hulpbronne of die gebrek daaraan bepaal nie die vlak van kreatiwiteit nie, maar eerder wat die leerder met die beskikbare hulpbronne doen. Die klem lê op innovering en die vermoë om 'n proses of produk uit hulle unieke siening van die wêreld van voor af voor te stel, te raam, of aan te bied. Assessering-, terugvoering-, luister- en kommunikasievaardighede:  Doen deurlopend informele assessering. Bespreek die vordering van leerders se werk individueel met hulle. Lei leerders om hulle eie oplossings te vind, eerder as om jou idees op hulle af te dwing.  Hou gereelde 'kritieksessies' waartydens die onderwyser die leerders help om op 'n ingeligte en konstruktiewe manier oor hulle eie en hulle klasmaats se prosesse/werk te praat en dit te bespreek. Baseer hierdie bespreking op die inhoud in die KABV.  Weer 'n vaardige luisteraar. Dramatiese Kunste gaan oor effektiewe en vaardige kommunikasie. Oefen en bevorder 'n kultuur van 'luister vir begrip' en nie slegs 'luister om te verskil' nie. Wees versigtig om nie 'n simplistiese begrip van 'luister' aan te moedig om te verseker dat 'n leerder nie 'terugpraat' of hulle eie oogpunt of die standpunt waaruit hulle werk, te gee nie. Dit mag selfs nodig wees om jou versigtig uitgedinkte posisie wat op jou kennis as onderwyser gebaseer is, te verander. Daar is nie net een manier om iets te doen nie, daar is verskeie maniere.  Dit is belangrik om 'n leerder se werk deurlopend deur die jaar te bestudeer en te bespreek. Dit help om hulle sterk punte en punte vir verbetering te identifiseer. Leer leerders om hulle ervarings en gevoelens op 'n reflektiewe manier in hulle individuele prosesjoernale aan te teken. Pas die beginsel van 'wat nie gedokumenteer is nie, het nie gebeur nie', toe. Dit sal help om kritiese en kreatiewe denke te ontwikkel en sal die keuse en ordening van idees meer deursigtig en doelbewus maak.  Pasop vir kritiek wat skade aanrig. Dit is raadsaam om met die positiewe te begin en dan na areas te beweeg wat verbeter kan word. Begin 'n dialoog met 'n leerder, bv. 'Ek dink dit sal meer effektief wees as jy dit verander … Wat dink jy?' Dit laat hulle voel dat hulle deel van die proses is en laat hulle oor hulle werk dink. Gebruik afrigting- en terugvoeringsvaardighede. Skep 'n omgewing waarin leerders van jou mag verskil.  Lei leerders om doeltreffend, onafhanklik, krities, kreatief en reflektiewe denkers te wees.  Moet die leerders nie onderskat nie; daag hulle uit, omdat hulle dikwels die uitdaging sal aanvaar. Gebruik 'n verskeidenheid vrae wat leerders se vermoë om hulle kreatiewe keuses te heroorweeg, sal uitbrei en verdiep. Dit moet hulle lei om te vra: 'Gegewe die huidige omstandighede, na watter alternatiewe manier kan ek na die situasie kyk?' Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 6 DBE/PAT 2021 NSS Besinning:  In die begin word besinning die beste gedoen volgens die rubriekkriteria waarop ooreengekom is. Besinningspraktyke sluit besinning voor, tydens en na 'n taak in. Onderwysers kan ook, as 'n leerinstrument, die rubriekkriteria as vrae gebruik om oor die bewyse wat deur die leerder geproduseer is, te besin. Aan die einde van elke PAT (Geskrewe en Opvoerafdelings), maar besinning/terugvoer oor die werk aangebied word. Onderwysers moet kommentaar oor sterk en swak punte deel. Dit sal leer en verbeteringspunte vir die leerder bied om te implementeer vir deurlopende ontwikkelings en bemeestering.  Dit kan geskrewe of verbale terugvoering wees en kan die vorm van selfbesinning, besinning deur die klas/onderwyser en nasien, besinning deur medeleerders of oop kritieksessies wat deur beide die ONDERWYSER en die leerder gelei word, aanneem. 2.5 HOE OM DIE PAT'e TE ADMINISTREER Onderwysers moet:  Verseker dat alle hulpbronne wat benodig word om die PAT'e te doen, beskikbaar is. Verwys na die DBE se Katalogus vir Leer- en Onderrigondersteuningsmateriaal (LOOM) ('LTSM').  Genoeg tyd vir leerders op die rooster inruim om die PAT'e te voltooi (kies kontaktyd gedurende en/of na skool).  Seker maak hulle GEE deeglik KLAS oor elke KABV-onderwerp, -konsep/-vaardigheid en kenniskomponent. Fasiliteer 'n diepgaande LEERproses vir elke leerder voordat die werklike assessering van die PAT'e plaasvind.  Die Riglyne vir Standaardisering vir 'n Assessering, Opstel en Navorsing gebruik om seker te maak dat die korrekte formaat, lengte, inhoud, ens. in die opdrag, opstel en navorsing in al nege provinsies toegepas word.  Die vordering van die PAT'e tydens die repetisieproses moniteer.  Informele deurlopende assessering toepas.  Formele assessering voltooi en terugvoering aan leerders gee om individuele optrede te versterk; gebruik die rubrieke wat in hierdie dokument verskaf word.  Die Excel-puntelyste/-spreitabelle wat deur die provinsie verskaf word, voltooi.  Die skool se beleid rakende die inlewering van punte volg.  Die Lesplanne, asook die Assesseringstake se opdragte en instruksies asook die Assesseringsinstrumente (rubrieke, nasienriglyne, kontrolelyste) vir die PAT'e, wat op die KABV-Onderwerpe gebaseer is, in die ONDERWYSERLÊER: LESPLANNE EN ASSESSERINGSTAKE liasseer. Daar kan variasie in die aanbieding van die onderwyserlêer (onderhewig aan die provinsie) wees, maar dit is noodsaaklik dat die bewyse beskikbaar moet wees. Dit is belangrik dat die werksvolgorde van die Jaarlikse Assesseringsprogram in die liassering en administrasie van die SGA-bewyse ('SBA') in die onderwyserlêer gehandhaaf word.  Hierdie lêer moet vir kluster-/provinsiale moderering beskikbaar stel.  Op 'n gewone selfoon, die Opvoerafdelings van die leerders se PAT'e opneem en dit op 'n DVD laai. Hierdie DVD moet vir moderering beskikbaar wees.  Die leerders se voltooide assesseringsbewyse van beide die Opvoerafdeling (DVD's) en die Geskrewe Afdeling van die PAT'e in die lêer genoem: LEERDERLÊER: BEWYSE VAN ASSESSERING, liasseer.  Hierdie lêer vir kluster-/provinsiale moderering beskikbaar stel.  Al die leerders se bewyse van die Geskrewe Afdeling en Opvoerafdeling moet ten alle tye beskikbaar wees en bly die eiendom van die Departement van Onderwys vir tot 6 maande nadat die finale resultate vrygestel is. Hou hierdie geskrewe stukke en DVD's van aanbiedings toegesluit in 'n veilige plek in die skool. Dit is die gesamentlike verantwoordelikheid van die onderwyser, skoolbestuur en hoof. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 7 DBE/PAT 2021 NSS 2.6 HOE OM DIE PAT'e NA TE SIEN/TE ASSESSEER Onderwysers moet verseker dat die assessering/nasien van die PAT'e:  Die bereiking van die KABV- Breë Onderwerpe en Onderwerp-inhoud: Konsepte/Vaardighede/Kennis, asook die teoretiese en aanbiedingskomponente van elke Onderwerp, meet.  Verifieer of die Riglyn vir die Standaardisering van die Geskrewe Afdelings gevolg is.  Die relevante rubrieke die volgende toepas: o Teoretiese Afdeling: rubrieke vir die opdrag, opstel en navorsing o Opvoerafdeling: rubrieke vir poësie, monoloog, prosa, beweging en toneel, asook die rubrieke vir die ontwerp, regie, film en verhoogbestuur  Leerders se bewyse en spel teen die kriteria en vlakbeskrywers van die rubrieke meet.  Die afdeling oor COVID-19-regulasies, aan die begin van hierdie riglyne, nakom.  Hou by die volgende beginsels van: o Regverdigheid: 'n Assessering moet leerders van beide geslagte en alle agtergronde toelaat om ewe goed te vaar en aan almal die gelyke geleentheid bied om die vaardighede en kennis wat geassesseer word, te toon. Regverdigheid word in gedrang gebring as vooroordeel in die taak (as die taak 'n ras, geslag, godsdiens, ens. ophef of verklein) of by die nasiener (hoe die taak deur die nasiener se persoonlike standpunte beïnvloed word) bestaan. 'n Taak is regverdig indien die inhoud, konteks en aanbiedingsverwagtinge kennis, vaardighede en ervarings weerspieël wat ewe bekend en gepas vir alle leerders is. Dit moet toegang tot navorsingshulpbronne insluit. o Betroubaarheid: 'n Assessering word as betroubaar beskou wanneer dieselfde uitslae verkry word, ongeag wanneer die assessering plaasvind of wie dit nasien. o Geldigheid: 'n Aanduiding van hoe goed 'n assessering meet wat dit veronderstel is om te meet. 'n Geldige taak moet:  Werklike kennis of prestasie weergee, nie toetsskryfvaardighede en gememoriseerde feite nie  Leerders motiveer om na die beste van hul vermoë te presteer  Strook met huidige opvoedkundige teorie en praktyk  Deeglik in lesplanontwerp en onderrig wees. Dit sluit die ontwerp van gedetailleerde instruksies, aktiwiteite en oefeninge in. Dit bevorder die opbou van denke, beplanning vir denke, assessering van denke oor inhoud, die erkenning van die vlak van denke wat leerders demonstreer. 2.7 MODERERING VAN PAT'e 2.7.1 Dit is verpligtend dat elke leerder se drie PAT'e opgeneem/verfilm word. Die opnames moet deur die onderwyser op 'n veilige plek gestoor word en moet moderering deur die provinsiale vakbeampte beskikbaar wees. 2.7.2 Alhoewel die moderering van die PAT'e 'n belangrike proses is, moet dit binne die konteks van die algehele proses van beplanning, onderrig, leer, assessering en moderering plaasvind. Die hoeveelheid tyd wat aan moderering van leerderbewyse bestee word, moet nie die belangrikheid van moderering van onderrig en leer ontneem nie. 2.7.3 Dit is belangrik om duidelik te wees dat die doel van moderering moet fokus op of die KABV-onderwerpe (vaardighede, kennis en inhoud) ONDERRIG en GELEER is. 2.7.4 Moderering is 'n gedeelde begrip van verskeie stappe en prosesse. Maak jouself vertroud met die betekenis, doel en omvang van die volgende stappe/prosesse: Stap 1: Verifikasie Dit is 'n vinnige en kort eerste stap in die modereringsproses. 'n Kontrolelys word gebruik om af te merk watter bewyse, soos deur die beleid vereis, vir moderering voorgelê is. Stap 2: Moderering 'n Patroon/Model/Templaat wat geskik is om die stappe en verspreiding van Blooms se Taksonomie se 6 kognitiewe vlakke en 4 denkprosesse, soos in die KABV-onderwerpe toegepas, te ontleed. Amptenare moet verseker dat moderering die volgende insluit:  Lesplanne: Is lesplanaktiwiteite op die inhoud van die KABV-onderwerpe gebaseer?  Assesseringtaakplanne: Is die assesseringstaakaktiwiteite/opdragte/instruksies op die KABV-onderwerpe en die onderskeie lesplanne gebaseer?  Leerderassesseringsbewyse: Is die leerder se assesseringsbewys gebaseer op die KABV + die onderskeie lesplan + die onderskeie assesseringstaak? Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 8 DBE/PAT 2021 NSS 2.7.5 Standaardvasstelling Interne standaardiserings verskaf 'n stelsel vir die nagaan van die gehalte van assessering om seker te maak dit is:  Geldig – relevant tot die standaarde waarop vaardigheid/bereiking aanspraak gemaak word  Geloofwaardig – deur die leerders geproduseer  Aktualiteit – aktueel genoeg vir assessors om te vertrou dat die leerder steeds dieselfde vlak van vaardigheid of kennis het  Betroubaar – werklik verteenwoordigend van die leerder se kennis en vaardighede  Genoegsaam – voldoen ten volle aan al die vereistes van die standaarde  Dit is die proses waartydens bepaal word of die minimum prestasievlakke wat vir elke graad/onderwerp vereis word, behaal is. Die prestasievlakke word bepaal deur die: o Onderwerp se vaardighede, kennis, inhoud en konsepte o 6 kognitiewe vlakke o 4 denkprosesse o 3 moeilikheidsvlakke Bewyse hiervan kan gevind word in die instruksies, aktiwiteite, oefeninge, opdragte, ens. van die lesplanne, assesseringstaakplanne en leerderassesseringsbewyse wat amptenare moet modereer. Dit moet duidelik wees wat die leerders moet weet en in staat wees om te kan doen wanneer hulle elke vlak/onderwerp bereik. 2.7.6 Gehalteversekering Amptenare moet verseker dat die volgende gevolg word en as bewyse beskikbaar is: Onderwysersopleiding: alle Dramatiese Kunste-onderwysers moet amptelike hoëronderwys- opleiding hê om die vak aan te bied: minimum 3 jaar-graad in Drama, PGCE asook KABV- opleiding. Onderwysersplanne: items 1, 2 en 3 hierbo of bewyse moet waarde hê en regverdig, geldig en betroubaar wees. Duidelike onderrig, leer en assessering van onderwerpe (vaardighede, inhoud, kennis en konsepte) moet in elke aktiwiteit, oefening, instruksie, ens. vervat wees. Dit moet trapsgewys van laer na middel na hoër orde volgens Blooms se Taksonomie geplaas word. 2.7.7 Standaardisering Standaardisering is 'n proses wat regdeur die wêreld gebruik word om die effek van faktore, behalwe die leerders se kennis en aanleg, op die leerders se prestasie te versag/verlig. Amptenare moet die modereringsbewyse gebruik om onderwysers te help om die KABV- onderwerpe se vaardighede, kennis, inhoud en konsepte te verstaan, interpreteer en implementeer. 2.7.8 Moderering:  Moet plaasvind elke keer as 'n PAT voltooi is.  Kontroleer dat assesseringtake en aktiwiteite leerders voorsien met regverdige en geldige geleenthede om aan die verwagtinge en standaarde van die KABV te voldoen.  Stem saam met die sterk punte in leerders se aanbiedings en planne om vaardighede en kennis te verbeter.  Gee terugvoering oor die onderwyser se oordeel (opstel en nasien van PAT'e) om onderrig te verbeter.  Verhoog standaarde, verwagtinge en vlakke van konsekwentheid.  Verseker dat leer op die gepaste vlak is en dat leerders vaardighede ontwikkel vir leer, die lewe en werk.  Moet intern op skoolvlak deur 'n medeonderwyser/departementshoof/skoolhoof voor die kluster/provinsiale moderering gedoen word.  Moet onderwysers by die modereringsproses betrek om professionele ontwikkeling te verseker.  Moet interverwante betroubaarheid by die toeken van punte verseker. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 9 DBE/PAT 2021 NSS 3. RIGLYNE VIR LEERDERS 3.1 INSTRUKSIES AAN LEERDERS Drie PAT'e moet gedurende die jaar gedoen word, een per kwartaal. Elkeen van die drie PAT'e bestaan uit 'n Geskrewe Afdeling en 'n Opvoerafdeling. Jy moet beide voltooi en ten alle tye die teoretiese en praktiese konsepte, vaardighede en inhoud integreer. Gebruik hierdie drie PAT'e om die volgende te doen: kies en berei drie kontrasterende drama-items vir jou aanbieding vir die jaareinde-opvoereksamen voor. LET WEL: Dit is nie 'n goeie idee om 'n maand voor jou finale eksamen 'n item te kies nie. Die rede is dat emosionele en fisiese integrasie tyd neem. Jy het maande nodig om in 'n gedig in te groei, ens. Geskrewe en teoretiese konseptualiserings, asook hoërorde-denkvaardighede, verg oefening. Gebruik die drie geskrewe/teoretiese afdelings om te verseker dat jy weet hoe om jou gedagtes, leer en ervarings in 'n vorm wat die doelwitte, struktuur en vorm van 'n geskrewe eksamen sal behaal, neer te skryf. 3.2 PRAKTIESE ASSESSERINGSTASKE JAARLIKSE ASSESSERINGSPROGRAM GRAAD 10 EN 11 KWARTAAL 1 KWARTAAL 2 KWARTAAL 3 KWARTAAL 4 Taak 1: Taak 3: Taak 6: Taak 7: Praktiese Praktiese Assesseringstaak Praktiese Jaareindeksamen Assesseringstaak  Geskrewe Afdeling (25) Assesseringstaak  Opvoereksamen (150)  Geskrewe Afdeling (25)  Opvoerafdeling (25)  Geskrewe Afdeling (25)  Opvoerafdeling (25)  Opvoerafdeling (25) Taak 4: Taak 8: Middel-van-jaareksamen Jaareindeksamen  Opvoereksamen  Geskrewe Eksamen (150) (150) Taak 5: Middel-van-jaareksamen  Geskrewe Eksamen (150) JAARLIKSE ASSESSERINGSPROGRAM GRAAD 12 KWARTAAL 1 KWARTAAL 2 KWARTAAL 3 KWARTAAL 4 Taak 1: Taak 3: Taak 6: Praktiese Assessering Praktiese Assessering Taak Praktiese Assessering Taak Taak  Geskrewe Afdeling (25)  Geskrewe Afdeling (25)  Geskrewe Afdeling (25)  Opvoerafdeling (25)  Opvoerafdeling (25) DBE. Vraestel 1: NSS. Finale  Opvoerafdeling (25) Nasionale Eksterne Taak 4: Taak 7: Jaareindeksamen Middel-van-jaareksamen Proefeksamen  Opvoereksamen (150)  Opvoereksamen (150)  Geskrewe Eksamen (150) Taak 5: Taak 8: Middel-van-jaareksamen Proefeksamen  Geskrewe Eksamen (150)  Geskrewe Eksamen (150) DBE: Vraestel 2: NSS Finale Nasionale Eksterne Opvoer- jaareindeksamen  Opvoereksamen (150) Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 10 DBE/PAT 2021 NSS JOERNAAL OPSTEL NAVORSING Leerders: Leerders: Leerders: Maak seker dat jy presies Gebruik die teoretiese Versamel bykomende weet wat jou onderwyser se ondersteuningsmateriaal wat materiaal van buitebronne opdrag en instruksies is oor deur jou onderwyser aan jou om onafhanklike navorsing te wat jy moet aanbied. Jy moet gegee is (handboek, doen en om jou begrip van die volgende prosesse volg klasnotas) om die opstel te die navorsingsopdrag en wanneer jy 'n joernaal skryf: skryf. Maak seker dat jy die -instruksies te verryk. Maak 1. Versamel riglyne en opdraginstruksies seker dat jy na soveel bronne 2. Ontleed wat deur jou onderwyser as moontlik kyk. Die internet 3. Vertolk vasgestel is, gebruik. is slegs een opsie en is nie 4. Besin Gebruik hierdie PAT-afdeling altyd betroubaar nie. 5. Aanbied van inligting oor om jou vaardigheid in Wees ten alle tye eties in jou jou eie persoonlike reis opstelskryf te oefen. Maak navorsing. Navorsing vereis om praktiese seker dat jou opstel die die volgende: vaardighede te ontwikkel. basiese formaat van 'n opstel 1. Gebruik 'n volg: verskeidenheid bronne 1. Inleiding 2. Vergelyk 2. Liggaam met kennis 3. Kontrasteer 3. Gevolgtrekking 4. Lig uit/Beklemtoon 5. Vind 6. Aanbieding OPVOERAFDELINGS Kies en analiseer een drama-item vir elke PAT. Onthou dat wanneer jy jou drie items kies, dit in skerp kontras wees met mekaar wat betref kontrasterende genres/dramabewegings en dit moet in verskillende dramastyle opgevoer word:  Genres en Dramabewegings: Afrika-dramavorms/Commedia dell Arte/Griekse Teater/Suid-Afrikaanse Teater/Realisme in die Teater/Elizabethaanse Teater/Epiese Teater/Arm Teater/Teater van die Absurde/ Post Moderne Teater  Dramastyle: Gedig/Monoloog/Prosa/lofsanggedig/Gedramatiseerde prosa/Verhalende mimiek/Fisiese Teater/Beweging/Mimiek Elkeen van die drie Opvoerafdelings van die PAT'e moet deur jou gebruik word om jou items vir jou finale eksterne opvoereksamen vir die jaareindeksamen te kies, voor te berei en aan te bied:  Temaprogram OF  Oudisieprogram OF  Tegniese Teaterprogram Ontwikkel en verbeter jou drama-item voortdurend deur die jaar nadat jy dit opgevoer het. Tema-/Oudisieprogram: (Enige DRIE van die dramavorms hieronder) Monoloog, poësie (gedig), uittreksel (toneel), prosa, gedramatiseerde prosa, storievertel, spreekkoor, inheemse drama, satiriese revue, fisiese teater, beweging, mimiek Tegniese Teaterprogram:  Ontwerp (toneel/rekwisiete/beligting/klank/kostuum/grimering)  Regie  Film  Verhoogbestuur Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 11 DBE/PAT 2021 NSS 3.3 VOORBEELD VAN DRIE KONTRASTERENDE DRAMA-ITEMS GEKOMBINEER IN 'N TEMA-/OUDISIE-PROGRAM VOORBEELD 1 DRIE KONTRASTERENDE PAT-DRAMA-ITEMS VIR 'N TEMAPROGRAM GEKIES TITEL: FATHERS Drama-item 1: Monoloog Bron: Nothing but the Truth deur John Kani Genre: Realisme. Suid-Afrikaans Sipho, the father of Thando, tells her about his brother Themba, how he took things from Sipho and how he even took away Sipho's wife (Thando's mother). The truth, the whole truth and nothing but the truth. That is what you've asked for. When I was a little boy, I made myself a wire double decker bus. I spent four days non-stop at it. When I was finished, I drove it around for about three minutes and then Themba wanted it for himself. He cried. My father shouted at me. 'What's the matter with you? Give it to him. Can't you see he is crying?' I gave it to him. He wrenched it out of my hands. My fingers bled a little, because of the force with which he grabbed it from me. The wire cut my fingers. He drove it away. I watched him go with a piece of my heart and love for my wire bus. Themba had a lot of toy cars my father bought for him to town. He did not need the wire bus. He took it because it was mine. It lasted for a day or two. The last time I saw it, it was smashed. Themba was driving it on the street, a bakery van surprised him, he ran off, leaving my bus on the road, the van smashed it flat. I was so angry. I wanted to kill him. My mother was angry with me. It was nothing. Just a bus made of wire. Funny. I have never forgotten that wire bus. I can still see it. Very clearly, in my mind. The truth, the whole truth and nothing but the truth. That is what you've asked for. I came home early from work one day. I wasn't feeling well. I had the flu. My head was pounding. When I got there, I opened the kitchen door with my own keys. The radio was toneelstuking too loud. The radio was right here on this sideboard. I turned the volume down. Then I heard your mother laugh. I went towards her, looked into the bedroom and there they were. On my bed. Both naked and making love. They both looked up as if they were feeling my presence. Your mother screamed. Themba dropped his face into the pillow in total shame and shock. I walked out. I did not say a word. I just kept walking and walking. When I came back they were both gone. I never saw them again. No more! It's payback time. The taking stops right here and now. I want everything back, Themba. I want my wire double decker bus now. I want it back. It was mine. I want my wife back. She was mine. She loved me, not you. Do you hear me. I want my daughter back. She is mine. She's my baby, not yours. She is the one thing you cannot take away from me. Not even now. Thando is mine. EERSTE KORT SKAKEL Drama-item 2: Gedig Titel: 'Daddy' deur Sylvia Plath Daddy, I have had to kill you. You died before I had time—— Marble-heavy, a bag full of God, Ghastly statue with one gray toe Big as a Frisco seal I have always been scared of you, With your Luftwaffe, your gobbledygoo. And your neat mustache And your Aryan eye, bright blue. Panzer-man, panzer-man, O You—— You stand at the blackboard, daddy, In the picture I have of you, A cleft in your chin instead of your foot But no less a devil for that, no not Any less the black man who Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 12 DBE/PAT 2021 NSS Bit my pretty red heart in two. I was ten when they buried you. At twenty I tried to die And get back, back, back to you. I thought even the bones would do. But they pulled me out of the sack, And they stuck me together with glue. And then I knew what to do. I made a model of you, A man in black with a Meinkampf look If I've killed one man, I've killed two—— The vampire who said he was you And drank my blood for a year, Seven years, if you want to know. Daddy, you can lie back now. There's a stake in your fat black heart And the villagers never liked you. They are dancing and stamping on you. They always knew it was you. Daddy, daddy, you bastard, I'm through TWEEDE KORT SKAKEL Drama-item 3: Rymlose verse Titel: King Lear deur Shakespeare Genre: Elisabetaans Goneril hates her father and plots to get him and his knights and servants out of her castle. (Goneril speaking to herself) My father struck my gentleman for chiding his fool! By day and night he wrongs me! Every hour He flashes into one gross crime or other That sets us all at odds. I'll not endure it. His knights grow riotous, and himself upbraids us On every trifle. When he returns from hunting, I will not speak with him. (Kind Lear enters, Goneril changes her mind and addresses him) Not only, sir, this your all licenced fool, But other of your insolent retinue Do hourly carp and quarrel, breaking forth In rank and not-to-be endured riots. Sir I had thought, by making this well-known unto you, To have found a safe redress, but now grow fearful, By what yourself, too, late have spoken and done, That you protect this course, and put it on By your allowance; Come, sir, I would you would use of that good wisdom Whereof I know you are fraught, and put away These dispositions that of late transform you from what you rightly are I do beseech you to understand my purposes aright. As you are old and reverend, you should be wise. Here do you keep a hundred knights and squires; Men so disorder'd. so debosh'd, and bold That this our court, infected with their manners Shows like a riotous inn The shame itself doth speak For instant remedy Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 13 DBE/PAT 2021 NSS VOORBEELD 2 DRIE KONTRASTERENDE PAT-DRAMA-ITEMS VIR 'N TEMAPROGRAM GEKIES TITEL: STOP ABUSING ANIMALS Drama-item 1: Prosa Titel: Elephant of Africa Genre: Realisme en fisiese teater (interpreteer die uittreksel fisies via lyftaal, gebruik van gesigsuitdrukking, gebruik van bewegingsdinamiek (krag/energie/gewig/rigting, ens.) – Suid- Afrikaans Outeur: Nicholas Ellenbogen * The spirit Guardian tells the audience about the elephant skull in a grove of sneeze wood in Mozambique. The opening setting is a grove of trees in the bush, it has the old bones of an elephant scattered around, the tusks still lie loose in the skull. He takes a crouched position behind the elephant's skull, with tusks. Guardian: While we stand as guardians over this elephant bull's last physical remains, in five, maybe ten years, his tusks will have turned to dust. Only his skull will remain. Who then will tell the world of his power, of his victories, of his will to survive. Who will talk of his great journey across the landmines of Africa, to come to this place, to the here, in these sneeze woods. You (to the audience) must know his story, go into the world and sing his praises. Then people might care about the dying herds of Africa. As a pup, the elephant loved to toneelstuk. His cousins feared him. Already, where your peers boasted tusks like little white thorns piercing through their gums, your tusks were a full two feet and thick. So much wisdom on such young legs. The District Commissioner was the first to strike the blow against the elephant. He came out from England. DC to the Guardian: 'He was a cunning bastard! Do you remember how pink he burnt in the African sun?' Guardian to the DC: 'Why did you come to Africa? DC: It was the land of opportunity. India was too far and already under colonial control. There were a couple of problems. We had to sort out a couple of problems. The lions and elephant were a big problem. I literally had to shoot hundreds myself. But there were too many to kill them all, and I found that when we killed the old cows, they stopped moving around so much, and got lost. They stopped migrating. I was the first to see the courage of the young bull.' Guardian: 'Yes, you saw his courage as he stood watching while you massacred the herds.' Guardian to audience: Over the years the DC hunted him with his guns. He evaded the DC for many years. But the many years made him old. So old he could barely lift his legs. DC: 'I caught a glimpse of the old bugger coming out of the river, he could hardly drag his great tusks clear of the ground. As usual he scented me, vanished like a ghost. But I've got him now, he's too weak to climb out of here. One shot into the temple and it's over. Should come as a relief. My God I smelt him even before I saw him. When he lifted me, it was really very gently. He tossed me like a rag doll. Landed on my face but I couldn't get up, I couldn't feel my legs. I'd lost my gun and as he towered above, I knew die victory was his. His trunk worked over my face, then on over my chest. Why didn't he finish it? The tips of his great tusks brushed the earth inches from my stomach. Then his trunk snaked behind my back touching my spine. He blew hot air and I knew my back was broken. He turned and walked away. He walked to this ancient sneeze wood to die. He goes no further.' Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 14 DBE/PAT 2021 NSS Drama-item 2: Gedig Titel: 'Rhino Warrior' Genre: Realisme Suid-Afrikaans Outerur: Anne Moth Warrior I wear black for the rhinos killed and maimed For what men do they should be ashamed They take the lives of creatures wild and free For God's sake will you listen, leave them be I wear black for the orphans left behind Because of cruelty caused by some of mankind The babies left behind, they have no mums Evil men shot and killed them with their guns I wear black for the stupidity of man's greed The ones who plant the ever-growing evil seed Saying horn so good, it'll make you strong If only people listened because it is so wrong When all the rhinos are allowed to thrive and live For that wonderful day my very soul I'd give Until that day the clothes on my back Will have no kleur, I'll be the wo/man dressed in black Drama-item 3: Monoloog Titel: Abattoir Genre: Agit prop/Realisme Outeur: Onbekend Listen to me. If I had been a pig in the wild I would have liked nothing better than to stick my snout in the dirt and root. I would have taken mud baths to cool myself. And oh, how I would have roamed, for miles. Sniffing, sniffing and sniffing for food. Exploring everywhere. But I spent my life confined on a factory farm. I wasn't even viewed as an animal by the people there. No, I was a meat-producing, piglet-making machine without any feelings. I was weaned from my mother at two weeks old and became a breeder like her. This meant that I was put in a cage so small that it was impossible for me to move around. I just wanted out. I wanted to be free. The boredom was terrible. I'd bang my head on the cage door, but that did no good. I'd finally just give up. After giving birth, it was even worse. I was placed in an even smaller crate while my piglets nursed. Over and over again, either pregnant or nursing, I was always caged. Other pigs are put into concrete cells called fattening pens, each holding about a dozen pigs. Of course, the pigs act out in their boredom and frustration and try to bite one another. The factory farmers answer to this is to cut off their tails, cut off the ends of some of their teeth and punch bits out of their ears. Of course, we all had to die at some point. When I had stopped giving them enough piglets, my time had come for slaughter. A quick and painless death would have been a blessing to me. But that was not to be. I was packed into a hot truck with so many other pigs, crammed together, shocked with an electric prod. We were frightened, angry, biting at each other, trying to get out, looking for escape where there was none. And then the long ride, die heat unbearable. Many of us died, right there in die truck. What a hellish ride! How can I explain to you what I saw and heard and smelled at the slaughter house? Do you have any idea of the horrors there? I watched my brothers and sisters and my children being killed. I saw them struggle and heard their cries for help and I saw die workers brutalize them in their impatience. I saw their blood splashed all over the place! When it was my turn, a worker put a captive bolt pistol to my head to stun me. But I struggled and the bolt missed its mark. I was still conscious when my throat was slit. My last sensations were feeling the blade of that knife and hearing the coarse laugh of the man who used it on me. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 15 DBE/PAT 2021 NSS 3.4 ASSESSERING/MODERERING RUBRIEKE/INSTRUMENTE GESKREWE AFDELING: 'n Assesseringsinstrument/-rubriek word vir die joernaal-, opstel- en navorsingstaak verskaf. OPVOERAFDELING: (Toneelspel- en Tegniese Kandidate) 'n Assesseringsinstrument/-rubriek word vir die toneel, poësie, prosa, monoloog, beweging, ontwerp, regie, film en teaterbestuur verskaf. Onderwysers moet aan elke leerder 'n kopie van die betrokke rubriek gee en die leerders help met begrip van die kriteria en prestasievlakke voor die uitvoer van die take. As deel van die praktyk van assessering vir leer (AvL), moet voorbeelde van goeie praktyk met 'n duidelike aanduiding van 'waar, waarom, hoe en wat' punte toegeken is, gegee word. AFWESIGHEID OF NIE-INLEWERING VAN TAKE Afwesigheid of nie-inlewering van PAT'e sal tot 'n ONVOLLEDIGE punt lei. Slegs indien 'n geldige mediese sertifikaat op die dag wat die leerder na die skool terugkeer, ingelewer word, kan 'n ander sperdatum vir die inlewering of opvoer van die PAT deur beide die onderwyser en die leerder vasgestel word. VEREISTES VIR AANBIEDING Sien die lys van Minimum Hulpbronne, Geriewe, Toerusting, Hulpbronne (LOOM), Roosterbeplanning, ens. wat in plek moet wees voordat die PAT'e onderrig, geïmplementeer en geassesseer word. Hierdie hulpbronne moet aan die onderwysers en leerders beskikbaar wees om die drie PAT'e te kan voltooi. Die onderwyser moet 'n Lesplan vir AL die onderwerpe wat deur 'n spesifieke PAT gedek word, opstel. Verder moet 'n duidelike assesseringsopdrag met gedetailleerde instruksies met die leerders bespreek word. TYDRAAMWERKE Onderwysers: Onderrig, administreer, assesseer en teken aan en rapporteer oor een PAT per kwartaal 1, 2 en 3. Geskrewe kommunikasie oor die presiese, nie-onderhandelbare datums vir die inlewering of opvoer van die PAT'e. Leerders: Maak seker dat jy die assesseringsopdrag en -instruksies volg. Lewer in of voer jou PAT betyds op om seker te maak dat jy 'n punt ontvang. VERKLARING VAN EGTHEID Praktiese take is nie tot 'n opvoering beperk nie. Die PAT-take (1, 3 en 5) is voorbereiding vir jou middel-van-die-jaar-, proef- en jaareind- geskrewe en opvoereksamens. Integreer die teoretiese aspek van die PAT met die praktiese aspek. Doen beplanning, voorbereiding, navorsing, vaardigheidsontwikkeling en besinning voordat jy jou opstel, navorsingstaak of werksopdrag inlewer. Repeteer jou opvoeritems totdat jy dit glad en met selfvertroue kan opvoer. Gebruik hierdie kleiner geleenthede om 'n fondasie vir jou latere teoretiese en praktiese eksamenwerk te lê. Daar sal van leerders verwag word om praktiesgebaseerde vrae in hulle finale geskrewe vraestel te beantwoord. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 16 DBE/PAT 2021 NSS VERKLARING VAN EGTHEID Hierdie verklaring moet deur die leerder voltooi en deur beide die leerder en onderwyser onderteken word en dek alle bewyse wat ingelewer word. Leerder se naam en van: Datum: Ek verklaar dat die aangehegte PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK alles by eie werk is en dat dit nie werk insluit wat deur iemand buiten myself voltooi is nie. Ek het hierdie taak volgens instruksies en binne die voorgeskrewe tydsbeperkings voltooi. Leerder se handtekening: Datum: Onderwyser se bevestiging Naam …………………………………………………………... (sentrum se naam), Ek bevestig dat die bogenoemde leerder, sover my kennis strek, die enigste outeur van die voltooide, aangehegte werksopdrag is en dat die assessering onder die vereiste omstandighede voltooi is. Onderwyser se handtekening: Datum: Skoolhoof se handtekening: Datum: Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 17 DBE/PAT 2021 NSS 4. BRONNELYS Die vak Dramatiese Kunste, soos ander vakke, vereis spesifieke hulpbronne sodat effektiewe onderrig, leer, aanbiedings en opvoerings behaal kan word. As gevolg van die feit dat die vak op die aangewese lys vir hoër onderwys ingesluit is, het beamptes van die Departement van Basiese Onderwys die verantwoordelikheid om te verseker dat daar 'n ingeligte en toegewyde benadering is en dat die minimum vereistes in plek is om integriteit in die onderrig en leer van die vak te verseker. Dit is belangrik om kennis te neem dat hierdie hulpbronne nie duur of uitspattig hoef te wees nie. Dit is net so belangrik dat indien 'n skool nie in staat is om hierdie vakspesifieke hulpbronne aan te bied nie, die vak verkieslik nie aangebied moet word nie. Leerders sal benadeel word indien hulpbronne soos die DBO-goedgekeurde handboek, die voorgeskrewe dramatekste, stoele, 'n redelik funksionele spasie/lokaal vir praktiese werk nie beskikbaar is nie. (Deur die jaarlikse norme en standaarde, maak die DBO voorsiening dat die minimum hulpbronne vir elke vak wat deur 'n skool aangebied word, aangekoop moet word. Die skoolbestuurskomitee of die ekwivalent van hierdie liggaam, het die opdrag om te verseker dat daar aan elke vak se behoeftes voldoen word.) Onderwysers moet in November/Desember van die vorige jaar verseker dat die volgende basiese hulpbronne in die Dramatiese Kunste-klas beskikbaar is vir 'n funksionele begin van die nuwe jaar: MENSLIKE HULPBRONNE 'n Onderwyser met 'n toepaslike FET-dramakwalifikasie moet die KAVB en die jaarlikse program van assessering, wat die drie PAT'e insluit, onderrig en assesseer. 'n Onderwyser met gepaste kwalifikasies vir hierdie vak het die volgende agtergrond:  BA (Drama)  BEd (Drama)  Lisensiaat in Dramaonderrig, Trinity College  Diploma van LAMDA  Of enige ander amptelik geakrediteerde kwalifikasie met 360 krediete in Drama  Saam met die bogenoemde, 'n eenjaar- nagraadse sertifikaat in onderwys of 'n diploma in opleiding. Let daarop dat die volgende NIE 'n toepaslike of voldoende kwalifikasies is om Dramatiese Kunste te onderrig NIE:  Die skeppende kunste-onderwyser  'n Akteur/Aktrise  'n Drama-entoesias  Die Engels-taalonderwyser  Die Dansstudies-onderwyser  AOO('GET')-kwalifikasie LOOM ('LTSM'): TOERUSTING EN GERIEWE Leerders moet met die gebruik van ruimte/spasie, vlakke, ingange en uitgange eksperimenteer. Die volgende basiese items sal die geleentheid bied om leë spasies kreatief met stelstukke, ens. te vul:  'n Dubbele klaskamer, of 'n oop spasie (soos 'n saal)  4 x houtblokke/kubusse/plastiekkratte/stoele of 'n bekostigbare alternatief (maak seker dat indien plastiekstoele of -kratte gebruik word, dit sterk genoeg is om die gewig van die kunstenaars te dra)  4 x plat skerms/hangende lappe/kartonbokse of 'n bekostigbare alternatief  4 x verhoogtrappe of 'n bekostigbare alternatief  Tafels en stoele dien as dekorstukke  Die volgende is nie vereistes nie, maar sal voordelig wees: 'n verhoog, beligting en klankgeriewe Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 18 DBE/PAT 2021 NSS LOOM ('LTSM'): VERWYSING  1 x DBO-goedgekeurde handboek per leerder  1 x DBO-goedgekeurde handboek per Dramatiese Kunste-onderwyser  3 x dramatekste, 1 vir elk van die genres gekies, 3 x per leerder Fotokopieë van enige van die bogenoemde is onwettig en kan skole blootstel aan hofgedinge deur uitgewers, handboekskrywers en dramaturge  1 x werkboek per leerder  1 x lêer/boks vir die onderwyser om beplanning en administrasie vir moderering veilig te bewaar  1 x lêer/boks vir die onderwyser om leerder-assesseringsbewyse vir moderering veilig te bewaar  1 x swart T-hemp/gemaklike top + swart langbroek + skoene vir leerders se praktiese werk.  Uitstappies: 1 x per kwartaal na 'n professionele toneelstuk/drama  Die volgende is nie 'n vereiste nie, maar sal voordelig wees: 'n DVD van 'n professionele verhoogopvoering van 'n dramateks in elk van die genres en dramatiese beweging. Die leerders moet begrip en toegepaste vaardigheid in byvoorbeeld die volgende toon: o Commedia dell' arte Scapino deur Moliere o Afrika-dramavorms o Griekse Teater: Antigone deur Sophocles o Suid-Afrikaanse teater: enige werke/werkswinkeldramas o Elizabethaanse teater: Romeo en Juliet deur William Shakespeare o Realisme: Have you seen Zandile deur Gina Hlope o Epiese teater: Kaukasiese Krytsirkel deur Bertolt Brecht o Teater van die Absurde: Afspraak met Godot deur Samuel Beckett o Postmoderne Teater: Top girls deur Carol Churchill o Suid-Afrikaanse Teater voor 1994: Woza Albert! deur M Ngema, P Mtwa, B Simon o Suid-Afrikaanse Teater ná 1994: Mis deur Reza de Wet ARTIKULASIE MET AOO ('GET') 'n Onderwyser wat drama in skeppende kunste onderrig moet seker maak dat leerders in graad 8 en 9 'n deeglike grondslag in die konsepte, vaardighede, kennis en inhoud van Drama het. Aan die einde van graad 9 word voorgestel dat onderhoude en oudisies gehou word om te verseker dat slegs leerders wat gedissiplineerd, hardwerkend, geïnteresseerd en toegewy is en potensiaal het, vir VOO Dramatiese Kunste gekies word. Verseker dat die klasverhouding vir graad 10 aan die norm wat deur die provinsie vasgestel is, voldoen. Indien die Dramatiese Kunste-klas te vol is, kan beserings voorkom en leerders wat geïnteresseerd en hardwerkend is, sal benadeel word omdat hulle nie toegewyde, individuele onderrig wat vir drama vereis word, sal ontvang nie. ROOSTERBEPLANNING Roosterbeplanning vir Dramatiese Kunste vereis 'n minimum van 4 uur per week gedurende skooltyd en een uur na skool. Hierdie uur-verhouding is van toepassing op graad 10, 11 en 12. Bykomende tyd is noodsaaklik na skoolure vir die voltooiing van die PAT'e, remediëring, verryking, repetisies, opvoerings en uitstappies om na dramaopvoerings te gaan kyk. 5. GEVOLGTREKKING Na voltooiing van die praktiese assesseringstaak moet leerders hulle begrip van die bedryf kan demonstreer, hulle kennis, vaardighede, waardes en redenasievermoëns verbeter, en ook betrekkinge buite die klaskamer kan vestig en uitdagings in die wêreld daarbuite kan aandurf. Die PAT ontwikkel verder leerders se lewensvaardighede en gee aan leerders die geleentheid om by hulle eie leerervarings betrokke te raak. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 19 DBE/PAT 2021 NSS 6. STANDAARDISERING/ASSESSERING/TERUGVOERING/MODERERINGS- INSTRUMENTE GESKREWE TAKE: RIGLYNE VIR NASIONALE STANDAARDISERING BYLAE A: JOERNAAL BYLAE B: OPSTEL BYLAE C: NAVORSING GESKREWE TASKE: ASSESSERINGSINSTRUMENTE: RUBRIEKE BYLAE D: JOERNAAL BYLAE E: OPSTEL BYLAE F: NAVORSING TEMA/OUDISIEPROGRAM: ASSESSERINGSINSTRUMENTE: RUBRIEKE BYLAE G: UITTREKSEL BYLAE H: TONEEL BYLAE I: MONOLOOG BYLAE J: BEWEGING BYLAE K: POËSIE BYLAE L: PROSA TEGNIESE TEATERPROGRAM: ASSESSERINGSINSTRUMENTE: RUBRIEKE BYLAE M: FILMVERVAARDIGING BYLAE N: ONTWERP BYLAE O: REGIE/TEATERSKEPPING BYLAE P: VERHOOGBESTUUR TERUGVOERING VAN DIE OPVOERAFDELINGS VAN DIE PAT'e BYLAE Q: VRAAGSTAMME ASSESSERING/NASIEN EN MODERERING: GOEIE PRAKTYK BYLAE R: BEGINSELS MODERERINGSINSTRUMENT BYLAE S: TEMPLAAT VIR INTERNE SKOOL- EN PROVINSIALE MODERERING Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 20 DBE/PAT 2021 NSS GESKREWE TAKE: RIGLYNE VIR NASIONALE STANDAARDISERING BYLAE A STANDAARDISERING JOERNAAL (PAT en Opvoereksamen) 1 INSTRUKSIES of opdragte van die onderwyser vir die joernaalinskrywings moet:  Aan leerders gegee word voor die joernaalinskrywing (PAT 1 geskrewe komponent). Die Opvoereksamen- joernal is 'n kontinuasie van veelvuldige inskrywings van al die praktiese komponente soos wat die kandidaat vir aktiwiteite uit die onderwerpe in KABV voorberei en optree.  Op die rubriekkriteria gebaseer wees wat die leerders by hulle joernale moet insluit.  Op die KABV Onderwerpinhoud: vaardighede, kennis en waardes, die PAT'e: Geskrewe en Opvoerafdelings asook die Opvoereksamen gebaseer wees.  Sensitief wees vir geslag, inklusiwiteit, kultuur, klas, ras en godsdiens. 2 KENNIS, vaardighede en gesindhede:  Die kennis- (teorie) en vaardighede- (praktiese toepassing) komponente van die vak Dramatiese Kuns moet verstaan en op 'n geïntegreerde wyse toegepas word. 3 FORMAAT van die joernaal:  PAT 1-inskrywing: Dit is 'n eenmalige taak wat aan die einde van kwartaal 1 nagesien word. Die punt sal as PAT 1: Joernaal aangeteken word.  Opvoereksameninskrywings: Die joernaal is 'n boek waarin daar regdeur die jaar voortdurend inskrywings gemaak word ter voorbereiding vir die Opvoereksamens. 4 INHOUD van die joernaal:  LET WEL: Daar is twee verskillende joernaalformate: o Die eerste joernaal is vir die geskrewe komponent van die PAT o Die tweede joernaal is 'n voortdurende reeks inskrywings wat kommentaar lewer op die voorbereiding vir die Opvoereksamen  Hierdie STANDAARDISERING-afdeling fokus op die eerste een: die eenmalig geskepte joernaalinskrywing vir die PAT: Geskrewe Afdeling.  Die joernaal word gebruik om die klaskameronderrig aan te teken, om op 'n betekenisvolle wyse oor die leer te besin en om bewys te verskaf van die voortdurende verbetering en ontwikkeling van die leerder.  Daar is oor die algemeen drie fases waarby 'n leerder betrokke is terwyl hy/sy joernaalinskrywings maak: o Fase 1: die leerder teken die Drama-item waaraan hy/sy werk, aan/plak dit in en lewer kommentaar op die vaardighede, kennis en waardes wat in hierdie item gevind word, bv. gedig, opstel. o Fase 2: die leerder besin oor hulle verkryging van vaardighede, kennis en waardes. o Fase 3: die leerder sal hom/haar toewy aan dit wat verbeter moet word vir toekomstige opvoeritems en geskrewe werk.  Integrasie van praktiese ondervindings en teoretiese materiaal moet duidelik wees in die joernaal.  Die doel van die joernaal is om te besin oor die leer wat reeds behaal/bereik is en dit wat nog behaal/bereik moet word.  Die inskrywings moet 'n geleidelike en inkrementele skeppende proses wees wat ondersoek word asook die verkryging van vaardighede en kennis.  Dramatiesekuns-terminolgie moet in die skryf van die joernaal gebruik word.  Individuele besinning en ontwikkeling van teoretiese begrip deur praktiese werk, selfs in die geval van groeps- aktiwiteit, moet in die joernaal duidelik wees.  Gespesialiseerde taal, in die geval van Afrika-dansvorms en Tradisies, moet gebruik word.  Die joernaal is 'n akademiese dokument en moet fokus op kritiese, kreatiewe en probleemoplossingsdenke en vaardighede eerder as plakboektegnieke. Netjiese aanbieding word vereis.  Die joernaal moet ook dien as 'n medium om taalvaardighede as deel van die selfontwikkelingdoelwit te verbeter.  Verskillende tipes skryfwerk kan ingesluit word: o Feitelik (kennis bv. Teatergeskiedenis) o Beskrywend (proseskennis deur beskrywing, bv. kostuums, stelle) o Analities (analise, bv. tema, karakter.) o Reflektief/Besinnend (evaluering, bv. eie en portuurkritiek) o Prosedure (kreatiewe proses, bv. verhoogplasingproses) o Tekeninge, diagramme, ens. met byskrifte. 5 PUNTE TOEGEKEN  Sien die Jaarlikse Assesseringsprogram.  Opvoerassesseringstaak-punt of die Opvoereksamenpunt (laasgenoemde in die geval van 'n leerder wat nie in staat is om op te tree nie).  Assesseringsrubriek word aan leerders as deel van die opdrag of instruksie gegee.  Punte word toegeken volgens die bereiking van kriteria wat in die assesseringsrubriek weerspieël word.  PAT 1: 25 punte toegeken aan die Geskrewe Afdeling OF  Opvoereksamen: 150  'n Kandidaat sal 'n punt uit 150 behaal vir voortdurende besinningsdenke en maak van veelvuldige inskrywings oor die voorbereiding vir die Opvoereksamen, van kwartaal 1 tot 4 (intern graad 10 en 11) aan die einde van kwartaal 4 en van kwartaal 1 tot 3 (ekstern graad 12) aan die einde van kwartaal 3 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 21 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE B STANDAARDISERING OPSTEL ONDERWYSERS:  Gebruik hierdie riglyne om die nasionale standaardisering van die opstel te verseker.  Heg hierdie riglyne aan die Assesseringstaakplan.  Gebruik hierdie riglyne om te verseker dat die volgende gedek word: 1 OPDRAG MET INSTRUKSIES VIR DIE LEERDER  Verskaf 'n geskrewe opdrag met gedetailleerde instruksies wat op 'n 'leer-om-te-leer'- en 'leer-deur- te-doen'-fokus gebaseer is om die taak te voltooi. Noem die ondersteunende konseptuele raamwerk wat gegrond is op 'n drievoudige leerfokus op die 'wat, waarom en hoe' van die uitkomste wat behaal moet word en bewyse wat versamel moet word.  Baseer die opdrag en instruksies op die relevante KABV- Breë Onderwerpe en Onderwerpe wat aan die leerder onderrig word.  Gebruik duidelike en ondubbelsinnige instruksies, gepaste terminologie, bv. ontleed/beskryf/ vergelyk/evalueer/voorspel/eie opinie en wat is die kwaliteit en aantal bewyse wat die leerder vir daardie aksiewerkwoord moet insamel.  Verseker dat die opstelonderwerp leiding en riglyne gee as raamwerk vir die leerder se begrip en interpretasie.  Verduidelik die: o Formaat o Doelwit en inhoud o Beskikbare bronne o Omvang en beperkinge o Kriteria waarvolgens die PAT geassesseer sal word deur na die rubriekkriteria te verwys, met die klem op die hoogste vlak van gehalte  Toon sensitiwiteit en respek vir geslag, inklusiwiteit, kultuur, klas, ras en godsdiens.  Gee 'n duidelike, nie-onderhandelbare sperdatum vir die inlewer van die PAT. 2 FORMAAT  Dit moet 'n formele struktuur wees, bv. skryf in paragrawe, gebruik kernidees.  Dit moet uit 'n Inleiding, Hoofliggaam van kennis en 'n Gevolgtrekking/Opsomming bestaan.  Die lengte en gewig kan deur die volgende gelei word: ± 1 bladsy; ongeveer ± 250 woorde. 3 DOELWIT EN INHOUD Die Opstel moet:  Die onderrig van die KABV- Breë Onderwerpe en Onderwerpe in die klaskamer integreer en konseptualiseer  Op 'n betekenisvolle manier besin oor onderrig in die klaskamer en bewys lewer van die deurlopende ontwikkeling van die leerder  Die leerder se vlak van kognitiewe begrip en toepassing van konsepte (inhoud, kennis, vaardighede en houdings) toon  Praktiese ervaring en teoretiese ondersteuningsmateriaal (oefeninge, aktiwiteite, repetisies, klasnotas en ander bronmateriaal) integreer  Dramatiesekunste-terminologie (die taal van drama) in alle geskrewe aanbiedings gebruik  Gespesialiseerde taal in geval van inheemse kennisstelsels verduidelik en daarby hou  Vir die Opvoerkomponent van die PAT voorberei 4 BRONNE  Baseer die inhoud van die Opstel die KABV- Breë Onderwerpe en hulle onderskeie Onderwerpe.  Gebruik, besin krities oor en pas die handboek, toneeltekste, klasnotas en praktiese werk kreatief toe. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 22 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE C STANDAARDISERING NAVORSING ONDERWYSERS:  Gebruik hierdie riglyne om die nasionale standaardisering van die navorsing te verseker.  Heg hierdie riglyne aan die Assesseringstaakplan.  Gebruik hierdie riglyne om te verseker dat die volgende gedek word: 1 OPDRAG MET INSTRUKSIES VIR DIE LEERDER  Verskaf 'n geskrewe opdrag met gedetailleerde instruksies wat gebaseer is op 'n fokus op 'leer-hoe-om-te-leer' en 'leer-deur-te-doen' om die taak te voltooi. Noem die ondersteunende konseptuele raamwerk wat gegrond is op 'n drievoudige leerfokus op die 'wat, waarom en hoe' van die uitkomste wat behaal moet word en bewyse wat ingesamel moet word.  Baseer die opdrag en instruksies op die relevante KABV- Breë Onderwerpe en Onderwerpe wat aan die leerder onderrig word.  Gebruik duidelike en ondubbelsinnige instruksies, gepaste terminologie, bv. ontleed/beskryf/vergelyk/ evalueer/voorspel/eie opinie en wat is die kwaliteit en aantal bewyse wat die leerder vir die aksiewerkwoord moet insamel.  Verduidelik die: o Formaat, Doelwit en inhoud o Beskikbare bronne o Omvang en beperkinge o Kriteria waarteen die PAT geassesseer sal word deur na die rubriekkriteria te verwys, met die klem op die hoogste vlak van gehalte.  Toon sensitiwiteit en respek vir geslag, inklusiwiteit, kultuur, klas, ras en godsdiens.  Gee 'n duidelike, nie-onderhandelbare sperdatum vir die inlewer van die PAT. 2 FORMAAT Kan enige van die volgende opsies wees:  Geskrewe aanbieding (d.i. navorsingsopstel met 'n inleiding, hoofliggaam met kennis, gevolgtrekking/ opsomming.  'n Minimum van ± 300 woorde, wat ongeveer 2 bladsye is  Mondelinge aanbieding, ondersteun deur geskrewe materiaal (notas, dinkskrum, ens.), 3–5 minute per leerder  Forumbespreking/debat en bygaande geskrewe dokument (15 minute per groep van 5)  Media: Filmtonele/video/TV-insetsels/radio/koerantartikels: 3–5 minute  PowerPoint-aanbiedings: 3–5 minute per leerder  Onderhoude en bygaande geskrewe dokumente (5 minute per paar/groep)  Modelle (van verhoogtipes, stelontwerpe, dekor, rekwisiete, kostuums) met bygaande geskrewe bewyse  Collage, gemengde media of montage 3 DOELWIT EN INHOUD Die navorsing moet:  Die onderrig van die KABV- Breë Onderwerpe en Onderwerpe in die klaskamer integreer en konseptualiseer  Op 'n betekenisvolle manier besin oor onderrig in die klaskamer en bewys lewer van die deurlopende ontwikkeling van die leerder  Die leerder se vlak van kognitiewe begrip en toepassing van konsepte (inhoud, kennis, vaardighede en houdings) toon. Verder moet die klem nie net op 'n verskeidenheid vrae met verskillende kognitiewe moeilikheidsvlakke en kompleksiteit wees nie, maar dit moet op 'n deursigtige manier die maniere waarop die leerders dink en hul 'dinkgewoonte' agter die konstruksies van vrae en hulle narratiewe toon.  Praktiese ervaring en teoretiese ondersteuningsmateriaal (oefeninge, aktiwiteite, repetisies, klasnotas en ander bronmateriaal) integreer  Dramatiesekunste-terminologie (die taal van drama) in alle geskrewe aanbieding gebruik  Gespesialiseerde taal in geval van inheemse kennisstelsels verduidelik en daarby hou  Vir die Opvoerkomponent van die PAT voorberei 4 BRONNE  Baseer die inhoud van die Opstel die KABV- Breë Onderwerpe en hulle onderskeie Onderwerpe.  Gebruik, besin krities oor en pas die handboek, dramatekste, klasnotas en praktiese werk kreatief toe.  Ondersoek 'n verskeidenheid bronne (onderhoude, veldtoetse, menslike hulpbronne, boeke, koerante, televisie, film, internet, ens.)  Kies en gebruik 'n minimum van twee bronne (NIE meer as een internetbron NIE)  Gee verwysings van al die bronne wat ondersoek en gebruik is  Gebruik die Oxford-verwysingstelsel  Moenie plagiaat pleeg nie  Pas etiese gebruik van bronne toe, insluitend mondelingse onderhoude uit etnografiese studies en 'kenners' se opinies uit inheemse kennisstelsels.  Onderwysers ondersoek die internetadresse en hardekopiebronne wat deur die leerders verskaf word, om te verseker dat al die bronne eties aangewend is. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 23 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE D JOERNAAL ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK VLAK 1 2 3 4 5 PUNTE 0–9 10–19 20–29 30–39 40–50 BESKRY- NIE BEHAAL GEMIDDELDE BEVREDIGENDE VERDIENSTELIKE UITSTEKENDE WERS NIE PRESTASIE PRETASIE PRESTASIE PRESTASIE Aanteken van Aanteken van Aanteken van Aanteken van Aanteken van vaardighede, vaardighede, vaardighede, kennis, vaardighede, kennis, vaardighede, kennis, kennis, waardes, kennis, waardes, waardes, tegnieke, waardes, tegnieke, waardes, tegnieke, tegnieke, oefeninge tegnieke, oefeninge oefeninge en oefeninge en oefeninge en Aanteken en dramatiese/ en dramatiese/ dramatiese/teater- dramatiese/ dramatiese/teater- teater-elemente het teater-elemente is elemente is akkuraat teaterelemente is elemente is uitstaande gebrek aan detail beperk sonder insig gedetailleerd, en toon hoë mate van en akkuraatheid omvattend met insig insig Besinning toon Besinning toon Besinning toon Besinning toon hoë Besinning toon 'n gebrek aan kritiese beperkte kritiese beperkte kritiese mate van kritiese uitstekende mate van denke. Oppervlak- denke in toepas- denke in toepas- denke in toepas-sing, kritiese denke in kige konneksies sing, analisering sing, analisering analisering en/of toepassing, word met en/of evaluering en/of evaluering evaluering gemaak analisering en/of vaardighede, gemaak met gemaak met met vaardigheid, evaluering gemaak kennis, inhoud en vaardigheid, kennis, vaardigheid, kennis, kennis, inhoud en met vaardigheid, Inhoud konsepte gemaak inhoud en konsepte. inhoud en konsepte. konsepte. Konneksies kennis, inhoud en Besinning Minimale Konneksies gemaak gemaak deur konsepte. konneksies gemaak deur verduidelikings, verduidelikings, Insiggewende deur afleidings, en/of afleidings, en/of relevante konneksies verduidelikings, voorbeelde. voorbeelde gemaak deur afleidings, en/of kontekstuele voorbeelde. verduidelikings, afleidings en voorbeelde. Toon onvoldoende Toon beperkte Toon bewys van Toon sterk bewys van Toon sterk en bewys van bewys van besinning oor eie besinning oor eie insiggewende bewys besinning oor eie besinning oor eie werk. Toon werk. Toon van besinning oor eie werk. Persoonlike werk. Toon bevredigende bevredigende werk. Toon belangrike groei en bewust- onvoldoende persoonlike groei en persoonlike groei en persoonlike groei en heid is nie duidelik persoonlike groei en bewustheid deur 'n bewustheid deur 'n bewustheid van dieper nie en/of toon 'n bewustheid deur 'n paar afleidings paar afleidings betekenis deur neutrale ervaring paar of simplistiese gemaak, voorbeelde, gemaak, voorbeelde, afleidings gemaak, Persoon- met weglaatbare afleidings gemaak, insigte en/of insigte en/of voorbeelde, goed like groei persoonlike impak. voorbeelde, insigte, uitdagings. Daar is uitdagings. Daar is ontwikkelde insigte en Gebrek aan genoeg en/of uitdagings wat denke oor die denke oor die wesenlike diepte in afleidings, voor- nie goed ontwikkel toekomstige gevolge toekomstige gevolge persepsie en beelde, persoonlike is nie. Minimale van huidige ervaring. van huidige ervaring. uitdagings. Vat insig en uitdagings, denke oor die huidige ervaring saam en/of toekomstige toekomstige in toekomstige gevolge word gevolge van huidige gevolge. oorgesien. ervaring. Druk 'n paar idees Druk 'n paar idees Druk die meeste Druk idees, met steun Druk baie idees met met beperkte steun met steun van idees met steun van van relevante bewyse effektiewe steun van Denke, van relevante relevante bewyse of relevante bewyse of of redes uit. Kritiese, relevante bewyse of bewyse of redes uit. redes uit. Kritiese, redes uit. Kritiese, kreatiewe en redes uit. Kritiese, Navraag, Kritiese, kreatiewe kreatiewe en kreatiewe en probleem- kreatiewe en en en probleem- probleem- probleem- oplossingsdenke is probleem- Ondersoek oplossingsdenke is oplossingsdenke is oplossingsdenke is omvattend en bied oplossingsdenke is beperk en voldoende. omvattend en bied baie insig. hoogs ontwikkeld en simplisties. baie insig. bied kreatiewe insig. Inhoud, konsepte, Inhoud, konsepte, Inhoud, konsepte, Inhoud, konsepte, Inhoud, konsepte, vaardighede en vaardighede en vaardighede en vaardighede en vaardighede en kennis (teater en kennis (teater en kennis (teater en kennis (teater en kennis (teater en dramatiese), in dramatiese), in dramatiese), in dramatiese), in dramatiese), in verband met verband met verband met verband met verband met beplanning vir beplanning vir beplanning vir beplanning vir beplanning vir Kreatiewe voortgesette voortgesette voortgesette voortgesette voortgesette Toepassing persoonlike persoonlike persoonlike persoonlike persoonlike ontwikkeling, is ontwikkeling, is ontwikkeling, is ontwikkeling, is ontwikkeling, 'n hoogs beperk en voldoende met 'n omvattend met insig. omvattend met 'n hoë insiggewende begrip simplisties. bietjie insig. vlak van insig. van die verhouding tussen hierdie komponente. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 24 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE E OPSTEL ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK KATEGORIE PUNT % VLAKBESKRYWERS Goed georganiseerd, volledig en logies, afgeronde struktuur. Ondersteun deur 'n uitstaande vlak van bevoegdheid. In staat om inligting te verwerk tot 'n oorspronk- Uitstaande 80–100 like vertolking en deurdagte keuse van feite. Gebruik 'n verskeidenheid oorspronk- prestasie like en/of relevante dramatiese verwysings. Insiggewend; vloeiend; waarneming en kennis word treffend uiteengesit. Goed georganiseerd, omvattend, afgeronde struktuur. Ondersteun deur 'n hoë vlak Verdienstelike van bevoegdheid om inligting te verwerk tot 'n oorspronklike interpretasie en deur- 70–79 prestasie dagte keuse van feite. Gebruik oorspronklike en ongewone keuse van relevante dramatiese verwysings. Toon insig; waarneming en kennis is goed uiteengesit. Georganiseerd, omvattend, 'n bevredigende vlak van bevoegdheid, sommige foute is waarneembaar in die struktuur van die opstel. Interessante aanbieding, duidelike Verdienstelike 60–69 stellings, oortuigend, eenvoudige taalgebruik. Word ondersteun deur 'n keuse van prestasie relevante dramatiese verwysings. Toon 'n goeie begrip van die tema/taak, sommige stellings toon insig. Moeite is gedoen met die aanbieding. Struktuur nie altyd logies en georganiseerd nie, aanvaarbare poging met die aanbieding. Toon basiese begrip, maar is geneig om ondeurdagte en gestereo- Voldoende tipeerde antwoorde te verskaf. Genoegsame keuse van relevante dramatiese 50–59 prestasie verwysings. Genoegsame navorsing, maar kom gememoriseer voor. Nie altyd 'n hoë vlak van insig nie, by tye verbeeldingloos, maar regverdig soms bespreking van onderwerp. Nie altyd georganiseerd of logiese struktuur nie. Nie altyd genoeg inligting nie, Gemiddelde 40–49 enkele oomblikke van insig. Beperkte seleksie van inligting. Swak taalvaardighede. prestasie Argument word nie met bespreking ondersteun nie. Verward – geen struktuur nie, beperkte woordeskat, min poging aangewend om Elementêre inligting op 'n aanvaarbare manier aan te bied. Baie min inligting, deurmekaar, 30–39 prestasie moeilik om te volg, dikwels irrelevant. Swak taalvaardigheid. Argument nie ondersteun deur bespreking nie. Onsamehangend, baie min werk ingedien, beperkte vaardighede. Irrelevante Nie behaal nie 0–29 inligting neergeskryf, geen bespreking om argument te ondersteun nie. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 25 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE F NAVORSING ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK KATEGORIE PUNT % VLAKBESKRYWERS Goed georganiseerd, volledig en logies, afgeronde struktuur. Ondersteun deur 'n uitstaande vlak van bevoegdheid. In staat om inligting te verwerk tot 'n oorspronklike interpretasie en deurdagte keuse van feite. Gebruik 'n Uitstaande 80–100 verskeidenheid oorspronklike en/of relevante dramatiese verwysings en/of prestasie filmtonele. Insiggewend; vloeiend; waarneming en kennis word treffend uiteengesit. Indien modelle of gemengde media gebruik is, is dit goed uitgevoer en komplementeer dit die navorsing. Goed georganiseerd, omvattend en samehangend, afgeronde struktuur. Ondersteun deur 'n hoë vlak van bevoegdheid om inligting te verwerk tot 'n oorspronklike vertolking en deurdagte keuse van feite. Gebruik Verdienstelike 70–79 oorspronklike en ongewone keuse van relevante dramatiese verwysings prestasie en/of filmtonele. Toon insig; waarneming en kennis is goed uiteengesit. Indien modelle of gemengde media gebruik is, komplementeer dit die navorsing. Georganiseerd, omvattend, 'n bevredigende vlak van bevoegdheid, sommige klein foutjies is waarneembaar in die struktuur van die opstel. Interessante aanbieding, duidelike stellings, oortuigend, eenvoudige, Bevredigende direkte taalgebruik. Word ondersteun deur 'n keuse van relevante 60–69 prestasie dramatiese verwysings en/of filmtonele. Toon 'n goeie begrip van die tema/taak, sommige stellings toon insig. Moeite is gedoen met die aanbieding. Indien modelle of gemengde media gebruik is, hou dit verband met die navorsing. Struktuur nie altyd logies en georganiseerd nie, redelike moeite is met die aanbieding gedoen. Toon basiese begrip, maar is geneig om ondeurdagte en gestereotipeerde antwoorde te verskaf. Genoegsame keuse van Voldoende relevante dramatiese verwysings en of filmtonele. Genoegsame navorsing 50–50 prestasie maar kom gememoriseer voor. Nie altyd 'n hoë vlak van insig nie, by tye verbeeldingloos, maar regverdig soms bespreking van onderwerp. Indien modelle of gemengde media gebruik is, word dit nie altyd deur die navorsing ondersteun nie. Nie altyd georganiseerd of logiese struktuur nie. Nie altyd genoeg inligting nie, paar oomblikke van insig. Beperkte keuse van inligting. Swak Gemiddelde 40–49 taalvaardighede. Argument word nie met bespreking ondersteun nie. prestasie Enige modelle of gemengde media wat gebruik word, word nie goed uitgevoer nie of is nie werklik relevant nie. Verward – geen struktuur nie, beperkte woordeskat, min poging aangewend om inligting op 'n aanvaarbare manier aan te bied. Baie min Elementêre inligting, deurmekaar, moeilik om te volg, dikwels irrelevant. Swak 30–39 prestasie taalvaardigheid. Argument nie ondersteun deur bespreking nie. Dit is onwaarskynlik dat 'n ondersteunende model gebruik is, enige gemengde media sal swak uitgevoer weer. Onsamehangend, baie min werk ingedien, beperkte vaardighede. Nie behaal nie 0–29 Irrelevante inligting neergeskryf, geen bespreking om argument te ondersteun nie. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 26 DBE/PAT 2021 NSS TEMA-/OUDISIE-PROGRAM: ASSESSERINGSINSTRUMENTE: RUBRIEKE BYLAE G UITTREKSEL (PROSA) ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK PUNTE 66–100 30–65 0–29 KRITERIA BEHAAL MET VERDIENSTE BEHAAL GEDEELTELIK BEHAAL Voorberei- Die leerder ken die woorde van die Die leerder ken die woorde, maar Die leerder ken nie die woorde van ding toneel en lewer bewys van toon tekens van onsekerheid of die toneel nie en toon geen teken besinning, beplanning en repetisie onvoldoende repetisie. van besinning, beplanning of repetisie nie. Begrip van Die leerder toon begrip van die Daar is tekens van 'n mate van Die leerder toon min of geen begrip toneel toneel soos wat dit binne die begrip van die toneel, maar sekere van die toneel binne die konteks konteks van die toneelstuk as 'n aspekte is oorgesien, of is nie van die toneelstuk as 'n geheel nie. geheel voorkom. Hy/Sy verstaan deurlopend konsekwent nie. Daar k Hy/Sy verstaan nie die basiese die basiese dilemma/konflik van an moontlik 'n verkeerde dilemma/konflik van die toneel, die toneel, sy/haar karakter en hul vertolking van die gegewe sy/haar karakter en hul motivering motivering. omstandighede wees. nie. Die gegewe omstandighede word geheel en al verkeerd vertolk. Vokale Die leerder toon begrip van die Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder is onsuksesvol in die karak- elemente van stemwerk en om die in die skep en volhou van vokale skep en volhou van vokale terisering persoonlikheid, agtergrond, klas, karakterisering, of daar kan karakterisering, of daar is deur- ouderdom, opvoeding en status moontlik tekens van vokale lopende vokale spanning/ooreising van die spreker te kommunikeer. spanning/ooreising wees. Sekere in die aanbieding. Die vokale Hy/Sy is in staat om 'n teks te aspekte van die karakterisering karakterisering is onvanpas vir die vertolk, gepaste keuses ten opsigte kan moontlik onvanpas vir die betrokke karakter of konteks. van karakterisering te maak en betrokke karakter of konteks wees. hierdie karaktereienskappe toe te pas sonder vokale spanning/ ooreising. Hierdie karakter- eienskappe kan toonhoogte, intonasie, omvang, ritme, aksent, stemtoon en kwaliteit insluit om hul karakter se stem suksesvol en op gepaste wyse oor te dra. Vokale Die leerder praat duidelik en Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder is onsuksesvol om duidelikheid hoorbaar. Hy/Sy is in staat om die om duidelik en hoorbaar te praat. duidelik en hoorbaar te praat. gepaste volume vir 'n ruimte te Daar is momentele insinkings, of Volume kan slegs verkry word deur produseer, sonder vokale oomblikke van spanning/ooreising. vokale spanning/ooreising. spanning/ooreising. Fisiese Die leerder toon die vermoë om sy/ Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder is onsuksesvol met die karak- haar liggaam aan te pas ten met die skep en volhou van 'n skep en volhou van 'n fisiese terisering opsigte van postuur, energie, fisiese karakterisering, of daar mag karakterisering, of daar is regdeur gewig, grootte en kwaliteit van tekens van onnodige spanning die aanbieding oormatige en gebare, fisiese ritmes en wees. Sekere aspekte van die onnodige spanning. Die fisiese gewoontes, sodat 'n gepaste karakterisering mag moontlik karakterisering is onvanpas vir die fisikaliteit vir sy/haar karakter op onvanpas vir die betrokke karakter betrokke karakter of konteks. suksesvolle en gepaste wyse of konteks wees. oorgedra word. Verhoogsin Die leerder toon die vermoë om die Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder slaag nie daarin om die – gebruik verhoogruimte op gepaste en om die verhoogruimte op gepaste verhoogruimte op gepaste en van ruimte interessante wyse te gebruik, op so en interessante wyse aan te wend. interessante wyse te gebruik nie. 'n wyse dat die spel duidelik met Dit kan wees as gevolg van Hy/Sy is deurgaans selfbewus, roof die gehoor kommunikeer en selfbewustheid, roofspel, onseker die spel, is onseker en beweeg die begrip van die veranderende bewegings, of by tye dikwels sonder motivering. dinamika van die verhouding wat ongemotiveerde bewegings. ondersoek word, oordra. Alle beweging is gemotiveerd. Emosionele Die leerder toon die vermoë om op Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder slaag nie daarin om by aansluiting effektiewe en gepaste wyse by die om op effektiewe en gepaste wyse die emosie van die karakter op 'n emosies van sy/haar karakter aan by die emosies van sy/haar karakter gepaste en effektiewe wyse aan te te sluit, sodat die gehoor oortuig is aan te sluit; hy/sy mag moontlik nie sluit nie; hy/sy is onoortuigend, of van die geloofwaardigheid van altyd oortuigend wees nie, of hulle sy/haar emosionele keuses is hierdie emosies. kan partykeer op onvanpaste wyse geheel en al onvanpas. reageer. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 27 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE H UITTREKSEL (TONEEL) ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK PUNTE 66–100 30–65 0–29 KRITERIA BEHAAL MET BEHAAL GEDEELTELIK BEHAAL VERDIENSTE Vertolking van Die leerder toon begrip van die Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om subteks subteks en bedoeling om die suksesvol met betrekking tot die die subteks en bedoelings uit te karakter se spreekbeurte en speel van die subteks en spel nie. Spreekbeurte en aksies aksies vir 'n gehoor verstaanbaar bedoelings, en om die karakter se kom ongemotiveerd voor, min te maak. Die karakter se innerlike woorde en aksies vir 'n gehoor bewys word gelewer dat daar oor lewe word verken en regdeur die verstaanbaar te maak. Die die subteks nagedink is, woorde opvoering volgehou. karakter se innerlike lewe word word afgerammel/opgesê en die nie ten volle volgehou gedurende karakter se innerlike lewe word die opvoering nie. glad nie gedurende die opvoering volgehou nie. Interaksie – Die leerder toon die vermoë om in Die leerder bly nie konsekwent in Daar is min of geen bewyse dat luister karakter te bly wanneer hy/sy nie karakter wanneer hy/sy nie praat daar in karakter gebly word praat nie of as hy/sy nie die fokus nie of as hy/sy nie die fokus van wanneer hy/sy nie praat of as van die aandag is nie en hou aan die aandag is nie; reaksies op die hy/sy nie die fokus van die om heeltyd na die ander karakters ander karakters en luister word aandag is nie; daar is min reaksie op die verhoog te luister en op nie regdeur die toneel volgehou op die ander karakters nie en hulle te reageer. nie. hy/sy luister min of glad nie. Ontwikkeling Die leerder toon 'n begrip van Die leerder is inkonsekwent met Die leerder is onbewus van van sy/haar karakter se status in sy/haar demonstrasie van sy/haar sy/haar karakter se status in verhouding verhouding tot die ander karakter se status in verhouding verhouding tot die ander karakters in die toneel en hy/sy tot die ander karakters in die karakters in die toneel; die laat die verhouding tussen die toneel nie; die verhouding tussen verhouding tussen die karakters karakters toe om te groei, die karakters groei, ontwikkel en groei, ontwikkel en verander nie ontwikkel en gepas te verander. verander nie. deur die loop van die toneel nie. Geloofwaar- Die leerder is ten alle tye binne Die leerder is in sommige Die leerder is selde binne die digheid die konteks van die toneel of oomblikke in die konteks van die konteks van die toneel of toneelstuk geloofwaardig. toneel of toneelstuk toneelstuk geloofwaardig. geloofwaardig. Struktuur van Die leerder toon begrip van hoe Die toneel het nie 'n duidelike Daar is min bewys van struktuur, toneel die dramaturg die toneel begin, middel en einde nie. Die geen werklike aanduiding van 'n gestruktureer het. Die toneel het klimaks word nie ten volle begin, middel en einde nie en die 'n duidelike begin, middel en gerealiseer nie. klimaks word nie gerealiseer nie. einde. Daar is 'n klimaks of hoogtepunt in die toneel. Skep van Die leerder toon die vermoë om Daar is 'n poging om genre en Daar is min of geen pogings om gepaste genre en styl op gepaste wyse te styl op gepaste wyse te vertolk, genre en styl op gepaste wyse te genre/styl vertolk en om aan die vereistes maar die vereistes van die vertolk nie en die vereistes van van die genre/styl in aspekte soos genre/styl word nie deurgaans ten die genre/styl word nie deurgaans die verhouding met die gehoor, volle in die toneel gerealiseer nie. in die toneel gerealiseer nie. geloofwaardigheid binne die styl, tydsberekening, gepaste fisiese handeling en dies meer te voldoen. Impak van Die toneel is onvergeetlik, Die toneel het 'n paar Die toneel het min of geen toneel effektief en innemend. onvergeetlike, effektiewe en onvergeetlike, effektiewe, innemende oomblikke, maar dit is innemende oomblikke nie. inkonsekwent. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 28 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE I MONOLOOG ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK PUNTE 66–100 30–65 0–29 KRITERIA BEHAAL MET BEHAAL GEDEELTELIK BEHAAL VERDIENSTE Voorbereiding Die leerder ken die woorde van Die leerder ken die woorde, Die leerder ken nie die woorde die monoloog en lewer bewys van maar toon tekens van van die monoloog nie en toon nadenke, beplanning en repetisie onsekerheid of onvoldoende geen teken van nadenke, repetisie. beplanning of repetisie nie. Begrip van Die leerder toon uitstaande begrip Daar is tekens van 'n mate van Die leerder toon min of geen monoloog van die monoloog soos wat dit begrip van die monoloog, maar begrip van die monoloog binne die binne die konteks van die sekere aspekte is oorgesien, of konteks van die toneelstuk as 'n toneelstuk as 'n geheel voorkom. is nie deurlopend konsekwent geheel nie. Hy/Sy verstaan nie die Hy/Sy verstaan die basiese nie. Daar kan moontlik 'n basiese dilemma/konflik van die dilemma/konflik van die monoloog, verkeerde vertolking op die monoloog, sy/haar karakter en die sy/haar karakter en motivering. basis van die gegewe motivering nie. Die gegewe omstandighede wees. omstandighede word geheel en al verkeerd geïnterpreteer. Vokale Die leerder toon 'n duidelike Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om 'n karakteri- begrip van hoe al die elemente suksesvol om 'n vokale vokale karakterisering te skep en sering van stemwerk saamkom om die karakterisering te skep en te deur die hele opvoering vol te hou persoonlikheid, agtergrond, klas, volhou, of daar is aanduidings nie, of daar is vokale ooreising ouderdom, opvoeding en status van vokale ooreising. Sekere deur die hele opvoering. Die van die spreker oor te dra. Sy/Hy aspekte van die karakterisering vokale karakterisering is onvanpas is in staat om 'n teks te vertolk, kan vir die spesifieke karakter of vir die spesifieke karakter of gepaste keuses ten opsigte van konteks onvanpas wees. konteks. karakterisering te maak en om dit sonder vokale ooreising te gebruik. Hierdie eienskappe kan toonhoogte, intonasie, omvang, ritme, aksent, toon en gehalte insluit om die karakter suksesvol en gepas oor te dra. Vokale Die leerder praat duidelik en Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om duidelikheid hoorbaar vir goeie kommunikasie. suksesvol om duidelik en duidelike en hoorbaar te praat nie. Hy/sy is in staat om die geskikte hoorbaar te praat. Daar is Volume kan slegs met vokale volume vir 'n ruimte te produseer, kortstondige insinkings, of ooreising verkry word. sonder vokale ooreising. oomblikke van ooreising. Fisiese Die leerder toon die vermoë om Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om karakteri- sy/haar liggaam aan te pas ten suksesvol met die skep en fisiese karakterisering te skep of sering opsigte van postuur, energie, volhou van fisiese te volhou nie, of daar word gewig, grootte en gehalte van karakterisering, of daar kan regdeur die opvoering oormatige gebare, fisiese ritmes en tekens van onnodige spanning en onnodige spanning vertoon. gewoontes, om die fisikaliteit van wees. Sekere aspekte van die Die fisiese karakterisering is sy/haar karakter op suksesvolle en karakterisering kan onvanpas vir onvanpas vir die betrokke karakter gepaste wyse oor te dra. die betrokke karakter of konteks of konteks. wees. Verhoogsin – Die leerder toon die vermoë om Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om gebruik van die verhoogruimte op gepaste en suksesvol om die verhoogruimte die verhoogruimte op gepaste en ruimte interessante wyse aan te wend, op gepaste en interessante interessante wyse te gebruik nie. sodat die opvoering duidelik met wyse aan te wend. Dit kan soms Hy/Sy is deurgaans selfbewus en die gehoor kommunikeer. Alle wees as gevolg van beweeg dikwels sonder beweging is gemotiveerd. (LET selfbewustheid en onsekere motivering. WEL: In 'n monoloog kan bewegings of ongemotiveerde. stilte/onbeweeglikheid gepas wees, die fokus moet egter wees op hoe die grootte van die toneelruimte gevul moet word sodat die gehoor deur die opvoering geraak kan word.) Emosionele Die leerder toon die vermoë om op Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om aansluiting effektiewe en gepaste wyse by die suksesvol om op gepaste en om by die emosies van sy/haar emosies van sy/haar karakter aan effektiewe wyse by sy/haar karakter op 'n gepaste en te sluit, sodat die gehoor oortuig is karakter se emosies aan te sluit; effektiewe wyse aan te sluit nie; van die geloofwaardigheid van hy/sy kan moontlik nie ten alle hy/sy is onoortuigend, of sy/haar hierdie emosies. tye oortuigend wees nie, of emosionele keuses is geheel en al hy/sy kan soms op onvanpaste onvanpas. wyse reageer. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 29 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE I (vervolg) MONOLOOG ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK PUNTE 66–100 30–65 0–29 KRITERIA BEHAAL MET BEHAAL GEDEELTELIK BEHAAL VERDIENSTE Speel van Die leerder toon begrip van die Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om subteks subteks en bedoeling wat gebruik suksesvol om subteks en subteks en bedoelings uit te speel word om die karakter betekenisvol bedoeling te speel, en dra die nie. Woorde en aksies kom aan die gehoor oor te dra. Die karakter betekenisvol aan die ongemotiveerd voor, daar is min karakter se innerlike lewe word gehoor oor. Die karakter se bewys van nadenke deur die hele verken en deur die hele opvoering innerlike lewe word nie ten volle subteks, woorde word opgesê en volgehou. volgehou gedurende die die karakter se innerlike lewe word opvoering nie. glad nie gedurende die opvoering volgehou nie. Vertolking van Die leerder vertolk die karakter op Die leerder is gedeeltelik Die leerder misluk in die vertolking karakter 'n intelligente wyse en maak suksesvol in die vertolking van van die karakter; hy/sy maak keuses wat effektief en gepas is, die karakter; sekere keuses is heeltemal onvanpaste keuses wat gebaseer op sy/haar kennis van nie so effektief of gepas as wat nie effektief is nie en daar is die toneelstuk waaruit die verwag word nie, of daar is bewyse dat die gegewe monoloog geneem is. bewyse van 'n tekort aan begrip omstandighede van die toneelstuk van die gegewe omstandighede misverstaan is. van die toneelstuk. Verhouding tot Die leerder toon die vermoë om Die leerder is gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om luisteraar die onsigbare luisteraar deur suksesvol in die skep van 'n die onsigbare luisteraar deur middel van visualisasie te skep, of, onsigbare luisteraar deur middel middel van visualisering te skep indien dit gepas is, die gehoor as van visualisasie, of deur die nie. Daar is min begrip vir hul hierdie luisteraar te gebruik. Hy/Sy gehoor as die luisteraar te karakter se status in verhouding toon 'n begrip van sy/haar karakter gebruik. Daar is 'n mate van tot die luisteraar, of wat hulle se status in verhouding tot die begrip vir sy/haar karakter se moontlike reaksies mag wees. luisteraar en sy/haar moontlike status in verhouding tot die reaksies op wat tydens die verloop luisteraar, maar min begrip van van die monoloog gesê word. watter reaksies daar is. Geloofwaar- Die leerder is ten alle tye binne die Die leerder is in sekere opsigte Die leerder is selde binne die digheid konteks van die monoloog binne die konteks van die konteks van die monoloog geloofwaardig. monoloog geloofwaardig. geloofwaardig. Struktuur van Die leerder toon begrip van hoe Die leerder het nie 'n duidelike Daar is min bewys van struktuur, monoloog die dramaturg die monoloog onderskeid tussen begin, middel geen werklike aanduiding van 'n gestruktureer het. Die monoloog en einde getref nie. Die klimaks begin, middel en einde nie en die het 'n duidelike begin, middel en word nie ten volle gerealiseer klimaks word nie gerealiseer nie. einde. nie. Ritmes/Vorm Die leerder toon 'n begrip van die Die leerder skep nie deurgaans Daar is min of geen variasie in die van monoloog eb en vloei van die monoloog, die genoegsame variasie in die monoloog nie, tempo is te gebruik van tempo om 'n klimaks monoloog nie, tempo is by tye te reëlmatig of eentonig en daar is te beklemtoon of te bou, die reëlmatig of eentonig en daar is geen bewys van verskillende veranderende ritmes van min bewys van verskillende maatslae in die monoloog nie. verskillende maatslae in die maatslae in die monoloog. monoloog. Skep van Die leerder toon die vermoë om Daar is 'n poging om genre en Daar is min of geen poging om gepaste genre en styl op gepaste wyse te styl op gepaste wyse te vertolk, genre en styl op gepaste wyse te genre/styl vertolk en dan aan die vereistes maar die vereistes van die vertolk nie en die vereistes van die van die genre/styl ten opsigte van genre/styl word nie deurgaans genre/styl word nie deurgaans in aspekte soos die verhouding met ten volle in die monoloog die monoloog gerealiseer nie. die gehoor, geloofwaardigheid gerealiseer nie. binne die styl, tydsberekening, gepaste fisiese handeling, ens. te voldoen. Impak van Die monoloog is onvergeetlik, Die monoloog het 'n paar Die monoloog het min of geen monoloog effektief en innemend. onvergeetlike, effektiewe en onvergeetlike, effektiewe, innemende oomblikke, maar dit innemende oomblikke nie. is inkonsekwent. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 30 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE J BEWEGING ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK PUNTE 66–100 30–65 0–29 KRITERIA BEHAAL MET BEHAAL GEDEELTELIK BEHAAL VERDIENSTE Praktiese/Opvoer/Spel- Die leerder kan 'n wye reeks Die leerder is in 'n staat om 'n Die leerder is in staat om 'n vaardighede bewegings gebruik om verskeidenheid bewegings te beperkte reeks bewegings te 1. Die vermoë om 'n sekwense te skep en is in staat gebruik om sekwense te skep gebruik om sekwense te skep verskeidenheid bewegings, om verskeie style en prosesse en toon begrip van style en en toon min begrip van die choreografiestyle en te verstaan en te gebruik. Die bewegingsvorms. gebruik van ruimte, tyd en prosesse te verstaan en te leerder toon goeie begrip van bewegingsdinamika. gebruik. ruimte, tyd en dinamika. 2. Die vermoë om Die leerder tree duidelik en met Die leerder is in staat om Die leerder is in staat om vaardigheid en selfvertroue selfvertroue op, sodat sy/haar sy/haar idees redelik goed uit te sommige van bewegingsidees in die uitvoer van beweging bewegingsidees deur die voer, sodat sy/haar duidelik uit te voer en moet nou te toon, sodat idees gehoor verstaan word. bewegingsidees gewoonlik meer selfvertroue ontwikkel verstaan word. begryp word. wanneer sy/haar werk vir ander aangebied word. Eksperimentering Die leerder gebruik 'n wye reeks Die leerder begin om 'n paar Met hulp kan die leerder party (Ontwikkeling en stimuli en bykomstighede met stimuli en bykomstighede met stimuli en bykomstighede realisering van idees) selfvertroue om komplekse selfvertroue te gebruik om gebruik om eenvoudige 1. Die vermoë om 'n sekwense te skep en toon eenvoudige sekwense te skep sekwense te skep. Die leerder verskeidenheid stimuli, uitstekende gebruik van en is besig om 'n reeks is in staat om eenvoudige bykomstighede en verskillende bewegingstyle. bewegingstyle te ontwikkel. bewegingstyle te gebruik om 'n bewegingstyle te gebruik om item te voltooi. sekwense te skep. 2. Die vermoë om vanaf die Die leerder kan 'n eenvoudige Die leerder kan 'n idee met Met hulp en aanmoediging kan oorspronklike stimulus 'n idee ontwikkel in 'n komplekse toenemende selfvertroue die leerder 'n eenvoudige idee idee uit te brei en te sekwens, en duidelike besluite ontwikkel, probeer en ontwikkel, dit probeer en ontwikkel; om verskillende oor sy/haar werk neem. Die bewegings kies om die item te bewegings kies wat hy/sy voel idees met rede en leerder kan sy/haar redes vir die voltooi. by die item pas. selfvertroue te kies en te kies van sekere bewegings met verwerp om die opdrag/taak selfvertroue verduidelik en te voltooi. gebruik bewegingswoordeskat om te verduidelik wat sy/hy bedoel. Kritiese Bewustheid Die leerder is in staat om Die leerder is in staat om Wanneer aangemoedig kan die 1. Die vermoë om analitiese gedetailleerde en analitiese kommentaar te lewer wat help leerder kommentaar lewer op kommentaar te lewer wat die kommentaar te lewer op om sy/haar eie en ander se bewegingswerk wat sy/hy struktuur en aanbieding van bewegingswerk wat lei tot werk te verbeter. gedoen het om die werk te eie en ander se werk help verbeterings in struktuur en verbeter. verbeter. uitvoering. 2. Die vermoë om die werk Die leerder kan subtiele Die leerder is in staat om die Die leerder is in staat om met van verskillende konneksies en ooreenkomste konneksies tussen verskillende die aanmoediging van die bewegingstyle te vergelyk tussen 'n verskeidenheid bewegingstyle te maak. onderwyser ooglopende en te kontrasteer. bewegingstyle raaksien en kan konneksies tussen verskillende duidelik beskryf wat hy/sy bewegingswerke raak te sien. bedoel. 3. Die vermoë om die verskil Die leerder toon 'n duidelike Die leerder kan oor bewegings Met aanmoediging kan die tussen objektiewe oordeel begrip van bewegingsvorme en praat met gebruik van gepaste leerder praat oor hoekom hy/sy en persoonlike voorkeur te struktuur na aanleiding van terme/woorde en is besig om van 'n bewegingsitem hou, deur verstaan wanneer sy/haar kommentaar en die bewus te raak van sy/haar eie woorde te gebruik wat die bewegingsvorme geskep, woordeskat wat die leerder bewegingsvoorkeure. inhoud van die beweging gebruik en bekyk word. gebruik. Die leerder is bewus beskryf (bv. lyn, vorm, ritme, van sy/haar eie voorkeure m.b.t. dinamika, ens.) beweging en kan dit weerhou, of op gepaste wyse gebruik. Persoonlike en Sosiale Die leerder werk goed saam as Die leerder werk gewoonlik Die leerder kan soms met ander Vaardighede lid van 'n groep en maak baie goed saam met ander mense mense saamwerk en 'n paar 1. Die vermoë om as 'n lid bydraes en deel baie idees met en maak 'n paar bydraes tot die idees deel om die van 'n groep saam te werk die groep. werk van die groep. groepsopdrag/-taak te voltooi. en idees te deel sodat die opdrag/taak voltooi word. 2. Die vermoë om 'n idee te Die leerder is baie goed Die leerder is in staat om Die leerder kan, met hulp en ontwikkel en werk georganiseerd en is in staat om sy/haar werk te organiseer en aanmoediging van die onafhanklik te organiseer. idees suksesvol op sy/haar eie kan eenvoudige idees op onderwyser, party take op te ontwikkel. sy/haar eie ontwikkel. sy/haar eie ontwikkel en voltooi. 3. Die vermoë om fokus en Die leerder bly geïnteresseerd Die leerder kan gewoonlik van Indien die leerder gehelp of inspanning vol te hou in 'n taak deur al die fases van begin tot einde aan 'n idee bly aangemoedig word, kan die regdeur alle fases en tipes ontwikkeling en werk hard selfs werk. leerder soms aan 'n idee bly werk/take. al is dit 'n moeilike taak/opdrag werk van begin tot einde. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 31 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE K POËSIE ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK PUNTE 66–100 30–65 0–29 KRITERIA BEHAAL MET BEHAAL GEDEELTELIK BEHAAL VERDIENSTE Voorbereiding Die leerder ken die woorde van die Die leerder ken die woorde, maar Die leerder ken nie die woorde van gedig en lewer bewys van toon tekens van onsekerheid of die gedig nie en toon geen teken nadenke, beplanning en repetisie. onvoldoende repetisie. van nadenke, beplanning of repetisie nie. Verstaan gedig Die leerder toon begrip van die Die leerder toon gedeeltelike Die leerder toon geen begrip van gedig en die vertolking is gepas en begrip van die gedig en sy/haar die gedig nie en sy/haar vertolking geregverdig. vertolking behoort gepas en is onvanpas en ongemotiveerd. gemotiveerd te wees. Uitdruk van Die leerder begryp hoe om Die leerder is slegs gedeeltelik Die leerder slaag nie met die betekenis betekenis oor te dra deur middel suksesvol in die oordrag van die oordrag van die betekenis van die van elemente soos frasering, betekenis van die gedig. Die gedig nie. Die betekenis is pousering, beklemtoning, intonasie betekenis is nie altyd duidelik of onduidelik of word op en stemtoon. Hy/Sy is in staat om betekenisvol nie. niksseggende wyse oorgedra. 'n teks met behulp van hierdie elemente te vertolk en die betekenis van die teks duidelik en betekenisvol te kommunikeer. Vokale Die leerder is in staat om 'n Die leerder se stem is nie Die leerder se stem is nie uitdrukkings- gebalanseerde, aangename stem- deurgaans gebalanseerd of gebalanseerd of aangenaam om vermoë kwaliteit te skep wat uniek is, by aangenaam om na te luister nie, na te luister nie, of daar is tekens hom/haar pas en geen tekens van of daar is tekens van vokale van oormatige vokale spanning/ spanning/ooreising toon nie. spanning/ooreising. Hy/Sy is nie ooreising. Hy/Sy slaag nie daarin Hy/Sy verken en gebruik die heeltemal suksesvol in die om die uitdrukkingsvolle, uitdrukkingsvolle, vertolkende en verkenning en gebruik van die vertolkende en musikale aspekte musikale aspekte van uitdrukkingsvolle, vertolkende en van spraakklanke te verken en te spraakklanke om die subtiele musikale aspekte van gebruik om subtiele betekenis uit betekenis uit te druk en om en spraakklanke om subtiele te druk en stemming/atmosfeer oor stemming/atmosfeer oor te dra.. betekenis uit te druk en om te dra nie. stemming/atmosfeer oor te dra nie. Vokale Die leerder praat duidelik en Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder slaag nie daarin om duidelikheid hoorbaar. Hy/Sy is in staat om die om duidelik en hoorbaar te praat. duidelik en hoorbaar te praat nie. gepaste volume vir 'n ruimte te Daar is kortstondige insinkings, of Volume kan slegs verkry word deur gebruik, sonder vokale oomblikke van spanning/ooreising. vokale spanning/ooreising. spanning/ooreising. Fisiese werk Die leerder kies beweging of stilte Die leerder se keuses ten opsigte Die leerder kies beweging of stilte wat by die gedig en sy/haar van beweging of stilte is nie altyd wat onvanpas is vir die gedig, OF vertolking daarvan pas. Hy/Sy toon gepas vir die gedig nie, OF daar is daar is min of geen beheer oor beheer oor sy/haar liggaam om soms 'n gebrek aan beheer oor sy/haar fisikaliteit nie OF daar is onnodige spanning vry te laat en sy/haar fisikaliteit, OF daar is soms tekens van oormatige onnodige om optimale belyning en balans te tekens van onnodige spanning OF spanning, OF die liggaam is bewerkstellig. Die liggaam die liggaam word nie ten volle met geensins met die gedig geïntegreer ondersteun die stem en word die gedig geïntegreer nie. nie. daarby geïntegreer. Emosionele Die leerder is in staat om op Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder slaag nie daarin om op aansluiting effektiewe en gepaste wyse by die om op gepaste en effektiewe wyse gepaste en effektiewe wyse by die emosies van die persona in die aan te sluit by die persona van die persona van die gedig se emosies gedig aan te sluit, sodat die gehoor gedig se emosies; hy/sy is moontlik aan te sluit nie; hy/sy is oortuig is van die geloofwaar- nie altyd heeltemal oortuigend onoortuigend, of sy/haar digheid van hierdie emosies. wees nie, of hy/sy kan soms op emosionele keuses is geheel en al onvanpaste wyse reageer. onvanpas. Skep van Die leerder gebruik vokale en Die skep van atmosfeer is Daar is min of geen bewyse van gepaste fisiese uitdrukkingsvolheid om 'n inkonsekwent, onvanpas, of word begrip van die stemming/ atmosfeer gepaste stemming/atmosfeer vir nie altyd deur die gedig volgehou atmosfeer, of die vermoë om dit die gedig te skep. nie. effektief te skep deur gebruik van die stem en liggaam nie. Aanwend van Die leerder toon bemeestering van Nie alle digmiddele is meesterlik Digmiddele is nie goed hanteer nie. digmiddele die digmiddele wat eie aan die hanteer nie. gedig is, die gebruik van pousering, reël- en verslengtes, ritme, meter, rym, beeldspraak, register en toon ingesluit. Impak van gedig Die leerder se aanbieding is Die gedig het 'n paar onvergeetlike, Die gedig het min of geen onvergeetlik, effektief en innemend. effektiewe en innemende onvergeetlike, effektiewe en oomblikke, maar dit is innemende oomblikke nie. inkonsekwent. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 32 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE L PROSA ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK PUNTE 66–100 30–65 0–29 KRITERIA BEHAAL MET BEHAAL GEDEELTELIK BEHAAL VERDIENSTE Voorbereiding Die leerder ken die woorde van die Die leerder ken die woorde, maar Die leerder ken nie die woorde van prosastuk en lewer bewys van toon tekens van onsekerheid of die prosastuk nie en toon geen nadenke, beplanning en repetisie. onvoldoende repetisie. teken van nadenke, beplanning of repetisie nie. Begrip van Die leerder toon begrip van die Die leerder toon gedeeltelike begrip Die leerder toon geen begrip van prosastuk prosastuk en sy/haar vertolking is van die prosastuk en sy/haar die prosastuk nie en sy/haar gepas en gemotiveerd. vertolking moet gepas en vertolking is onvanpas en gemotiveerd te wees. ongemotiveerd. Uitdruk van Die leerder dra betekenis suksesvol Die leerder is slegs gedeeltelik Die leerder is onsuksesvol in die betekenis oor deur middel van elemente soos suksesvol in die oordra van die oordra van die betekenis van die frasering, pousering, klem, betekenis van die prosa. Die gedig. Die betekenis is onduidelik of intonasie en stemtoon. Hy/Sy is in betekenis is nie altyd duidelik of word op niksseggende wyse staat om 'n teks deur middel van uitdrukkingsvol nie. oorgedra. hierdie elemente te vertolk en die betekenis van die teks duidelik en betekenisvol te kommunikeer. Vokale Die leerder gebruik 'n Die leerder se stem is nie Hy/Sy slaag nie daarin om die uitdrukkings- gebalanseerde, aangename stem- deurgaans gebalanseerd of uitdrukkingsvolle, vertolkende en vermoë kwaliteit wat uniek is, by hom/haar aangenaam om na te luister nie, of musikale aspekte van spraakklanke pas en geen tekens van spanning/ daar is tekens van vokale te verken en te gebruik om subtiele ooreising toon nie. Hy/Sy verken en spanning/ooreising. Hy/Sy is nie betekenis uit te druk en stemming/ gebruik die uitdrukkingsvolle, heeltemal suksesvol met die atmosfeer oor te dra nie. vertolkende en musikale aspekte verkenning en gebruik van die van spraakklanke om subtiele uitdrukkingsvolle, vertolkende en betekenis uit te druk en musikale aspekte van spraakklanke stemming/atmosfeer oor te dra. om subtiele betekenis uit te druk en stemming/atmosfeer oor te dra nie. Vokale Die leerder praat duidelik en Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder slaag nie daarin om duidelikheid hoorbaar. Hy/sy is in staat om die om duidelik en hoorbaar te praat. duidelik en hoorbaar te praat nie. gepaste volume vir 'n ruimte te Daar is kortstondige insinkings, of Volume kan slegs verkry word deur gebruik, sonder vokale oomblikke van spanning/ooreising. vokale spanning/ooreising spanning/ooreising. Fisiese werk Die leerder kies beweging of stilte Die leerder se keuses ten opsigte Die leerder kies beweging of stilte wat by die prosastuk en sy/haar van beweging of stilte is nie altyd wat onvanpas is vir die prosastuk, vertolking daarvan pas. Hy/Sy toon gepas vir die prosastuk nie, OF OF daar is min of geen beheer oor beheer oor sy/haar liggaam om daar is soms 'n gebrek aan beheer sy/haar fisikaliteit nie OF daar is onnodige spanning vry te laat en oor sy/haar fisikaliteit, OF daar is tekens van oormatige onnodige om optimale belyning en balans te soms tekens van onnodige spanning, OF die liggaam is bewerkstellig. Die liggaam spanning OF die liggaam word nie geensins met die prosastuk ondersteun die stem en word ten volle met die prosastuk geïntegreer nie. daarby geïntegreer. geïntegreer nie. Dramatisering Die leerder gebruik oorspronklike, Die leerder is slegs gedeeltelik Die leerder slaag nie daarin om as opvoering- effektiewe teatermiddele om die effektief of oorspronklik ten opsigte teatermiddele te gebruik om die stuk prosastuk te dramatiseer, sodat dit van die gebruik van teatermiddele prosastuk te dramatiseer om as 'n as 'n opvoerstuk werk. om die prosastuk te dramatiseer om opvoering te werk nie. as 'n opvoering te werk. Gebruik van Die leerder is bewus van die styl Die leerder is gedeeltelik suksesvol Die leerder slaag nie daarin om gepaste van sy/haar storie en die vertellings- in die gebruik van gepaste gepaste vertellingstegnieke te vertellings- tegnieke (bv. intsomi-vertellings, vertellingstegnieke, of gebruik net gebruik nie, of gebruik totaal tegnieke sprokiesverhale, mites) eie sekeres, of gebruik onvanpaste onvanpaste vertellingstegnieke wat daaraan. Hy/Sy gebruik gepaste vertellingstegnieke wat nie by die nie by die styl van die storie aansluit tegnieke in sy/haar opvoering wat styl van sy/haar storie aansluit nie. nie. die volgende insluit: derdepersoonsvertelling, karakterskepping, gebruik van sang of sleursang, ens. Skep van Die leerder toon die vermoë om Daar is pogings aangewend om die Daar is min of geen poging om gepaste vokale en fisiese uitdrukkings- genre en styl te vertolk, maar die genre en styl te vertolk nie en die atmosfeer/styl/ volheid te gebruik om 'n gepaste vereistes/uitdagings van die vereistes/uitdagings van die genre atmosfeer/styl/genre vir die genre/styl word nie ten volle deur genre/styl word nie gedurende die prosastuk te skep. die loop van die prosastuk prosastuk gerealiseer nie. gerealiseer nie. Impak van Die leerder se aanbieding is Die prosastuk het 'n paar Die prosastuk het min of geen prosastuk onvergeetlik, effektief en innemend. onvergeetlike, effektiewe en onvergeetlike, effektiewe en innemende oomblikke, maar dit is innemende oomblikke nie. inkonsekwent. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 33 DBE/PAT 2021 NSS TEGNIESE TEATERPROGRAM: ASSESSERINGSINSTRUMENTE: RUBRIEKE FILMVERVAARDIGING PRODUKSIEFASES KONTROLELYS EN TAKE PAT 1 PAT 2 PAT 2 PRE PRODUKSIE PRODUKSIE POST PRODUKSIE [Bron: https://rb.gy/jk6zii] [Bron: https://rb.gy/nkstta] [Bron: https://rb.gy/lscuw8] Die voorproduksiefase is die beplannings- Die produksiefase eindig sodra Die ná-produksieproses begin proses van elke taak voordat produksie begin die filmmateriaal opgeneem is. nadat al die fimmateriaal vasgevang  Kies 'n manuskrip (drama-item) Hierdie proses sal al die tonele is.  Analiseer die manuskrip en inligting van die voor-  Hersien al die filmmateriaal produksieproses vasvang.  Skep 'n redigering op papier  Verdeel die manuskrip in tonele  Produksievergadering  Maak jouself vertroud met die  Dinkskrum idees (manuskripanalise, werking van die redigerings-  Skep die finale filmmanuskrip toneelverdeling, storiebord,  Skep en besluit op die konsep en jou program skote, skedules)  Voer prent- en visie as filmmaker  Finaliseer kamerahoeke, klankredigeringsagteware op  Skep die storiebord bewegings en skote  Doen rolverdeling van akteurs die rekenaar in  Skep 'n skootlys  Hou 'n redigeringslog van  Besluit op en skep die ontwerpe vir die  Skep skootskedule film (rekwisiete/kostuum/stel/ redigerings/snitte, ens.  Berei die plek/ligging voor  Redigeer 1ste proef- beligting/ens.)  Doen stelplasing filmmateriaal  Kies rekwisiete  Stel die skote op  Redigeer klank/musiek/  Kies kostuums  Repeteer die toneel dialoog  Kies plek/ligging  Skiet die tonele  Voer uit vir kyk  Finaliseer die span  Teken filmmateriaal aan  Redigeer 2de proef  Finaliseer beligtingsidees  Teken aan en besin oor al  Finaliseer kamerahoeke, bewegings en  Voltooi die titelvolgreeks die take hierbo in jou  Voltooi kredietlys skote filmvervaardingsjoernaal  Skep 'n skootskedule  Redigeer finale proef  Bekom redigeringsagtewaretoep ('app') of  Sluit ('Lock') prent -program  Voer projek na finale formaat  Verstaan hoe 'n selfoon werk om uit filmmateriaal op te neem  Maak kopieë  Teken aan en besin oor al die take hierbo  Neem op en besin oor al die in jou filmvervaardingsjoernaal take hierbo in jou filmvervaardingsjoernaal Om te verseker dat die kort film op dieselfde moeilikheidsvlak en binne dieselfde konteks as die tema en oudisieprogram is, moet die kandidate 'n gepubliseerde gedig OF prosa OF monoloog OF dialoog as die manuskrip kies. Die finale kort film mag nie langer as TWEE minute wees nie. KYK EN LEER 1. Yesterdays: A visual Gedig: https://www.youtube.com/watch?v=-hJmH6vRy_s 2. I am afraid: https://rb.gy/2uhjsb 3. Snow brawl: https://rb.gy/mptd6m 4. Today I rise: https://www.filmsforaction.org/watch/today-i-rise/ 5. The red balloon: https://www.studiobinder.com/blog/best-short-films/#the-red-balloon 6. When you say you're a swimmer: https://rb.gy/nojw6w 7. Embarrassed: https://www.shortoftheweek.com/2016/07/18/embarrassed/ 8. Powerful Thoughts: https://www.youtube.com/watch?v=wMSe0Hdn2cg KONVENSIES EN TEGNIEKE Teorie: 9. Filmterminologie (nabyskoot ('close-up'), medium skoot, afstandskoot, swenk ('pan'), oorvloei ('dissolve'), ens.) 10. Filmkonvensies (terugflits ('flashback'), snel oprol ('fast forward), agtergrondstem ('voice over'), splitskerm, ens.) 11. Verstaan verskillende filmtegnieke. Bestudeer hierdie PowerPoint-aanbieding: https://rb.gy/1mz4mb 12. Verstaan filmkonvensies en hoe dit optredes beïnvloed. Bestudeer hierdie PowerPoint-aanbieding: https://rb.gy/flu1i1 13. Gebruik filmtegnieke en konvensies doeltreffend: https://www.youtube.com/watch?v=NvybQ5RpMkc LET WEL: Slegs onderwysers wat FORMELE ondervinding, vermoëns of kwalifikasies het, mag hierdie opsie onderrig. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 34 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE M FILMVERVAARDIGING ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK Stel, Kostuum, Musiek, Klankeffekte, Stelstukke, Spesiale Effekte, Eienskappe, Beligting, Grimering VLAK 1 2 3 4 5 PUNTE 1–34% 35–49% 50–69% 70–79% 80–100% KRITERIUM Die kandidaat is met Die kandidaat is met Die kandidaat is met Die kandidaat is met Die kandidaat is met geen of baie beperkte en genoeg en geskikte verdienstelike uitstaande en beperkte en elementêre begrip, elementêre begrip, elementêre begrip, uitstekende insig, elementêre begrip, tegniek en tegniek en tegniek en begrip, tegniek en tegniek en vaardigheid, in vaardigheid, in vaardigheid, in vaardigheid, in vaardigheid, in staat om: staat om: staat om: staat om: staat om: Produksie- 'n Filmmanuskrip, van 'n 'n Filmmanuskrip, van 'n 'n Filmmanuskrip, van 'n 'n Filmmanuskrip, van 'n 'n Filmmanuskrip, van 'n lêer: gepubliseerde werk gepubliseerde werk gepubliseerde werk gepubliseerde werk gepubliseerde werk Manuskrip en (toneelstuk, gedig of (toneelstuk, gedig of (toneelstuk, gedig of (toneelstuk, gedig of (toneelstuk, gedig of prosa) aan te pas om 'n prosa) aan te pas om 'n prosa) aan te pas om 'n prosa) aan te pas om 'n prosa) aan te pas om 'n manuskrip- kinematiese/oudio-visuele kinematiese/oudio-visuele kinematiese/oudio-visuele kinematiese/oudio-visuele kinematiese/oudio-visuele interpretasie/ produk te skep wat vir die produk te skep wat vir die produk te skep wat vir die produk te skep wat vir die produk te skep wat vir die aanpassing skerm werk. skerm werk. skerm werk. skerm werk. skerm werk. vir film Die essensie van die Die essensie van die Die essensie van die Die essensie van die Die essensie van die bronwerk oor te dra. bronwerk oor te dra. bronwerk oor te dra. bronwerk oor te dra. bronwerk oor te dra. 'n Geskikte verhalende 'n Geskikte verhalende 'n Geskikte verhalende 'n Geskikte verhalende 'n Geskikte verhalende boog te verseker met 'n boog te verseker met 'n boog te verseker met 'n boog te verseker met 'n boog te verseker met 'n gevoel vir die begin, middel gevoel vir die begin, middel gevoel vir die begin, middel gevoel vir die begin, middel gevoel vir die begin, middel en einde – selfs al is dit en einde – selfs al is dit en einde – selfs al is dit en einde – selfs al is dit en einde – selfs al is dit siklies of herhalend. siklies of herhalend. siklies of herhalend. siklies of herhalend. siklies of herhalend. Produksie- Omvattende voor- Omvattende voor- Omvattende voor- Omvattende voor- Omvattende voor- lêer: produksie werk in 'n produksie werk in 'n produksie werk in 'n produksie werk in 'n produksie werk in 'n Voorproduk- produksielêer en joernaal produksielêer en joernaal produksielêer en joernaal produksielêer en joernaal produksielêer en joernaal te toon wat die denke, te toon wat die denke, te toon wat die denke, te toon wat die denke, te toon wat die denke, sie- en beplanning en proses beplanning en proses beplanning en proses beplanning en proses beplanning en proses produksie- agter die film aandui. agter die film aandui. agter die film aandui. agter die film aandui. agter die film aandui. beplanning Dokumente soos Dokumente soos Dokumente soos Dokumente soos Dokumente soos en verwerkings, verwerkings, verwerkings, verwerkings, verwerkings, dokumente: aantekeninge oor aantekeninge oor aantekeninge oor aantekeninge oor aantekeninge oor skootlys, produksie-ontwerp, produksie-ontwerp, produksie-ontwerp, produksie-ontwerp, produksie-ontwerp, werks- manuskriphoogtepunte, manuskriphoogtepunte, manuskriphoogtepunte, manuskriphoogtepunte, manuskriphoogtepunte, storieborde, 'n skootlys, 'n storieborde, 'n skootlys, 'n storieborde, 'n skootlys, 'n storieborde, 'n skootlys, 'n storieborde, 'n skootlys, 'n rooster, werkrooster (wat al die werkrooster (wat al die werkrooster (wat al die werkrooster (wat al die werkrooster (wat al die gebeurlik- hoofbesonderhede van hoofbesonderhede van hoofbesonderhede van hoofbesonderhede van hoofbesonderhede van hede, ens. die skoot bevat) in te sluit. die skoot bevat) in te sluit. die skoot bevat) in te sluit. die skoot bevat) in te sluit. die skoot bevat) in te sluit. 'n Gebeurlikheidbeplan- 'n Gebeurlikheidbeplan- 'n Gebeurlikheidbeplan- 'n Gebeurlikheidbeplan- 'n Gebeurlikheidbeplan- ningsproses in te sluit. ningsproses in te sluit. ningsproses in te sluit. ningsproses in te sluit. ningsproses in te sluit. Kinema- Geskikte skote vir die Geskikte skote vir die Geskikte skote vir die Geskikte skote vir die Geskikte skote vir die tografie manuskrip te beplan en dit manuskrip te beplan en dit manuskrip te beplan en dit manuskrip te beplan en dit manuskrip te beplan en dit deur hulle storieborde oor deur hulle storieborde oor deur hulle storieborde oor deur hulle storieborde oor deur hulle storieborde oor te dra. te dra. te dra. te dra. te dra. Goed gemotiveerde, goed Goed gemotiveerde, goed Goed gemotiveerde, goed Goed gemotiveerde, goed Goed gemotiveerde, goed beligte, gevarieerde beligte, gevarieerde beligte, gevarieerde beligte, gevarieerde beligte, gevarieerde visuele beelde saam te visuele beelde saam te stel visuele beelde saam te stel visuele beelde saam te stel visuele beelde saam te stel stel wat skootskaal, wat skootskaal, wat skootskaal, wat skootskaal, wat skootskaal, beweging en beweging en kamerahoeke beweging en kamerahoeke beweging en kamerahoeke beweging en kamerahoeke kamerahoeke gebruik om gebruik om die inhoud en gebruik om die inhoud en gebruik om die inhoud en gebruik om die inhoud en die inhoud en stemming te stemming te stemming te stemming te stemming te komplementeer en komplementeer en komplementeer en komplementeer en komplementeer en verbeter. verbeter. verbeter. verbeter. verbeter. Mise-en- Elemente soos stel, Elemente soos stel, Elemente soos stel, Elemente soos stel, Elemente soos stel, Scéne kostuums, rekwisiete, kostuums, rekwisiete, kostuums, rekwisiete, kostuums, rekwisiete, kostuums, rekwisiete, grimering en beligting te grimering en beligting te grimering en beligting te grimering en beligting te grimering en beligting te gebruik om die algemene gebruik om die algemene gebruik om die algemene gebruik om die algemene gebruik om die algemene produksie-ontwerp te produksie-ontwerp te produksie-ontwerp te produksie-ontwerp te produksie-ontwerp te verbeter en te steun. verbeter en te steun. verbeter en te steun. verbeter en te steun. verbeter en te steun. Oudio 'n Klankbaan met duidelik 'n Klankbaan met duidelik 'n Klankbaan met duidelik 'n Klankbaan met duidelik 'n Klankbaan met duidelik elemente/ hoorbare omringende hoorbare omringende hoorbare omringende hoorbare omringende hoorbare omringende Effekte klank, dialoog en klank, dialoog en klank, dialoog en klank, dialoog en klank, dialoog en klankeffekte (indien klankeffekte (indien klankeffekte (indien klankeffekte (indien klankeffekte (indien relevant) te produseer. relevant) te produseer. relevant) te produseer. relevant) te produseer. relevant) te produseer. Tantiemvrye musiek te Tantiemvrye musiek te Tantiemvrye musiek te Tantiemvrye musiek te Tantiemvrye musiek te gebruik om stemming te gebruik om stemming te gebruik om stemming te gebruik om stemming te gebruik om stemming te skep en visuele en skep en visuele en skep en visuele en skep en visuele en skep en visuele en narratiewe elemente te narratiewe elemente te narratiewe elemente te narratiewe elemente te narratiewe elemente te ondersteun. ondersteun. ondersteun. ondersteun. ondersteun. Redigering Die film op so 'n wyse te Die film op so 'n wyse te Die film op so 'n wyse te Die film op so 'n wyse te Die film op so 'n wyse te redigeer dat dit narratiewe redigeer dat dit narratiewe redigeer dat dit narratiewe redigeer dat dit narratiewe redigeer dat dit narratiewe en visuele vloei verseker, 'n en visuele vloei verseker, 'n en visuele vloei verseker, 'n en visuele vloei verseker, 'n en visuele vloei verseker, 'n begrip van die 'grammatika' begrip van die 'grammatika' begrip van die 'grammatika' begrip van die 'grammatika' begrip van die 'grammatika' of redigering, vry van of redigering, vry van of redigering, vry van of redigering, vry van of redigering, vry van onopsetlike foute, toon en onopsetlike foute, toon en onopsetlike foute, toon en onopsetlike foute, toon en onopsetlike foute, toon en die algemene styl van die die algemene styl van die die algemene styl van die die algemene styl van die die algemene styl van die film versterk. film versterk. film versterk. film versterk. film versterk. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 35 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE M (vervolg) Produksie- Uitgebreide werk in 'n Uitgebreide werk in 'n Uitgebreide werk in 'n Uitgebreide werk in 'n Uitgebreide werk in 'n lêer: produksielêer te toon wat produksielêer te toon wat produksielêer te toon wat produksielêer te toon wat produksielêer te toon wat Voor- die ná-produksieproses die ná-produksieproses die ná-produksieproses die ná-produksieproses die ná-produksieproses oordra. oordra. oordra. oordra. oordra. produksie- Roosters, ander Roosters, ander Roosters, ander Roosters, ander Roosters, ander dokumente redigeringsaantekeninge, redigeringsaantekeninge, redigeringsaantekeninge, redigeringsaantekeninge, redigeringsaantekeninge, en besinning aantekeninge oor die aantekeninge oor die aantekeninge oor die aantekeninge oor die aantekeninge oor die proses en ander probleme proses en ander probleme proses en ander probleme proses en ander probleme proses en ander probleme teëgekom, in te sluit. teëgekom, in te sluit. teëgekom word, in te sluit teëgekom, in te sluit. teëgekom, in te sluit. Opvoerele- Geskikte roltoekenning te Geskikte roltoekenning te Geskikte roltoekenning te Geskikte roltoekenning te Geskikte roltoekenning te mente (regie, doen. doen. doen. doen. doen. keuses, ens.) Boeiende en oortuigende Boeiende en oortuigende Boeiende en oortuigende Boeiende en oortuigende Boeiende en oortuigende optredes uit te lok wat optredes uit te lok wat optredes uit te lok wat optredes uit te lok wat optredes uit te lok wat geskik is vir die styl van die geskik is vir die styl van die geskik is vir die styl van die geskik is vir die styl van die geskik is vir die styl van die kort film. kort film. kort film. kort film. kort film. Algehele 'n Oorspronklike, boeiende 'n Oorspronklike, boeiende 'n Oorspronklike, boeiende 'n Oorspronklike, boeiende 'n Oorspronklike, boeiende impak van die en bevredigende kort film te en bevredigende kort film te en bevredigende kort film te en bevredigende kort film te en bevredigende kort film te film skep wat duidelik skep wat duidelik skep wat duidelik skep wat duidelik skep wat duidelik kommunikeer. kommunikeer. kommunikeer. kommunikeer. kommunikeer. Te verseker dat al die Te verseker dat al die Te verseker dat al die Te verseker dat al die Te verseker dat al die elemente (opvoer/optrede, elemente (opvoer/optrede, elemente (opvoer/optrede, elemente (opvoer/optrede, elemente (opvoer/optrede, visueel, oudio, redigering) visueel, oudio, redigering) visueel, oudio, redigering) visueel, oudio, redigering) visueel, oudio, redigering) samehangend werk. samehangend werk. samehangend werk. samehangend werk. samehangend werk. Onderhoud Hulle bedoelings ten Hulle bedoelings ten Hulle bedoelings ten Hulle bedoelings ten Hulle bedoelings ten met die opsigte van die kort film te opsigte van die kort film te opsigte van die kort film te opsigte van die kort film te opsigte van die kort film te kandidaat artikuleer en die invloede, artikuleer en die invloede, artikuleer en die invloede, artikuleer en die invloede, artikuleer en die invloede, belangstellings en idees belangstellings en idees belangstellings en idees belangstellings en idees belangstellings en idees wat die werk gemotiveer wat die werk gemotiveer wat die werk gemotiveer wat die werk gemotiveer wat die werk gemotiveer het, te bespreek. het, te bespreek. het, te bespreek. het, te bespreek. het, te bespreek. Die keuses wat by elke Die keuses wat by elke Die keuses wat by elke Die keuses wat by elke Die keuses wat by elke stadium van die produksie stadium van die produksie stadium van die produksie stadium van die produksie stadium van die produksie gemaak is, te verduidelik en gemaak is, te verduidelik en gemaak is, te verduidelik en gemaak is, te verduidelik en gemaak is, te verduidelik en om enige groot om enige groot om enige groot om enige groot om enige groot veranderinge wat gemaak veranderinge wat gemaak veranderinge wat gemaak veranderinge wat gemaak veranderinge wat gemaak is, te regverdig. is, te regverdig. is, te regverdig. is, te regverdig. is, te regverdig. Enige hulp wat hulle Enige hulp wat hulle Enige hulp wat hulle Enige hulp wat hulle Enige hulp wat hulle ontvang het, te onthul en ontvang het, te onthul en ontvang het, te onthul en ontvang het, te onthul en ontvang het, te onthul en om te motiveer waarom dit om te motiveer waarom dit om te motiveer waarom dit om te motiveer waarom dit om te motiveer waarom dit regverdig as. regverdig as. regverdig as. regverdig as. regverdig as. Eksaminatore te verseker Eksaminatore te verseker Eksaminatore te verseker Eksaminatore te verseker Eksaminatore te verseker dat die kort film hulle eie dat die kort film hulle eie dat die kort film hulle eie dat die kort film hulle eie dat die kort film hulle eie skepping is. skepping is. skepping is. skepping is. skepping is. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 36 DBE/PAT 2021 NSS ONTWERP PAT 1, 2 en3 en TAKE KONTROLELYS PAT 1 PAT 2 PAT 2 Ontwerp 1 Ontwerp 2 Ontwerp 3 en integrasie [Bron: http://antontremblay.com/contact.html] [Bron: https://rb.gy/b0g8o4] [Bron: https://sketchfab.com/rado20/ collections/set-design] Die EERSTE PAT vereis dat die kandidaat Die TWEEDE PAT vereis dat die Die DERDE PAT vereis dat die die hele proses voltooi, vanaf die kies kandidaat die hele proses voltooi, kandidaat die hele proses voltooi, van 'n ontwerpelement tot by die vanaf die kies van 'n ontwerp- vanaf die kies van 'n ontwerp- produseer van 'n eerste produk, bv. element tot by die produseer van 'n element tot by die produseer van dekorstel: tweede produk, bv. kostuum. 'n derde en finale produk, bv.  Kies 'n manuskrip (drama-item) Die twee produkte moet 'n beligting: (let op die beligtings-  Analiseer die manuskrip geïntegreerde geheel vorm. kleure/effekte wat toegepas kan  Doen navorsing oor die tydperk, genre,  Pas die navorsing van die word deur die inkleur van die gegewe omstandighede, karakters, manuskrip/drama-item, die stelmodel en meubels met die verhoogruimte en sosiale, politieke, tydperk, genre, gegewe projeksie met gebruik van godsdienstige, ekonomiese, artistiese, omstandighede, karakters, kleurjelle. Die drie produkte moet historiese en teaterkontekste verhoogruimte en sosiale, 'n geïntegreerde geheel vorm.  Kies en motiveer die geskikste politieke, godsdienstige,  Pas die navorsing van die verhoogruimte ekonomiese, artistiese, historiese manuskrip/drama-item, die  Skep 'n verdeling en dui aan waar en en teaterkontekste vir PAT 1 op tydperk, genre, gegewe hoe elke ontwerpkomponent PAT 2 se ontwerpkomponent toe omstandighede, karakters, gerealiseer sal word  Gebruik PAT 1 se verdeling van verhoogruimte en sosiale,  Identifiseer die 3-ontwerp-komponent die manuskrip/items en politieke, godsdienstige, en kies die eerste een van drie, bv. identifiseer die styl, tipe, tydperk, ekonomiese, artistiese, o Dekorstel ens. van die kostuums historiese en teaterkontekste vir o Kostuums  Behou of kies 'n ander PAT 1 op PAT 3 se ontwerp- o Beligting ontwerpspan. Stel hulle aan. komponent toe  Kies en stel die ontwerp-  Dinkskrum idees  Gebruik die PAT 1 se verdeling ondersteuningspan aan  Pas ontwerpelemente: lyn, kleur, van die manuskrip/item en  Dinkskrum idees tekstuur, vorm, beweging, en identifiseer die tipe, effekte, ens.  Pas ontwerpelemente: lyn, kleur, fatsoen toe op die: van die beligting tekstuur, vorm, ruimte, beweging en o Tekeninge van die kostuums  Behou of kies 'n ander ontwerp- fatsoen toe op die: o Maak tot twee kostuums met span. Stel die span aan. o Grondplan herwinde materiaal of  Dinkskrum idees o Skaaltekening van die stel beskikbare klere  Pas ontwerpelemente: lyn, o Miniatuur stel  Teken aan en besin oor al die kleur, tekstuur, vorm, ruimte,  Teken aan en besin oor al die take take hierbo in jou beweging, en fatsoen toe op hierbo in jou ontwerpjoernaal/notaboek ontwerpjoernaal/notaboek die: o Stelmodel en die kostuums  Teken aan en besin oor al die take hierbo in jou ontwerpjoernaal/notaboek Algemeen Tegniese Teater: https://www.youtube.com/watch?v=NYrG6W7OzrY PAT 1 Stel: Ontwerp: https://www.youtube.com/watch?v=Jo8ccp6KZXI Stel: Ontwerp: https://www.youtube.com/watch?v=3DHcON8JKhY Stel: Ontwerp: https://www.wikihow.com/Design-a-Stage-Set Stel: Teken van 'n skets: https://www.youtube.com/watch?v=aseFgW0AMZo Stel: Teken van 'n skets: https://www.youtube.com/watch?v=XYXBvdyPKRs Bou van 'n verhoogstelmodel: https://rb.gy/nlcy77 PAT 2 Kostuumontwerp: https://study.com/academy/lesson/costume-design-definition-history-process.html Kostuumontwerp: https://burtsdrama.com/stage-designers-lesson-6-costume-design/ PAT 3 Beligtingsontwerp: https://www.youtube.com/watch?v=wqMYsjHU5rU https://www.youtube.com/watch?v=YuhK6q4XALU LET WEL: Soos met die KABV-onderwerpe verskaf hierdie PAT-riglyn vir Ontwerp nie die proses, pedagogie of metodologie van die onderrig, leer en assessering van hierdie drie PAT'e nie. Dit is elke individuele onderwyser se opleiding en verantwoordelikheid moet toegepas en getoon word. Daarom is dit noodsaaklik dat slegs onderwysers wat FORMELE ondervinding, bevoegdheid of 'n kwalifikasie in hierdie veld het, hierdie opsie aan leerders bied. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 37 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE N ONTWERP ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK STEL, KOSTUUM, MUSIEK, KLANKEFFEKTE, REKWISIETE, SPESIALE EFFEKTE, EIENSKAPPE, BELIGTING, GRIMERING VLAK 1 2 3 4 5 BESKRY- 0–7 8–13 14–19 20–22 23–25 WER Rol van die Die kandidaat slaag Die kandidaat toon Die kandidaat toon 'n Die kandidaat toon Die kandidaat toon ontwerper nie daarin om begrip beperkte begrip dat voldoende begrip dat volledige begrip dat uitstaande en te toon dat die rol van die rol van die die rol van die die rol van die insiggewende begrip die ontwerper is om ontwerper is om die ontwerper is om die ontwerper is om die dat die rol van die die wêreld van die wêreld van die wêreld van die wêreld van die ontwerper is om die toneelstuk deur toneelstuk deur toneelstuk deur toneelstuk deur wêreld van die ontwerpelemente ontwerpelemente ontwerpelemente ontwerpelemente toneelstuk deur soos stel, kostuum, soos stel, kostuum, soos stel, kostuum, soos stel, kostuum, ontwerpelemente musiek, klankeffekte, musiek, klank-effekte, musiek, klankeffekte, musiek, klankeffekte, soos stel, kostuum, rekwisiete, spesiale rekwisiete, spesiale rekwisiete, spesiale rekwisiete, spesiale musiek, klankeffekte, effekte, beligting en effekte, beligting en effekte, beligting en effekte, beligting en rekwisiete, spesiale grimering, na te vors, grimering, na te vors, grimering, na te vors, grimering, na te vors, effekte, beligting en te konseptualiseer en te konseptualiseer en te konseptualiseer en te konseptualiseer en grimering, na te vors, te aktualiseer nie te aktualiseer. te aktualiseer. te aktualiseer. te konseptualiseer en te aktualiseer. Gegewe Die kandidaat slaag Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon omstandig- nie daarin om begrip beperkte begrip van voldoende begrip van volledige en hoogs uitstaande, insig- hede te toon van hoe om hoe om die gegewe hoe om die gegewe effektiewe begrip van gewende en hoogs die gegewe omstandighede, soos omstandighede, soos hoe om die gegewe effektiewe begrip van omstandighede, soos die intrige, die feite, die intrige, die feite, omstandighede, soos hoe om die gegewe die intrige, die feite, die insidente, die die insidente, die die intrige, die feite, omstandighede, soos die insidente, die periode, die tyd en periode, die tyd en die insidente, die die intrige, die feite, periode, die tyd en plak van die aksie en plak van die aksie en periode, die tyd en die insidente, die plak van die aksie en die lewenswyse in die die lewenswyse in die plak van die aksie en periode, die tyd en die lewenswyse in die toneelstuk, in sy/haar toneelstuk, in sy/haar die lewenswyse in die plak van die aksie en toneelstuk, in sy/haar ontwerp te vertolk en ontwerp te vertolk en toneelstuk, in sy/haar die lewenswyse in die ontwerp te vertolk en te realiseer. te realiseer. ontwerp te vertolk en toneelstuk, in sy/haar te realiseer nie. te realiseer. ontwerp te vertolk en te realiseer. Agtergrond Die kandidaat slaag Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon en konteks nie daarin om begrip beperkte begrip van voldoende begrip van volledige en hoogs uitstaande, te toon van hoe om hoe om die hoe om die effektiewe begrip van insiggewende en die agtergrond en agtergrond en konteks agtergrond en konteks hoe om die hoogs effektiewe konteks van die van die toneelstuk: van die toneelstuk: agtergrond en konteks begrip van hoe om die toneelstuk: sosiaal, sosiaal, polities, sosiaal, polities, van die toneelstuk: agtergrond en konteks polities, godsdienstig, godsdienstig, godsdienstig, sosiaal, polities, van die toneelstuk: ekonomies, artisties, ekonomies, artisties, ekonomies, artisties, godsdienstig, sosiaal, polities, histories, teatraal, in histories, teatraal, in histories, teatraal, in ekonomies, artisties, godsdienstig, sy/haar ontwerp te sy/haar ontwerp te sy/haar ontwerp te histories, teatraal, in ekonomies, artisties, vertolk en te realiseer vertolk en te realiseer. vertolk en te realiseer. sy/haar ontwerp te histories, teatraal, in nie. vertolk en te realiseer. sy/haar ontwerp te vertolk en te realiseer. Teater- Die kandidaat slaag Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon ruimtes nie daarin om begrip beperkte begrip van voldoende begrip van volledige en hoogs uitstaande, te toon van hoe om hoe om gepaste hoe om gepaste effektiewe begrip van insiggewende en gepaste ontwerpe vir ontwerpe vir die ontwerpe vir die hoe om gepaste hoogs effektiewe die verskillende verskillende verskillende ontwerpe vir die begrip van hoe om verhoogruimtes, soos verhoogruimtes, soos verhoogruimtes, soos verskillende gepaste ontwerpe vir die proscenium, die proscenium, die proscenium, verhoogruimtes, soos die verskillende arena, tong, ens. te arena, tong, ens. te arena, tong, ens. te die proscenium, verhoogruimtes, soos skep nie. skep. skep. arena, tong, ens. te die proscenium, skep. arena, tong, ens., te skep. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 38 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE N (vervolg) ONTWERP ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK STEL, KOSTUUM, MUSIEK, KLANKEFFEKTE, REKWISIETE, SPESIALE EFFEKTE, EIENSKAPPE, BELIGTING, GRIMERING VLAK 1 2 3 4 5 BESKRY- 0–7 8–13 14–19 20–22 23–25 WER Skep van Die kandidaat slaag Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon idees vir nie daarin om idees vir gemiddelde skep van voldoende skep van goeie skep van idees bewyse van ontwerp- moontlike ontwerp- idees vir moontlike idees vir moontlike vir moontlike uitstekende skep van konsep- elemente in enige ontwerpelemente in ontwerpelemente, met ontwerpelemente, met idees en dinkskrum- tualisering detail te verken nie, of ten minste twee van 'n keuse van visuele 'n goeie keuse van tegnieke, met 'n reeks doen dit slegs in een die ontwerpkategorieë. en sensoriese visuele en sensoriese visuele en sensoriese ontwerpkategorie. materiaal versamel vir materiaal versamel vir materiaal versamel vir gebruik in die finale gebruik in die finale gebruik in die finale ontwerp in ten minste ontwerp in ten minste ontwerpkonseptuali- twee van die drie van die ontwerp- sering in ten minste ontwerpkategorieë. kategorieë en toon drie van die ontwerp- oorspronklike denke. kategorieë en toon uitstekende oorspronklike denke en kreatiwiteit. Ontwerp- Die kandidaat slaag Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon Die kandidaat toon elemente: nie daarin om begrip, gemiddelde begrip, voldoende begrip, goeie begrip, seleksie uitstaande begrip, visueel en seleksie en skep van seleksie en skep van seleksie en skep van en skep van gepaste seleksie en skep van ouditief gepaste en relevante gepaste en relevante gepaste en relevante en relevante ontwerp- gepaste en relevante ontwerpelemente te ontwerpelemente in ontwerpelemente in elemente in ten minste ontwerpelemente in toon nie, of doen dit ten minste twee van ten minste twee van drie van die ontwerp- ten minste drie van die slegs in een ontwerp- die ontwerpkategorieë. die ontwerpkategorieë. kategorieë. ontwerpkategorieë. kategorie. Realisering Die kandidaat slaag Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat van nie daarin om sy/ haar realiseer sy/haar idees realiseer sy/haar idees realiseer sy/haar idees realiseer sy/haar idees ontwerp- idees prakties in die prakties in die finale prakties in die finale prakties in die finale prakties in die finale elemente finale ontwerp van die ontwerp van die stel in ontwerp van die stel in ontwerp van die stel in ontwerp van die stel in stuk te realiseer nie. een of twee van die ten minste twee van ten minste drie van die ten minste drie Dit kan wees as ontwerpkategorieë. die ontwerpkategorieë. ontwerpkategorieë. ontwerpkategorieë, gevolg van die gebruik Sommige ontwerp- Sommige ontwerp- Die meeste ontwerp- met uitstaande effekte. van onvanpaste elemente kan sterker elemente kan sterker elemente werk perfek Alle ontwerp- en materiaal, nie genoeg as ander wees, met as ander wees, met en daar is min, indien tegniese elemente moeite nie, toerusting duidelike tegniese duidelike tegniese enige, tegniese foute werk perfek saam en wat faal, ens. foute in die realisering. foute in die realisering. in die realisering. ondersteun die finale opvoering en die gehoor se reaksie daarop. Skep van Die kandidaat slaag Die kandidaat bring Die kandidaat bring Die kandidaat bring Die kandidaat bring 'n same- nie daarin om die verskillende verskillende verskillende ontwerpelemente hangende verskillende ontwerpelemente ontwerpelemente ontwerpelemente perfek saam sodat dit teater- ontwerpelemente saam in een of twee saam in ten minste saam in ten minste saam bydra tot 'n geheel saam te bring sodat dit ontwerpkategorieë, twee ontwerp- drie ontwerp- samehangende teater- samehangend werk en maar party elemente kategorieë, maar party kategorieë en met geheel met groot tot 'n samehangende ontbreek of bots, wat elemente ontbreek of goeie resultate, wat impak en krag. teatergeheel bydra die skep van 'n bots, wat die skep van tot die skep van 'n Ontwerpelemente nie. samehangende 'n samehangende samehangende word oor drie of meer teatergeheel voorkom. teatergeheel voorkom. teatergeheel bydra. ontwerpkategorieë gevind. Regisseur-/ Die kandidaat slaag Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n Teaterskep- nie daarin om 'n regisseursnotaboek in regisseursnotaboek in regisseursnotaboek in regisseursnotaboek in pernota- regisseursnotaboek met beperkte en met voldoende met volledige en met uitstaande, boek met bewyse van onvolledige bewyse bewyse van insiggewende bewyse insiggewende en navorsing, vooraf- en van navorsing, vooraf- navorsing, vooraf- en van navorsing, vooraf- hoogs effektiewe finale tegniese planne en finale tegniese finale tegniese planne en finale tegniese bewyse van navorsing, en sketse soos planne en sketse soos en sketse soos planne en sketse soos vooraf- en finale beligting, klank, ens. beligting, klank, ens. beligting, klank, ens. beligting, klank, tegniese planne en met artistiese met artistiese met artistiese ensovoorts met sketse soos beligting, motiverings en die motivering en uit- motivering en artistiese motivering klank, ensovoorts met uitvoering van die plan voering van die plan. uitvoering van die en die uitvoering van artistiese motivering in te lewer nie. plan. die plan. en die uitvoering van die plan. Onderhoud Die kandidaat daag Die kandidaat daag op Die kandidaat se Die kandidaat se Die kandidaat se nie vir die onderhoud vir die onderhoud; antwoorde op die antwoorde op die antwoorde op die op nie of beantwoord antwoorde op die onderhoudpaneel se onderhoudpaneel se onderhoudpaneel se nie bevredigend op onderhoudpaneel se vrae en navrae is vrae en navrae is vrae en navrae is vrae deur die vrae is beperk en voldoende en insiggewend en goed uitstaande, onderhoudpaneel dikwels nie gedeeltelik gemotiveer. insiggewend en hoogs gestel, nie. bevredigend bevredigend effektief gemotiveer. gemotiveer nie. gemotiveer. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 39 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE O REGIE/TEATERSKEPPING ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK VLAK 1 2 3 4 5 BESKRY- 0–9 10–19 20–29 30–39 40–50 WER Die rol van die Die kandidaat slaag Die kandidaat verstaan Die kandidaat verstaan Die kandidaat verstaan Die kandidaat het regisseur/ nie daarin om te gedeeltelik dat die rol voldoende dat die rol van volledig dat die rol van uitstaande, insiggewende teaterskepper verstaan dat die rol van die regisseur/ die regisseur/ die regisseur/ begrip dat die rol van die van die regisseur/ teaterskepper is om teaterskepper is om teaterskepper is om regisseur/teater-skepper teaterskepper is om verantwoordelik te verantwoordelik te wees verantwoordelik te wees is om verantwoordelik te verantwoordelik te wees vir die algehele vir die algehele ouditiewe vir die algehele ouditiewe wees vir die algehele wees vir die algehele ouditiewe en visuele en visuele wêreld van die en visuele wêreld van die ouditiewe en visuele ouditiewe en visuele wêreld van die toneelstuk, bv. die skep toneelstuk, bv. die skep wêreld van die wêreld van die toneelstuk, bv. die skep van 'n visie, toepassing van 'n visie, toepassing toneelstuk, bv. die skep toneelstuk, bv. die van 'n visie, toepassing van gepaste style en van gepaste style en van 'n visie, toepassing skep van 'n visie, van gepaste style en genres, tegniese aspekte, genres, tegniese aspekte, van gepaste style en toepassing van genres, tegniese ontwerp-elemente ontwerp-elemente genres, tegniese gepaste style en aspekte, ontwerp- (beligting, klank, (beligting, klank, aspekte, ontwerp- genres, tegniese elemente (beligting, kostuums, grimering, kostuums, grimering, elemente (beligting, aspekte, ontwerp- klank, kostuums, stel), die publisiteit stel), die publisiteit klank, kostuums, elemente (beligting, grimering, stel), die (plakkate, program en (plakkate, program en grimering, stel), die klank, kostuums, publisiteit (plakkate, bemarking) en laastens bemarking) en laastens publisiteit (plakkate, grimering, stel), die program en bemarking) die afrigting van die die afrigting van die program en bemarking) publisiteit (plakkate, en laastens die akteurs en hul optredes. akteurs en hul optredes. en laastens die afrigting program en afrigting van die van die akteurs en hul bemarking) en akteurs en hul optredes. laastens die afrigting optredes. van die akteurs en hul optredes nie. Manuskrip- Die kandidaat slaag Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n ontleding: nie daarin om 'n 'n onvolledige en volledige lys gegewe volledige lys gegewe volledige lys gegewe Gegewe gepaste lys gegewe beperkte lys gegewe omstandighede wat omstandighede en omstandighede en omstandig- omstandighede te omstandighede wat heeltemal gepas is vir die beskryf al die beskryf al die hede verskaf nie. gepas is vir die aangewese toneelstuk. veranderlike veranderlike aangewese toneelstuk. omstandighede. omstandighede met insig en kreatiwiteit. Manuskrip- Die kandidaat slaag Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf ontleding: nie daarin om onvolledige gepaste karakter- insiggewende insiggewende en Karakter- karakterdoelwitte in karakterdoelwitte en doelwitte en hindernisse karakterdoelwitte en kreatiewe karakter- doelwitte en te lewer nie, en toon hindernisse, wat wat begrip van die hindernisse wat doelwitte en -hindernisse hindernisse dus 'n gebrek aan beperkte begrip van aangewese toneelstuk bemeestering van die wat bemeestering en begrip van die die aangewese toon. aangewese toneelstuk kreatiewe begrip van die aangewese toneelstuk toon. toon. aangewese toneelstuk toneelstuk. toon. Manuskrip- Die kandidaat slaag Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n ontleding: nie daarin om 'n beperkte teksontleding voldoende teksontleding insiggewende teks- insiggewende en Karakter- teksontleding en en beskrywing van en beskrywing van ontleding en beskrywing kreatiewe teksontleding verhoudings beskrywing van karakterverhoudings in, karakterverhoudings in, van die karakter- en beskrywing van die karakterverhoudings wat beperkte begrip wat voldoende begrip van verhoudings in wat karakterverhoudings in, in te lewer nie, en van die aangewese die toneelstuk toon. bemeestering van die wat volledige en toon dus 'n gebrek toneelstuk toon. aangewese toneelstuk kreatiewe bemeestering aan begrip vir die toon. van die aangewese aangewese toneelstuk toon. toneelstuk. Manuskrip- Die kandidaat slaag Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n Die kandidaat lewer 'n ontleding: nie daarin om 'n beperkte ontleding van voldoende ontleding van insiggewende ontleding besonder kreatiewe en Tema- ontleding van die die temas in die die temas in die van die temas van die insiggewende ontleding ontleding temas in die toneelstuk in. toneelstuk in. toneelstuk in. van die temas in die toneelstuk in te toneelstuk in. lewer nie. Manuskrip- Die kandidaat slaag Die kandidaat skep 'n Die kandidaat skep 'n Die kandidaat skep 'n Die kandidaat skep 'n ontleding: nie daarin om 'n beperkte regisseurs- voldoende maar unieke regisseursvisie besonder unieke en Regisseur/ regisseursvisie van visie van die ouditiewe voorspelbare en van die ouditiewe en kreatiewe regisseurs- teaterskepper die ouditiewe en en visuele wêreld van konvensionele visuele wêreld van die visie van die ouditiewe en se visie visuele wêreld van die toneelstuk. regisseursvisie van die toneelstuk. visuele wêreld van die die toneelstuk te ouditiewe en visuele toneelstuk. skep nie. wêreld van die toneelstuk. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 40 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE O (vervolg) REGIE/TEATERSKEPPING ASSESSERINGSiNSTRUMENT RUBRIEK VLAK 1 2 3 4 5 BESKRY- 0–9 10–19 20–29 30–39 40–50 WER Manuskrip- Die kandidaat slaag Die kandidaat sit op 'n Die kandidaat sit op 'n Die kandidaat sit op 'n Die kandidaat sit op 'n ontleding: nie daarin om die beperkte wyse die visie voldoende, maar kreatiewe wyse die visie kreatiewe, unieke, Regisseur/ visie vir die vir die toneelstuk in die voorspelbare wyse, die vir die toneelstuk in die insiggewende wyse die Teater- toneelstuk oor te konkrete aspekte wat visie vir die toneelstuk in konkrete aspekte wat vir visie vir die toneelstuk in skepper se plaas in die konkrete vir 'n toneelstuk vereis die konkrete aspekte wat 'n toneelstuk vereis word die konkrete aspekte wat ontwerpe aspekte wat vir 'n word om, bv. stel, vir 'n toneelstuk vereis om, bv. stel, kostuums, vir 'n toneelstuk vereis toneelstuk vereis kostuums, beligting, word om, bv. stel, beligting, klank, word om, bv. stel, word, bv. stel, klank, verhooguitleg, kostuums, beligting, verhooguitleg, beweging, kostuums, beligting, kostuums, beligting, beweging, blokkering, klank, verhooguitleg, blokkering, speelstyl en klank, verhooguitleg, klank, verhooguitleg, speelstyl en genre. beweging, blokkering, genre. beweging, blokkering, beweging, speelstyl en genre. speelstyl en genre. blokkering, speelstyl en genre, nie. Repetisie- Die kandidaat slaag Die kandidaat daag Die kandidaat daag Die kandidaat daag vroeg Die kandidaat daag vroeg proses: nie daarin om betyds betyds op vir die betyds op vir al die genoeg vir al die genoeg vir al die Stiptelikheid te wees vir baie van meeste repetisies en/of geskeduleerde repetisies geskeduleerde repetisies geskeduleerde repetisies die repetisies en/of optredes. en optredes. en optredes op om beide en optredes op om beide optredes nie. fisiese en vokale fisiese en vokale opwarming te doen. opwarming te doen. Fokusoefeninge en motiveringsessies word met die akteurs gehou. Repetisie- Die kandidaat slaag Die kandidaat slaag Die kandidaat slaag op Die kandidaat verken en Die kandidaat verken en proses: nie daarin om die slegs soms daarin om voldoende wyse daarin fasiliteer baie kreatiewe fasiliteer, met vaardigheid Karakteri- keuses wat die die keuses wat die om die keuses wat die opsies om die akteur te en insig, baie kreatiewe sering akteur vir akteur vir akteur vir karakterisering help om die beste opsies om die akteur te karakterisering moet karakterisering moet moet maak, wat pas by karakteriseringkeuses vir help om die beste maak, wat pas by die maak, wat pas by die die teks en regisseur se die teks en regisseur se karakteriseringkeuses vir teks en regisseur se teks en regisseur se visie, te fasiliteer. vertolking te bepaal. die teks en regisseur se visie, te fasiliteer nie. visie, te fasiliteer. vertolking te bepaal. Repetisie- Die kandidaat slaag Die kandidaat bly Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat proses: nie daarin om tydens gefokus op sy/haar konsentreer aktief tydens konsentreer aktief tydens konsentreer aktief tydens Konsentrasie repetisies en/of werk tydens repetisies repetisies en opvoerings. repetisies en opvoerings repetisies en opvoerings opvoerings op en/of opvoerings. en bied insig aan die en bied kreatiewe en sy/haar werk gefokus akteurs. insiggewende opsies en te bly nie. insigte aan die akteurs. Repetisie- Die kandidaat slaag Die kandidaat slaag Die kandidaat gebruik Die kandidaat gebruik Die kandidaat gebruik proses: nie daarin om soms daarin om gepaste toneelspel- en gepaste toneelspel- en gepaste toneelspel- en Regie en gepaste toneelspel- gepaste toneelspel- en regieterminologie, bv. regieterminologie met regieterminologie met toneelspel- en regie-terminologie regieterminologie te Regie: blok, oorgang, selfvertroue, bv. selfvertroue en effektiewe (Stanislavski) te gebruik nie, bv. gebruik, bv. maskering, ens. Regie: blok, oorgang, en duidelike terminologie Regie: blok, oorgang, Regie: blok, oorgang, Toneelspel: 'magic if', maskering, ens. kommunikasievaardig- maskering, ens. maskering, ens. konsentrasie, gegewe Toneelspel: 'magic if', hede, bv. Regie: blok, Toneelspel: 'magic if', Toneelspel: 'magic if', omstandig-hede, konsentrasie, gegewe oorgang, maskering, ens. konsentrasie, konsentrasie, gegewe eenhede en doelwitte, omstandig-hede, Toneelspel: 'magic if', gegewe omstandighede, emosiegeheue, tempo- eenhede en doelwitte, konsentrasie, gegewe omstandighede, eenhede en doelwitte, ritme, ontspanning. emosiegeheue, tempo- omstandighede, eenhede eenhede en emosiegeheue, tempo- ritme, ontspanning. en doelwitte, doelwitte, ritme, ontspanning. emosiegeheue, tempo- emosiegeheue, ritme, ontspanning. tempo-ritme, ontspanning. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 41 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE P VERHOOGBESTUUR ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK VLAK 1 2 3 4 5 PUNT 0–9 10–19 20–29 30–39 40–50 BESKRYWER NIE BEHAAL GEMIDDELDE VOLDOENDE VERDIENSTELIKE UITSTAANDE NIE PRESTASIE PRESTASIE PRESTASIE PRESTASIE Rekwisietelys Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n (waar van slaag nie daarin 'n rekwisietelys met verskaf 'n rekwisietelys met bewyse rekwisietelys met bewyse dat toepassing) om 'n rekwisietelys net 'n paar rekwisietelys met van al die rekwisiete en al al die rekwisiete en al die te verskaf nie, of rekwisiete. bewyse van al die die tonele is ingesluit. tonele ingesluit is. Die verskaf 'n baie rekwisiete ; die Navorsing oor gepaste funksies van die rekwisiete is beperkte lys. meeste tonele is rekwisiete is verskaf. ook ingesluit. Navorsing oor ingesluit is. gepaste rekwisiete is breedvoerig en die beste keuses is gemaak. Kostuumlys Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n lys (waar van slaag nie daarin 'n beperkte en verskaf 'n lys van al lys met al die kostuums van alle kostuums en alle toepassing) om 'n kostuumlys onvolledige lys van die kostuums en die en al die tonele vir tonele vir gebruik is aangedui. te verskaf nie, of kostuums. Geen meeste tonele vir gebruik is aangedui, maar Besonderhede word verskaf verskaf 'n lys met tonele vir gebruik is gebruik is aangedui. die lys het nie genoeg en die lys is maklik om te lees. baie beperkte aangedui nie. besonderhede nie. Navorsing oor gepaste bewyse en tonele Navorsing oor gepaste kostuums is breedvoerig en vir gebruik is nie kostuums word verskaf. die beste keuses is gemaak. aangedui nie. Meubellys Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n (waar van slaag nie daarin 'n meubellys. Van die verskaf 'n volledige meubellys, volledige meubellys, tonele vir toepassing) om 'n meubellys te meubelstukke is meubellys vir die tonele vir gebruik is gebruik en die funksie van verskaf nie. aangedui, maar die meeste meubel- aangedui en die meeste elke meubelstuk is aangedui. tonele vir gebruik is stukke, asook die funksies is aangedui. Die lys is maklik om te lees. nie aangedui nie. meeste tonele vir Navorsing oor gepaste Navorsing oor gepaste gebruik. meubels is verskaf. meubelstukke is breedvoerig en die beste keuses is gemaak. Rolbesettingslys Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat 'n Volledige lys van Volledige lys van akteurs word met slaag nie daarin bewyse van party verskaf 'n volledige akteurs word vir elke verskaf vir elke toneel, met kontaknommers om 'n lys van akteurs wat in lys van akteurs, toneel verskaf, met volledige kontakbesonder- akteurs in te lewer sommige tonele maar nie vir elke kontakbesonderhede in hede in verskillende mediums nie. verskyn, met 'n paar toneel nie, met die ten minste een medium van kommunikasie. kontakbesonderhede. meeste kontak- van kommunikasie. besonderhede. Klankseine Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf bewyse (waar van slaag nie daarin 'n paar bewyse van verskaf bewyse van bewyse van aangeduide van aangeduide klankseine toepassing) om bewys van klankseine met aangeduide klankseine met impuls, met impuls, wat sprekerkeuse klankseine klankvlakke klankseine met wat sprekerkeuse en en klankvlak weergee, aangedui, te aangedui. impuls, wat klankvlak weergee, maar klankvlak is geskik met verskaf nie. sprekerkeuse en klankvlak nie altyd geskik toepaslike antisipasiemerkers. klankvlak weergee. vir die opvoerruimte nie. Die klankvlak is geskik vir die opvoerruimte. Plasing van sprekers is in ag geneem en is doeltreffend. Ligseine Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf bewyse (waar van slaag nie daarin bewyse van 'n paar verskaf bewyse van bewyse van LX-seine, van alle LX-seine korrek toepassing) om bewyse van LX-seine wat LX-seine wat met impuls aangedui, wat aangedui, met impuls en (oorweeg LX-seine aangedui ligintensiteit ligarea, lig- ligarea, ligintensiteit en geskikte antisipasiemerkers toerusting in die verhoog- reflekteer in die intensiteit asook tydsberekening reflekteer, wat ligarea en ligintensiteit beskikbaar) bestuurder se verhoogbestuurder tydberekening in die verhoogbestuurder geskik vir die opvoerruimte en souffleursboek, te se souffleursboek. aangedui, in die se souffleursboek. tydsberekening reflekteer, in verskaf nie verhoogbestuurder die verhoogbestuurder se se souffleursboek. souffleursboek. Bewegings Die kandidaat Die kandidaat gee Die kandidaat gee Die kandidaat gee Die kandidaat gee bewyse, opgemerk slaag nie daarin bewyse van 'n paar bewyse van al die bewyse van al die van al die bewegings wat om bewyse van bewegings wat bewegings wat bewegings wat opgemerk opgemerk is, met gebruik van notas van opgemerk is, opgemerk is is, met geskikte geskikte afkortings en bewegings, aangedui in die aangedui in die afkortings, aangedui in verwysings na meubels en aangedui in die verhoogbestuurder verhoogbestuurder die verhoogbestuurder se dekor, aangedui in die verhoogbestuurder se souffleursboek. se souffleursboek. souffleursboek. verhoogbestuurder se se souffleursboek, souffleursboek. te verskaf nie. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 42 DBE/PAT 2021 NSS BYLAE P (vervolg) VERHOOGBESTUUR ASSESSERINGSINSTRUMENT RUBRIEK VLAK 1 2 3 4 5 PUNT 0–9 10–19 20–29 30–39 40–50 BESKRYWER NIE BEHAAL GEMIDDELDE VOLDOENDE VERDIENSTE- UITSTAANDE PRESTASIE NIE PRESTASIE PRESTASIE LIKE PRESTASIE Toneel- Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf bewyse van veranderinge slaag nie daarin verskaf bewyse van verskaf bewyse van bewyse van alle alle toneelveranderinge met notas om bewyse van party toneel- alle toneel- toneelveranderinge met van aksies wat uitgevoer moet word, aangeduide veranderinge met 'n veranderinge met notas van aksies wat spanlede/akteurs betrokke en toneelveranderin- paar aksies wat notas van aksies wat uitgevoer moet word en toepaslike roepaanduidings en ge in die verhoog- uitgevoer moet word uitgevoer moet word spanlede/akteurs tydsberekening betrokke in die bestuurder se in die verhoog- in die verhoog- betrokke in die verhoogbestuurder se souffleursboek. souffleursboek te bestuurder se bestuurder se verhoogbestuurder se verskaf nie. souffleursboek. souffleursboek. souffleursboek. Roep ('Calls') Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf bewyse van slaag nie daarin verskaf bewyse van verskaf bewyse van bewyse van alle roepe, alle roepe met tyd-aanduiders asook om bewyse van 'n paar roepe en alle roepe en tydsaanduiders asook impulse en, waar nodig, antisipasie- roepe in die impulse in die impulse in die impulse in die merkers met duidelike verhoog- verhoogbestuurder verhoogbestuurder verhoogbestuurder se tydsaanwysings in die bestuurder se se souffleursboek. se souffleursboek. souffleursboek. verhoogbestuurder se souffleursboek. souffleursboek te verskaf nie. Opening- en Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat verskaf Die kandidaat verskaf, aangedui in afsluitings- slaag nie daarin verskaf slegs baie verskaf 'n protokol geskikte protokol vir die die Verhoogbestuurder se prosedures om die lys van kort opening- en vir die opening- en opening- en afsluitings- souffleursboek, geskikte protokol vir opening- en afsluitings- afsluitings- prosedures insluitende die opening- en afsluitingsprosedures afsluitingsprose- prosedures in die prosedures in die roepe en impulse vereis met roepe en tydsberekening asook dures in die verhoogbestuurder verhoogbestuurder in die verhoogbestuurder die impulse vereis. Betrokke verhoogbestuurder se souffleursboek. se souffleursboek. se souffleursboek. spanlede/akteurs is gelys met roepe. se souffleursboek te verskaf nie. Kaart van die Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n duidelik uitleg van die slaag nie daarin verskaf 'n kaart met verskaf 'n kaart wat gemerkte kaart wat die gemerkte kaart wat 'n diepsinninge rekwisietetafel om 'n uitleg van bewyse van die die uitleg van uitleg van alle rekwisiete uitleg van alle rekwisiete gebruik op die rekwisiete te uitleg van 'n paar rekwisiete op 'n op 'n rekwisietetafel 'n rekwisietetafel aandui. Onderskei verskaf nie. rekwisiete. rekwisietetafel aandui. volgorde van rekwisiete volgens aandui. tonele en/of ander geskikte kriteria. Vloerplan van Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n duidelik verhoog- slaag nie daarin verskaf 'n basiese verskaf 'n duidelik benoemde benoemde verhoogkaart wat die inkleding om 'n verhoog- verhoogkaart wat funksionele verhoogkaart wat die akkurate plasing van alle rekwisiete, kaart, of 'n vorm rekwisiete, meubels verhoogkaart wat plasing van alle meubels en dekor vir elke toneel in daarvan, wat party en dekor aandui alle rekwisiete, rekwisiete, meubels en besonderhede aandui. aspekte van meubels en dekor dekor vir elke toneel met rekwisiete, aandui. 'n sekere mate van detail meubels en dekor aandui. aandui, te gee nie. Verhoog- Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat Die kandidaat verskaf 'n Die kandidaat verskaf 'n bestuurder- slaag nie daarin verskaf 'n verhoog- verskaf 'n verhoog- verhoogbestuurder- verhoogbestuurdersouffleurboek met souffleurboek om 'n verhoog- bestuurdersouffleur- bestuurdersouffleur- souffleurboek met bewyse van uitstaande en duidelike bestuurder- boek met 'n paar boek met bewyse bewyse van tegniese detail van tegniese aspekte, soos 'n souffleurboek met bewyse van van tegniese aspekte, soos 'n vloerplan, posisie van dekorstel en bewyse van tegniese aspekte, aspekte, soos 'n vloerplan, posisie van dele daarvan, deure, vensters, blok, tegniese aspekte, soos 'n vloerplan, vloerplan, posisie dekorstel en dele ingange en uitgange, klankseine, soos 'n vloerplan, posisie van van dekorstel en daarvan, deure, vensters, ligseine en spesiale effekte. posisie van dekor- dekorstel en dele dele daarvan, deure, blok, ingange en stel en dele daarvan, deure, vensters, blok, uitgange, klankseine, daarvan, deure, vensters, blok, ingange en ligseine en spesiale vensters, blok, ingange en uitgange, klank- effekte. ingange en uit- uitgange, klank- seine, ligseine en gange, klankseine, seine, ligseine en spesiale effekte, ligseine en spesiale effekte. maar nie altyd spesiale effekte te duidelik of korrek verskaf nie. nie. Onderhoud Die kandidaat Die kandidaat daag Die kandidaat daag Die kandidaat daag op vir Die kandidaat daag op vir die daag nie op vir die op vir die op vir die die onderhoud, verskaf 'n onderhoud, verskaf 'n volledige onderhoud nie of onderhoud, verskaf onderhoud, verskaf volledige verhoog- verhoogbestuurdersouffleurboek en verskaf nie 'n 'n onvolledige 'n volledige bestuurdersouffleurboek gee insigryke, goed gemotiveerde en verhoogbestuurder verhoogbestuur- verhoogbestuurder- en gee bevredigende en diepsinnige antwoorde op vrae deur souffleurboek nie, dersouffleurboek en souffleurboek en gee goed gemotiveerde die eksamenpaneel gestel. of gee onbevre- gee kort en bevredigende antwoorde op vrae deur digende antwoorde onbevredigende antwoorde op vrae die eksamenpaneel op vrae deur die antwoorde op vrae deur die eksamen- gestel. eksamenpaneel deur die eksamen- paneel gestel. gestel. paneel gestel. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 43 DBE/PAT 2021 NSS TERUGVOERING OOR DIE OPVOERAFDELINGS VAN DIE PAT'e BYLAE Q TERUGVOERING OOR DIE OPVOERAFDELINGS VAN DIE PAT'e VOORBEELDE VAN GENERIESE VRAAGSTAMME VIR KRITIESE DENKE Generiese Vraagstamme Denkterrein Wat weet ons reeds van …? Aktivering van vorige kennis Hoe pas … in by wat ons reeds geleer het? Aktivering van vorige kennis Hoe affekteer … …? Oorsaak/Gevolg analise van verhouding Wat dink jy veroorsaak ...? Waarom? Oorsaak/Gevolg analise van verhouding Wat is 'n nuwe voorbeeld van …? Toepassing Hoe kan … gebruik word om …? Toepassing Hoe is … van toepassing op die alledaagse lewe? Toepassing – op die wêreld Hoe help die frase … jou om die betekenis van … te Toepassing verstaan? Hoe is … 'n metafoor vir …? Toepassing Wat is die sterk- en swak punte van …? Analise/Afleiding Wat is die verskil tussen … en …? Analise/Vergelyk/Kontrasteer Verduidelik hoe …? Analise Wat is die aard van …? Analise Wat is die gevolge van …? Analise/Afleiding Wat beteken …? Analise Waarom is … belangrik? Analise Hoe is … en … eenders? Analise/Vergelyk/Kontrasteer Vergelyk … en … met betrekking tot …? Analise/Vergelyk/Kontrasteer Wat is die teenargument vir …? Analise/Identifikasie/Weerlegging van redenasie Wat is 'n oplossing vir die probleem van …? Sintese van idees Wat sal gebeur indien …? Voorspelling/Hipotese Wat is 'n ander manier om na … te kyk? Sintese/Verskil van standpunt Met wat kom … ooreen? Sintese/Identifikasie en Skep van ooreenkomste en metafore Wat is die beste … en waarom? Evaluering/Gee bewyse Stem jy saam met hierdie stelling of nie? Evaluering/Gee bewyse Watter bewyse is daar om jou antwoord te staaf? Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 44 DBE/PAT 2021 NSS ASSESSERING/NASIEN/MODERERING: GOEIE PRAKTYK BYLAE R: BEGINSELS ASSESSERING/NASIEN/MODERERING: GOEIE PRAKTYK  Sluit die prosedures wat uitgevoer word om te verseker dat daar akkuraat nagesien word, opleiding en monitering van eksaminatore in?  Is prosedures ingestel om die akkuraatheid van nasienwerk na te gaan?  Word roetine opleidings- en koördinasieprosedures vir nasieners en eksaminatore verskaf?  Word dit uitgevoer om standaardisasie te verseker?  Word enkel- of dubbelgraderingsmetodes gebruik in teenstelling met 'skadu- nasienmetodes'?  Word kontrolemetodes gebruik om moontlike menslike foute op te spoor?  Word prosedures ingestel en gebruik wanneer daar verskille tussen grade ontstaan?  Word prosedures gebruik om slaagpunte vas te stel en/of -grade en om punte te verminder?  Is die standaard gestel en word dit gehandhaaf?  Is assesseringskale vasgestel en aan KABV gekoppel?  Word verminderde punte gestel vir slaag/druip en ander grense?  Word daar op die verskillende graadgrense besluit deur middel van monsters en konsensus?  Maak moderatore seker dat prestasieverskille primêr verwant is aan vaardighede tydens assessering eerder as irrelevante faktore?  Word prosedures gebruik om vooroordeel vas te stel wat deur faktore soos huistaal, land van oorsprong (xenofobie), geslag, godsdiens, kultuur, ouderdom en ras/etniese oorsprong kan plaasvind?  Word standaardisering van punte behaal? MODERERINGSINSTRUMENT BYLAE S: TEMPLAAT VIR INTERNE SKOOL- EN PROVINSIALE MODERERING MODERERINGSINSTRUMENT Bestudeer die Modereringsinstrument op die volgende bladsy. Dit is slegs 'n voorbeeld wat deur vakadviseurs gebruik kan word om onderwysers en leerders se PAT-lesbeplanning en - assesseringsbewyse te modereer. LET WEL: Die Departement van Basiese Onderwys verwag dat die PAT'e provinsiaal deur die vakadviseurs en leieronderwysers in die provinsie gemodereer sal word. Vakadviseurs in elk van die nege provinsies sal, in oorleg met die vakonderwysers, op 'n rooster vir die moderering van die PAT'e besluit. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 45 DBE/PAT 2021 NSS SKOOL GEHALTEVERSEKERING EN DIE STEL VAN MODERERING VAN PAT'e. ONDERWYSER SE BEPLANNING EN LEERDER SE STANDAARDE PORTEFEULJE FOKUS PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK 1, 2 EN 3 VAK DRAMATIESE KUNSTE GRAAD ONDERWYSER SE NAAM EN VAN JAAR 2021 DATUM NOTAS AAN DIE MODERATOR: Daar is 'n verband tussen die KABV-onderwerpe, die Lesplanne en die Assesseringsopdragte. Maak seker dat daar 'n lesplan is vir elke KABV-onderwerp wat in die ONDERWYSERBEPLANNING- EN ADMINISTRASIELÊER is. Die ontwerp van die Lesplan sal deur die onderskeie provinsies bepaal word. Modereer elke Lesplan om te verseker dat die inhoud op KABV-onderwerpe gebaseer is. Modereer die Assesseringsopdragte vir elk van die drie PAT'e om te verseker die inhoud wat in die bogenoemde lesplanne geleer is, deur die betrokke Assesseringsopdrag gedek is. Maak seker die rubriekkriteria is in Lesplanne geïntegreer. Merk met 'n P of 'n X in die blokkies hieronder MODERATOR SE KOMMENTAAR OOR DIE INHOUD EN DIE STANDAARD TAAK 1: PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK GESKREWE AFDELING. Opdrag of Navorsing of Opstel (Omkring die relevante een)  Lesplanne  Is die Lesplanne op die KABV-onderwerpe gebaseer?  Is daar 'n Lesplan vir elk van die KABV-onderwerpe wat deur hierdie taak geassesseer word?  Bevat die Lesplanne gedetailleerde instruksies en aktiwiteite vir lesgee/onderrig?  Assesseringsopdrag  Word die Lesplanne/-onderwerpe wat deur hierdie PAT geassesseer word, in die opdrag aangedui?  Bevat die Assesseringsopdrag gedetailleerde instruksies aan die leerder?  Rubriek  Is die betrokke rubriek aan die PAT-opdrag en die Lesplanne vir hierdie opdrag geheg? TAAK 1: PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK OPVOERAFDELING. Poësie of Uittreksel of Prosa, ens. (Omkring die relevante een)  Lesplanne  Is die Lesplanne op die KABV-onderwerpe gebaseer?  Is daar 'n Lesplan vir elk van die KABV-onderwerpe wat deur hierdie taak geassesseer word?  Bevat die Lesplanne gedetailleerde instruksies en aktiwiteite vir lesgee/onderrig?  Assesseringsopdrag  Word die Lesplanne/-onderwerpe wat deur hierdie PAT geassesseer word, in die opdrag aangedui?  Bevat die Assesseringsopdrag gedetailleerde instruksies aan die leerder?  Rubriek  Is die betrokke rubriek aan die PAT-opdrag en die Lesplanne vir hierdie opdrag geheg? TAAK 3: PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK GESKREWE AFDELING. Joernaal of Navorsing of Opstel (Omkring die relevante een)  Lesplanne  Is die Lesplanne op die KABV-onderwerpe gebaseer?  Is daar 'n Lesplan vir elk van die KABV-onderwerpe wat deur hierdie taak geassesseer word?  Bevat die Lesplanne gedetailleerde instruksies en aktiwiteite vir lesgee/onderrig?  Assesseringsopdrag  Word die lesplanne/-onderwerpe wat deur hierdie PAT geassesseer word, in die opdrag aangedui?  Bevat die Assesseringsopdrag gedetailleerde instruksies aan die leerder?  Rubriek  Is die betrokke rubriek aan die PAT-opdrag en die Lesplanne vir hierdie opdrag geheg? TAAK 3: PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK OPVOERAFDELING. Poësie of Uittreksel of Prosa, ens. (Omkring die relevante een)  Lesplanne  Is die Lesplanne op die KABV-onderwerpe gebaseer?  Is daar 'n lesplan vir elk van die KABV-onderwerpe wat deur hierdie taak geassesseer word?  Bevat die Lesplanne gedetailleerde instruksies en aktiwiteite vir lesgee/onderrig?  Assesseringsopdrag  Word die Lesplanne/-onderwerpe wat deur hierdie PAT geassesseer word, in die opdrag aangedui?  Bevat die Assesseringsopdrag gedetailleerde instruksies aan die leerder?  Rubriek  Is die betrokke rubriek aan die PAT-opdrag en die Lesplanne vir hierdie opdrag geheg? TAAK 6: PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK GESKREWE AFDELING. Joernaal of Navorsing of Opstel (Omkring die relevante een)  Lesplanne  Is die Lesplanne op die KABV-onderwerpe gebaseer?  Is daar 'n Lesplan vir elk van die KABV-onderwerpe wat deur hierdie taak geassesseer word?  Bevat die Lesplanne gedetailleerde instruksies en aktiwiteite vir lesgee/onderrig?  Assesseringsopdrag  Word die Lesplanne/-onderwerpe wat deur hierdie PAT geassesseer word, in die opdrag aangedui?  Bevat die Assesseringsopdrag gedetailleerde instruksies aan die leerder?  Rubriek  Is die betrokke rubriek aan die PAT-opdrag en die Lesplanne vir hierdie opdrag geheg? TAAK 6: PRAKTIESE ASSESSERINGSTAAK OPVOERAFDELING. Poësie of Uittreksel of Prosa, ens. (Omkring die relevante een)  Lesplanne  Is die Lesplanne op die KABV-onderwerpe gebaseer?  Is daar 'n lesplan vir elk van die KABV-onderwerpe wat deur hierdie taak geassesseer word?  Bevat die Lesplanne gedetailleerde instruksies en aktiwiteite vir lesgee/onderrig?  Assesseringsopdrag  Word die Lesplanne/-onderwerpe wat deur hierdie PAT geassesseer word, in die opdrag aangedui?  Bevat die Assesseringsopdrag gedetailleerde instruksies aan die leerder?  Rubriek  Is die betrokke rubriek aan die PAT-opdrag en die Lesplanne vir hierdie opdrag geheg? Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Dramatiese Kunste 46 DBE/PAT 2021 NSS MODERERINGSINSTRUMENT: ONTWERPELEMENTE Elke provinsiale onderwysdepartement kan hulle eie individuele MODERERINGSINSTRUMENT ontwerp om die drie PAT'e te modereer. Maak egter seker dat wanneer die Modereringsinstrument ontwerp word, daar genoeg opskrifte/kolomme/spasie vir moderering en kommentaar is.  Naam van skool wat gemodereer word  Status van die moderator  Fokus  Vak  Graad  Naam en Van van die onderwyser wat gemodereer word  Naam en Van van die vakadviseur verantwoordelik vir die moderering  Jaar, datum, dag  Lesplanne 1–8, ondersteun die onderrig van die inhoud wat geassesseer word in die Assesseringstake Noem as: o Lesplan 1 vir Onderwerp 1, o Lesplan 2 vir Onderwerp 2, ens. tot by Lesplan 8 vir Onderwerp 8  Die volgende aspekte moet duidelik wees vir elke Lesplan en moet streng gemodereer word: o Kwartaal o KABV-Breë Onderwerpe o KABV-onderwerp o Duur van les o Leer- en onderrigondersteuningsmateriaal o KABV-konsepte: Vaardighede, kennis en inhoud o KABV: Teorie met kruisverwysing na die DBO-handboekhoofstuk en -nommer o KABV: Prakties met kruisverwysing na die DBO-handboekhoofstuk en nommer o Gedetailleerde instruksies met kruisverwysing na die DBO-handboekhoofstuk en nommer o Gedetailleerde aktiwiteite met kruisverwysing na die DBO-handboekhoofstuk en nommer o Gedetailleerde oefeninge met kruisverwysing na die DBO-handboekhoofstuk en nommer o Gedetailleerde ondersteuningsmateriaal met kruisverwysing na die DBE-handboekhoofstuk o Gedetailleerde hulpmiddels, bv. DVD/foto's/illustrasies/uitstappie, ens. o Assesseringstaaknommer  Assesseringstake Take 1–7, ontwerp deur die onderwyser om die KABV-Breë Onderwerpe en Onderwerpe te assesseer  Assesseringsbewyse deur elke leerder aangebied in die vereiste Geskrewe/Opvoer-formaat Noem as: o Assesseringstaak 1 o Assesseringstaak 2, ens. tot by Assesseringstaak 7  Die volgende aspekte moet duidelik wees vir elke Assesseringstaak en moet streng gemodereer word: o Kwartaal o KABV-Breë Onderwerpe o KABV-Onderwerp o Tipe Assesseringstaak: Praktiese Assesseringstaak: Geskrewe Afdeling: Opstel o Duur van Assesseringstaak o Punte aan die taak toegeken o Assesseringsopdrag. Gedetailleerde beskrywing moet aan leerder gegee word o Lys van KABV-onderwerpe wat geassesseer sal word o Lys van KABV-teoretiese aspekte wat geassesseer sal word o Lys van KABV-praktiese aspekte wat geassesseer sal word o Assesseringsinstrument – Rubriek Kopiereg voorbehou