NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
IBANGA 12
SEPTEMBA 2018
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA
OLONGEZELELWEYO P2
ISIKHOKELO SOKUMAKISHA
AMANQAKU: 70
Esi sikhokelo sokumakisha sinamaphepha ali-15.
Skip to contentAll 2018 papers 





View all





isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2018 Memo
Grade 12 isiXhosa FAL Paper 2 memorandum from the Eastern Cape Mock Exam 2018, 15 pages. Read online or download the free PDF.
Isixhosa Fal · Grade 12 · Eastern Cape Mock Exam · 2018. Memorandum, 15 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- isiXhosa FAL
- Grade
- Grade 12
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2018
- Exam period
- Eastern Cape Mock Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 15
- File size
- 482.1 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 15
This exam
Eastern Cape Mock Exam 2018
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Memo
- Paper 3Memo
Questions in this paper
- Question 1.1Uncwadi / Literature (Set Works)1 marks
- Question 1.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
- Question 2.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 2.2Uncwadi / Literature (Set Works)20 marks
- Question 3.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 3.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
Show all 14 questions
- Question 4.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 4.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
- Question 5.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 5.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
- Question 6.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 6.2Uncwadi / Literature (Set Works)34 marks
- Question 7.1Uncwadi / Literature (Set Works)18 marks
- Question 7.2Uncwadi / Literature (Set Works)17 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
2 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2018)
ICANDELO A: INOVELI
UMBUZO 1 (IMIBUZO EMIFUTSHANE)
KUSA KUSIHLWA – K.S. BONGELA
ISICATSHULWA A
1.1 1.1.1 Evenkileni kaLungile Ntsibande. (1)
1.1.2 NguSondlo. (1)
1.1.3 Kwakungafanelekanga, kuba uThamsanqa uliliso evenkileni
kaLungile ngoko ke akanalungelo lakukhupha iimfihlo ezikhuphela
utshaba lukaLungile.
OKANYE
Kwakufanelekile, kuba njengomntu osendaweni kaLungile
Wayemele ukuzihoya zonke iingxaki ezivelela ivenkile athathe
izigqibo ezifanelekileyo ngokohlobo ebezakwenza ngalo
umnini-venkile ukuba ebesaphila. (2)
1.1.4 Sesokusweleka kukaLungile nenkosikazi yakhe kwingozi
yemoto. (2)
1.1.5 Uzibona ungcono,uphezulu uphucukile ungazazi nokuba uphucuke
njani. (2)
1.1.6 Yeyokuthuma uMakhwetshu ukuba makaye kuqobongela
uThamsanqa amenze akhuphe iincwadi zevenkile ukuze babone
intsayino-gama eyenziwa nguyisemncinci uMosia xa
babethengiselana ivenkile. (2)
1.1.7 Kukunyaniseka / kukuthanda usapho / kukuyimela into akholelwa
kuyo.
[Nasiphi isibini kwezi.] (2)
1.1.8 Yeyangaphandle kuba uMakhwetshu noThamsanqa baye
banyukelana de baba ngathi baza kubambana ngezigalo kule ngxoxo
yabo. (3)
1.1.9 Elokunaba kwebali / elokuyondelelana kwebali kuba
ngokuxambulisana kwesi sibini nokungafumaneki kweencwadi
zevenkile, uNozililo uxoza mphini wumbi ukuzilwela
kwabakwaNtsibande. (3)
KUNYE
[18]
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2018) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 3
ISICATSHULWA B
1.2 1.2.1 Ngomcimbi awayefanele ukuba awenze uMpumelelo ukubulela
amawabo. (1)
1.2.2 Ukuze yonke into oyenzayo ukususela ngoku ihambe kakuhle. (2)
1.2.3 Kukumgcina / kukumjongela ishishini lakowabo ngeli xesha yena
asafundayo / ubenguyise akuswelekelwa ngabazali bakhe.
[Nayiphi enye kwezi.] (2)
1.2.4 (a) (ii) / (ii) ummeli ntlobo / ummeli ntlobo
(b) (iii) / (iii) umxhasi / umxhasi
(c) (i) / (i) umlinganiswa oyintloko / umlinganiswa oyintloko (3)
1.2.5 Limfanele kuba uNomakhwezi wayehleli ubomi bokungcungcuthekiswa
nguNozililo ngokumana emhlohla iindaba zolwimi ekhulisa ubukhwele
bakhe, emxabanisa nomyeni wakhe uLungile / kuba ikwanguye
owaleqa uMpumelelo emva kokufa kwabazali bakhe efuna ukuba
abulawe ngootsotsi / nguye owayeququzelela ukutshiswa
kwevenkile kaLungile / nguye owayentlokothisa umyeni ngelifa
likayisemncinci .
[Nasiphi isibini kwezi.] (2)
1.2.6 Eyokukrobisa umntu kwiimeko ezithile eziza kwenzeka /
eyokutyhila iimeko ezibuhlungu abakuzo abantu.
[Nayiphi kwezi.] (2)
1.2.7 Ungumntwana oqiqayo / ungumntwana obambeleleyo kwiimfundiso
zakowabo kuba intsha ebomini bakhe le nto yokuba kufuneka enzele
izinyanya umbulelo akuba uyise wayezithatha njengemfitshimfitshi
izinto ezilolo hlobo. (2)
1.2.8 Ayibanga nafuthe kwaphela kuba uMpumelelo uye waphindela
kowabo eLusikisiki akuba egqibile ukufunda. (3)
[17]
AMANQAKU ECANDELO A: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
4 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2018)
UMBUZO 2: (UMBUZO OMFUTSHANE)
UMQOL’UPHANDLE – P.M. NGANI
ISICATSHULWA C
2.1 2.1.1 KwaMamKhey / etywaleni / esirhoxweni sotywala
[Nayiphi na kwezi] (1)
2.1.2 NguLinda Monti. (1)
2.1.3 Kwakungafanelekanga, kuba uLinda wayengumntu ongabuseliyo
utywala ngoko ke ilihlazo le meko azifake kuyo.
OKANYE
Kwakufanelekile, kuba akukho mmiselo wakuba xa umntu
ephantsi koxinzelelo ngokomphefumlo umele kwenza ntoni na
ngoko ke naye uLinda wayezikhupha entlungwini awayekuyo ngale
meko. (2)
2.1.4 Wayezintyintye ngotywala emva kokuzifaka ingcinga yokuba uEddie
osisithandwa sakhe uhambe nelinye ibhinqa ukuya ebhayaskophu
kwaye akasazimiselanga kumtshata. (2)
2.1.5 Entle kakhulu naqinisekileyo ukuba yeyona izihlalisa phantsi iintanga
zakhe / wayesithi ukuba unxibe yona kujongwe kuye yedwa
ngenxa yobuhle bayo.
[Nayiphi na impendulo echanekileyo] (2)
2.1.6 Yeyokumnika ithuba lokuba kuvele ubungcaphephe bakhe
bokuphanda isintsompothi setyala lokufa kukaEddie Maga noLulama
Zuma /eyokumkhuthaza exhasa ngalo lonke ixesha efumana
iinkcukacha ezinokumncedisa kuphando lwakhe.
[Nasiphi isibini kwezi.] (2)
2.1.7 Kukukhuthala / kukunyaniseka / kukunyamezela /
bubukhalipha / bubukrelekrele.
[Nayiphi isibini kwezi.] (2)
2.1.8 Yeyangaphakathi kuba uLinda ubexakene nesiqu sakhe, iingcinga
zakhe zibethabethana akayazi into amakayenze de wabe ufikelwe
yingcinga yokuya kuzintyintya ngotywala. (3)
2.1.9 Elokunaba kwebali / elokuyondelelana kwebali kuba ngokunxila
adwanguze kuba lula ukungayazi nento athe wayenza oko kuthi
kuncedisane noHlobo ekumrhaneleni njengombulali kaEddie. (3)
[18]
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2018) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 5
ISICATSHULWA D
2.2.1 Ngenenekazi elaqatshelwa nguBumba ngobusuku bokusweleka
kukaEddie Maga noLulama Zuma. (1)
2.2.2 Kwakumnandi kuye / wayonwabe kakhulu
/ Wayegcoloda.
[Nayiphi na kwezi] (2)
2.2.3 Kukusiphathela ulwazi ngeTape Recorder yakhe awayeyiboleke
uEddie / kukusiphathela iinkcukacha ngenenekazi elabonwa
lingena laphundelaphuma eRio ngobusuku bokufa kukaEddie. /
Ulwazi ngendawo eyenzeka kuyo ingozi.
[Nayiphi kwezi.] (2)
2.2.4 (a) (ii) / (ii) ummeli ntlobo. ummeli ntlobo
(b) (iii) / (iii) umchasi. umchasi
(c) (i) / (i) umlinganiswa oyintloko. umlinganiswa oyintloko. (3)
2.2.5 Walinda unyaka wonke enxibe umsesane wengeji kaEddie
ongazange ade amtshate /walinda ukuba umpu wakhe
obulahlekile ude uzivelele
[Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.] (2)
2.2.6 Sisifaniso. (2)
2.2.7 Ukuba babelicaphukela, bedikiwe leli nenekazi kuba lalibonakala
liziphakamisile. (2)
2.2.8 Ubenefuthe elikhulu kuba bubukho bawo obubangele ukuba
uEddie anyanzeleke ukuba aye kuwubukela, neentshaba zakhe
zimazile ukuba akanakuphoswa nguwo, ngaloo ndlela kwavela
ithuba lokubulawa kwakhe ukuze ibali libheke phambili. / Unike
ithuba lokuba uLulama abe uhamba noEddie ngemini yengozi
ukuze afe naye kurhanelwe uLinda yena mntu wayesaziwa
ngoEddie.
[Nayiphi na kwezi] (3)
[17]
AMANQAKU EWONKE: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
6 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2018)
UMBUZO 3
UMonwabisi: Zama A Japhta
ISICATSHULWA E
3.1.1 KuseNtshiqo. (1)
3.1.2 nguMaRhadebe. (1)
3.1.3 Kwakungafanelekanga, kuba uMonwabisi wayengumntwana
njengabo. Asikho isizathu esinokubangela ukuba umntwana
ongengowelo khaya aphathwe kakubi.
OKANYE
Kwakufanelekile, kuba isendalweni into yokuba abantwana
bambange umzali wabo bafune ukuba uthando lwabo lungahlulwa
phakathi. (2)
3.1.4 Sesokuba kwathi kwakufika ixesha lokumka kwabeLungu
kumashishini asemaphandleni alibone elo njengethuba
lokuzikhulisa kumava awayewafumene ngethuba wayesebenza
kwaNdabazabantu eKapa. (2)
3.1.5 Nangona wayenobubele obukhulu nje wayekwanawo namandla
okuqeqesha ngokulukhuni. (2)
3.1.6 Yeyokumakha amqinise ngenxa yendlela egadalala ebemphethe
ngayo kanti uyamnceda engaziqondi yena. (2)
3.1.7 Bubuvila / bubunxila / bubutshivela / ukungayazi indima
edlalwa ngumntwana wokuqala ekhayeni / ukungabi ngomzekelo
omhle kwabanye abantwana.
[Nasiphi isibini esichanekileyo siya kwamkeleka.] (2)
3.1.8 Yeyangaphakathi kuba uMamTolo iyamtya indlela axatyiswe
ngayo uMonwabisi nguThandabantu, akanakuzola
emphefumlweni. (3)
3.1.9 Elokunaba kwebali / elokuyondelelana kwebali / ukujiya
kwezinto kuba ukujijitheka kukaMamTolo kuzala intiyo
ngakuMonwabisi kanti kwangaxeshanye kumbangela ukuba
ayekekelele ekuqeqesheni abakhe abantwana batsho benze
izadulanqa ezinika uMonwabisi ithuba lokugqama. (3)
[18]
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2018) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 7
ISICATSHULWA F
3.2.1 Ngendima edlalwe nguMonwabisi ekuphumzeni uThandabantu
kumsebenzi wokongamela amashishini akhe. / ngothakazelelo
lukaMamTolo noThandabantu ngenxa yokubona ukuthembeka
nokunyaniseka kukaMonwabisi (1)
3.2.2 Wayevuka kusesekuseni kakhulu / kukuvuka xa kusithi qheke
ukusa.
[Nayiphi na kwezi] (2)
3.2.3 Bubenefuthe elikhulu kakhulu kuba emva kokufumanisa ukuba
abasebenzi bakhe bayambela wasuka wanengqumbo
ngasebantwini ababemsebenzela, wayeka zonke izinto ezintle
ebezenza / akathemba mntu.
[Nayiphi na impendulo echanekileyo] (3)
3.2.4 (a) (ii) / (ii) ummeli ntlobo / ummeli ntlobo
(b) (iii) / (iii) umxhasi / umxhasi
(c) (i) / (i) umlinganiswa oyintloko / umlinganiswa oyintloko (3)
3.2.5 UThandabantu wenze konke anokukwenza ukugcina abasebenzi
bakhe bonwabile eshishinini lakhe eNtshiqo / uthande
neenkedama nje zevenkile ezazingabantu abazihlalele kweso
sakhiwo / uthando lwakhe ebantwini lubonakele nangethuba
ethatha isigqibo sokukhulisa uMonwabisi njengomntwana wakhe.
[Nasiphi isibini esichanekileyo siya kwamkeleka.] (2)
3.2.6 Ukuba ngoku uMamTolo ujikile uyamthanda uMonwabisi
akasamboni njengomntwana awayemcaphukela sele embona
elulutho ekhayeni /ukutshintsha kwesimo ebesisibi kuqala
sikaMamTolo aveze icala elihle ngendlela ambona ngayo
uMonwabisi.
[Nayiphi na kwezi] (2)
3.2.7 Ngowokuba uMonwabisi useza kuba ngumlawuli wamashishini
kaThandabantu ngokusemthethwen /Ngowokuba nguMonwabisi
uphehlelelwe njengomntu oza kujonga aphathe amashishini
kaThandabantu ekuhambeni kwexesha. (2)
3.2.8 Lelokumnceda ngokumlawulela iincwadi zamashishini akhe
nokumcebisa ngalo lonke ixesha. (2)
[17]
AMANQAKU ECANDELO A: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
8 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2018)
ICANDELO B: IDRAMA
UMBUZO 4
NDIYEKENI: D.M. JONGILANGA
ISICATSHULWA G
4.1 4.1.1 Kusendlwini kaMadala. (1)
4.1.2 NguMawonga Loni. (1)
4.1.3 Kwakungafanelekanga, kuba uNdila uyiqhelile into yokona aze
akhutshwe nguMadala kuloo ngxaki azifake kuyo. Umelwe ukuba
azilungiselele abeneentloni ngesenzo asenzileyo.
OKANYE
Kwakufanelekile, kuba uyiqhelile into yokuziphatha kakubi ngethemba
lokuba akukho mntu uzakumsa ndawo kuba yena unonxibelelewano
olungqingqwa nelungu eliphezulu lekomiti. (2)
4.1.4 Sesokuthuma umntwana wesikolo utywala ngexesha lesikolo kuze
kubhaqwe amakhoba otywala egumbini lakhe lokufundisela.
(2)
4.1.5 Yeyokuba uMawonga uyabaphehluzelisa abasebenzi esenza ngathi
bangabaqeshwa basemzini wakhe. (2)
4.1.6 Yeyokuxelela uMawonga ukuba uNdila uthume umntwana wesikolo
utywala ngexesha lesikolo. (2)
4.1.7 Kukungcola / kukunyoluka / ukungabingomzekelo /
ukungathembeki / ukunganyaniseki / ukungabi namqolo.
[Nasiphi isibini kwezi.] (2)
4.1.8 Yeyangaphandle kuba uNdila ubhoke isicuku ebagwexela kude
ooLoni noMaziko xa bemxoxisa ngesenzo sakhe sokuthuma
umntwana wesikolo utywala. (3)
4.1.9 Elokunaba kwebali / elokuyondelelana kwebali/ ukujiya kwezinto
kuba kulapho kuza kuthi kubondeke isingqukru sempindezelo kuNdila
akuba egxothiwe eNobutho, noMadala engaphumelelanga
ukumthethelela. (3)
[18]
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2018) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 9
ISICATSHULWA H
4.2 4.2.1 Zizalathisi zeqonga. (1)
4.2.2 Ubukela ingozi ijamelene nawe. (2)
4.2.3 Lelokumloba athandane naye ukuze aphalale aphele esifa
uMawonga. (2)
4.2.4 (a) (ii) / (ii) ummeli ntlobo / ummeli ntlobo
(b) (iii) / (iii) uvalithuba / uvalithuba
(c) (i) / (i) umlinganiswa oyintloko / umlinganiswa oyintloko (3)
4.2.5 Umpimpa uNdila kuMawonga ukuze abhakeke atshe kwiziko lakhe
lokungcola / umpimpa uMawonga kuMadala ukuze agxothwe ibe
nguye inqununu yaseNobutho.
[Nasiphi na isibini esichanekileyo siyakwamkeleka] (2)
4.2.6 Ungumntu onobulali / ungumfazi othobekileyo / ungumntu
olungileyo nongayifuniyo into embi /ungumntu ozixabisileyo.
[Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.] (2)
4.2.7 Ngumbuzo-buciko. (2)
4.2.8 Ayibanga nafuthe kwaphela kuba uThandiwe wabuqhuba ubomi
bakhe ngohlobo ebebuqhuba ngalo akazange athathe nalinye
icebiso alinikwe ngabahlobo bakhe. UMawonga yena uzingenele
engxakini engakhange anqandwe nguThandiwe ngaphandle
kokumxela kunina nakuRay. (3)
[17]
AMANQAKU EWONKE: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
10 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2018)
UMBUZO 5: INZALA YAMARHAMBA: Madoda Mlokoti
ISICATSHULWA I
5.1.1 KwaMatshezi noNcaphayi / kuloDina (1)
5.1.2 NguDina. (1)
5.1.3 Kwakufanelekile kuba njengodade wabo uDina kwaye bevana kakhulu
wayenokuyithetha kuZanoxolo yonke into aziva engenakuyithetha
ebazalini bakhe.
OKANYE
Kwakungafanelekanga kuba uZanoxolo naye ngumntwana ngoko ke
akulindelekanga ukuba uDina azive enyanzelekile ukumxelela into
emkhathazayo. (2)
5.1.4 Kukuzidibanisa kwakhe noNoyongo omrhwebeshela
kwaThambolenyoka apho asetyenziswa njengexhoba lokuthengisa
ngomzimba nangokutyiswa iziyobisi. (2)
5.1.5 Uqhayisa ngokuthi yena ufundile / umisa ngemfundo yakhe.
[Nayiphi na kwezi] (2)
5.1.6 Yeyokunika uDina icebo lokunqoloba abasebenzi
bakaThambolenyoka babengathi babulewe ukuze anxunguphale
kutsho kube lula ukuba abanjwe uThambolenyoka. (2)
5.1.7 Ungcolile / ukhohlakele / unyolukile / akanabuntu.
[Nasiphi isibini kwezi.] (2)
5.1.8 Yeyangaphandle kuba bayaxambulisana ade uDina akhuphe
amazwi anezisongelo efungela uThambolenyoka. (3)
5.1.9 Lelokunaba kwebali / lelokuyondelelana kwebali / lelokujiya
kwezinto kuba oku kutshintsha kwesimo sikaDina kulandelwa
kukungena nzulu kumkhwa wakwaThambolenyoka nokumitha kwakhe
athi akugxothwa kwaThambolenyoka aziphindezele. (3)
KUNYE
[18]
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2018) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 11
ISICATSHULWA J
5.2.1 Zizalathisi zeqonga. (1)
5.2.2 Ningagoduka. (2)
5.2.3 Lelokumncedisa ngokuthi avume ukumenzela umsebenzi wakhe
omdaka wokushishina ngabantwana abangamantombazana. (2)
5.2.4 (a) (ii) / (ii) ummeli ntlobo / ummeli ntlobo
(b) (iii) / (iii) uvalithuba / uvalithuba
(c) (i) / (i) umlinganiswa oyintloko/ umlinganiswa oyintloko (3)
5.2.5 Uzame ukuba kubekho uxolo phakathi kukaDina nabazali bakhe
ngokuthetha naye embonisa indlela / uphinde wathetha noDina
ngethuba abhaqe incula emotweni ebonisa uDina ubungozi azifaka
kubo ngenxa yentiyo.
[Nasiphi isibini esichanekileyo siya kwamkeleka.] (2)
5.2.6 Ukuba unesibindi / ulikroti / uzithembile.
[Nayiphi impendulo echanekileyo iya kwamkeleka.] (2)
5.2.7 Sisibaxo / lugqithiso / lubabazo. (2)
5.2.8 Ibenefuthe elikhulu kuba emva koku kukwesi sicatshulwa kulandela
ukuleqwa kukaDina ngooSdokhwe baze babhukuqe nemoto, kulandele
ukubanjwa kooNoyongo noNomhase. (3)
[17]
AMANQAKU ECANDELO B: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
12 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2018)
ICANDELO C: AMABALI AMAFUTSHANE
UMBUZO 6: NDAKUYICEL’UVUTHIWE – L.L. NGEWU noE. Z. GUQA
ISICATSHULWA K
6.1.1 Lityala lodlwengulo. (1)
6.1.2 NguTshayizule. (1)
6.1.3 Kwakungafanelekanga kuba babukho ubungqina bukagqirha
obungathandabuzisiyo ukuba uNompoxeko wayedlwenguwe.
Okanye
Kwakufanelekile kuba akazange abunike ngokwanelisayo ubungqina
obabunokumthethelela kuba iinzipho angewayemphale ngazo
uZolani akazange azisebenzise, engazange azame nokukhwaza
oku. Waye waphuma eholweni ehamba yedwa kusebusuku
eshiya abahlobo ebehambe nabo ngasemva engabaxelelanga ukuba
uyahamba / Uxokise inkundla ngelithi akamazi uZolani nangona
wayekhe wathandana naye. (2)
6.1.4 Ayembona emncinane engaphantsi kweminyaka evumelekileyo
yokuba angangena enkundleni yamatyala. (2)
6.1.5 Wayebhala kakhulu nangokungxama. (2)
6.1.6 Yeyokubambisa uZolani ngokuthi amphale kanobom amshiye nesiva
ukuze sibe bobona bungqina enkundleni / yeyokuthi
akudlwengulwa okwesibini nguZolani amphale kanobom ebusweni
aze atsho ngesikhalo ukubiza uncedo. Obu yaba bubungqina
obubambekayo nobabangela ukuba abanjwe agwetywe uZolani.
[Nayiphi na kwezi] (2)
6.1.7 Kukungasiboni njengesibalulekileyo isimangalo
sikaNompoxeko /kukuhlekisa ngabantu abangamaxhoba
odlwengulo / kukuzimisela ukuba ngakwicala lezaphuli-mthetho
nolunyotyelwa amatyala.
[Nasiphi isibini kwezi.] (2)
6.1.8 Yeyangaphandle kuba baye bajijisana ezilwela uNonkanyezi,
wakhwaza, wade wamphala wamshiya nesiva ebuswe
umdlwenguli. (3)
6.1.9 Ukunaba kwebali / ukuyondelelana kwebali / elokujiya kwezinto
kuba uthe akubhungca apha uZolani waqhubeka ukudlwengula kanti
uza kudibana neembila zithutha kwityeli elilandelayo. (3)
[18]
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2018) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 13
ISICATSHULWA L
NGUMNTU ONJANI LO – LL Ngewu
6.2 6.2.1 Ngomngcwabo kaManduleli. (1)
6.2.2 Wayemana ekhala kakhulu. (2)
6.2.3 Kukuveza isiqinisekiso somtshato enkundleni ukuze umzimba
kaManduleli ube awunakungcwatywa ngosuku olwalutyunjiwe. (2)
6.2.4 (a) (ii) / (ii) ummeli ntlobo / ummeli ntlobo
(b) (iii) / (iii) uvalithuba / uvalithuba
(c) (i) / (i) umlinganiswa oyintloko / umlinganiswa oyintloko (3)
6.2.5 UManduleli akazange enzele mntu nto / akazange aye ntweni
yamntu /unabafazi abahlanu abaxhwithana ngesidumbu sakhe /
akanamfundisi wokumngcwaba , akanamntu uthetha nto ivakalayo
ngaye.
[Nasiphi isibini esichanekileyo siya kwamkeleka.] (2)
6.2.6 Owokuba umfi lo unguManduleli akazange abenamkhondo esaphila
ngoko ke nomngcwabo wakhe uyiloo nto wayeyiyo. (2)
6.2.7 Wayengakwazi ukufunda. (2)
6.2.8 Kubenefuthe elikhulu kuba ngenxa yesi siqinisekiso ukwazile
ukuwamisa amalungiselelo omngcwabo womyeni wakhe kuba
inguye onelungelo alinikwe sisiqinisekiso somtshato. (3)
[17]
AMANQAKU ECANDELO C: 35
OKANYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
14 ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 (EC/SEPTEMBA 2018)
ICANDELO D: IMIBONGO
UMBUZO 7: IDYUNIVESITHI IFORT HARE – S MAPUTI
7.1.1 Ngumbongo-nkcazo kuba imbongi ichaza idyunivesithi iFort Hare.
Iveza ukubaluleka kweli ziko lemfundo nabantu abaninzi abafunde
kuyo. (2)
7.1.2 Sisifaniso siphuhlisa ukomelela nokuzinza kwale dyunivesithi. (3)
7.1.3 Yeyokuba abantu bangena bengakhanyiselwanga kuba bengekaxhamli
emfundweni kodwa baphume begqibekile, befundisekile. (2)
7.1.4 Oweliso. (1)
7.1.5 Indlala / ukungazi / ukuphalala. (3)
7.1.6 Kwisitanza se-4 imbongi igqithisa umnqweno nomyalezo wokuba
imfundo efunyenwe kweli ziko inga ingabosulela nabo bangekayi
kulo kanti kwesesi-5 imbongi ikhankanya amaqhawe afunde kule
dyunivesithi nendlela abaxhamle ngayo abamazwe angaphandle (2)
7.1.7 B√/ B zaphanza/ zaphanza. (1)
7.1.8 Ukuba noNelson Mandela lo udume kangaka wayefunde
kwalapha. (2)
7.1.9 Yimvano siphelo (2)
[18]
KUNYE
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
(EC/SEPTEMBA 2018) ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO P2 15
UMBUZO 7.2: IMBONGI – KN MANCIYA
7.2 7.2.1 Yonwabile kuba isebenzisa amagama ancoma imbongi afana nala:
‘Lichabasa lechebesha’./ Kroti lakwabani ngqanga yamazwi!
namanye. (2)
7.2.2 Lichule. (2)
7.2.3 Ikhalipha. (1)
7.2.4 Yimbongi yomthonyama kuba kuchazwa ukutshila kwayo xa ibonga
ide ifaniswe neentaka ezithile. (3)
7.2.5 Kukudibanisa isizwe nabangasekhoyo, nezinyanya. (2)
7.2.6 Isikweko Izinga eliphezulu ekulo imbongi yomthonyama. (3)
7.2.7 Zonke izitanza zakhiwe ngemiqolo emine. (2)
7.2.8 Yipikoko / yintambanane / ngudokolwana.
[Nasiphi isibini kwezi.] (2)
[17]
AMANQAKU ECANDELO D: 35
AMANQAKU EWONKE: 70
Akuvumelekanga ukufotokopa eli phepha Tyhila iphepha
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 Eastern Cape Mock 2018 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 Eastern Cape Mock 2018 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 NSC November Exams 2018 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2021 Memo

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 2 Eastern Cape Mock 2017 Memo

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2018 QP
More from Grade 12 isiXhosa FAL

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P1 Eastern Cape Mock 2025 QP

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 P2 Eastern Cape Mock 2025 QP

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 1 NSC June 2025 Question Paper

Question paper
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2025 Question Paper

Memorandum
isiXhosa FAL Grade 12 Paper 3 Eastern Cape Mock 2024 Memo

Question paper