Confidential
SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS/
NATIONAL SENIOR CERTIFICATE EXAMINATIONS
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO (FAL)
IPHEPHA LOKUQALA (P1)
CANZIBE/SILIMELA 2025
AMANQAKU: 80
IXESHA: Iiyure 2
Olu viwo lunamaphepha ali-13.
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Skip to contentAll 2025 papers 





View all





isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2025 Question Paper
Grade 12 isiXhosa FAL Paper 1 question paper from the NSC June Exam 2025, 13 pages. Read online or get the free PDF download, memo linked when available.
Isixhosa Fal · Grade 12 · NSC June Exam · 2025 · isixhosa. Question paper, 13 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiXhosa FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Isixhosa
- Document type
- Question paper
- Year
- 2025
- Exam period
- NSC June Exam
- Paper
- 1
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 13
- File size
- 1.3 MB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 13
This exam
NSC June Exam 2025
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)24 marks
- Question 1.2Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)6 marks
- Question 3Ukufunda nokubukela / Reading and Viewing (non-literary)11 marks
- Question 4Izakhiwo nemigaqo yolwimi / Language Structures and Conventions11 marks
- Question 5.1Izakhiwo nemigaqo yolwimi / Language Structures and Conventions14 marks
- Question 5.2Izakhiwo nemigaqo yolwimi / Language Structures and Conventions6 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 2 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
IMIYALELO NENGCACISO
1. Eli phepha lemibuzo linamaCANDELO AMATHATHU angala:
ICANDELO A: Uvavanyo lokuqonda (30)
ICANDELO B: Ushwankathelo (10)
ICANDELO C: Izakhi nemigaqo yokusetyenziswa kolwimi (40)
2. Phendula YONKE imibuzo.
3. Qala ICANDELO NGALINYE kwiphepha ELITSHA.
4. Krwela umgca ekupheleni kweCANDELO NGALINYE.
5. Nombola iimpendulo zakho ngokuchanekileyo ngokwendlela yokunombola
esetyenzisiweyo kwiphepha lemibuzo.
6. Shiya umgca emva kwempendulo ngaNYE.
7. Qwalasela ngokukodwa upelo nolwakhiwo lwezivakalisi.
8. Iingcebiso malunga nolwabiwo lwexesha:
ICANDELO A: Imizuzu engama-50
ICANDELO B: Imizuzu engama-20
ICANDELO C: Imizuzu engama-50
9. Bhala ngokucocekileyo nangokucacileyo. 2025
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 3 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
ICANDELO A: UVAVANYO LOKUQONDA
UMBUZO 1
1.1 Funda esi sicatshulwa singezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo.
ISICATSHULWA A
OONOBANGELA NEFUTHE LOKUTSHINTSHA KWEEMO ZEMOZULU
1 Ukutshintsha kweemo zemozulu (climate change) kuyenye yezinto
ezibangela ukuxhalaba kwabantu elizweni jikelele kuba kuchaphazela
indlela yokuphilisana kwabantu nendalo ngokubanzi. Nangona ezinye
iimeko zokutshintsha kwemo yemozulu ziye zibangelwe yindalo
ngokwayo; zikho kwaye zininzi nezibangelwa ngabantu. Okwenza 5
ixhala nangakumbi kukuba ezinye zezilwanyana, izinambuzane kunye
nezityalo ziza kuya zinqaba de zitshabalale. Kuya kulibaleka nokokuba
zazikhe zakho apha emhlabeni. Ukutshintsha kwemo yemozulu
asiyonto intsha ehlabathini, kudala ikho. Ukuqapheleka kwayo kuqale
kwiminyaka embalwa egqithileyo. Olu tshintsho lutsale umdla omkhulu 10
weengcali, zatsho zafuna ukwazi isizathu nefuthe lalo.
2 Iingcali zithi ukutshintsha kwemo yemozulu kubangelwa ngabantu
okanye kubangelwe ziimeko zasendalweni ezingenakulawulwa mntu.
Ziqhuba zithi, iqondo lobushushu bomhlaba liya linyuka ngokuhamba
kwamaxesha. Loo nto ibangele iingxaki ezifana nokucutheka 15
kwenwebu yesibhakabhaka kwanokubakho kwamanzi amaninzi
emhlabeni. Ukuguquka kwemo yemozulu kubangelwa nalugqabhuko-
dubulo lomhlaba; ukugqatsa kwemitha yelanga enobungozi;
ukushenxa koqweqwe lomhlaba kunye nokujikeleza komhlaba
ngendlela engafaniyo neyokuqala. Zonke ezi ke ziingxaki ekungekho 20
sandla samntu kuzo. Ikwazizo nezibangela ubungozi nobunzima
bokuba indalo iphilisane kakuhle nangokuzolileyo. Lilonke, ukunyuka
kweqondo lobushushu bomhlaba kunefuthe elibi kwiimo zemozulu.
3 Kwiingxaki ezibangelwa ngabantu zokutshintsha kwemo yemozulu
kuquka izinto abazenza ngokungaqondi okanye ngenxa 25
yokungakhathali. Ngokwasendalweni, abantu bafanele ukuhlalisana
kakuhle nezilwanyana kunye nezityalo. Akusoloko kunjalo! Kubakho
ukuphazamisana kwabo nendalo ngokuthi benze izinto ezibangela
ukuba itshabalale, iphele tu. Umzekelo, ungcoliseko lomoya olwenziwa
ngabantu nolwenziwa yimizi-mveliso, lunyusa umthamo wolwandle 30
ngokunobungozi. Oko kuthi kuchaphazele kakubi iimeko zemozulu.
Kwakhona, ukugawulwa kwamahlathi, ukutshiswa kwamadlelo
nokubulawa kwezilwanyana nezityalo ezithile, kukwanegalelo elibi
kutshintsho lweemo zemozulu. Olo tshintsho lubi lweemo zemozulu
luphinda lujike lube yintshabalalo kubantu, kwizilwanyana, kwizityalo 35
nakwizinambuzane. Kangangokuba zininzi iintlobo zezilwanyana kunye
nezeentaka ezingasafumanekiyo okanye ezicutheke kakhulu
ehlabathini. Iziphumo zako konke oku kukuba ihlabathi liya lilahlekelwa
kokuninzi.
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 4 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
4 Ngalinye, kuyacaca ukuba ukonakaliswa kwenwebu yesibhakabhaka, 40
isonakaliswa nazizenzo ezenziwa sithi bantu, kudala ingxaki enkulu
kwiimo zemozulu. Lifikile ngoku ixesha lokuba singabantu siphucule
indlela yokukuthintela konke oku. Izisombululo zokunciphisa igalelo
lethu elibi kwiimo zemozulu zisezandleni zethu. Konke kuxhomekeke
kuthi! Xa abantu benokuyekwa baqhubeke nokwenza izinto ezinyusa 45
izinga lokonakala kwenwebu yesibhakabhaka, kuyacaca ukuba kuya
kude kuphele nkqu nabantu emhlabeni. Umbuzo ke ngowokuba liya
kuba phi ke ikamva xa kunokuba njalo. Kunokuba abantu bangenzi nto
ngeengxaki abajongene nazo zokonakala kwemo yemozulu,
mabazame ukulungisa ukuze kusinde umhlaba nekamva lomntu wonke 50
jikelele. Asinakuba sakuthini okusele kwenzekile kodwa singaphinda
sizame ukuwukhusela umhlaba, ngokukhusela ukwanda kobungozi
obuza notshintsho olubi kwiimo zemozulu. Sikwenze oku sikhumbula
ukuba ihlabathi lilifa lethu nezizukulwana ezizayo. Xa wonke ubani
enokufaka isandla ekukhuseleni inwebu yesibhakabhaka, 55
singaqiniseka ukuba ihlabathi alisayi kuze litshabalale kwaye
nesizukulwana siya kuba kho kwixesha elizayo.
5 Ngelokuvala, singathi ewe izinto zijikile kule mihla, azisafani
nakwimihla yangaphambili. Ukuhamba kweminyaka kusibonise ukuba
zininzi izinto ezidala ukutshintsha kweemo zemozulu, ezazingazange 60
zacingwa ngaphambili ukuba zingakho. Kunjalo nje olo tshintsho
lunefuthe elibi kwindalo iyonke jikelele kwaye lunamandla
okuyitshabalalisa. Ngoko ke, kusabalulekile ukuba abantu kwelabo
icala benze konke okusemandleni abo ukulondoloza nokukhusela
indalo; ze kushiyeke ezo zingenakuthintelwa mntu iimeko. 65
[Sithatyathwe kwi-www.environmentalawareness.com saze saguqulelwa,
salungiselelwa uviwo]
Jonga kumhlathi 1
1.1.1 Yintoni ebangela ukuxhalaba kwabantu elizweni? (1)
1.1.2 Nika zibe MBINI izinto ekuthiwa zingatshabalala xa abantu
bengayikhuseli indalo. (2)
1.1.3 Xela le nto kuthiwa ifunwa ziingcali ngokwalo mhlathi. (1)
Jonga kumhlathi 2
1.1.4 Nika isithethantonye segama, 'ukutshintsha' elibhalwe ngqindilili
kulo mhlathi. (1)
1.1.5 Khankanya zibe MBINI ingxaki ezibangelwa kukunyuka
kwamaqondo obushushu bomhlaba. (2)
1.1.6 Chonga isivakalisi esisixelela ukuba iingxaki zokutshintsha
kweemo zemozulu ezikhankanywe kulo mhlathi ziyazenzekela. (2)
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 5 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
Jonga kumhlathi 3
1.1.7 Khetha impendulo echanekileyo kwezi zilandelayo. Igama
u-'ngenxa' elibhalwe ngqindilili kulo mhlathi lisetyenziselwe
ukubonisa ...
A isenzo.
B isizathu.
C isikhalazo.
D isikhuzo. (1)
1.1.8 Cacisa okuthethwa sisivakalisi esingezantsi malunga nokuhlalisana
kakuhle kwabantu nezilwanyana.
Akusoloko kunjalo! (2)
1.1.9 Chonga igama kwisivakalisi esingezantsi elizisa ulwazi lokuba
isenzo siqhubekela phambili, siyenyukela.
Ihlabathi liya lilahlekelwa kokuninzi ngolu hlobo. (1)
Jonga kumhlathi 4
1.1.10 Sibhekisa entweni isakhi esingu – 'zi'esibhalwe ngqindilili
kwisivakalisi esingezantsi?
Izisombululo zokunciphisa igalelo lethu elibi longcoliseko lomoya,
zisezandleni zethu. (1)
1.1.11 Xela ukuba lisetyenziselwe ntoni uphawu lokhuzo kwesi sivakalisi
singezantsi.
Konke kuxhomekeke kuthi! (2)
1.1.12 Nika iziphumo eziBINI ekuthiwa zinokubakho xa abantu bezama
ukulungisa iingxaki zokonakala kwemo yezulu. (2)
1.1.13 Luluvo okanye yinyani okuqulethwe yinkcaza ekrwelelwe umgca
ngaphantsi kwisicatshulwa. Xhasa impendulo yakho. (2)
Jonga kumhlathi 5
1.1.14 Cacisa ngolwazi olufumaneka kwitekisi ukuba kutheni kubalulekile
okuthethwa kwisivakalisi esikrwelelwe umgca ngaphantsi kulo
mhlathi. (2)
Jonga kwitekisi yonke
1.1.15 Bonisa ubuchule bombhali wale tekisi ekuzalaniseni isihloko
nomxholo wayo. (2)
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 6 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
1.2 Funda lo mfanekiso ungezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo.
ISICATSHULWA B: OKUBONWAYO
[Uthatyathwe kwi-www.surffoundation.com]
1.2.1 Xela okuqhubeka kulo mfanekiso. (2)
1.2.2 Yintoni enokwenziwa ngabantu ukuthintela le meko
isemfanekisweni? (2)
1.2.3 Nika umyalezo odluliswa ngulo mfanekiso. (2)
AMANQAKU ECANDELO A: 30
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 7 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
ICANDELO B: USHWANKATHELO
UMBUZO 2
ISICATSHULWA C esingezantsi simalunga neendlela zokucutha ungcoliseko lomoya.
Funda isicatshulwa C esingezantsi uze ubhale iingongoma eziphambili unika
iingcebiso malunga neendlela zokucutha ungcoliseko lomoya.
IMIYALELO
1. Bhala isishwankathelo sibe kwimo yeengongoma ungadluli kumagama
angama-60.
2. Nombola izivakalisi zakho ukusuka ku-1 ukuya kwisi-7.
3. Sebenzisa izivakalisi ezipheleleyo ukubhala iingongoma.
4. Sebenzisa AMAZWI AKHO kangangoko unako.
5. Bhala inani lamagama owasebenzisileyo kwizibiyeli ekupheleni
kwesishwankathelo.
ISICATSHULWA C
CUTHA UNGCOLISEKO LOMOYA!
Ungcoliseko lomoya oludalwa ngumsi ophuma kwiinqwelo-mafutha ezihamba
endleleni lubangela iingxaki kwindalo nasebantwini ngokubanzi. Nazi iindlela
onokwenza ngazo ukuzama ukunciphisa ungcoliseko lomoya.
Cutha uhambo ngemoto ngokuthi uthenge kwiivenkile ezingekho kude kwindawo
ohlala kuyo. Oku kungabangela ukuba ukwazi ukufikelela kuzo ngokuhamba
ngeenyawo okanye ngebhayisekile. Iibhayisekile zona azikhuphi msi ungcolisa umoya.
Hamba nabantu abaya kwindawo oya kuyo nisebenzise imoto enye. Umzekelo, njenga
xa usiya esikolweni okanye edolophini. Oku kunceda ukuba kusetyenziswe imoto enye
ukukhwelisa iqela labantu. Ukuphunguka kwenani leemoto ezisendleleni kucutha
ungcoliseko lomoya.
Sebenzisa isola kuba ingumbane owenziwa ngamandla avela kwindalo. Kaloku ilanga
linako ukusinika umbane kungakhange kubekho lungcoliseko lomoya ekugcinweni
kwaloo mbane.
Sebenzisa izixhobo zombane ezisebenzisa amandla asezantsi ombane. Ukusebenzisa
zona kucutha umlinganiselo womsi okhutshwa ngamalahle ekuphehlweni kombane,
kutsho kunciphe nongcoliseko lomoya.
Izinga eliphezulu lokutshiswa kwezinto eziyinkunkuma emakhaya lisesinye sezizathu
sokunyuka kongcoliseko lomoya kwiindawo esihlala kuzo. Musa ukusoloko uqhumisa
ngokutshisa izinto eziyinkunkuma. Iindidi zenkunkuma zikhupha umsi onobungozi
ngenxa yezinto ezenziwe ngazo, oko kubangela ungcoliseko lomoya. Qinisekisa
ucoceko lomoya ngokulima imithi kunye nemithana eluhlaza. Imithi nohlaza iluncedo
kuba ifunxa ungcoliseko lomoya oluza nekhabhondayoksayidi.
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 8 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
Ngalo lonke ixesha fundisa abantu ngeendlela zokucutha ungcoliseko lomoya.
Ungakwenza oku ngokuzibandakanya namaphulo afundisa ngeendlela zokulondo-
lozwa nokugcinwa kwendalo ngokubanzi.
Ungcoliseko lomoya luninzi kwiindawo ezixakekileyo nezinabantu abaninzi, oko
kubeka uxanduva kuluntu ukuba luqinisekise ngococeko lomoya kwiindawo zalo.
Singabantu ke singabambisana ngokwenza okusemandleni ukuthintela ungcoliseko
lomoya. Ngokwenza njalo, singaqiniseka ngokuphefumla umoya ococekileyo.
[Sicatshulwe kwi-www.environmentalawareness.com, saza salungiselelwa uviwo]
AMANQAKU ECANDELO B: 10
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 9 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
ICANDELO C: IZAKHI NEMIGAQO YOKUSETYENZISWA KOLWIMI
UMBUZO 3: ISIBHENGEZO-NTENGISO
Funda esi sibhengezo-ntengiso singezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo.
ISICATSHULWA D
[Sithatyathwe ku-www.adobestock.com saza sahlelwa, salungiselelwa uviwo]
3.1 Chonga igama elithetha ukuba le mveliso ikwesi sibhengezo-ntengiso iyaqala
ukubakho. (1)
3.2 Sijoliswe koobani esi sibhengezo-ntengiso? (1)
3.3 Nika ibe NYE into ekuthiwa iluncedo ngayo le mveliso ikwesi sibhengezo-
ntengiso. (1)
3.4 Xela injongo yokubekwa kwebala lobumdaka kwisikipa esimhlophe kule
ntengiso. (2)
3.5 Khetha impendulo echanekileyo kwezi zilandelayo. Igama, 'isigutyuli' lizisa
ingcinga yokuba le mveliso imelana nokungcola ...
A okucoceka msinya.
B okucoceka nzima.
C okungazange kubekho.
D okusuka lula. (1)
3.6 Nika zibe ziBINI izizathu ezinokumtyhafisa umthengi ngokwesi sibhengezo-
ntengiso, aphele engayithengi le mveliso. (2)
3.7 Ingaba inani elingama-99% elikwesi sibhengezo-ntengiso lisisiqinisekiso
sokuba le mveliso iyasebenza? Xhasa impendulo yakho. (2)
[10]
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 10 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
UMBUZO 4: IKHATHUNI
Funda le khathuni ingezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo.
ISICATSHULWA E
[Ithatyathwe kwi-www.cartoonistgroup.com yalungiselelwa uviwo]
4.1 Khetha impendulo echanekileyo kwizibiyeli. Isikhuzo u-'Ahh-h!' esikwintetho
kaTommy kwisakhelo soku-1 sibonakalisa ukuba (wothukile/wanelisekile). (1)
4.2 Yintoni ebonisa ukuba ayiphelelanga intetho kaTommy kwisakhelo soku-1? (1)
4.3 Xela igama lesixhobo sonxibelelwano esifumaneka kwisakhelo sesi-2. (1)
4.4 Intetho kaRay ekwisakhelo sesi-2 izisa ingcinga yokuba ...
A kuyamonwabisa ukungayifumani iwayifayi.
B kuyamdika ukungayifumani iwayifayi.
C kuyamkhuthaza ukungayifumani iwayifayi.
D kuyamkrokrisa ukungayifumani iwayifayi. (1)
4.5 Ngqina ukuba uvakalelo lwabalinganiswa abakwisakhelo sesi-2 lwahlukile
kolukaTommy. (2)
4.6 Caphula intetho esisibaxo kwisakhelo sesi-2. (2)
4.7 Nika imfundiso efumaneka kule khathuni. (2)
[10]
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 11 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
UMBUZO 5: IPROZI
5.1 Funda esi sicatshulwa singezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo.
ISICATSHULWA F
UBUNGOZI BONGCOLISEKO LOMOYA
Ungcoliseko lomoya lunobungozi obukhulu xa luyekwe lwakhula kwiindawo
esihlala kuzo. Abantu bahlala kwiindawo ekuxhaphake kuzo umsi ophuma
ezimotweni, umsi osuka kwiindawo ekubaswa kuzo; njalo-njalo. Ungcoliseko
lomoya luyibeka esichengeni impilo yabantu kunye nendalo. Abona bantu
bachaphazeleka kakhulu ngabantwana, ngamaxhego namaxhegwazana 5
kwanabo bahleli benezifo abagula zizo kakade. Nazi ezinye zeempawu
abazibonakalisayo abantu abaguliswa lungcoliseko lomoya; intloko esoloko
iqaqamba, ukurhawuzela kwamehlo, kweempumlo nokomqala. Iingxaki
zokuminxeka kwesifuba nokukhohlela nazo zikwabangelwa lungcoliseko
lomoya. Kukho nolwazi oluthi ungcoliseko lomoya lubangela nezifo 10
ezihambelana nentliziyo.
Ulwazi luqhuba luthi, xa abantu bezinikele kwezi meko zongcoliseko lomoya
bangabasemngciphekweni wokuhlaselwa sisifo somhlaza nezinye izifo
ezihlasela amajoni akhusela umzimba, de abe uyasweleka umntu.
[Sicatshulwe kwi-www.environmentalawareness.com, saza salungiselelwa uviwo]
5.1.1 Nika udidi lwesichazi, 'obukhulu' esibhalwe ngqindilili
kwisicatshulwa. (1)
5.1.2 Chonga isibizo esiyinjongosenzi kwesi sivakalisi singezantsi.
Ungcoliseko lomoya luyibeka esichengeni impilo. (1)
5.1.3 Xela ukuba sisetyenziswe njani isimelabizo soqobo sogxininiso
esikrwelelwe umgca ngaphantsi kwisivakalisi esingezantsi.
Abona bantu bachaphazeleka kakhulu ngabantwana, amaxhego
namaxhegwazana. (2)
5.1.4 Sebenzisa igama, 'intloko', kwisivakalisi esichanekileyo lizise enye
intsingiselo, engeyiyo le ikwisivakalisi esingezantsi.
Intloko yam ibuhlungu ngenxa yongcoliseko lomoya. (2)
5.1.5 Yakha isibizo ngokudibanisa la magama mabini angezantsi.
(Iinzulu + ulwazi) zithi ungcoliseko lomoya lubangela nezifo
ezihambelana nentliziyo. (1)
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 12 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
5.1.6 Khetha impendulo echanekileyo kwizibiyeli. Isakhi esibhalwe
ngqindilili u-'zi' (sisivumelanisi senjongosenzi/sisakhi sokuzenza).
Xa abantu bezinikele kwezi meko … (1)
5.1.7 Xela umsebenzi wegama elikrwelelwe umgca ngaphantsi
kwisivakalisi esingezantsi.
Abadala bangabasemngciphekweni wokuhlaselwa zizifo ngenxa
yongcoliseko lomoya. (2)
5.1.8 Bhala esi sivakalisi singezantsi sibe kwixesha eladlulayo.
Abantu bayahlaselwa sisifo somhlaza. (2)
5.1.9 Lungisa iimpawu zobhalo kwesi sivakalisi silandelayo.
izifo zihlasela amajoni akhusela umzimba. (1)
5.1.10 Nika isichasi segama elibhalwe ngqindilili kwesi sivakalisi
silandelayo.
Umntu onesifo somhlaza angasweleka. (1)
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
IsiXhosa Ulwimi Lokuqala Olongezelelweyo (FAL)/P1 13 DBE/Canzibe/Silimela 2025
SC/NSC Confidential
5.2 Funda lo mfanekiso ungezantsi uze uphendule imibuzo elandelayo.
ISICATSHULWA G: UMFANEKISO
[Uthatyathwe kwi-www.helpsavenature.com, waza wahlelwa]
5.2.1 Sebenzisa igama elikwizibiyeli ukudibanisa ezi zivakalisi
zingezantsi.
Indalo iyatshabalala. Indalo ibulawa lungcoliseko. (kuba) (2)
5.2.2 Guqula esi sivakalisi singezantsi sibe kwingxelo-ntetho.
'Ziyafa iintlanzi lungcoliseko lwamanzi', batshilo abakhuseli
bendalo. (2)
5.2.3 Bhala kwakhona esi sivakalisi silandelayo sibe kwisinye.
Amaphepha ayalwenza ungcoliseko lwamanzi. (2)
[20]
AMANQAKU ECANDELO C: 40
AMANQAKU EWONKE: 80
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2022 Question Paper

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2025 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2022 Memo

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2024 Question Paper

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2023 Question Paper

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2023 Question Paper
More from Grade 12 isiXhosa FAL

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2025 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 Eastern Cape Mock 2025 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 Eastern Cape Mock 2024 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2024 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 Eastern Cape Mock 2024 Memo

Memorandum