Accounting Grade 10 P1 Eastern Cape November 2020 Memo (Afr)

NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 10 NOVEMBER 2020 REKENINGKUNDE V1 NASIENRIGLYN (EKSEMPLAAR) PUNTE: 150 NASIENBEGINSELS: 1. Tensy anders in die nasienriglyn aangedui, is strafpunte vir vreemde items slegs van toepassing indien ʼn kandidaat nie punte op ʼn ander plek in die vraag vir daardie item verloor het nie (geen strafpunte vir misplaaste items nie). Geen dubbelpenalisering toegepas nie. 2. Strafpunte vir plasing of swak aanbieding (bv. besonderhede) is slegs van toepassing indien die kandidaat punte vir die bedrae vir daardie item verdien het. 3. Volpunte vir korrekte antwoord. Indien die antwoord foutief is, merk die bewerkings wat voorsien is. 4. Indien ʼn vooraansuiweringsyfer as ʼn finale syfer getoon word, ken die deelpunt toe vir daardie syfer (nie die metodepunt vir die antwoord nie). Let wel: As syfers aangedui in nasienriglyn vir komponente of bewerkings, dra hierdie nie die metodepunt van die finale antwoord ook nie. 5. Tensy anders getoon, moet die positiewe of negatiewe effek van enige syfer in ag geneem word om die punt toe te ken. Indien geen + of – teken of hakie voorsien is nie, aanvaar dat die syfer positief is. 6. Waar aangedui word, ken deelpunte toe om die kwaliteit van antwoorde te differensieer. 7. Waar strafpunte toegepas word, kan die punte vir daardie afdeling van die vraag nie as ʼn negatiewe syfer getoon word nie. 8. Waar metodepunte vir bewerking toegeken word, moet die nasiener die redelikheid van die bewerking ondersoek. 9. ‘Bewerking’ beteken ‘kontroleer bewerking’. ‘Een deel korrek' beteken bewerking en een deel korrek. Let wel: Kontroleer bewerking moet +, -, x, ÷, wees, of per nasienriglyn. 10. In bewerkings, moenie punte toeken nie vir bewerkings as teller en noemer omgeruil is – dit is ook op verhoudings van toepassing. 11. By die toekenning van metodepunte, maak seker dat kandidate nie volpunte kry vir enige item wat ten minste gedeeltelik foutief is nie. Dui deur middel van . 12. Wees bedag daarop dat party kandidate geldige alternatiewe buite die nasienriglyn verskaf. Neem kennis dat een opmerking verskillende aspekte kan bevat. 13. Kodes: f = vreemde item; p = plasing/aanbieding. Hierdie nasienriglyn bestaan uit 6 bladsye.

2 REKENINGKUNDE V1 (EC/NOVEMBER 2020) VRAAG 1: REKENINGKUNDIGE BEGRIPPE EN REKENINGKUNDIGE VERGELYKING 1.1 BEGRIPPE 1.1.1 C  1.1.2 E  1.1.3 B  1.1.4 A  4 1.2 REKENINGKUNDIGE VERGELYKING NR. BATES EIENAARSBELANG LASTE REDE EFFEK REDE EFFEK REDE EFFEK 1.2.1 Bank +1 000 Rente op vaste +1 000 deposito 1.2.2 Toerusting +/- Bank 24 000 1.2.3 Rente betaal -288 Krediteure- +288 kontrole 1.2.4 (a) Bank +2 700 Verkope +2 700 (b) Handels- -1 800 Koste van -1 800 voorraad verkope  20 TOTALE PUNTE 24 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) REKENINGKUNDE V1 3 VRAAG 2: BEGRIPPE EN INKOMSTESTAAT 2.1 2.1.1 D 2.1.2 C 2.1.3 B 2.1.4 A 4 2.2.1 INKOMSTESTAAT VAN KINGSTON HANDELAARS VIR DIE JAAR GEËINDIG 29 FEBRUARIE 2020 Verkope (950 000 + 18 200 – 14 000 )  954 200 Koste van verkope (400 000 + 13 000)  (413 000) Bruto wins  541 200 Ander bedryfsinkomste  123 830 Korting ontvang 830 Huur inkomste (39 000 – 3 000)  36 000 Fooie-inkomste (82 600 + 2 400 )  85 000 Handelsvoorraadsurplus (231 000 – 13 000 – 220 000) 2 000 Bruto bedryfsinkomste 665 030 Bedryfsuitgawes  (258 560) Korting toegestaan 1 260 Skryfbehoeftes 8 800 Salarisse en lone (168 000 + 10 000) of (168 000 + 7 300 + 2 700)  178 000 Versekering (16 800 – 2 400)  14 400 Oninbare skulde (1 300 + 700)  2000 Verbruiksgoedere (5 500 – 500)  5 000 Waardevermindering (32 000 + 17 100)  49 100 Bedryfswins  406 470 Rente-inkomste (900+ 1 870) 1  2 770 Wins voor rente-uitgawe  409 240 Rente uitgawe 2  (30 800) Netto wins vir die jaar  378 440 45  bewerking, een deel korrek; Vreemde items -1 (maks.2), aanvaar alternatiewe formaat (twee kolomme) TOTALE PUNTE 49 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

4 REKENINGKUNDE V1 (EC/NOVEMBER 2020) VRAAG 3: BEGRIPPE, VASTE BATES, BALANSSTAAT, VERTOLKING EN INTERNE BEHEER 3.1 BEGRIPPE 3.1.1 Opbrengs op belegging  3.1.2 Likiditeit  3.1.3 Winsgewendheid  3.1.4 Solvensie  (4) 3.2 (a) R1 200 000 – R600 000 = R600 000  (2) (b) R700 000 – R280 000 = R420 000  (2) (c) R420 000  x 20/100 = R84 000 (oud) R145 000  x 20/100 x 9/12 = 21 750  (nuut) R105 750  (6) (d) R420 000 + R145 000  – R105 750 = R459 250  (4) 14 3.2.2 BALANSTAAT VAN OBBIE HANDELAARS OP 30 APRIL 2020 BATES NIE-BEDRYFSBATES  2 049 200 Vaste/Tasbare bates  1 931 250 Finansiële bates: Vaste deposito balanserende syfer  117 950 BEDRYFSBATES bewerking, een deel korrek  550 800 Voorrade 270 200 Handels-en ander ontvangbare bedrae (162 000+ 3 200+ 1 200) bewerking, een deel korrek  166 400 Kontant en kontantekwivalente (112 000 + 2 200) bewerking, een deel korrek  114 200 TOTALE BATES  2 600 000 EKWITEIT EN LASTE EIENAARSBELANG 2 186 400 NIE-BEDRYFSLASTE 280 000 Lening (423 200 – 103 200 – 40 000) bewerking, een deel korrek  280 000 BEDRYFSLASTE  133 600 Handels-en ander betaalbare bedrae (86 000 + 5 800 + 1 800) bewerking, een deel korrek  93 600 Kortermyngedeelte van lening  40 000 TOTALE EKWITEIT EN LASTE 2 600 000 22 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

(EC/NOVEMBER 2020) REKENINGKUNDE V1 5 3.3 Finansiële aanwysers (a) 550 800  Bedryfskapitaalverhouding = 133 600  = 4,1 : 1  3 (b) 550 800  – 270 200  Vuurproefverhouding = 133 600  = 2,1 : 1  4 (c) Nee - Die bedryfskapitaalverhouding het van 0,9 : 1 in 2019 tot 4,1 : 1 in 2020 verbeter.  - Die vuurproefverhouding het ook van 1,3 : 1 in 2019 tot 2,1 : 1 in 2020 verbeter.  - Albei verhoudings dui ʼn verbetering aan.  - Die verhoudings dui aan dat die onderneming in staat is om sy korttermyn verpligtinge na te kom. Die onderneming moet aanhou probeer om die verhoudings te verbeter.  4 3.4 Dit is nie noodsaaklik nie, aangesien die opbrengs wat die onderneming verdien, die rentekoers op die lening oorskry. ✓✓ Dit is egter nie sinvol om surplus kontant teen ʼn laer koers as die 15% te laat belê nie (byvoorbeeld die vaste deposito). Dit sal sinvol wees om die lening terug te betaal mits daar geen ander dringende gebruik vir die geld is nie.  4 TOTALE PUNTE 55 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

6 REKENINGKUNDE V1 (EC/NOVEMBER 2020) VRAAG 4: LOONJOERNAAL EN INTERNE BEHEER 4.1 BEGRIPPE 4.1.1 E  4.1.2 D  4.1.3 A  4.1.4 B  4 4.2.1 R110 000 – R25 000  = R85 000  2 4.2.2 Aftrekkings is die betalings wat deur die werkgewer namens die werknemer gemaak word,  terwyl bydraes gemaak word deur die werkgewer namens die werknemer en betaal word bykomend tot die aftrekkings, en hierdie werkgewerbydraes is addisionele uitgawes vir die onderneming. 4 4.2.3 R25 000 × R25 R35 000  R110 000  – R75 000  = R35  = 1 000 ure  5 4.2.4 R7 000  + R14 000  = R21 000  3 4.2.5 - Akkuraatheid in die werkplek  - Verhoogde produktiwiteit  - Volg afwesigheid op  - Gaan werknemers se werksure na  - Verhoogde werknemertevredenheid (Enige relevante 2) 4 TOTALE PUNTE 22 TOTAAL: 150 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief