You're offline
Skip to content
Memorandum

XHOSA HL P1 GR11 MEMO NOV2016_hlayiso.com_.pdf

Subject: Isixhosa HlGrade 1120169 pages
Download

Loading document…

Loading document…

Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com NATIONAL SENIOR CERTIFICATE IBANGA 11 NOVEMBA 2016 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 MEMORANDAM AMANQAKU: 70 Le memorandam inamaphepha ali-9.
Downloaded from hlayiso.com 2 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 (EC/NOVEMBA 2016) ICANDELO A: UVAVANYO LOKUQONDA UMBUZO 1 Qaphela oku kulandelayo xa umakisha uvavanyo lokuqonda:  Eyona njongo yalo mbuzo kukuvavanya ukuqonda, ngoko ke umvavanywa makanganyityelwa manqaku ngeempazamo zopelo nezolwimi ngaphandle kokuba iimpazamo ezo zithi zitshintshe intsingiselo (itsho impendulo ingabiyiyo echanekileyo).  Xa umvavanywa esebenzise amagama angengawo awesiXhosa ncakasana, ibe yona impendulo iyechanekileyo, makanikwe amanqaku apheleleyo ngempeendulo yakhe.  Kwimibuzo evulelekileyo, makunganikwa manqaku ngo- EWE/HAYI, NDIYANGQINELANA/ANDINGQINELANI, YINYANI/BUBUXOKI/LULUVO. Amanqaku mawanikwe kujongwe ukuzixhasa kwakhe umvavanywa (makujongwe ukuzixhasa kwakhe/isizathu esibambekayo esibangela ukuba abhale ewe/hayi okanye yinyani/bubuxoki/luluvo, ndiyangqinelana/andingqinelani).  Ukuba umvavanywa ubhale isivakalisi esipheleleyo endaweni yegama/ibinzana ebelilindelekile, makanyityelwe amanqaku xa engalikrwelelanga/engaliqaphulanga igama/ibinzana elo lilindelekileyo.  Xa kulindeleke ukuba umvavanywa abhale amanqaku amabini/amathathu ze yena anike angaphezulu kwabelindelekile, makuhoywe la mabini/mathathu okuqala kuphela.  Xa umvavanywa esebenzise IsiXhosa sengingqi makawanikwe amanqaku ukuba impendulo yechanekileyo.  Xa kulindeleke ukuba umvavanywa akhethe impendulo echanekileyo kwazinikiweyo, makaphiwe amanqaku xa abhale unobumba nempendulo echanekileyo esecaleni konobumba/unobumba osecaleni kwempendulo echanekileyo. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com (EC/NOVEMBA 2016) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 3 ISICATSHULWA A 1.1 Nolovane. √ (1) 1.2 Asiyonyani, ‛Ngokwenene bakho abantu abathi xa benxibe ifashoni ubone nje ukuba lo uthe, “Nam ndiza kuyinxiba inxitywa nje”.’ √√ (2) 1.3 Akahambi namaxesha √/ Usemva emaxesheni. √/ Uyashiyeka. (Nayiphi na kwezi) (2) 1.4 Sokurhorhozelana. √ (1) 1.5 Ikho, kuba izinto ziyaphelelwa ngamaxesha √√/ Ayikho, kuba abantu bangena ematyaleni ngenxa yayo. √√ (Nayiphi na impendulo echanekileyo) (2) 1.6 Luhlobo lwesinxibo oluxatyiswe ukunxitywa noluthandwa ngabantu belo xesha. (1) 1.7 Kungokuba uthi ziphela ngentla lee apha edolweni. √ (1) 1.8 Kukuyidlwengula √/ Kukuyiqweqwedisa √/ Kukuyihleka √/ Kukuyigezela. √ (Nayiphi na kwezi) (1) 1.9 Banomdla wokuyincokolisa √√/ Bayincwasile √√ Banomdla kuyo. √√ / Bayithandile. √√ (Nayiphi na impendulo echanekileyo) (2) 1.10 A. Siyamfanela √/ A √/ Siyamfanela √ (Nayiphi na kwezi) (1) 1.11 Emva kwesenzi u-thi √/ Sicacisa isenzi u-thi. √ (Nayiphi na kwezi) (1) 1.12 Lulutsha √, kuba abantu xa sele bebadala ababi namdla wayo yonke into efikayo kwaye sebedlulile kwelo xesha √/ Ulutsha, lusoloko lufuna ukuzibona luhamba nefashoni. (Nayiphi na impendulo echanekileyo) (2) 1.13 Zibanceda xa kubanda, √ naxa kuvuthuza umoya √ (2) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com 4 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 (EC/NOVEMBA 2016) 1.14 Indoda inika inkwenkwe inyama. √√/ Intombi inika indoda uthando. √√ (Nasiphi na isivakalisi esichanekileyo) (2) 1.15 Ndifunde ukuba ifashoni iyabiza √√/ Ayinguye wonke ubani ofanelwa yifashoni √√/Sazi sinxibo esikufanelayo nesingakufaneliyo √√ (Nayiphi na impendulo echanekileyo) (2) ISICATSHULWA B 1.16 1.16.1 Kuboniswa ifashoni √/ Kuboniswa iilokhwe ezisefashonini √ Kuboniswa ngempahla √/ Kuboniswa iintlobo zefashoni. √ (Nayiphi na kwezi) (1) 1.16.2 Yonwabile, √ kuba incumile √/ Iyavuya √ iveze amazinyo. √/Iziva iqinisekile, kuba inomfaneleko. √ (Nayiphi na kwezi) (2) 1.16.3 Ihambelana nomhlathi wesi-5. √ Le ntombi ikumfanekiso A inxibe ilokhwe ebonisa impahla yangaphantsi, kanti kumhlathi wesihlanu kuthiwa ezinye iilokhwe zehlobo ziceketheke kangangokuba amehlo omntu ayakwazi ukugqobhoza apha kuzo abone konke okungaphaya. √ (2) 1.16.4 Ndithanda le iku-A kuba indenza ndiphole √√/ Ndithanda le iku-B kuba indenza ndibe nesidima. √√ (Nayiphi na impendulo yomfundi evakalayo.) (2) AMANQAKU ECANDELO A: 30 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com (EC/NOVEMBA 2016) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 5 ICANDELO B: ISISHWANKATHELO UMBUZO 2 UKUMAKISHWA KWESISHWANKATHELO  Amanqaku abiwa ngolu hlobo lulandelayo:  Amanqaku asi-7 ngeengongoma ezisi-7. (Ingongoma nganye linqaku)  Amanqaku ama-3 olwimi.  Amanqaku ewonke: 10  Ulwabiwo lwamanqaku olwimi:  1−3 iingongoma ezichanekileyo: Nika inqaku eli-1  4−5 iingongoma ezichanekileyo: Nika amanqaku ama-2  6−7 iingongoma ezichanekileyo: Nika amanqaku ama-3  Ulwabiwo lwamanqaku olwimi xa umlingwa ecaphule njengoko kubhaliwe kwisicatshulwa:  6−7 iingongoma ezicatshulweyo ngqo: 0 amanqaku olwimi (Akanikwa nqaku lolwimi umfundi)  1−5 iingongoma ezicatshulweyo ngqo: nika inqaku eli-1 lolwimi QAPHELA  Imo Nokuba isishwankathelo sibhalwe ngemo engachanekanga, masiphononongwe.  Ubalo-magama  Abakorekishi kulindeleke ukuba baliqinisekise inani lamagama asetyenzisiweyo.  Musa ukuthabatha amanqaku ukuba umlingwa akalibonakalisanga inani lamagama asetyenzisiweyo okanye ukuba inani lamagama libonakaliswe ngokungachanekanga.  Ukuba udlule kwinani eliqingqiweyo, funda de uye kusigqiba isivakalisi eso, ze ungakuhoyi okulandelayo.  Izishwankathelo ezibhalwe zazifutshane kodwa zinazo zonke iingongoma ezifunekayo okanye ezilindelekileyo mazinganyityelwa manqaku. Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com 6 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 (EC/NOVEMBA 2016) UMFUNDI ANGACANGCATHA KWEZI NGONGOMA UCAPHULO IINGONGOMA 1. NgokwasemaXhoseni ubuhle 1. NgokwesiXhosa indoda iba ntle bendoda ziinkomo. Kwangokunjalo ngokwenani leenkomo enazo, kanti ubuhle obona buhle bomntu obhinqileyo bebhinqa kukuziphatha kakuhle. √ busekuziphatheni kwakhe kakuhle. 2. Wonke umntu ngoku unqwenela 2. Bonke abantu bafuna ukuba bahle, batsho ukuba mhle ngolona hlobo. Abantu bangene ezindlekweni ukuphumeza oko.√ bachitha iimali ezinkulu bezama ukuphucula inkangeleko yobuso nomzimba ngokubanzi. 3. Kukho iindawo zokulungisa iinwele 3. Abantu bamaxhaphetshu balungisa ezibizwa ngokuba zii-saluni, apho iinwele zabo kwiindawo ekuthiwa zii- abantu baphuma bengena khona saluni.√ beye kwelula iinwele. 4. Ubuso yeyona ndawo ibisakuxatyiswa 4. Abantu babekade bekhathalele ubuso kunene ekulungisweni komzimba kuba bona busoloko buvelile kunezinye womntu, kuba yeyona ndawo iindawo. √ ivezwayo nokuba sezigqunyiwe ezinye. 5. Zikho iisepha zomzimba ezinuka 5. Kukho iisepha ezisetyenziswa ngabantu kamnandi eziziindidi ngeendidi ezicoca umzimba ngendlela eziyikhucula intsila ziwushiye emangalisayo.√ umzimba ucoceke ngokwenene. 6. Umzimba omkhulu uphumile 6. Abantu abasawuthandi umzimba omkhulu, efashonini, kungoku nje ingulowo kwaye bazama ngandlela zonke ubani uthe phithi ngumzimba ukunciphisa iziqu zabo. √ onciphileyo. 7. Xa kuthethwa ngokuhoywa kobuhle 7. Le meko yokukhathalelwa kobuhle bomntu akubhekiswa kwabadala ayisachaphazeli abadala kuphela, kuphela, neentsana nabantwana abancinci sele ziyabandakanyeka. bechaphazeleka. √ UKUBHALA NGOKOMHLATHI NgokwesiXhosa indoda iba ntle ngokwenani leenkomo enazo, kanti ubuhle bebhinqa kukuziphatha kakuhle. Bonke abantu bafuna ukuba bahle, batsho bangene ezindlekweni ukuphumeza oko. Abantu bamaxhaphetshu balungisa iinwele zabo kwiindawo ekuthiwa zii-saluni. Abantu babekade bekhathalele ubuso kuba bona busoloko buvelile kunezinye iindawo. Kukho iisepha ezisetyenziswa ngabantu ezicoca umzimba ngendlela emangalisayo. Abantu abasawuthandi umzimba omkhulu, kwaye bazama ngandlela zonke ukunciphisa iziqu zabo. Le meko yokukhathalelwa kobuhle ayisachaphazeli abadala kuphela, nabantwana abancinci sele bechaphazeleka. (70) AMANQAKU ECANDELO B: 10 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com (EC/NOVEMBA 2016) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 7 ICANDELO C: IZAKHI NEMIGAQO YOKUSETYENZISWA KOLWIMI UKUMAKISHA ICANDELO C  Upelo o Iimpendulo eziligama elinye mazimakishwe njengezichanekileyo nokuba upelo aluchanekanga, ngaphandle kokuba isiphene silahla intsingiselo efunwayo yegama. o Kwiimpendulo ezizizivakalisi ezipheleleyo, upelo olungachanekanga luya kohlwayelwa xa isiphene sikweso sakhi solwimi sivavanywayo. o Xa kuvavanywa izifinyezi, impendulo mayifakwe iziphumlisi ngokuchanekileyo. o Ulwakhiwo lwezivakalisi kufuneka luchaneke ngokwemigaqo yolwimi kwaye lusetyenziswe kwizivakalisi ezipheleleyo njengoko umbuzo uyalela. o Ngokubhekiselele kwimibuzo ekhethisa impendulo echanekileyo, yamkela ZOMBINI, unobumba ohambelana nempendulo echanekileyo KUNYE/OKANYE impendulo ebhalwe ngokupheleleyo.  UMBUZO 3: UKUCAZULULA ISIBHENGEZO-NTENGISO 3.1 NguSgubhu. √ (1) 3.2 INKANGELEKO YAKHO LUXANDUVA LWETHU!!! √ (1) 3.3 Ufuna ukutsala amehlo wabantu kule nto ayithengisayo √√ (2) 3.4 Zuza √/ Bhaqa. √ (Nayiphi na kwezi) (1) 3.5 Fumana iiperi zibe mbini ngexabiso leperi enye. √ (1) 3.6 Ukuzenza √/ Isakhi sokuzenza √ Ukwenziwa kwesenzo yintloko kwakuyo intloko√ (Nayiphi na kwezi) (1) 3.7 B. Kumntu wonke √/ B √/ Kumntu wonke √ (1) 3.8 Luluvo, ubuhle bomntu abuxhomekekanga kwinto ayinxibileyo; inkangeleko yomntu idaliwe, ayiguquki. √√ (Nayiphi na impendulo echanekileyo) (2) [10] Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com 8 ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 (EC/NOVEMBA 2016) UMBUZO 4: UKUCAZULULA IKHATHUNI 4.1 Lixesha leti √/ Lixesha lekofu √/ Lixesha lempungo. √ (Nayiphi na kwezi) (1) 4.2 Ukucaphuka √/ Ukukruquka √/ Ukutshinceka √/ Ukudikwa√/ Ukuba nomsindo. √/ Ukwanela √ (1) 4.3 Umzali wathi ungene √ kumatshonisa ngenxa yentombi yakhe. √ (2) 4.4 Lisivezela ukuba uqhele ukubabetha ngebhanti.√√ Bayayoyika ibhanti kuba babethwa ngayo. √√ (Nayiphi na kwezi) (2) 4.5 Indlovu ayisindwa ngumboko wayo. √√ (2) 4.6 Ayilunganga, kuba kuzophela kulamba usapho ngenxa yamatyala omzali. √√/ Ilungile, kuba kufanele anelise iimfuno zomntwana wakhe awamzisa emhlabeni√√ (Naluphi uluvo olunomhluzi) (2) [10] UMBUZO 5: ISICATSHULWA 5.1 Isenzeko esenzeka calanye √ (1) 5.2 Ekude √/ Emgama √ (Nayiphi na kwezi) (1) 5.3 C √/ C. Sisifaniso √/ Sisifaniso √ (Nayiphi na kwezi) (1) 5.4 Isihlomelo sendawo √/ Isalathandawo √ (Nayiphi na kwezi) (1) 5.5 Ubuso buzinyeliswe ngumsi. √√ (2) Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com (EC/NOVEMBA 2016) ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA – IPHEPHA 1 9 5.6 Lo mgangatho zikuwo iziphumo zesi sikolo uyancomeka. √√/UNomsa ndimfumana kumgangatho wesine kweso sakhiwo. √√ (Nasiphi na isivakalisi esibonakalisa umgangatho ongenguwo lo ukumhlomlo) (2) 5.7 Naxa uBantu wayengazanga wambona ugqoloma, ngale mini√wambona. (1) 5.8 UDora wayehleli ezolile, kodwa zange ambone uBantu. (1) [10] AMANQAKU ECANDELO C: 30 AMANQAKU EWONKE EPHEPHA: 70 Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha Tyhila iphepha

Published documents with matching subject and grade metadata.

Matched using subject, grade, language, document type and exam metadata.

More from Grade 11 Isixhosa Hl

Explore more published documents in this catalogue.

View all