Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL SENIOR
CERTIFICATE
KEREITE YA 12
SESOTHO PUO YA TLATSETSO YA PELE (FAL)
PAMPIRI YA 3 (P3)
PUDUNGWANA 2022
TATAISO YA HO TSHWAYA
MATSHWAO: 100
Tataiso ena ya ho tshwaya e na le maqephe a 12.
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello
Skip to contentAll 2022 papers 





View all





Sesotho FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2022 Memo
Grade 12 Sesotho FAL Paper 3 memorandum from the NSC November Exam 2022, 12 pages. Read online or download the free PDF.
Sesotho Fal · Grade 12 · NSC November Exam · 2022 · sesotho. Memorandum. Read online or download the PDF.
- Subject
- Sesotho FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Sesotho
- Document type
- Memorandum
- Year
- 2022
- Exam period
- NSC November Exam
- Paper
- 3
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 12
- File size
- 367.4 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 12
This exam
NSC November Exam 2022
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1.1Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)50 marks
- Question 1.2Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)50 marks
- Question 1.3Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)50 marks
- Question 1.4Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)50 marks
- Question 1.5Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)50 marks
- Question 1.6Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)50 marks
Show all 12 questions
- Question 1.7Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)50 marks
- Question 1.8Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)100 marks
- Question 2.1Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)30 marks
- Question 2.2Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)30 marks
- Question 2.3Ho ngola le ho hlahisa (Writing and Presenting)30 marks
- Question 2.4Ho mamela le ho bua (Listening and Speaking)30 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 2 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
KAROLO YA A: RUBURIKI YA HO LEKANYETSA MOQOQO – (MATSHWAO A 50)
SESOTHO PUO YA TLATSETSO YA PELE (FAL) - SLKT
ELA HLOKO:
o Sebedisa ruburiki ena ka nako tsohle ha o lekanyetsa meqoqo (Pampiri ya 3, Karolo ya A).
o Matshwao a 0-50 a arotswe ho ya ka dikgato tse 5 tsa ditlhaloso.
o Lekgetheng la Dikahare, Puo le Setaele, tlhaloso e nngwe le e nngwe ya bokgoni e arotswe habedi ho hlahisa boemo bo hodimo le boemo bo tlase;
boemo bo bong le bo bong bo na le tlhaloso ya bona.
o Lekgetha la sebopeho lona ha le a arolwa ka bokgoni bo nang le boemo bo hodimo le bo tlase.
RUBURIKI YA HO LEKANYETSA MOQOQO – SESOTHO PUO YA TLATSETSO YA PELE [MATSHWAO A 50]
Makgetha a ho Phihlello e supang Phihlello ya motheo
Phihlello e babatsehang Phihlello e mahareng Phihlello e haellang
lekanyetsa bokgoni feela
DIKAHARE LE 28–30 22–24 16–18 10–12 4–6
MORALO
Boemo bo hodimo
-Nehelano e babatsehang ho -Nehelano e ntle haholo -Nehelano e kgotsofatsang -Nehelano e momahane -Nehelano e tswile lekoteng
feta tebello e tlwaelehileng -Mehopolo ke e loketseng -Mehopolo e momahane le mona le mane hohang
(Nehelano ya -Mehopolo e bontshang ebile e kgahlisa ka botlalo ho kgodisa ka tsela e -Mehopolo ke e sa -Mehopolo ke e sa
sehlooho) tlhophiso bohlale, e phephetsang le bopaki ba nehelano e amohelehang hlakang ebile e se ya tsepamang, e dubakaneng
ya mehopolo le monahano, ebile e sutsitse butswitseng -O hlophisitswe le ho boiqapelo -Ha e utlwahale mme
dintlha, kelohloko ya -O hlophisitswe le ho hokelwa -O hlophisitswe le ho momahana ka tsela e -Ho na le bopaki bo mehopolo e a phetakakwa
baamohedi ba ditaba, ka boqhetseke, ho hokelwa hantle haholo ho amohelehang ho fokolang ba tlhophiso le -Ha e a hlophiswa le hona
maikemisetso le kenyeleditswe selelekela, kenyeditswe selelekela, kenyeleditswe selelekela, momahano ya mosebetsi ho hokeleha.
maemo mmele le qetelo. mmele le qetelo. mmele le qetelo.
MATSHWAO A 30
25–27 19–21 13–15 7–9 0–3
-Nehelano e tswileng matsoho -Nehelano e radilwe hantle -Nehelano e a kgotsofatsa -Nehelanno boholo e -Ha ho boiteko bo entsweng
leha e haellwa ke matshwao a -Mehopolo ke e loketseng, leha e sa hlaka mona le tswile lekoteng ba ho arabela sehlooho
Boemo bo tlase
boqhetseke ba moqoqo o mme e thahasellisang mane -Mehopolo e na le ho -Mehopolo e tswile lekoteng
babatsehang -O hlophisitswe le ho -Mehopolo e momahane le hloka kgokelo mme e ka hohle-hohle, ha e a
-Mehopolo e sutsitseng ebile hokelwa hantle ho ho kgodisa ka tsela e dubakane nepahala
e bontsha boiphihlelo bo kenyeleditswe selelekela, mahareng -Bopaki ba tlhophiso le -Mosebetsi ha o a tsepama
hodimo mmele le qetelo -Karolo ya mosebetsi e momahano bo a sehloohong mme o
-O hlophisitswe le ho hokelwa itseng e hlophisitswe; thekesela dubakane
ka bonono ho kenyeleditswe -Ho na le boiteko bo itseng
selelekela, mmele le qetelo ba tlhophiso le momahano
ho kenyeleditswe selelekela,
mmele le qetelo
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 3 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
Makgetha a ho Phihlello e supang Phihlello ya motheo
Phihlello e babatsehang Phihlello e mahareng Phihlello e haellang
lekanyetsa bokgoni feela
PUO, SETAELE LE HO 14–15 11–12 8-9 5-6 0-3
HLAOLA DIPHOSO -Sehalo, rejisetara, setaele le -Sehalo, rejisetara, setaele -Sehalo, rejisetara, setaele le -Sehalo, rejisetara, -Tshebediso ya puo ha e
tlotlontswe di loketse sepheo, le tlotlontswe di loketse tlotlontswe di loketse setaele le tlotlontswe ha utlwisisehe
Sehalo, rejisetara,
Boemo bo hodimo
baamohedi ba ditaba mmoho le sepheo, baamohedi ba sepheo, baamohedi ba di a lokela sepheo, -Sehalo, rejisetara, setaele le
setaele, tlotlontswe ke maemo ka tsela e babatsehang ditaba mmoho le maemo ditaba mmoho le maemo baamohedi ba ditaba tlotlontswe ha di a lokela
tse lokelang -Tshebediso ya puo e bontsha ka botlalo -Tshebediso ya puo ke e hammoho le maemo baamohedi ba ditaba,
sepheo/tshusumetso le boitshepo mme e tswile matsoho -Tshebediso ya puo e lokileng bakeng sa ho fetisa -Tshebediso ya puo ke sepheo le maemo
maemo - Sehalo se kgahlisang ebile se le matla mme ho moelelo ya motheo feela -Tlotlontswe e haellang ho
Kgetho ya mantswe matla sebedisitswe sehalo se - Puo ya bonono e -Sehalo le kgetho ya feta tekanyo hoo nehelano e
Tshebediso ya puo le -O batla o hloka diphoso tsa loketseng boholo ba nako sebedisitswe ho matlafatsa mantswe ke tse sa sa utlwisiseheng
tlwaelo, matshwao a ho melao ya puo le tsa mopeleto -Boholo ba mosebetsi ha o dikahare lokelang
bala le mopeleto -O radilwe ka boqhetseke bo na diphoso tsa melao ya -Tlotlontswe e haellang
hlollang puo le mopeleto haholo
MATSHWAO A 15 -O radilwe hantle haholo
13 10 7 4
-Tshebediso ya puo ke e tswileng -Tshebediso ya puo ke e -Tshebediso ya puo e lekane -Tshebediso ya puo ke e
Boemo bo tlase
matsoho, e susumetsang sehalo utlwahalang, mme e leha ho na le ho se tsepame hlotsang
se nepahetseng loketseng ka kakaretso mona le mane -Ha ho phapano kapa ke
-O batla o hloka diphoso tsa -Sehalo ke se matla, mme -Ka kakaretso sehalo ke se e fokolang motswakong
melao ya puo le tsa mopeleto se loketseng loketseng leha puo ya wa dipolelo
-O radilwe ka bokgoni bo -Ho na le diphoso tse bonono e haella -Tlotlontswe e haella ka
babatsehang mmalwa tsa melao ya puo tsela e ikgethang
le tsa mopeleto
-O radilwe hantle
SEBOPEHO 5 4 3 2 0–1
-Kgodiso ya sehlooho ke e -Kgodiso ya dintlha ke e -Dintlha tse loketseng di a -Dintlha tse itseng di a -Dintlha tse hlokehang di a
Makgetha a tema: babatsehang utlwisisehang, mme e hodiswa utlwahala haella
popeho ya dipolelo le -Dintlha tse phethahetseng ka hodisang sehlooho -Dipolelo le diratswana di -Dipolelo le diratswana di -Dipolelo le diratswana di
kgodiso ya diratswana botlalo -O momahane bopilwe hantle na le diphoso fosahetse
le bolelele bo -Dipolelo le diratswana di bopilwe -Dipolelo le diratswana di a -Moqoqo o na le moelelo -Moqoqo o ntse o na le -Moqoqo ha o na moelelo
hlokehang ka tsela e babatsehang utlwisisehang ebile di moelelo o itseng
tswakilwe
MATSHWAO A 5
MATSHWAO 43–50 33–40 23–30 13-20 0–10
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3 4 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
Matshwao a ka sebediswang bakeng sa ho tshwaya:
Makgetha a Tekanyetso Matshwao Senotlolo
Dikahare/Moralo (60%) 30 DM =
Puo/Setaele/Ho hlaola diphoso (30%) 15 PST =
Sebopeho (10%) 05 Seb =
Matshwao ohle 50
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3 5 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
KAROLO YA A: MOQOQO
POTSO YA 1
1.1 Ke seo mapolesa a se fumaneng moo!
Dikahare: Di hlakise ka botlalo seo mapolesa a se fumaneng ha a fihla sebakeng
seo. [50]
1.2 Ya mphonyoha jwalo toro ya ka!
Dikahare: Di hlakise kamoo diketsahalo tse etsahetseng, tse ileng tsa lebisa ho
phonyohuweng ke toro ya hae. [50]
1.3 Ha nka fuwa monyetla wa ho kgutlisetsa dikamano tsa rona
setlwaeding nka …
Dikahare: Monyetla ha o hlakise hore ke dintho dife tseo (mohlahlobuwa) a ka di
etsang ho kgutlisetsa dikamano tsa bona setlwaeding. A phete a hlalose
mabaka a mo susumetsang hore a lakatse ho kgutlisetsa dikamano tsa
bona setlwaeding. [50]
1.4 Bophelo bo boima ntle le thuto. Dumellana kapa o hanane le
sehlooho sena. [50]
Dikahare: Dikahare di totobatse hore ka ntle ho thuto bophelo bo boima ka mokgwa o
jwang.
KAPA
Di totobatse hore ha se ka thuto feela moo bophelo bo ka nolofallang
motho. [50]
1.5 Ho bua nnete ho ka pholosa motho. Tshohla sehlooho sena.
Dikahare: Ditaba tsa moqoqo di tshehetse mahlakore a mabedi, lehlakore la ho
pholoha le la ho kena mathateng ka lebaka la ho bua nnete. [50]
1.6 -1.8 Ditshwantsho
Dikahare tse lebelletsweng:
Moqoqong ona mohlahlobuwa o sheba setshwantsho mme a qoqe ka
seo se se qholotsang maikutlong a hae.
Moqoqo wa hae o tshwanetse ho dumella mmadi ho itemohela
sehlooho seo ho qoqwang ka sona ka tsela e hlakileng.
Moqoqo o ka ngolwa ho tswa lehlakoreng lefe kapa lefe. [50]
MATSHWAO OHLE A KAROLO YA A: 50
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 6 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
RUBURIKI YA HO LEKANYETSA TEMA YA KGOKAHANO E TELELE – SESOTHO PUO YA TLATSETSO YA PELE [MATSHWAO A 30]
Makgetha a ho Phihlello e babatsehang Phihlello e supang bokgoni Phihlello e mahareng Phihlello ya motheo feela Phihlello e haellang
leknyetsa
DIKAHARE, 15-18 11-14 8-10 5-7 0-4
MORALO LE --Nehelano e babatsehang -Nehelano e ntle haholo, e -Nehelano e lekaneng, e -Nehelano ya motheo e -Nehelano e totobatsa kgaello
SEBOPEHO haholo ho feta ditebello tse bontshang tsebo e ntle ya bontshang tsebo ya makgetha bontshang tsebo e itseng ya ya tsebo ya makgetha a mofuta
tlwaelehileng makgetha a mofuta wa tema a mofuta wa tema makgetha a mofuta wa tema ona wa tema
-Nehelano le - Mehopolo e matla, e -Nehelano e tsepame - ha e -Nehelano ha e a tsepama ka -Mosebetsi o na le tsepamo e -Moelelo o nyotobetse ke ho
mehopolo; butswitseng kgere ho phethahala – ho na le ho itseng empa o a kgera kgera ho hoholo
-Tlhophiso ya -Tsebo e batsi ya makgetha a -Mehopolo le dikahare di kgera ho itseng -Ha se ka dinako tsohle -Mehopolo le dikahare ha di na
mehopolo; mofuta wa tema momahane, mme di -Mehopolo le dikahare di na le mehopolo le dikahare di momahano
-Sepheo, baamohedi -Mosebetsi o tsepame manollotswe hantle haholo ka momahano e lekaneng feela momahaneng -Ke dintlha tse mmalwa haholo
ba ditaba, makgetha a -Mehopolo le dikahare di dintlha tse tshehetsang -Ke dintlha tse itseng feela tse - Sehlooho se tshehetswa ke tse tshehetsang sehlooho
tema le maemo. momahane sehlooho tshehetsang sehlooho dintlha tse mmalwa -Ha ho boiteko ba ho sebedisa
-Nehelano e manollotswe ka -Sebopeho ke se loketseng se -Ka kakaretso, sebopeho se -Melao ya sebopeho e melao ya sebopeho
boqhetseke mme dintlha tsohle nang le diphoso tse mmalwa nepahetse leha se na le sebedisitswe ka bohlotsa bo
di tshehetsa sehlooho haholo diphoso tse itseng boholo
-Sebopeho ke se nepahetseng -Kgaello e itseng ya tsa
MATSHWAO A: 18 ka botlalo bohlokwa
PUO, SETAELE LE 10-12 8-9 6-7 4-5 0-3
HO HLAOLA -Sehalo, rejistara, setaele le -Sehalo, rejistara, setaele le -Sehalo, rejistara, setaele le -Sehalo, rejistara, setaele le -Sehalo, rejistara, setaele le
DIPHOSO tlotlontswe di loketse tlotlontswe di loketse tlotlontswe di loketse tlotlontswe ha di a lokela tlotlontswe ha di dumellane le
-Sehalo, rejistara, maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba
setaele, ditaba le maemo ka ho fetisisa ditaba le maemo ka botlalo ditaba le maemo ditaba le maemo ka botlalo ditaba le maemo
maikemisetso, -Melao ya puo e nepahetse ka -Ka kakaretso, melao ya puo e -Mosebetsi o na le diphoso tse -Tshebediso ya puo e -Mosebetsi o tletse diphoso
baamohedi ba ditaba botlalo ebile nehelano e nepahetse ebile e bopehile itseng tsa melao ya puo; fosahetse ebile e tletse diphoso mme o dubakane
le maemo; bopehile hantle hantle -Tlotlontswe e lekaneng tse ngata -Tlotlontswe ha e a lokela
-Tshebediso ya puo, -E batla e se na diphoso -Tlotlontswe e ntle haholo -Diphoso ha di nyotobetse -Tlotlontswe e haellang sepheo
tlwaelo ya tshebediso -Mosebetsi boholo ha o na moelelo. -Moelelo o nyotobetse -Moelelo o nyotobetse haholo
ya puo, kgetho ya diphoso.
mantswe, matshwao a
ho bala le mopeleto.
MATSHWAO A: 12
MATSHWAO 25-30 19-23 14-17 9-12 0-7
Makgetha a Tekanyetso Matshwao Senotlolo
Dikahare/Moralo/Sebopeho (60%) 18 DMS =
Puo/Setaele/Ho hlaola diphoso (40%) 12 PST =
Matshwao ohle 30
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3 7 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
KAROLO YA B: DITEMA TSA KGOKAHANO TSE TELELE
POTSO YA 2
2.1 IMEILI
Sebopeho:
Mongodi le mongollwa ba lokela ho ba le diaterese tsa imeili
Aterese ya imeili ya mongodi o e ngola hodimo sebakeng sa yona, mme o
qala ka yona molaetseng oo wa imeili
Aterese ya imeili ya mongollwa e ba ka tlasana ho ya mongodi ka mantswe
a mang e tla ka mora ya mongodi.
Diaterese tsa batho ba bang ba ka romellwang molaetsa oo, di ba le
sebaka sa tsona ka tlasa ya ya romellwang molaetsa. Sebaka seo se
hlahiswa ka Cc, mme diaterese tsa imeili tsa batho bao di a hlahella.
Ho ka boela ha ba le batho ba bang hape ba ka romellwang molaetsa oo
empa diaterese tsa diimeile tsa bona di sa hlahelle moo molaetseng, mme
sebaka seo se hlahiswa ka Bcc.
Ka mora sebaka sa diaterese ho ba le sebaka sa ho ngola sehlooho sa
molaetsa. Sehlooho sa molaetsa wa imeili se lokela ho ngolwa hantle, se
hlake, se utlwisisehe. Iphe nako ya ho ngola sehlooho se utlwahalang.
Ka tlasa sehlooho ho latela sebaka sa ho ngola molaetsa.
Ditumediso di tla fapana ho ya ka mofuta wa molaetsa o ngolwang.
Ditumediso e be tse kgutshwane kaha ho bolokwa nako.
Dikahare:
Selelekela se sekgutshwane se nang le tumediso se be teng.
Sepheo sa ho ngola imeili se totobale.
Dikahare di itshetlehe sepheong sa ho ngola imeili.
Phethelo e totobale hantle. [30]
2.2 RAPOROTO
Sebopeho:
• Motho kapa batho bao raporoto e lebisitsweng ho bona;
• Sehlooho sa raporoto;
• Ditaba kapa dintlha tseo ho tlalehwang mabapi le tsona (thomo);
• Mokgwa wa tshebetso;
• Diphumano;
• Diqeto;
• Ditlhahiso/ Ditshisinyo;
• Mohla le sikenetjhara.
Dikahare:
Sehlooho e be se matla se hohelang mmadi.
Lebitso la sebaka seo ketsahalo e etsahalletseng ho sona le lokela
ho hlahiswa.
E ngolwa ka mora tse ileng tsa etsahala, tse bonweng ka mahlo.
E lokela ho ba kgutshwane, mme e fupare dintlha kaofela.
E hlahise dintlha tsa bohlokwa feela.
Sehalo e be se loketseng bongodi ba semmuso. [30]
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3 8 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
2.3 TSA BOPHELO BA MOFU/OBITJHUARI
Dikahare le sebopeho:
Mofu ke mang, ke wa ha mang;
Tlhaho ya hae: sebaka moo a hlahetseng teng, letsatsi la tswalo le
selemo.
Tsa kgolo ya mofu: dithuto; mosebetsi; lenyalo.
Tsa lefu la hae: letsatsi le mokgwa oo a hlokahetseng ka wona;
Maballo: bao a ba siyang;
Theneketso ya seboko. [30]
2.4 PUO
Dikahare le sebopeho:
Pulo ya hao e be polelo kapa polediso ya bohlale, e matla e tla hohela le
ho qahamisa ditsebe tsa bamamedi. E ka nna ya ba motlae kapa qotso e
tla hokahana le puo ya hao.
Hlophisa le ho hlahlamisa dintlha tsa hao ka boqhetseke hore puo e
phalle.
Sebedisa dipolelo tse kgutshwane mme o nne o tswake ka mehlala le
dipolediso tsa bonono tse sa tlwaelehang ho natefisa puo.
Puo ya hao e be le phallo – ho be le qaleho e hlakileng, mmele wa dintlha
tse momahaneng, le qetelo e mathemalodi.
Bua dintlha tsa nnete, tse sa tswakwang ka leshano. [30]
MATSHWAO OHLE A KAROLO YA B: 30
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3
Downloaded from hlayiso.com 9 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
RUBURIKI YA HO LEKANYETSA TEMA YA KGOKAHANO E KGUTSHWANE - SESOTHO PUO YA TLATSETSO YA PELE [MATSHWAO A 20]
Makgetha a ho Phihlello e babatsehang Phihlello e supang bokgoni Phihlello e mahareng Phihlello ya motheo feela Phihlello e haellang
leknyetsa
DIKAHARE, 10 - 12 8-9 6-7 4-5 0–3
MORALO LE - Nehelano e babatsehang e - Nehelano e ntle haholo, e - Nehelano e lekaneng e - Nehelano ya motheo e - Nehelano e totobatsa kgaello ya
SEBOPEHO supang bokgoni bo ikgethang; bontshang tsebo e ntle ya bontshang tsebo ya makgetha a bontshang tsebo ya makgetha a tsebo ya makgetha a mofuta ona
- Mehopolo e matla, e makgetha a mofuta ona wa tema; mofuta ona wa tema; itseng feela a mofuta ona wa wa tema;
-Nehelano le butswitseng; - Mosebetsi ha o kgere, o - Mosebetsi ha o a tsepama ka ho tema; -Moelelo o nyotobetswa ke ho
mehopolo; - Tsebo e batsi ya makgetha a tsepame; phethahala – ho na le ho kgera ho - Mosebetsi o na le tsepamo e kgera ho hoholo;
-Tlhophiso ya mofuta ona wa tema; - Mehopolo le dikahare ke tse itseng; itseng empa o a kgera; - Mehopolo le dikahare ha di na
mehopolo; - Mosebetsi ha o kgere, o momahaneng, tse hlalositsweng - Mehopolo le dikahare di na le - Ha se ka dinako tsohle mehopolo momahano;
-Sepheo, tsepame; ka tsela e supang bokgoni mme di momahano e mahareng; le dikahare di momahaneng. - Ke dintlha tse mmalwa haholo
baamohedi ba - Mehopolo le dikahare ke tse tshehetsa sehlooho; - Ke dintlha tse itseng feela tse sehlooho se tshehetswa ke dintlha tse tshehetsang sehlooho;
ditaba, makgetha a momahaneng; - Sebopeho ke se loketseng se tshehetsang sehlooho; tse mmalwa; - Ha ho boiteko ba ho sebedisa
tema le maemo. - Dintlha tsohle di tshehetsa nang le diphoso tse mmalwa. - Sebopeho ke se loketseng ka - Sebopeho se foofo feela, mme melao ya sebopeho.
sehlooho mme di hlalositswe ka kakaretso empa se nang le se na le bohlotsa bo boholo;
tsela e babatsehang; diphoso. -Kgaello e matla ya tse itseng tsa
- Sebopeho ke se nepahetseng. bohlokwa.
MATSHWAO A: 12
PUO, SETAELE 7-8 5-6 4 3 0-2
LE HO HLAOLA - Sehalo, rejistara, setaele le - Sehalo, rejistara, setaele, le - Sehalo, rejistara, setaele le - Sehalo, rejistara, setaele le - Sehalo, rejistara, setaele le
DIPHOSO tlotlontswe di loketse tlotlontswe di loketse tlotlontswe di loketse tlotlontswe di lokela tlotlontswe ha di dumellane le
-Sehalo, rejistara, maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba maikemisetso, baamohedi ba
setaele, ditaba le maemo; ka ho fetisisa ka ditaba le maemo; ka tsela e ditaba le maemo; ka tsela e ditaba le maemo hanyane; ditaba le maemo;
maikemisetso, tsela e babatsehang; bontshang bokgoni bo boholo; mahareng; - Tshebediso ya puo e fosahetse - Mosebetsi o tletse diphoso mme
baamohedi ba - Tshebediso ya puo e nepahetse - Tshebediso ya puo e nepahetse - Mosebetsi o na le diphoso tse ebile e tletse diphoso tse ngata; o dubakane;
ditaba le maemo; ebile e bopehile hantle; ka kakaretso ebile e bopehile itseng tsa tshebediso ya puo; - Tlotlontswe e haellang; - Tlotlontswe ha e dumellane le
-Tshebediso ya puo, - Mosebetsi ha o na diphoso. hantle; - Tshebediso ya tlotlontswe ke e - Moelelo o nyotobetse. sepheo;
tlwaelo ya - Tshebediso ya tlotlontswe e ntle lekaneng; - Moelelo o nyotobetse haholo.
tshebediso ya puo, haholo; - Diphoso ha se tse nyotobetsang
kgetho ya mantswe, - Mosebetsi boholo ha o na moelelo.
matshwao a ho bala diphoso.
le mopeleto.
MATSHWAO A: 8
MATSHWAO 17 - 20 13 - 5 10 - 11 7-8 0-5
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3 10 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
Makgetha a Tekanyetso Matshwao Senotlolo
Dikahare/Moralo/Sebopeho (60%) 12 DMS =
Puo/Setaele/Ho hlaola diphoso (40%) 8 PST =
Matshwao ohle 20
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3 11 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
KAROLO YA C: DITEMA TSA KGOKAHANO TSE KGUTSHWANE
POTSO YA 3
3.1 KARETE YA MEMO
Sebopeho:
Karete ha e na sebaka se sekaalo sa ho ngolla;
Letsatsi, nako le sebaka di lokela ho totobatswa;
Mongolo o sebediswe ka tsela e kgabisang karete; jwalo ka ho sebedisa
mongolo o tshekaletseng; dipolelo tse kgutshwanyane le tse telele;
motswako wa mongolo o moholo le o monyenyane; sebaka moo mongolo
o behwang teng, j.j.;
Jwalo ka ditemeng tse ding tse kgabiswang, le kareteng ya memo ho
sebediswa mekgabo ya botaki le bonono.
Dikahare:
Ho hlahiswe ditaba tse loketseng ka bokgutshwane;
Dikahare di hlakise sepheo sa memo, e leng ho memela titjhere e seng e
tlohetse mosebetsi moketeng.
Ya ngolang a ka sebedisa puo e batlang e arohile dikoto; dipolelwana le
dipolelo tse sa fellang hantle empa molaetsa o utlwahala;
Sehalo se laolwa ke mofuta wa karete (ya memo, ya matshediso, ya
kamohelo ya memo, ya ho se amohele memo); [20]
3.2 MOLAETSA WA WHATSAPP
Sebopeho:
Lebitso kapa nomoro ya moamohedi wa molaetsa, le hlaha hodimodimo
molaetseng oo.
Letsatsi leo molaetsa o romelwang ka lona.
Sebaka sa ho ngola molaetsa.
Letshwao la ho hokela setshwantsho/senepe/tokomane eo o e romellang
le molaetsa oo.
Letshwao le tobetswang ha ho romelwa molaetsa.
Dikahare:
Sepheo sa molaetsa se hlake.
Ho be le selelekela sa tumediso e kgutshwanyane.
Puo e ka ba ya semmuso kapa eo e seng ya semmuso ho ya dikamano
tsa mongodi le
Moamohedi Lekgathe le laolwa ke maemo a ditaba.
Molaetsa o hlake, o tobe thuso eo moithuti a fanang ka yona.
Dialfabete, dinomoro, dikgutsufatso tsa mantswe di se sebediswe feela ha
molaetsa e se wa semmuso.
Phethelo e hlake. [20]
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello Phetla
Downloaded from hlayiso.com
Sesotho Puo ya Tlatsetso ya Pele (FAL)/P3 12 DBE/Pudungwana 2022
NSC – Tataiso ya ho tshwaya
3.3 DITSHUPISO
Dikahare le sebopeho:
Ditshupiso di lokela ho ngolwa di le ho sekaotaelo temekisong ya tumelo.
Tatellano e nepahetseng ke ya bohlokwa.
A bue ka mabitso a dibaka tsohle tse tla fetwa.
Moo a tla thinya, a hlalose hore a thinyetse ka letsohong lefe.
Moo a tla palama se itseng kapa a kenang ka hara sona, a se bolele.
A lekanye bolelele ba tsela (ka mora dimitara tse … kapa kilometara
e le nngwe, o tla bona …), jj.
Puo e hlakileng e bile e otlolohile le sehalo se tsamaellanang le mofuta
ona wa tema di lokelwa ho sebediswa. [20]
MATSHWAO OHLE A KAROLO YA C: 20
MATSHWAO OHLE A PAMPIRI ENA: 100
Difuperweng tsa tataiso ena ya ho tshwaya di se sebediswe ntle ho tumello
Study this subject
Recommended for this subject

Memorandum
Sesotho FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2022 Memo

Memorandum
Sesotho FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2022 Memo

Memorandum
Sesotho FAL Grade 12 Paper 3 NSC June 2022 Memo

Memorandum
Sesotho FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2023 Memo

Memorandum
Sesotho FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2021 Memo

Memorandum
Sesotho FAL Grade 12 Paper 3 NSC November 2018 Memo
More from Grade 12 Sesotho FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Sesotho FAL ATP 2023 24

Question paper
Sesotho FAL Grade 12 P1 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
Sesotho FAL Grade 12 P2 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
Sesotho FAL Grade 12 P3 NSC November 2025 Question Paper

Question paper
Sesotho FAL Grade 12 P1 November 2024 NSC Question Paper

Question paper