Accounting Grade 11 P2 National November 2019 Memo (Afr)

Downloaded from hlayiso.com NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11 REKENINGKUNDE V2 MODEL NOVEMBER 2019 NASIENRIGLYNE PUNTE: 150 NASIENBEGINSELS: 1. Strafpunte vir vreemde items is slegs van toepassing indien 'n kandidaat nie punte op 'n ander plek in die vraag vir daardie item verloor het nie (geen vreemde-item-strafpunte vir misplaaste items nie). Geen dubbelpenalisering toegepas nie. 2. Strafpunte vir plasing of swak aanbieding (bv. besonderhede) is slegs van toepassing indien die kandidaat punte vir die bedrae vir daardie item verdien het. 3. Volpunte vir korrekte antwoord. Indien die antwoord verkeerd is, sien die bewerkings na wat gegee is. 4. Indien 'n vooraansuiweringsyfer as 'n finale syfer getoon word, ken die bewerkingspunt toe vir daardie syfer (nie die metodepunt vir die antwoord nie). Let wel: As syfers aangedui in memo vir komponente of bewerkings, dra dit nie die metodepunt vir die finale antwoord ook nie. 5. Tensy anders aangedui, moet die positiewe of negatiewe effek van enige syfer in ag geneem word om die punt toe te ken. As geen + of – teken of hakie gegee is nie, aanvaar dat die syfer positief is. 6. Waar aangedui, ken deelpunte toe om tussen die gehalte van kandidate se antwoorde te onderskei. 7. Waar strafpunte toegepas word, kan die punte vir daardie afdeling van die vraag nie 'n finale negatiewe syfer wees nie. 8. Waar metodepunte vir die bewerking toegeken word, moet die nasiener die redelikheid van die antwoord ondersoek en ten minste een deel moet reg voor die punt toegeken word. 9. Bewerking beteken kontroleer bewerking. Een deel korrek beteken bewerking en een deel korrek. Let wel: kontroleer bewerking moet +, -, x, ÷, wees of per memo. 10 By berekeninge moenie punte toeken as die teller en noemer omgeruil is nie – dit is ook van toepassing op verhoudings. 11. Wanneer metodepunte toegeken word, maak seker dat kandidate nie volpunte kry vir enige item wat foutief is nie, ten minste gedeeltelik. Dui aan met 'n . 12. Wees bedag daarop dat kandidate geldige alternatiewe buite die memorandum verskaf. 13. Kodes: f = vreemde item; p = plasing/aanbieding. Hierdie nasienriglyne bestaan uit 10 bladsye. Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 2 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne VRAAG 1: BTW EN REKONSILIASIE (40 punte; 30 minute) 1.1 BTW 1.1.1 Verduidelik wat met belasting op toegevoegde waarde bedoel word. Belasting op verkope van goedere (gehef op die koper deur die verkoper)  2 1.1.2 Bereken die volgende: (a) Bedrag van verkope (vrygestel van BTW) uit die KOJ 141 300 x 100/15 = R942 000  (b) BTW-insetbedrag uit die KBJ (248 000 + 580 000) x 0,15 = R124 200  een deel korrek (c) BTW-uitsetbedrag uit die DJ 345 000 X 15/115 =R45 000  een deel korrek 8 1.1.3 Tom het nie genoeg geld in sy bankrekening om SAID vir BTW te betaal nie. Die banksaldo is tans met ongeveer R50 000 oortrokke. Watter raad sou jy aan Tom gee om:  Die probleem nou op te los Leen fondse, bring kapitaal in (enige geldige oplossing)   Die probleem in die toekoms op te los Beter begroting – BTW teen klante gehef moet vir terugbetaling geoormerk word, nie op bates spandeer word nie. Maak seker dat verkooppryse realisties is om fondse te genereer om die onderneming behoorlik te bedryf.  4 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 3 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne 1.2 KREDITEURE-REKONSILIASIE EN INTERNE BEHEER 1.2.1 Verduidelik hoe die Krediteure-rekonsiliasiestaat die onderneming kan help ten opsigte van hulle interne beheermaatreëls. Noem EEN punt. EEN geldige punt   Dit sal die onderneming help om foute/weglatings in hulle boeke op te spoor.  'n Betroubare eksterne dokument is beskikbaar (m.a.w. staat) om die onderneming se rekords te verifieer.  Dit sal foute/weglatings toon in die staat wat ontvang is.  Spoor bedrieglike bedrywighede op en tree op/Dit sal die korrekte saldo toon wat aan die krediteure betaal moet word. 2 1.2.2 Bereken die korrekte saldo van Pine Verskaffers in die Krediteure- grootboekrekening van Madi Handelaars. Toon die veranderinge aan die syfer R117 180. 5 400 + 5 400 117 180 - 480 - 27 300 - 810 - 10 800 = R77 790 10 1.2.3 Krediteure-rekonsiliasiestaat op 30 April 2019 Saldo per rekeningstaat 121 800  Krediteer bedrag om faktuur reg te maak wat te hoog (30 000)  aangegee is Debiteer bedrag foutiewelik gekrediteer 84 000  Oordrag van saldo (3 600)  Krediteer betaling na staat se datum (93 000)  Krediteer korting na staat se datum (1 410)  Korrekte saldo 77 790  10 1.2.4 Die eienaar van Madi Handelaars is nie heeltemal tevrede met die diens en gehalte van goedere wat van Pine Verskaffers ontvang is nie. Noem TWEE faktore wat hy moet oorweeg voordat hy van verskaffer verander. Twee geldige faktore    Die kredietterme wat aangebied word  Sal hulle korting bied vir vroeë betalings  Sal alternatiewe verskaffer aan die eise van die onderneming kan voldoen  Die gehalte van die produkte wat hulle kan lewer 4 TOTALE PUNTE 40 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 4 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne VRAAG 2: VERVAARDIGING (45 punte; 40 minute) 2.1 Gee EEN term vir elk van die beskrywings deur 'n kostekategorie uit die lys te kies. 2.1.1 Fabrieksbokoste  2.1.2 Verkoop- en verspreidingskoste  2.1.3 Administrasiekoste  2.1.4 Direkte arbeidskoste  4 2.2.1 ALGEMENE GROOTBOEK VAN GALANE VERVAARDIGERS GOEDERE-IN-BEWERKING-VOORRAAD 2018 1 Saldo 33 150 2019 28 Klaar- 1 206 350 Mrt. a/b  Feb. produkte-  voorraad 2019 28 Direkte 512 000  Saldo 38 300 Feb. materiaalkoste a/d  516 000 + 16 000 – 20 000 Direkte 519 650 arbeidskoste  Fabrieks- 179 850 bokoste  1 244 650 1 244 650 2019 Saldo 38 300 10 Mrt. a/b  2.2.2 KLAARPRODUKTEVOORRAAD 2018 1 Saldo 15 250 2019 28 Koste van 1 187 500 Feb. Mrt. a/b verkope  (1 800 000  + 100 000) ÷ 1,6 2019 28 Goedere-in- 1 206 350 Saldo 34 100 Feb. bewerking  a/d  1 221 600 1 221 600 2019 1 Saldo 34 100 Mrt. a/b  7 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 5 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne 2.2.3 FABRIEKSBOKOSTE 2019 28 Indirekte arbeid 89 410 2019 28 Goedere-in- 179 850 Feb. (24 350 + 65 060)  Feb. bewerking  Indirekte 22 410 materiaalkoste  3 480+21 560 – 2 630 Huuruitgawe 25 480 39 200 x 65/100  Versekering 5 800 8 700 x 2/3  Water en 11 000 elektrisiteit  16 500 x 4/6 Diverse 25 750 fabrieks-  uitgawes 179 850 179 850 15 -1 vreemde inskrywing Oninbare skulde 2.3 MOTHO SKOENFABRIEK 2.3.1 Bereken die direkte materiaalkoste per eenheid. 2070 000 13 800 = R150 2 2.3.2 Bereken die gelykbreekpunt op 31 Mei 2019. 1 514 000 259 - 155 = 14 558 eenhede  4 2.3.3 Verduidelik waarom die eienaar NIE met die onderneming se produksievlak tans tevrede is NIE. Haal syfers of indikators aan. Verduideliking  Syfer  Die onderneming maak 758 eenhede minder as die GBP (14 558 – 13 800). Die onderneming het 'n verlies van 758 eenhede gemaak. Die onderneming maak 758 eenhede minder as die gelykbreekpunt. 3 TOTALE PUNTE 45 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 6 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne VRAAG 3: BEGROTINGS (40 punte; 30 minute) 3.1.1 Wat is die hoofdoel daarvan om 'n Kontantbegroting te voltooi? Projekteer toekomstige kontantvloei (invloei en uitvloei) Projekteer die kontantvloei/bepaal die ontvangste en betalings in die toekoms Beheer die kontant/Bereken die banksaldo 2 3.1.2 Noem TWEE items wat in die Kontantbegroting sal verskyn, maar NIE in die Geprojekteerde Inkomstestaat NIE. Enige TWEE items   Aanvaar geldige alternatiewe Aankoop van bates, Lening, Vaste deposito, Betaling aan krediteure, Invordering van debiteure 2 3.1.3 Noem TWEE items wat in die Geprojekteerde Inkomstestaat sal verskyn, maar NIE in die Kontantbegroting NIE. Enige TWEE items   Aanvaar geldige alternatiewe Waardevermindering/Korting toegestaan/ontvang/Oninbare skulde/Voorsiening vir oninbare skulde aansuiwering 2 3.2 Debiteure-invorderingskedule van Cosmo Handelaars vir die periode geëindig 31 Desember 2019: Debiteure-invordering Maand Kredietverkope Oktober November Desember (R) (R) (R) (R) Augustus 240 000 60 000 September 360 000 144 000 90 000 Oktober 300 000 85 500 120 000 75 000 November 330 000 94 050 132 000 Desember 330 000 94 050 Sien November 289 500 304 050 301 050 9 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 7 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne 3.3 Bereken die ontbrekende syfers soos aangedui deur A–G in die Kontantbegroting. Verwys na inligting (a) tot (f). BEREKENINGS ANTWOORDE A 440 000 x 25% or 330 000 110 000 B Sien 3.2 304 050 C 185 600 x 30% 55 680  D 206 500 x 70% 144 550 E (180 000 – 18 000) x 0,12 ÷12 1 620 Een deel korrek F (1 250 + 10%) x 7 x 5 38 500 G 6 731 x  6 350 15 3.4 Verduidelik TWEE faktore wat Kagiso in aanmerking moet neem voordat hy kredietlimiete verhoog. Enige TWEE geldige faktore    Keur debiteure vooraf behoorlik/Agtergrondkontrole.  Neem die toename in die risiko van oninbare skulde in aanmerking.  Verifieer die invordering van elke debiteur voordat die limiet verhoog word.  Verhoog krediete slegs vir klante wat hulle skuld stiptelik betaal. 2 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 8 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne 3.5 Verskaf berekenings vir die volgende drie jaar om jou mening te ondersteun. Opsie 1: een deel korrek Koop 'n 25 000 + (3 100 x 36) = R136 600  motorfiets Opsie 2: 48 000 50 400 52 920 Gebruik DD een deel korrek Aflewerings (R4 000 x 12) + (R4 200 x 12) + (R4 410 x 12) = R151 320  Verduidelik TWEE ander faktore wat Kagiso in aanmerking moet neem voordat hy 'n finale besluit neem. Enige TWEE geldige faktore, bv.   Bestuurder van die motorfiets/Versekering/Betroubaarheid van diensverskaffer/Of klante vir aflewerings kan betaal, ens. Moet die eienaar, Kagiso, Opsie 1 of Opsie 2 kies? Gee redes. Opsie ___ óf 1 óf 2 met redes  8 TOTALE PUNTE 40 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 9 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne VRAAG 4: BEHEER VAN BEDRYFSKAPITAAL (25 punte; 20 minute) 4.1 Lewer kommentaar op die kontant in die lopende bankrekening. Die netto toename in die kontantsaldo was R285 000/van R120 000 tot R405 000.  Vaste deposito het afgeneem (verval); 'n invloei van R220 000. Dit sou die toename in die banksaldo kon verklaar (indien geld nie gebruik is nie). Watter raad sou jy vir Mary gee? Verskaf EEN punt. Haal syfers aan. Mary moes die geld herbelê het/die beleggingsperiode van die vaste deposito verleng het. Dit sal hoër 'n rente verdien (11% p.j.) as die rente op die lopende rekening. Tensy sy dit vir 'n spesifieke dringende doel hou, behoort sy die meeste hiervan in die vaste deposito te belê sodat sy 'n opbrengs (van 11%) kan verdien.  4 4.2.1 Bereken die voorraadhoudingsperiode vir 2019. Gebruik gemiddelde voorraad in jou berekening. ½ (170 000 + 85 000) x 365 of 12 460 000 = 127 500  x 365 of 12  460 000  = 101 dae of 3,3 maande  OF gebruik die 'STR': 365/3,6 = 101 dae of 12/3,6 = 3,3 maande 4 4.2.2 Lewer kommentaar op die voorraadomsetsnelheid en die voorraadhoudingsperiode vir 2019. Haal syfers of aanwysers aan. Verduidelik waarom sy hieroor bekommerd behoort te wees. Voorraadomsetsnelheid het van 5,6 na 3,6 keer afgeneem.  Voorraadhoudingsperiode het van 66 dae (2 maande) na 101 dae (3 maande) toegeneem.  Beide hierna indikators toon dat Mary waarskynlik te veel voorraad voorhande aanhou.  Sy sou kon rente verdien op die oortollige bedrag wat in voorraad belê is/Hierdie bate verdien nie rendement/opbrengs nie.  Watter raad sou jy vir Mary gee? Verskaf EEN punt. Koop in die toekoms voorraad in kleiner hoeveelhede aan.  5 Kopiereg voorbehou Blaai om asseblief

Downloaded from hlayiso.com Rekeningkunde/V2 10 DBE/November 2019 NSS – Graad 11 Model – Nasienriglyne 4.3.1 Mary het twee doelbewuste strategieë gebruik om verkope in 2019 te verbeter. Identifiseer die TWEE strategieë. Haal die betrokke syfers aan. Verduideliking (met syfers) Strategie 1 Sy het die winsopslag % van 60% na 45% laat afneem.  Sy het meer mense toegelaat om op krediet te koop; 2018 se kontantverkope was meer as 50% van totale verkope, Strategie 2 terwyl kredietverkope in 2019 heelwat meer as 50% van verkope was.  4 4.3.2 Hou in gedagte dat die voorraad se kosprys met die inflasiekoers van 6% verhoog het en verskaf bewyse dat hierdie strategieë tot die onderneming se voordeel was. Haal syfers aan. Indien dieselfde voorraad in 2019 verkoop is, sou koste van verkope gebaseer op volumes in die verlede, R339 200 wees.  Koste van verkope in 2019 is R460 000 (wat 36% meer is), wat beteken dat die volume van goedere wat verkoop is, 36% meer is (wat wins sal laat toeneem).  OF Koste van verkope in 2019 is R460 000, wat 44% hoër is as die vorige jaar; inflasie van 6% is deel van hierdie verandering; die res is 'n toename in die volume goedere wat verkoop is. LET WEL: Leerders kan soortgelyke redenasies met Verkope of Bruto wins gebruik. 4 4.4 Lewer kommentaar daarop of Mary haar debiteure en krediteure op toepaslike wyse beheer het of nie. Haal syfers aan. Sy het debiteure nie goed beheer nie omdat die invorderingsperiode van 26 dae na 40 dae toegeneem het.  Sy neem ook langer om die bedrae wat aan krediteure verskuldig is, te vereffen – hierdie periode het van 30 dae na 38 dae toegeneem.  Lewer kommentaar op watter uitwerking dit op die onderneming sou hê. Debiteure wat traag is om te betaal, sal die kontantvloei beïnvloed en die onderneming sal sukkel om sy skulde te vereffen (soos duidelik blyk uit die langer periodes om krediteure te betaal).  4 TOTALE PUNTE 40 TOTAAL: 150 Kopiereg voorbehou