Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
IBANGA 12
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO (FAL)
IPHEPHA LESITHATHU (P3)
FEBRUWARI/MATSHI 2017
IMEMORANDAM
AMANQAKU: 100
Le memorandam inamaphepha ali-13.
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
You're offline
Skip to contentMemorandum 








View all



IsiXhosa FAL P3 Feb-March 2017 Memo_hlayiso.com_.pdf
Isixhosa Fal · Grade 12 · Supplementary Exams · 2017 · isixhosa. Memorandum, 13 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- Isixhosa Fal
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isixhosa
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2017
- Exam period
- Supplementary Exams
- Paper
- 3
- Pages
- 13
- File size
- 380.5 KB
Loading document…
Loading document…
1 of 13
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 2 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
ICANDELO A: ISINCOKO
IMIYALELO YOKUMAKISHA
Kweli candelo umviwa ukhetha isincoko sibe sinye. Ukuba ukhethe zazibini, makisha
esokuqala.
QAPHELA: Umviwa angabhala naluphi udidi lwesincoko ngesihloko asikhethileyo.
Ubude besincoko bumele ukuba kwisithuba samagama ali-190 ukuya kuma–240.
Sebenzisa irubriki esisihlomelo A ukumakisha esi sincoko.
1.1 Isihloko: Umntu odlale indima enkulu ebomini bam
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Makaxelwe lo mntu udlale le ndima/izizathu ezibangela ukuba
abe ngulo mntu udlale le ndima/mayixelwe le nto lo mntu
ayenzileyo/zibe luncedo njani izinto azenzelwe ngulo mntu.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
1.2 Isihloko: Izinto esinokuzifunda kwindalo
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Unokubhekisa kuyo nayiphi into eyindalo kuquka
nabantu/makachaze acacise izinto abantu abanokuzifunda
kwindalo/indlela ezo zinto ezinokuba luncedo ngayo
ebantwini.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 3 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
1.3 Isihloko: Amaxesha onyaka
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Angabhala ngamaxesha onyaka nokwenzeka endalweni/ifuthe
lamaxesha onyaka endalweni nasempilweni
yabantu/usenokuvakalisa iimvakalelo zakhe ngexesha
ngalinye, umzekelo, izinto azithandayo/usenokuwathatha la
maxesha onyaka njengamaxesha obomi bomntu.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
1.4 Isihloko: Iitshomi
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Angabhala ngokubaluleka kweetshomi/izinto ezingakhiyo
eziza neetshomi/impembelelo yeetshomi.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
1.5 Isihloko: Loo mini ndaziva nam ndiliqhawe
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Unokubalisa okwaqhubekayo ngale mini/achaze ukuba
kwakuphi, kusenzeka ntoni kubani, isenziwa ngubani
nenjongo.
Unokuvakalisa iimvakalelo zakhe/makayixele eyona nto yenza
ukuba abe kwimeko yokuziva eliqhawe/ifuthe lale mini ebomini
bakhe.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 4 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
1.6 Isihloko: Xa iziyobisi zinokuyekwa ukuthengiswa
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Angaxela iindidi zeziyobisi, iingxaki eziza nezi ziyobisi
eluntwini nokungenzeka xa zinokuyekwa ukuthengiswa.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
1.7.1 Isihloko:
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Makabonise ulwazi ngesihloko asikhethileyo.
Ukuzilolonga/Ukuqala kwangoko ebomini ukuzilolonga/
ukulunga nokungalungi kokuzilolonga/iingxaki zokuzilolonga
ezifunyanwa ngabantwana basemaphandleni/ukukhathalela
abantwana/ukufundisa abantwana/ukonwabisa abantwana/
ukugcina abantwana besempilweni.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
1.7.2 Isihloko:
Imo Intshayelelo, isiqu nesiphelo.
efanelekileyo:
Ulwimi Luhambelane nenjongo yokubhala, uhlobo lomhlathi
okhethiweyo, isigama sihambelane nesihloko, isakhiwo
sezivakalisi kunye nezixhobo zokunonga ezifanelekileyo.
Umxholo Umviwa angasebenzisa nawuphi kule mixholo ilandelayo.
Makabonise ulwazi ngesihloko asikhethileyo.
Unokuthetha ngongcoliseko lomoya okanye lwendalo
ngokubanzi/izifo ezibangelwa lungcoliseko namaphulo
okuluthintela/imithetho elawula imizi-mveliso malunga
nongcoliseko lomoya/ukhuseleko lwempilo yabantu abahlala
kwiindawo ezikufutshane nemizi-mveliso leyo.
[Naziphi izimvo zomfundi ezisemxholweni ziya kwamkeleka.] [50]
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 5 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
IIMPAWU ZESINCOKO
Isincoko esibalisayo sibhalwa kumntu wokuqala okanye owesithathu.
Makasebenzise ixesha eladlulayo/elidlulileyo/elimiyo.
Makabonise ulwazi ngesihloko asikhethileyo.
Abalinganiswa, isimo sentlalo, izizathu zokuhla kwezehlo ukuya kwisiphelo,
mazibonakale.
Iziganeko zichazwe/zibaliswe ngokulandelelana kwazo okanye zicace
ezingunobangela wezinye, kungenjalo angasebenzisa izixhobo ezifana
nophuphelo okanye ukuqala ngesenzo esingekehli/sokugqibela.
Sisebenzisa amagama abonisa ixesha afana noo-emva, phambi, ngeli xesha.
Sisebenzisa intetho yababini/ukuzithethela kwabalinganiswa.
Ulwimi olusetyenzisiweyo malube lolokudala ifuthe noluchukumisayo kofunda
isincoko, lungekrwada phofu.
Isincoko esichazayo sinokubhalwa ngokwexesha elidlulileyo okanye elangoku.
Sichaza into/umntu/indawo/imeko, njalo njalo.
Sisebenzisa amagama okudala umfanekiso.
Sisebenzisa izixhobo zokuchaza ezifana nezichazi, imifanekiso-ntelekelelo,
izihlomelo, neziphuhlisayo ezifana nezifanekisozwi kwakunye nezafobe zentetho.
Sisebenzisa imifanekiso-ntelekelelo nezafobe.
Sivakalisa iimvakalelo zombhali.
Isincoko esicamngcayo:
Siveza uvakalelo lombhali ngesigama esibonakalisa amava akhe.
Siveza uchukumiseko ngomba ekubhalwa ngawo.
Uvakalelo olungundoqo ludlala indima enkulu.
Ubukhulu becala esi sincoko siyachaza. (Sisebenzisa izixhobo zokuchaza
ezifana nezichazi, imifanekiso - ntelekelelo, izihlomelo, neziphuhlisayo ezifana
nezifanekisozwi kwakunye nezafobe zentetho).
Uvakalelo lombhali maluveze ukunyaniseka kunye nokubandakanyeka.
Isincoko esixoxela icala elinye:
Umviwa uthatha icala ngomba othile.
Uthotho lweengxoxo – oludla ngokuba kwimo engengcaciso ngeengongoma
ezithile.
Ukubethelela – isishwankathelo nokuphindelela kwinkcazelo engoluvo oluthile
lokuvula.
Kwingxoxo yakhe unika ubungqina obuxhasayo obusenokuba ngamanani
okanye ukucaphula kumava anawo ayinyani.
Usenokuxoxela okuthile echasa enika ubungqina obuxhasayo.
Isiphelo sisenokuba sisishwankathelo neengcebiso.
Isincoko esixoxela amacala omabini:
Umviwa uwaphatha omabini amacala engxoxo.
Uxoxela okuthile enika ubungqina obuxhasayo.
Unokulandela isakhiwo esithi umhlathi umela uluvo oluvumayo, kolandelayo,
luchase, kungenjalo avume ekuqaleni komhlathi aze achase ekupheleni, kodwa
makalunike olwakhe uluvo xa evala.
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 6 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
Unokuxoxela okuthile echasa/evuma nokunika ubungqina obuyinyani
obuxhasayo.
Isiphelo – isishwankathelo nengcebiso.
Makabonise ulwazi ngesihloko nangomba axoxa ngawo. [50]
AMANQAKU ECANDELO A: 50
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 7 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
ICANDELO B: UMHLATHI OMDE
IMIYALELO YOKUMAKISHA
Kweli candelo umviwa ukhetha umhlathi ube mnye. Ukuba ukhethe yamibini,
makisha owokuqala.
Ubude bomhlathi omde mabube ngamagama angama-80 ukuya kwi-100 umxholo
kuphela.
Sebenzisa irubriki esisihlomelo B ukumakisha lo mhlathi.
UMBUZO 2
2.1 ILETA YOBUHLOBO
Idilesi inye yeyomntu obhalayo.
Isibuliso masibe sesifanelekileyo.
Intshayelelo, isiqu nesiphelo mazahluke zicace.
Ithoni nerejista mazibonakalise ukuba ubhalela uninakazi.
Isakhiwo somyalezo masibonakalise ukubalisa.
Umxholo mawube ngowokuphumelela kwebali lakhe kwiDrum magazini.
Kwisiphelo kubhalwa igama kuphela.
Izingxi azisetyenziswa kwidilesi, isibuliso nesiphelo. [30]
2.2 IOBHITSHUWARI
Igama elipheleleyo lomntu oswelekileyo.
Umhla wokuzalwa, indawo azalelwe kuyo nabazali bakhe.
Ukukhula kwakhe, ukufunda nokusebenza.
Ukugula kwakhe.
Umhla wokusweleka.
Usapho alushiya ngasemva.
Amazwi amkhaphayo aquka neziduko. [30]
2.3 IAJENDA NEMIZUZU YENTLANGANISO
Kwiajenda makubekwe imiba/izihlokwana ekuza kuthethwa ngazo.
Kwimizuzu kunikwe irekhodi ebhaliweyo yokugqitywe ngako
kwintlanganiso.
Imizuzu mayihambelane nezihlokwana ezikwiajenda.
Makubhalwe iziphakamiso kuphela.
Makusetyenziswe ixesha elidlulileyo.
Unobhala makabhale igama lakhe asayine, abhale nomhla wokuqulunqa
imizuzu. [30]
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 8 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
2.4 INTETHO ENGEKHO SIKWENI
Mayivulwe ngeempawu zocaphulo, ivalwe kwangazo.
Intshayelelo mayifaneleke; umzekelo, kubuliswe abantu abakhoyo
kukrotyiswe nasemxholweni.
Ithoni, nerejista ilungele injongo nohlobo lwentetho.
Ulwimi malube nomtsalane ukuze ungapheli umdla wabaphulaphuleyo.
Makuqukunjelwe ngendlela efanelekileyo. [30]
AMANQAKU ECANDELO B: 30
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 9 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
ICANDELO C: UMHLATHI OMFUTSHANE
IMIYALELO YOKUMAKISHA
Kweli candelo umviwa ukhetha umhlathi ube mnye, aze athi ukuba ukhethe
yamibini, makisha owokuqala.
Ubude bomhlathi omfutshane ngama-60 ukuya kuma-80 amagama umxholo
kuphela.
Sebenzisa irubriki esisihlomelo C ukumakisha lo mhlathi .
UMBUZO 3
3.1 IFLAYA
Mayibe nomtsalane.
Makuvele ulwazi malunga nomboniso weempahla zomyili ophambili
nengingqi leyo.
Makuvele indawo oza kuqhutyelwa kuyo umboniso lowo.
Makuchazwe neendidi zempahla eziza kuboniswa.
Ukuba kuza kungenwa ngamatikiti makucaciswe ukuba aza
kufumaneka phi, ixabiso lawo nexesha aza kufumaneka ngalo. [20]
3.2 UNGENISO KWIDAYARI
Inyanga, umhla nosuku mazivele.
Ibhalwa kumntu wokuqala okanye kowesithathu.
Kusetyenziswa ulwimi olungekho sikweni.
Ibhalwa ngokohlobo lwejenali.
Mayiveze amanqaku ngotyelelo lwakhe kule Yunivesithi ngaloo veki.
Angazibhala iimvakalelo zakhe. [20]
3.3 IZALATHISI
Phuma eMoana pool ungene ngesitalato iLimba uze ungene ngeQueens
drive esekunene.
Uza kubona isitalato iLivi esekunene, udlule kuso udlule neOlveston
House Museum , uhambe de ufike kwisiphambuka esingu-Y.
Ngasekhohlo uza kubona iMercy Hospital ekwikona yeQueens drive
neNewington ave.
Qhubeka uhlangane nesinye isiphambuka esingu-Y, uze ungene
kwisitalato iMzamo ekunene.
Wakuhlangana neRoyal Tce, yihla ngayo unqumle isitalato iHeriot row
ungene kwisitalato iPitt udlule isitalato iQueen esekhohlo.
Ekunene dlula isitalato iElder necawa iKnox ekhohlo, unqumle isitalato
iGeorge, ungene kwisitalato iFrederick.
Ngena ngasekunene kwisitalato iGreat King, udlule iPublic Hospital
esekhohlo neMedical & Pharmacy School ebambe ikona.
Nqumla isitalato iHanover, udlule iNew world Shopping centre
engasekhohlo uhamba ngqo, uphinde unqumle isitala to iSt Andrew uya
kufika kwiCount down Supermarket. [20]
AMANQAKU ECANDELO C: 20
AMANQAKU EWONKE: 100
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 10 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
QAPHELA:
Sebenzisa le rubriki rhoqo xa umakisha izincoko zephepha lesi-3, ICANDELO A.
Amanqaku ukusukela kweli-0 ukuya kwangama-50 ahlulahlulwe ngokwamanqanaba amahlanu aphambili.
Kwiikhrayitheriya yoMxholo, uLwimi neSimbo, inqanaba ngalinye kula mahlanu lahlulahlulwe lanomgangatho ongentla nongezantsi
yanemimandla yamanqaku ahambelana nomgangatho ngamnye.
Ikhrayitheriya yeSakhiwo yona ayichaphazeleki ngumgangatho ongentla nongezantsi.
ISIHLOMELO A: IRUBRIKI YOKUHLOLA IZINCOKO – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [50 AMANQAKU]
Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye
UMXHOLO 28–30 22–24 16–18 10–12 4–6
NOCWANGCISO -Impendulo ebalaseleyo -Impendulo ixonxwe -Impendulo iyanelisa -Impendulo ingena -Impendulo ayikho
enomtsalane, ngaphaya ngobugcisa obukhulu ngokupheleleyo iphuma emxholweni mxholweni konke konke
Umgangatho ongentla
(Impendulo kobekulindelekile -Izimvo zinxulumene -Izimvo ziyanamathelana akukho -Izimvo zibondene
nezimvo) -Izimvo zihlakaniphile, nomxholo kwaye noko kwaye zingakuguqula lunamathelwano azingqalanga ntweni
Ukubekelela izimvo zixhokonxa iingcinga kwaye zinika umdla, bukho ukucinga kofundayo kwizimvo -Azivakali izimvo kwaye
ngenjongo zinemfezeko ubungqina bemfezeko -Iingcamango zibekelelwe -Izimvo azicacanga ziyaphindaphindwa/
yokucwangcisa -Isincoko sibekelelwe kwizimvo ngokunamatheleneyo kwaye ezinye zazo uthetha into enye
Ukubonakalisa ngobuchule -Iingcamango kuquka intshayelelo, isiqu zezemboleko -Iingcamango zibekwe
ukuyazi injongo, obungaqhelekanga kwaye zibekelelwe nesiphelo -Buncinci kakhulu xazalala
abantu ekujoliswe intshayelelo, isiqu ngokwakhelanayo ubungqina bobekelelo azinalunxibelelwano
kubo kunye kwakunye nesiphelo kuquka intshayelelo, nonamathelwano
nemeko zibonakalisa isiqu nesiphelo lweengcamango
unamathelwano
30 AMANQAKU olunemfezeko
25–27 19–21 13–15 7–9 0–3
-Impendulo encamisileyo -Impendulo ixonxwe -Impendulo iyanelisa -Impendulo iphumile -Impendulo itenxile
Umgangatho ongezantsi
kodwa akukho zimpawu ngobugcisa nangona kumana kubakho emxholweni ubukhulu malunga nomxholo
zakubalasela kubhekele phi -Izimvo zisemxholweni ukungacaci kwiindawo becala -Izimvo zitenxile
kwisincoko kwaye zinika umdla ezithile -Izimvo ziyaqhawu- zingcwecwela kude
-Izimvo zivuthiwe -Sibekelelwe -Kukho ukunamathelana qhawuka ziyabhidisa nomxholo
zixhokonxa iingcinga ngobuchule, kukho okubonakalayo kwizimvo -Buyanqaphazeka -Iingcamango
-Iingcamango zibekelelwe ukunamathelana kwaye kuyanelisa ubungqina ziyingxubevange
zandindaniswa ngobugcisa kweengcamango -Kukho ukubekelelwa bokubekeleleka engenamgqalisela
kuquka intshayelelo, isiqu okuquka intshayelelo, kweengcamango kweengcamango
kunye nesiphelo isiqu nesiphelo nonamathelwano nonamathelwano
kwintshayelelo, isiqu
nesiphelo
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 11 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
IRUBRIKI YOKUHLOLA IZINCOKO – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [50 AMANQAKU] (isaqhubeka)
Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye
ULWIMI, ISIMBO 14–15 11–12 8–9 5–6 0–3
& NOKUHLELA -Ithoni, irejista, isimbo, isigama -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ulwimi aluvakali
zifanelene ngokugqwesileyo isigama zifanelene kakhulu isimbo, isigama isigama -Ithoni, irejista,
Umgangatho ongentla
Ukuhambelana nenjongo, abantu ekujoliswe nenjongo, abantu ekujoliswe sifanelene nenjongo, azifanelananga ncam isimbo, isigama
kwethoni, irejista, kubo kunye nemeko kubo kunye nemeko abantu ekujoliswe nenjongo, abantu asifanelananga
isimbo, isigama -Ulwimi lusetyenziswe -Ulwimi luchaneke ngakumbi kubo kunye nemeko ekujoliswe kubo kunye kwaphela nenjongo,
kunye nemeko ngokuzithemba, kwaye ithoni isetyenziswe -Ulwimi nemeko abantu ekujoliswe
Ukhetho-magama luyathabathekisa ngokuchaneka kwisincoko olufanelekileyo -Ulwimi lusetyenziswa kubo kunye nemeko
Ukusetyenziswa -Ithoni enomtsalane nezafobe siphela ludlulisa umyalezo ngendlela ebuthathaka -Ukunqongophala
kolwimi nesigama zentetho eziphumeza injongo -Iziphene zokusetyenziswa -Ithoni ifanelekile -Ithoni nochongo kwesigama
Iimpawu zobhalo, -Phantse kube akukho nasinye kolwimi nopelo -Izafobe zentetho magama kubaxekile
izakhi isiphene solwakhiwo zivakalisi, zinqongophele zinonga umxholo azifanelekanga kangangokuba
zezivakalisi, upelo nokusetyenziswa kolwimi -Sixonxwe ngobugcisa -Isigama ayinasihlahla into
nopelo -Sixonxwe ngobugcisa obukhulu obukhulu sinqongophele ebhaliweyo
15 AMANQAKU 13 10 7 4
Umgangatho ongezantsi
-Ulwimi luchanekile kanye -Ulwimi lunomtsalane kwaye -Kuyanelisa -Ukusetyenziswa
nezafobe zisetyenziswe luyaziphumeza iinjongo ukusetyenziswa kolwimi kubonisa
ngethoni ephumeza ukudlulisa zokubhala kolwimi kodwa ububhetyebhetye
umyalezo -Ithoni ifanelekile kwaye asekho amakhwiniba -Izivakalisi
-Phantse kube akukho nasinye iyaziphumeza iinjongo -Ithoni ifanelekile zinobuthathaka-
isiphene solwakhiwo zivakalisi, zokubhala kodwa izafobe azitshintsha-
upelo, nokusetyenziswa kolwimi -Zimbalwa iziphene zezakhi zentetho tshintshwa
-Sixonxwe ngobugcisa obukhulu zezivakalisi kunye nopelo ezisetyenzisiweyo -Isigama
-Sixonxwe ngobugcisa zinqongophele sinqongophele
ngokubalaseleyo
ISAKHIWO 5 4 3 2 0–1
Isihloko sikhuliswe -Iinkcukacha ezinengqiqo -Iinkcukacha -Zikho iingcamango -Iingcamango
Iimpawu zetekisi ngokuncamisayo zikhuliswe ngokwakhelanayo ezisemxholweni ezamkelekileyo ezifunekayo
Ukukhula -Iinkcukacha zibalasele -Izimvo zinamathelene zikhulisiwe -Isakhiwo sezivakalisi zinqongophele
kwemihlathi ngokungaqhelekanga -Izivakalisi, imihlathi -Izivakalisi, imihlathi nesemihlathi -Isakhiwo
nokwakhiwa -Izivakalisi, imihlathi zakhiwe zitshintshatshintshwa zakhiwe kuhle sinamakhwiniba sezivakalisi
kwezivakalisi zaqiqisiswa ngokugqwesileyo ngobuchule obuqiqisisiweyo -Isincoko sibunjwe -Isincoko sisenayo nesemihlathi
ngengqiqo ingqiqo sigxoko-gxoko
5 AMANQAKU -Isincoko
asinangqiqo
UMMANDLA
WAMANQAKU 43–50 33–40 23–30 13–20 0–10
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 12 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
ISIHLOMELO B: IRUBRIKI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIDE– ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [30 AMANQAKU]
Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye
UMXHOLO, 15–18 11–14 8–10 5–7 0–4
UCWANGCISO -Impendulo igqwesile -Impendulo ibonakalisa -Impendulo iyanelisa -Impendulo ibonakalisa -Impendulo ibonakalisa
NEFOMATHI idlule okuqhelekileyo ukuchaneka kanobom ibonakalisa ulwazi ulwazi olungephi ukunqongophala kolwazi
-Izimvo ziqiqisisiwe ulwazi olunzulu lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi
Ukungqala kwaye zivuthiwe lweempawu zolu didi lwetekisi lwetekisi lwetekisi
kwempendulo nezimvo -Luphangalele ulwazi lwetekisi -Izimvo ziyaphuma -Zimbalwa izimvo -Intsingiselo ilahleka
Ukuqoqwa kwezimvo lweempawu zolu didi -Ingqalile ayiphumi emxholweni kwaye kukho ezisemxholweni kodwa rhoqo ide iphume
ngenjongo lwetekisi nasemxholweni nokugqwidiza kuninzi ukuphuma ecaleni emxholweni
yokucwangcisa -Umsebenzi ungqalile -Izimvo zixonxwe -Ukunamathelana -Kunqabile -Akukho
Injongo yokubhala, abo uhleli emxholweni zadakancwa kumxholo nezimvo ukunamathelana ukunamathelana
kujoliswe kubo, -Kukho ukunamathelana ngokunamatheleneyo kufanelekile komxholo nezimvo kumxholo nezimvo
iimpawu/imigaqo kwizimvo nomxholo kumxholo nezimvo -Ezinye iinkcukacha -Zimbalwa iinkcukacha -Zimbalwa kakhulu
yetekisi, kunye nemeko -Iingcamango -Iinkcukacha zixhasa zixhasa isihloko ezixhasa isihloko iinkcukacha ezixhasa
zidakancwe ngobunono isihloko -Ifomathi ifanelekile -Imigaqo yefomathi isihloko
18 AMANQAKU zonke iinkcukacha -Ifomathi ifanelekile kodwa kusekho ephambili isetyenziswe -Imigaqo eyimfuneko
zixhasa isihloko ineendawana ukungachaneki ngokungaqondi yobhalo lwale tekisi
-Ifomathi ifanelekile ezingachanekanga -Kutyeshelwe izinto ityeshelwe
kwaye ichanekile ezingephi ezininzi
ULWIMI ISIMBO 10–12 8–9 6–7 4–5 0–3
SOKUBHALA -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo,
NOKUHLELA isigama zihambelana isigama sichaneke isigama sihambelana nesigama azingqamani nesigama azingqamani
kakhulu nenjongo nabo kakhulu malunga nenjongo, abantu nenjongo kwakunye nenjongo, imeko
Ithoni, irejista, isimbo, kujoliswe kubo kunye nenjongo, abantu ekujoliswe kubo nabantu ekujoliswe kubo kwakunye nabantu
injongo/ifuthe, abo nemeko ekujoliswe kubo kunye kwakunye nemeko kunye nemeko ekujoliswe kubo
kujoliswe kubo kunye -Izakhi zezivakalisi nemeko -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi -Izele ziimpazamo
nemeko zisetyenziswe -Izakhi zezivakalisi zibonakalisa iimposiso zineemposiso ezininzi ixazalala
Ukusetyenziswa kolwimi ngokuchanekileyo zichanekile kwaye -Isigama siyanelisa eziphazamisa umyalezo -Isigama asifanelananga
nemigaqo -Phantse kube akukho umyalezo wakheke -Iimpazamo zobhalo -Sinqongophele isigama nenjongo
Uchongo magama nasinye isiphene kakuhle ezikhoyo aziyiphazamisi -Kukho amagingxi-gingxi -Intsingiselo ilahleke
Iimpawu zokubhala -Isigama sichanekile intsingiselo nomyalezo kwintsingiselo kakhulu
kunye nopelo -Ubukhulu becala akukho
zimpazamo
12 AMANQAKU
UMMANDLA 25–30 19–23 14–17 9–12 0–7
WAMANQAKU
Akuvumelekanga uk ufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Downloaded from hlayiso.com
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P3 13 DBE/Februwari–Matshi 2017
NSC – Imemorandam
ISIHLOMELO C: IRUBRIKI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIFUTSHANE – ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO [20 AMANQAKU]
Ikhrayitheriya Balaseleyo Enobuchule Phakathi Buthathaka Bubhetyebhetye
UMXHOLO 10–12 8–9 6–7 4–5 0–3
UKUCWANGCISA -Impendulo igqwesile -Impendulo ibonakalisa -Impendulo iyanelisa -Kubonakala ubunzima -Impendulo ibonakalisa
NEFOMATHI ibonisa ukuqiqisiswa ukuchaneka kanobom ibonakalisa ulwazi malunga nolwazi ukunqongophala kolwazi
kwezimvo ulwazi olunzulu lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi lweempawu zolu didi
Impendulo nezimvo -Izimvo zihlakaniphile lweempawu zolu didi lwetekisi lwetekisi lwetekisi
Ukubekelelwa kwezimvo kwaye zivuthiwe lwetekisi -Izimvo azisoloko -Zimbalwa izimvo -Intsingiselo ilahleka
Iimpawu zetekisi/ -Luphangalele ulwazi -Ingqalile ayiphumi zisemxholweni kwaye ezisemxholweni kodwa rhoqo.
umgaqo kunye nemeko lweempawu zolu didi nasemxholweni kukho nokugqwidiza kuninzi ukuphuma ecaleni -Intsingiselo iduka
lwetekisi -Izimvo zixonxwe -Ukunamathelana -Kunqabile kwisakhiwo esixazalala
12 AMANQAKU -Umsebenzi ungqalile zadakancwa kumxholo nezimvo ukunamathelana -Akukho
akukho kugqwidiza ngokunamatheleneyo kwenzeka komxholo nezimvo ukunamathelana
-Kubonakala kumxholo nezimvo ngokufanelekileyo -Zimbalwa iinkcukacha kumxholo nezimvo
ukunamathelana -Iinkcukacha zixhasa -Ezinye iinkcukacha ezixhasa isihloko -Zimbalwa kakhulu
kwizimvo nomxholo isihloko zixhasa isihloko -Imigaqo yefomathi iinkcukacha ezixhasa
-Iingcamango -Ifomathi ingqalile -Ifomathi ingqalile kodwa ephambili ityeshelwe isihloko
zidakancwe ngobunono iindawana ezikhoyo zikho iindawana okanye isetyenziswe -Imigaqo eyimfuneko
kwaye zonke ezingachanekanga ezingachanekanga ngokungaqondi yobhalo lwale tekisi
iinkcukacha zixhasa aziyiphazamisi injongo ityeshelwe
isihloko yokubhala
-Ifomathi ifanelekile
kwaye ichanekile
ULWIMI, ISIMBO 7–8 5–6 4 3 0–2
NOKUHLELA -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo, -Ithoni, irejista, isimbo,
isigama zifanelene nesigama sifanelene isigama sifanelene nesigama azifanelananga nesigama
Ithoni, irejista, isimbo, kakhulu nenjongo, abo kakhulu nenjongo, abantu nenjongo, abantu nenjongo, abantu azifanelananga
nesigama singqamene kujoliswe kubo kunye ekujoliswe kubo kunye ekujoliswe kubo ekujoliswe kubo kunye nenjongo, imeko
nenjongo kunye nemeko nemeko nemeko kwakunye nemeko nemeko kwakunye nabantu
Ukusetyenziswa kolwimi -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi -Izakhi zezivakalisi ekujoliswe kubo
nemigaqo zisetyenziswe zichanekile kwaye zibonakalisa iimposiso zineemposiso ezininzi -Izele ziimpazamo
Ukhetho- magama ngokuchanekileyo umyalezo wakheke -Isigama siyanelisa eziphazamisa umyalezo ixazalala iyadida
Iimpawu zokubhala -Phantse kube akukho kakuhle -Iimpazamo zobhalo -Sinqongophele isigama -Isigama asihambelani
kunye nopelo nasinye isiphene -Isigama sichanekile ezikhoyo aziyiphazamisi -Kukho amagingxi-gingxi nenjongo
-Ubukhulu becala azikho intsingiselo kwintsingiselo -Intsingiselo ilahlekile
8 AMANQAKU iimpazamo kakhulu
UMMANDLA 17–20 13–15 10–11 7–8 0–5
WAMANQAKU
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha
Verified matching documents
The question paper, memo or addendum that belongs with this document.
Recommended for this subject
Published documents with matching subject and grade metadata.

Memorandum
ISIXHOSA FAL P2 GR12 MEMO SEPT 2025_watermark.pdf

Memorandum
ISIXHOSA FAL P3 GR12 MEMO SEPT2025_watermark.pdf

Memorandum
IsiXhosa FAL P1 May-June 2025 MG.pdf
Memorandum
IsiXhosa FAL P3 May-June 2025 MG.pdf

Memorandum
XHOSA FAL P1 MEMO GR12 SEPT 2024.pdf
Memorandum
ISIXHOSA FAL P3 GR12 MEMO SEPT2024.pdf
Related documents
Matched using subject, grade, language, document type and exam metadata.
Memorandum
IsiXhosa FAL P3 May-June 2017 Memo_hlayiso.com_.pdf

Memorandum
IsiXhosa FAL P3 Feb-March 2018 Memo_hlayiso.com_.pdf

Memorandum
IsiXhosa FAL P3 Feb-March 2015 Memo_hlayiso.com_.pdf

Question paper
IsiXhosa FAL P3 May-June 2017_hlayiso.com_.pdf

Question paper
IsiXhosa FAL P3 Nov 2017_hlayiso.com_.pdf

Question paper
IsiXhosa FAL P3 Feb-March 2016_hlayiso.com_.pdf
More from Grade 12 Isixhosa Fal
Explore more published documents in this catalogue.

Question paper
XHOSA FAL P1 QP GR12 SEPT 2025_watermark.pdf

Question paper
XHOSA FAL P2 QP GR12 SEPT 2025_watermark.pdf
Question paper
IsiXhosa FAL P1 May-June 2025.pdf

Question paper
IsiXhosa FAL P3 May-June 2025.pdf

Question paper
XHOSA FAL P2 QP GR12 SEPT 2024_watermark.pdf
Question paper