NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
IBANGA 12
SEPTEMBA 2024
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA
OLONGEZELELWEYO (FAL)
IPHEPHA LESIBINI (P2)
ISIKHOKELO SOKUMAKISHA
AMANQAKU: 70
Esi sikhokelo sokumakisha sinamaphepha ali-17.
Hosted by www.ecexams.co.za.
Skip to contentAll 2024 papers 





View all
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2024 Memo
Grade 12 isiXhosa FAL Paper 2 memorandum from the Eastern Cape Mock Exam 2024, 17 pages. Read online or download the free PDF.
Isixhosa Fal · Grade 12 · Eastern Cape Mock Exam · 2024. Memorandum, 17 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiXhosa FAL
- Grade
- Grade 12
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2024
- Exam period
- Eastern Cape Mock Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 17
- File size
- 1015.1 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 17
This exam
Eastern Cape Mock Exam 2024
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 1.2Uncwadi / Literature (Set Works)52 marks
- Question 2.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 2.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
- Question 3.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 3.2Uncwadi / Literature (Set Works)20 marks
Show all 14 questions
- Question 4.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 4.2Uncwadi / Literature (Set Works)20 marks
- Question 5.1Uncwadi / Literature (Set Works)45 marks
- Question 5.2Uncwadi / Literature (Set Works)20 marks
- Question 6.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 6.2Uncwadi / Literature (Set Works)52 marks
- Question 7.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 7.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
2 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
ISIKHOKELO SOKUMAKISHA
1. Umfundi akavumelekanga ukuphendula ngaphezu kombuzo omnye kwijenra
enye.
2. Ukuba umfundi unike iimpendulo ezimbini apho le yokuqala ingamkelekanga,
ize le yesibini ibe yeyamkelekileyo, makisha le yokuqala ungayihoyi le
yesibini nokuba yiyo ayiphendule kakuhle.
3. Ukuba imibuzo inonjolwe ngendlela engeyiyo, makisha ngokwendlela
ekunonjolwe ngayo kwimemo.
4. Ukuba impazamo yopelo inika ntsingiselo yimbi kule ibilindelwe, musa
ukunika inqaku kuloo mpendulo. Ukuba ayiyichaphazeli intsingiselo, nika
inqaku ngokufanelekileyo.
5. Ukuba umfundi akazisebenzisanga iimpawu zocaphulo apho ayalelwe ukuba
acaphule, makangohlwaywa.
6. Kwimibuzo evulelekileyo, akukho manqaku anikwa uEWE/HAYI okanye u-
NDIYANGQINELANA/ANDINGQINELANI. Isizathu/Ukuxhasa/Ukungqina
yeyona nto mayinikwe ingqalelo.
7. Akukho manqaku aya kwabelwa uYINYANI/ASIYONYANI okanye
LULUVO/YINYANI. Isizathu/Ukuxhasa/Ukungqina yeyona nto mayinikwe
ingqalelo.
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 3
ICANDELO A: INOVELI
UMBUZO 1: KUSA KUSIHLWA – K.S. BONGELA
ISICATSHULWA A
1.1 1.1.1 EMlazi √ (1)
1.1.2 UNomakhwezi unyanzelisa ukuba udadobawo wakhe uYolisa aze
kuncedisa kwivenkile yabo, uLungile yena akayingenanga loo nto. √√
/ ULungile ebefuna ibe ngumntakwabo uThamsanqa oza kuncedisa
evenkileni yabo kuba efuna umntu oyindoda oza kukwazi
ukuphakamisa imithwalo esindayo. √√ (2)
1.1.3 Wayefutha ngathi lirhamba. √ (1)
1.1.4 Wayesithi umyeni wakhe uyathandana unentombi ahamba nayo
ehotele. √/ Wayesithi uthandana nonkosazana Mebhelina Ntuthu √/
Wayesithi abantu bathi ivenkile yabo iduru baza kuyeka ukuthenga
kuyo. √/ Wayesithi kuthiwa bathengisa izinto zomgunyathi evenkileni
yabo. √ /Abanye babenyemba impahla abayithengisayo. √/
Babesithi ikhona into ayiyelayo kwaMashu, akayi kuSigwali umhlobo
wakhe owayenevenkile. √
[Nasiphi isibini kwezi zingentla.] (2)
1.1.5 Ingcinga yokuba uLungile ngumntu ongazihluphi ngayo yonke
imfitshimfitshi. √√ / Ngumntu ongafaki yonke into le engqondweni
yakhe. √√ / Ngumntu ongayikhathalelenga yonke le nto ithethwa
nguNomakhwezi. √√ (2)
1.1.6 Wayefuna ukumtshabalalisa ngokumxabanisa nomyeni wakhe kuba
wayefuna laa venkile yabo. √√ / Wayefuna itshone ivenkile ukuze
bafumane isiqinisekiso sevenkile ze bayithengise bona bayithenge. √√ (2)
1.1.7 Kuba usebenzise amazwi athi: “Ndiyakukrokrela ngathi ikho le ishiya
ezinye. √√ / Usebenzise amazwi athi, olu gwebu unalo
luyakuphambanisa. √√ (2)
1.1.8 Ayichanekanga le nkcazelo. UThamsanqa weza yedwa ukuza
kuncedisa evenkileni kaLungile, usapho lwakhe wayelushiye
emzini wakhe. √√ / ULungile wathi kuThamsanqa makalushiye usapho
lwakhe amane elutyelela lakuvela ithuba. √√ / Wathi uLungile
angaluthumela emva kowabo eLusikisiki. √√/ ULungile wathi
angazama ukubafunela indawo apho eLusikisiki. √√
[Nayiphi na enye kwezi.] (2)
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
4 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
1.1.9 Zange aphumelele. UNomakhwezi wayenguzwilakhe engazimameli
neengcebiso zikadadobawo wakhe. √√ / UNomakhwezi wayengafuni
ukumamela umntu ongatshatanga, wayemjongela phantsi ngenxa
yaloo nto engenakucetyiswa nguye. √√ (2)
1.1.10 Sifundisa ukuba akulunganga ukumamela iindaba ozithuthelwayo
ngomyeni wakho kuba zingawutshabalalisa umtshato wenu. √√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 5
ISICATSHULWA B
1.2 1.2.1 Bathenga ootsotsi ukuba batshise ivenkile yakwaNtsibande, baze
ootsotsi babanjwa. √√ (2)
1.2.2 Yaphelela emoyeni √√ / zange ihambele ndawo. √√ (2)
1.2.3 Linika umfanekiso-ntekelelo wokuba amagqwetha zange abe
namhlaba wokubathethelela ngenxa yokungabikho kobungqina kuba
iincwadi zemvumelwano phakathi koSondlo noMosia zazilahlekile. √√ (2)
1.2.4 Waphela ebanjwa naloo mfazi wakhe, baze bathi bakukhululwa
ngenxa yokungabikho kobungqina batshiswa naloo mzi wabo
zizizalwana zootsotsi ababebathengile. √√ (2)
1.2.5 Sityhila inkohlakalo enzulu. √√ / Unentliziyo engcolileyo ebonisa ukuba
angenza nantoni ukuvisa omnye umntu ubuhlungu. √√ (2)
1.2.6 Ukuyondelelana kwezinto. √ (1)
1.2.7 (a) (ii) / uThembisa √
(b) (iv) / uMalungisa √
(c) (iii) / uYolisa √ (3)
1.2.8 Yinoveli engemiba yentlalo. √ (1)
1.2.9 Ewe saba sisigqibo esifanelekileyo kuba eso sibhedlele saba luncedo
kubantu bezo lali zeLusikisiki. √√ /
Hayi yaba sisigqibo esingafanelekanga kuba uMpumelelo zange
akhulele eLusikisiki, wayengazi mntu phaya, wayenokungafumani
nkxaso kuluntu lwaphaya. √√ (2)
[35]
AMANQAKU EWONKE: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
6 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
UMBUZO 2: UMQOL’UPHANDLE – P.M. NGANI
ISICATSHULWA C
2.1 2.1.1 7B Ndende Stalato √/ eNdende. √ (1)
2.1.2 Wayeyokuphanda ngokufa kukaEddie noLulama. √√/
Wayeyokufuna ubungqina obunokuthi bumkhokelele kunobangela
wokufa kukaEddie noLulama √√ (2)
2.1.3 Ibe ngamasososo. √ (1)
2.1.4 Umpu oyi 38 Automatic owadubula uEddie ngumpu kaLinda
owalahlekayo √/Imitshithi yamatayara emoto azi –roadmasters
eyayishiyeke kwindawo ekwabulawa kuyo uEddie yayifana
namataya emoto kaLinda. √Idyasi yeminki eyayinxitywe linenekazi
elalikumboniso bhanyabhanya ngomhla wokubulawa kuka Eddie
eyayifana nqwa nekaLinda. √/ Ileta eyafunyanwa kwaEddie
nguHlobo ibhalwe nguLinda ngobusuku bokusweleka kukaEddie.
[Nasiphi isibini kwezi zingentla.] (2)
2.1.5 Ingcinga yokuba amapolisa awafumananga bungqina
ubungancedisana naye ukufumana ababulali bakaEddie. √√ (2)
2.1.6 Wayefuna ukuya kujonga ukuba akekho na omnye umntu owayekhe
wathenga idyasi yeminki efana nekaLinda apho eFemina House
emva kokuba exelelwe nguJoe Bumba ukuba ela nenekazi labonwa
ebhayaskophu lalinxibe idyasi efana nekaLinda. √√ (2)
2.1.7 Ukunyamezela kwakhe uHlobo kuvuzwe ngento ephathekayo. √√ (2)
2.1.8 Ayichanekanga le nkcazelo kuba uEddie wabulawa ngamalungu
aseMoonglow emveni kokuba bengavumelananga ngomcimbi
wokuthengiswa kwentsangu eMoonglow. √√ (2)
2.1.9 Ewe waphumelela kuba wafumana ulwazi olwamkhokelela kobona
bungqina apho yayikhona itape recorder igcinwe eAll Safe Bank. √√ (2)
2.1.10 Sifundisa ukuba kulumkele ukuphandwa ngosapho lwakho
kungenzeka ukuba loo mntu umbaliselayo unezinye iinjongo
ngokufuna olo lwazi. √√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 7
ISICATSHULWA D
2.2 2.2.1 Wayefuna ukuba kubekho ubungqina obuphathekayo bengxoxo
eyayiphakathi kwakhe namalungu aseMoonglow kuba ayesele
emthembise ngokumbulala ukuba akavumi kuthengiswe iintsangu
eMoonglow. √√ (2)
2.2.2 Wayengenalo nosizi oluncinci. √√/ wayengabaqheliseli tu / √√
wayengahleki nabo. √√ (2)
2.2.3 Umfanekiso-ntekelelo wabantu abaneentloni ngesenzo sabo. √√/
Abantu abaxakwe nakukujonga abantu ngenxa yeentloni
nokuhlazeka. √√ (2)
2.2.4 Amalungu aseMoonglow aye amgrogrisa ngokumbulala ukuba
akavumi kuthengiswe intsangu, ade amnika iinyanga ezintathu ukuba
aphendule,zithe zakuphela ezo nyanga engabaphenduli
ngohlobo abafuna ngalo bambulala. √√ (2)
2.2.5 Sityhila ukunyaniseka kothando nobuhlobo bakhe kuEddie. √√ (2)
2.2.6 Uvuthondaba. √ (1)
2.2.7 (a) (iv) / uMakheswa √
(b) (iii) / uLulama √
(c) (ii) / uNkosikazi Hobe √ (3)
2.2.8 Yinoveli engolwaphulo-mthetho. √ (1)
2.2.9 Ewe saba sisigqibo esifanelekileyo kuba lulwazi olufumaneke kwitape
recorder lwenza ukuba kuviwe zonke iinkcukacha ezikhokelele
ekubulaweni kwakhe. √√ (2)
[35]
AMANQAKU EWONKE: 35
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
8 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
UMBUZO 3
UMONWABISI: ZAMA A. JAPHTA
ISICATSHULWA E
3.1 3.1.1 Ibanga lesibhozo. √ (1)
3.1.2 Wayothuswe kukubona amantombi atshayayo. √√ (2)
3.1.3 Ngumsila lo √ (1)
3.1.4 Waphela etshaya kwaye esela njengazo. √/Watshona ibanga lakhe.
√ /Wayeka isikolo. √/ Wamitha wemka noJoe. √
[Nasiphi isibini kwezi zingentla.] (2)
3.1.5 Ingcinga yokuba le ntombi izithembile. √√ / Ayoyiki
ngokoyikiswa √√ (2)
3.1.6 Iinjongo zakhe yayikukufuna ukukhuselwa zezi ntombi
ekukhwelweni ngabanye abafundi basesinaleni. √√ (2)
3.1.7 Izibilini zehla kuHlubikazi. √√ (2)
3.1.8 Ayichanekanga le nkcazelo kuba uHlubikazi wasiyeka isikolo wemka
akaziwa nalapho aye kutshona khona kanti kuloko waya kuhlalisana
notata womntwana uJoe eMlazi √√ (2)
3.1.9 Hayi zange aphumelele, endaweni yokuba abaqeqeshe ngendlela
yokuziphatha wasuka wagxininisa kwinkangeleko yabo
yangaphandle. √√ (2)
3.1.10 Sifundisa ukuba ulutsha malukwazi ukuthi “Hayi” kubahlobo xa
bebangenisa kwizinto ezingalunganga kuba xa bengenzi njalo
bangazifumana besengxakini. √√ / Sifundisa ukuba ulutsha
maluzigcine iimfundiso zabazali nokuba abekho phambi kwabo kuba
xa lungenzi njalo lungazifumana lusengxakini. √√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 9
ISICATSHULWA F
3.2 3.2.1 Kwadilika isakhiwo selinye lamashishini akhe ngenxa yobudala baso,
kwaza kwenzakala abantu abaliqela ababengaphakathi kuso ngelo
xesha. √√ / Kwafika amadoda aseburhulumenteni ezokudenda zonke
izakhiwo zakhe kuba esithi ziyingozi ebantwinini. √√ (2)
3.2.2 Waxakwa ukuba makathini. √√/ Wamelwa yingqondo. √√ (2)
3.2.3 Umfanekiso-ntekelelo womntu obhebhethayo √√ / womntu ongafuni
nokuva ngaloo nto kuthethwa ngayo. √√ (2)
3.2.4 Kukuthunyelwa kwamagosa karhulumente ukuba aze kuwadenda
onke loo mashishini akhe kuba esithi madala kwaye ayingozi
ebantwini. √√/ Kwafuneka ukuba amelane nesigqibo sikarhulumente
sokuwathimba ukuba akakwazi ukuwalungisa ngexesha
alimiselweyo. √√ /kukuba azame amelane nenkcitho awayengayifuni
yokwakha ngokutsha loo mashishini akhe kuba ayengenayo
nengeniso engako. √√ (2)
3.2.5 Sityhila ukungoyiki kwakhe ukumelana noxanduva nokunyaniseka
kwakhe kuThandabantu. √√ (2)
3.2.6 Ukuyondelelana kwezinto. √ (1)
3.2.7 A (ii) / uZangone √
B (iv) / uGcinumzi √
C (i) / uHlubikazi √ (3)
3.2.8 Yinoveli engemiba yentlalo. √ (1)
3.2.9 Saba sisigqibo esifanelekileyo kuba uThandabantu waye wabona
amashishini akhe njengobudoda bakhe ngoko wayengenakuvuma
athengiswe. √√/Saba sisigqibo esifanelekileyo kuba uThandabantu
waye ewabona njengentsebenzo yakhe yeminyaka loo mashishini
kungoko kwakunzima ukuba avume athengiswe. √√/
Saba sisigqibo esingafanelekanga, kuba ukuba wayevumile
athengiswe loo mashishini akhe ngekwakungadanga kufike
amagosa kaRhulumente aze kudenda izakhiwo zamashishini
akhe. √√
[Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.] (2)
[35]
AMANQAKU ECANDELO A: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
10 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
ICANDELO B: IDRAMA
UMBUZO 4: NDIYEKENI: D.M. JONGILANGA
ISICATSHULWA G
4.1 4.1.1 NguLiziwe. √ (1)
4.1.2 Ubizelwa ukubuzwa ngale nto esela ngexesha lesikolo / ethuma
umntwana utywala ngexesha lesikolo. √√ (2)
4.1.3 Lungis’umlomo. √ (1)
4.1.4 Waba linxila njengoNdila efakwa etywaleni nguJerry
owayesebenzisana noNdila. √ Wagxothwa emsebenzini ngenxa
yokunxila ngexesha lesikolo. √ Watyelwa mali nguFuneka noZanele
bamshiya eyimpula kalujaca. √
[Nasiphi isibini kwezi zingentla.] (2)
4.1.5 Ingcinga yokuba uNdila akasoze avume ukuba abe yinto anyuka
ngayo emsebenzini wakhe uLoni. √√ (2)
4.1.6 Iinjongo zikaNdila yayikukuba atyelwe imali uMawonga nguZanele
noFuneka bamshiye eyimpula kalujaca. √√/ Yayikukuziphindezela
kuMawonga ngenxa yokuba esithi umgxothisile emsebenzini. √√ (2)
4.1.7 Manene sanukuthi nakudinwa ndim kwesi sikolo nindombele
ingcwaba ndijongile. √√ (2)
4.1.8 Ayichanekanga le nkcazelo kuba uNdila wathenga uMadala
ongusihlalo wekomiti yesikolo ukuba amthethelele angagxothwa
emsebenzini. √√ (2)
4.1.9 Ewe waphumelela kuba uthe akubalinxila uMawonga Loni
wagxothwa emsebenzini waze uMaziko yaba nguye inqununu
yesikolo. √√ (2)
4.1.10 Sifundisa ukuba umntu makawuxabise umsebenzi wakhe angenzi
izinto ezinxamnye nomthetho kuba angaphulukana nomsebenzi
wakhe. √√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 11
ISICATSHULWA H
4.2 4.2.1 Unyanzeliswe ngamalungu ekomiti ukuba arhoxe ngenxa yokunxila
ngexesha lomsebenzi nokuthuma umntwana wesikolo ukuba
amthengele utywala ngexesha lesikolo. √√ (2)
4.2.2 Wancama √√ / wanikezela. √√ (2)
4.2.3 Makwenziwe into ngale nto ingayekwa nje. √√ / Makubekho
intshukumo eyenziwayo ngale nto. √√ (2)
4.2.4 UNdila waye wazama icebo lokuziphindezela kuMawonga ngokuthi
amngenise etywaleni, waza wamdibanisa noZanele, watyelwa imali,
waphela ephulukana nomsebenzi wakhe kuba ebelinxila eliphangela
kakubi naye. √√ (2)
4.2.5 Sityhila ukunyaniseka nokusebenzisana kwakhe nabantu bomthetho. √√ (2)
4.2.6 Ukuyondelelana kwebali. √ (1)
4.2.7 (a) (iv) / uZanele √
(b) (i) / uNomadinga √
(c) (iii) / uZingiwe √ (3)
4.2.8 Yintlekele / siyolisi √ (1)
4.2.9 Ewe saba yimpindezelo eyiyo kuba babanjwa ngenxa
yokuba balahla isidumbu sikaMawonga emfuleni baza bagwetywa. √√ (2)
[35]
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
12 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
UMBUZO 5: INZALA YAMARHAMBA: M. MLOKOTI
ISICATSHULWA I
5.1 5.1.1 NguDina √ (1)
5.1.2 UThambolenyoka wamhluthela ubuntombi bakhe. √√ (2)
5.1.3 La mnyiki √ (1)
5.1.4 Waxuthelwa ubuntombi bakhe nguNyoka. √/watyiswa iziyobisi/
umgubo omhlophe. √/wamitha, waze wagxothwa nguNyoka. √
[Nasiphi isibini kwezi zingentla.] (2)
5.1.5 Ingcinga yokuba uThambolenyoka ngumntu okhohlakeleyo
ongenalo nosizi ngomnye umntu. √√ / ongenabuntu ocingela
yena yedwa. √√ (2)
5.1.6 Wayefuna ukuba athi xa ebuya, abuye kukho amaxhoba amatsha
abawafumeneyo okuxhatshazwa kuba esithi eMtata
amantombazana amsebenzelayo phaya akahlelanga phezu
kwezinqe zawo ayasebenza akadlali nabo ke ulindele ukufika
umsebenzi wabo ubonakala. √√ (2)
5.1.7 Wasihlutha ubuntombi bethu sonke laa mnyiki. √√ (2)
5.1.8 Ayichanekanga le nkcazelo kuba uNoyongo wamcenga uNyoka
ukuba angamgxothi uDina kuba esithi akaphilanga kwaye ungenwe
kakhulu ziziyobisi ufuna uncedo kwaye ukhulelwe wade walila
uNoyongo xa uNyoka engafuni nokuva ngokugcina uDina kuba
esithi akasebenzi ngabantu abamithiyo yena. √√ (2)
5.1.9 Ewe waphumelela, kuba uzizamile zonke iinzame zokuqeqesha nje
ngaye nawuphi umzali koko uDina zange amamele. √√/
Hayi akaphumelelanga kuba noDina watsho ukuba umama wakhe
uvele ayenze yonke imisebenzi enje ngokucoca igumbi lakhe,
endwaweni yokuba amenyaneke ukuba azenzele. √√ (2)
5.1.10 Sifundisa ukuba ukungamameli abazali kuba neziphumo ezibi kuba
uDina waphela edlwengulwa, watyiswa iziyobisi waze wamitha. √√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 13
ISICATSHULWA J
5.2 5.2.1 Wayecinga ukuba uDina ufuna ukuziphindezela kuNyoka
ngokutshabalalisa ikamva lakhe nelamanye amantombazana. √√/
Wacinga ukuba wayeza kuziphindezela kuNyoka ngenxa
yokumdlwengula, amtyise neziyobisi, ze athi akumitha amgxothe. (2)
5.2.2 Sincokole √√/ sixoxe bucala. √√ (2)
5.2.3 Umfanekiso-ntekelelo wokuba uZanoxolo ngumntu omdala ozaziyo
izinto engakhange axelelwe ngazo. √√ / Akalindelanga kuxelelwa
ukuze abe kanti uyayazi into, amava akhe ayamxelela. √√ (2)
5.2.4 Waye wamitha, waza wabalekwa nguloo mfundisi kwaze kwafuneka
azikhulisele umntwana ngaphandle koyise. √√ (2)
5.2.5 Sityhila ukuba ungumntu ohambisanayo nomthetho kwaye ofuna
kubanjwe umenzi wobubi ngendlela ehambisana nomthetho. √√ /
Ungumntu ongoyikiyo ukulwela ulwaphulo–mthetho. √√
[Nayiphi na impendulo echanekileyo iyakwamkeleka.] (2)
5.2.6 Ukuyondelelana kwebali. √ (1)
5.2.7 (a) (iii) √ /uMkhefa √
(b) (iv) √ / uMacebo √
(c) (i) √ / uMbotoloshi √ (3)
5.2.8 Yintlekele siyolisi √ (1)
5.2.9 Ewe saba sisigqibo esifanelekileyo kuba benza icebo lokwenza
ngathi bayabulawa abasebenzi bakaNyoka kanti bayabagcina
kwindawo ekhuselekileyo ngeenjongo zokuba bonke babe
ngamangqina ngokuxhatshazwa kwabo nguNyoka ukuze uNyoka
abe uyagwetywa. √√
Hayi yaba sisigqibo esingafanelekanga kuba akulunganga
ukunyanzela abantu ukuba babe ngamangqina enkundla, lilungelo
labo ukuzithathela isigqibo. √√ (2)
[35]
AMANQAKU ECANDELO B: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
14 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
ICANDELO C: AMABALI AMAFUTSHANE
UMBUZO 6: NDAKUYICELA IVUTHIWE – E.Z GUQA
ISICATSHULWA K
6.1 6.1.1 Madam √ / MaDosini √ / Mqhorhana. √ (1)
6.1.2 Kungenxa yokuba wayesenza izimbo zabantu ababhinqileyo, ezinje
ngokunxiba amacici ayokozelayo, ukoluka iinwele nokuqaba imilebe
bomvu. √√ (2)
6.1.3 Uyibethisa ngomoya. √ (1)
6.1.4 Iintanga zakhe ezingamakhwenkwe zazimtyhilizela kude kuzo zisithi
ngubafazini. √ Wayephethwe kakubi ngamakhwenkwe elali kuba
efuna naye enze imikhwa efana neyawo. √ Kwathiwa makahambe
eSkhobeni kuba uza kufundisa abanye abantwana imikhwa emibi. √
[Nasiphi isibini kwezi zingentla.] (2)
6.1.5 Ingcinga yokuba amadoda ayecaphuka √√ / ayenomsindo, ecaphuka
yimpendulo kaMntuyedwa. √√ (2)
6.1.6 Wayefuna umfundisi athethelele unyana wakhe. √√ / wayefuna
amcengele kubantu baseSikhobeni ukuba bangamgxothi unyana
wakhe. √√ (2)
6.1.7 Indod’empuluswa. √√ (2)
6.1.8 Ayichanekanga le nkcazelo kuba uMntuyedwa wemka apho
eSikhobeni kuba nonina emkhuthaza kuba wayesoyikisela ukuba ade
abulawe ngabahlali. √√ (2)
6.1.9 Kunjalo zange aphumelele kuba nangona wade waya kumfundisi
nalapho zange afumane ncedo, umfundisi kwacaca ukuba
uhambisana nesigqibo samadoda elali sokuba makagxothwe waba
ke uyemka uMntuyedwa eSikhobeni. √√ (2)
6.1.10 Sifundisa ukuba abantu mababamkele abantu abadalwe
ngokwahlukileyo kubo ngokwesini bangabagwebi. √√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 15
ISICATSHULWA L
NDAKUYICELA IVUTHIWE – EZ GUQA
6.2 6.2.1 Unina wayevuya kuba eqonda ukuba ukumka kukaNokwanda
esiya emzini akushiyanga sikhewu kwikhaya labo. √√ (2)
6.2.2 Ukufakwa entweni ebiqalwe ungekho. √√ (2)
6.2.3 Ukucingisisa / ukunambitha loo nto uyixelelwayo, ngelo xesha
uyixelelwa ngalo. √√ (2)
6.2.4 Wakhalalwa ngamadoda akwaNdlambe ngesenzo sakhe,
Waza wathi wakuxakwa yintombi ebezikhethele yona wabuyela
kwakwaba bantu angazange abafake kwiingxoxo zelobola, efuna
uncedo kubo. √√ (2)
6.2.5 Sityhila ukuba akawahoyanga amasiko akhe. √√/ akabaxabisanga
abantu abadala bekhaya lakhe. √√ (2)
6.2.6 Ukuyondelelana kwebali √ (1)
6.2.7 (a) (iii) √ / Nozukile √
(b) (iv) √ / Nokwanda √
(c) (ii) √ / Mluleki √ (3)
6.2.8 Libali elingemiba yentlalo. √ (1)
6.2.9 Ewe yaba sisigqibo esifanelekileyo kuba umfazi ngowakhe, kula
maxesha siphila kuwo umntu unelungelo lokuzenzela izinto zakhe
ngohlobo athande ngalo. √√/
Hayi zange ibe sisigqibo esifanelekileyo kuba amadoda amadala
ekhaya zange axole sisenzo sakhe kwaye naloo mfazi waziphatha
ngendlela athanda ngayo waza wamshiya akamazi nokuba waya
kutshona phi na. √√ (2)
[35]
AMANQAKU ECANDELO C: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
16 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2024)
ICANDELO D: ISIHOBE
UMBUZO 7: IVAMNA BAFAZI BOLUSU – S MAPUTI
7.1 7.1.1 Ngubawo. √ (1)
7.1.2 Ukudala isingqisho. √√ (2)
7.1.3 Ngesithomo. √ (1)
7.1.4 Isitanza 1 sinemiqolo emine, isitanza 2 sinemiqolo emihlanu. √√ (2)
7.1.5 Ukuhlabanisela ngosiba. √
Ukuvika ngomthandazo. √ (2)
7.1.6 Umqolo 24 uthetha ukuthi bedumisa ngokucula iingoma
zenkonzo. √√ (2)
7.1.7 Wayilandela √√/ waya kuyikhangela. √√ (2)
7.1.8 (a) Sisifaniso √ (1)
(b) Siphuhlisa ukuba ubawo waleqeka emva kwale ntombi
akayiyeka. √ (1)
7.1.9 Wakha watsholo ezantsi / wasebeza ecela uthando kule ntombi. √√/
wakhe wazicengela. √√ (2)
7.1.10 Izama ukuqaqambisa ukufaneleka kwale ntombi xa ixhentsa phakathi
kwezinye iintombi. √√ (2)
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
(EC/SEPTEMBA 2024) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 17
7.2 7.2.1 Sikubhotisa. √ (1)
7.2.2 Ithetha ukuthi ilanga laseKwindla alitshisi kakhulu. √√ (2)
7.2.3 Ukuncoma √ (1)
7.2.4 Imfano-zandi √ (1)
7.2.5 Sisaci. √ Kwabo bangonqeniyo ukusebenza. √/ Kwabo
bangengomavila √ (2)
7.2.6 Lixesha lokuba umntu atye ngenxa yokusebenza kwakhe. √√/ avune
iziqhamo zomsebenzi wakhe. √√ (2)
7.2.7 Izisu zabantwana eziyimipatsiya zikhutshwe ngaphandle. √ (1)
Isigezo siqatsele. √ (1)
7.2.8 Umxhaxha √ isophu √ ibhaqolo √ neenkobe zombona omtsha. √
[Nasiphi na isibini kwezi zingentla.] (2)
7.2.9 Luxwesiso. √ (1)
7.2.10 Ngumbongo oncomayo. √
Imbongi incoma ixesha laseKwindla. √ (2)
7.2.11 Umoya wembongi wonwabile. √ (1)
[35]
AMANQAKU ECANDELO D: 35
AMANQAKU EWONKE: 70
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Hosted by www.ecexams.co.za.
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2024 QP

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2024 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2021 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2018 Memo

Memorandum



