Downloaded from hlayiso.com
NATIONAL
SENIOR CERTIFICATE
LIBANGA 12
SISWATI LULWIMI LWEKUCALA LWEKWENGETA (FAL)
LIPHEPHA LESIBILI (P2)
INDLOVANA/INDLOVULENKHULU 2015
EMAMAKI: 70
SIKHATSI: 2 ema-awa
Leliphepha linemakhasi la-17.
Emalungelo agodliwe Phenya
Skip to contentAll 2015 papers 





View all





siSwati FAL Grade 12 P2 NSC Supplementary 2015 QP
Grade 12 siSwati FAL Paper 2 question paper from the NSC Supplementary Exam 2015, 17 pages. Read online or download the free PDF.
Siswati Fal · Grade 12 · NSC Supplementary Exam · 2015 · siswati. Question paper, 17 pages. Read online or download the PDF.
- Subject
- siSwati FAL
- Grade
- Grade 12
- Language
- Siswati
- Document type
- Question paper
- Year
- 2015
- Exam period
- NSC Supplementary Exam
- Paper
- 2
- Curriculum
- CAPS
- Pages
- 17
- File size
- 351.8 KB
Free to read online, no sign-up needed
Loading document…
Loading document…
1 of 17
This exam
NSC Supplementary Exam 2015
- Paper 1Question paperMemo
- Paper 2Question paperMemo
- Paper 3Question paperMemo
Questions in this paper
- Question 1Lubukhwari (Literature — Set Works)76 marks
- Question 2Lubukhwari (Literature — Set Works)35 marks
- Question 3.1Kufundza nekubuka (Reading and Viewing) — non-literary17 marks
- Question 3.2Kufundza nekubuka (Reading and Viewing) — non-literary15 marks
- Question 4.1Lubukhwari (Literature — Set Works)18 marks
- Question 4.2Lubukhwari (Literature — Set Works)17 marks
Document textSearch extracted text and jump to a page.
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 2 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
TICONDZISO
1. Fundza lelikhasi ngembikwekutsi ucale kuphendvula imibuto.
2. Ungalifundzi lonkhe liphepha lemibuto. Buka lokucuketfwe ekhasini
lelilandzelako bese ubeka luphawu kulowo nalowo mbuto lobutwe
ngetincwadzi lotifundze kulomnyaka. Emva kwaloko, fundza leyo mibuto
lenetimphawu kuphela bese ukhetsa leyo lofuna kuphendvula yona.
3. Leliphepha lemibuto licuketse TIGABA LETINE
SIGABA A: Inoveli (35)
SIGABA B: Umdlalo (35)
SIGABA C: Tindzaba letimfisha (35)
SIGABA D: Tinkondlo (35)
4. Phendvula imibuto LEMIBILI kuphela. MUNYE umbuto kusinye setigaba
letimbili.
SIGABA A: INOVELI
Phendvula MUNYE umbuto wenoveli.
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula MUNYE umbuto wemdlalo.
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
SIGABA D: TINKONDLO
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
5. Sebentisa luhlu lwekutikhumbuta kute usitakale.
6. Landzela ticondziso letisekucaleni kwaleso NALESO sigaba.
7. Tinombolo tetimphendvulo atihambisane naleto temibuto njengobe tinjalo
ephepheni lemibuto.
8. Cala LESO NALESO sigaba ekhasini LELISHA.
9. Siphakamiso sekulawulwa kwesikhatsi singaba ngemaminithi la-60 kuleyo
naleyo ncwadzi.
10. Bhala ngesandla lesibonakalako nalesifundzekako.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 3 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA
Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula
ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA A: INOVELI
Phendvula umbuto wenoveli.
INOMBOLO YEMBUTO UMBUTO EMAMAKI LIKHASI
1. Kwasha Tikhotsa Imibuto lemifisha 35 5–7
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula umbuto wemdlalo.
2. Lahloma Ladvuma Imibuto lemifisha 35 8–10
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
3.1 Litsambo Imibuto lemifisha 18 11–12
3.2 Litsambo Imibuto lemifisha 17 13–14
SIGABA D: TINKONDLO
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lokubutwe ngato.
4.1 Letfwese Imibuto lemifisha 18 15–16
4.2 Letfwese Imibuto lemifisha 17 16–17
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 4 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
LUHLA LWEKUTIKHUMBUTA
Lelikhasi litawusita bahlolwa ekukhetseni imibuto LABAFUNA kuyiphendvula
ngaphandle kwekufundza lonkhe liphepha lemibuto.
SIGABA TINOMBOLO LINANI LEMIBUTO THIKA
TEMIBUTO LEPHENDVULWAKO
A: Inoveli
(Imibuto lemifisha) 1 1
NOBE
B: Umdlalo
(Imibuto lemifisha) 2 1
NOBE
C: Tindzaba letimfisha
(Imibuto lemifisha) 3 2
NOBE
D: Tinkondlo
(Imibuto lemifisha) 4 2
CAPHELA: Cikelela kutsi uphendvule imibuto lesetigabeni LETIMBILI kuphela.
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 5 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
SIGABA A: INOVELI
Phendvula umbuto wenoveli.
UMBUTO 1: KWASHA TIKHOTSA – LL Dlamini
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto letawulandzela.
'Alisekho litsemba lekutsatsa bukhosi beMaswati ngobe tisekelo lebenginato Mswati
utibhidlitile taphela,' kuphendvula Somcuba.
'Utsi kwentiwe njani nyalo kuze ematsemba abuye mnaketfu?'
'Yonkhe imitamo yetfu ayimange ibe yimphumelelo, ngako-ke kumele sihlale phasi
sihlele emasu lamasha lasatawusiphumelelisa.'
'Inkhulumo yebantfwana boSomcuba naNdlela kanye naFokotsi beyiba nesihloko
sinye, 'Mswati' ngaso sonkhe sikhatsi.
'Ngabe Mswati usicabangelani lena eLudzidzini?' Kubuta Ndlela.
'Akukho lasicabangela kona ngobe sabekwa nguye kulendzawo lesihleti kuyo. Kube
abecondze kusihlasela ngabe kadze akwenta loko, kepha ubahlasela ngala nangala
asishiye tsine.'
'Angeke umetsembe Mswati, ngobe ulala agucuka.
Angiyetsembi leya ndvodza, sambane lesimba umgodzi singawulali lesa!' Kusho
Ndlela akhombisa kusola lokukhulu.
'Khululeka Ndlela! Akukho lesingakwentiwa nguMswati siyingati yinye,' kusho
Somcuba acinisa Ndlela lidvolo. Ndlela abenekusola lokukhulu akhombisa
kungametsembi Mswati kantsi Somcuba abenesibindzi angaboni bungoti kuMswati.
Batsite basakhuluma bantfwana, kwafika Sidvwala ahamba ashakutela watsi,
'Sekuphele emalanga lamabili ngingalali bantfwabenkhosi.'
'Kwentenjani Sidvwala? Ulala udleni onkhe malanga loku lokukwenta ungalali?' Kubuta
Somcuba.
'Kufika babe ngeliphupho utsi asitfutseni kulendzawo ngobe lukhulu luyeta
luyenyelela.'
'Sitfutse sishiye indzawo lenhle kangaka siye kulesingayati?' Kubuta Somcuba
akhombisa kusola lokukhulu.
'Lami liphupho alishayi phasi. Nginelidloti lelinemandla lelingitjela konkhe
lokutawukwenteka.'
[Likhasi 73–75]
1.1 Bobani letisekelo lekukhulunywa ngato kuletheksthi lengenhla?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Sidvwala, Gwalagwala, Tikhuba naSicobolonjwane.
B File, Somcuba, Mngayi naFokotsi.
C Ndlela, Sandlane, Khambi naMbovane.
D Ngwavuma, Mzila, Mhlangala naMtjekeni. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 6 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
1.2 Shano kutsi lendzaba lekulenoveli yenteka kuphi.
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A KwaZulu-Natali
B EMpumalanga
C ELesotho
D Eswatini (1)
1.3 Shano kutsi Mswati abebukene nayiphi inkinga endzabeni.
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Kungevani naletinye tive.
B Kuvukelwa banakabo.
C Kungevani nemakhosikati akhe.
D Kungevani netindvuna takhe. (1)
1.4 Kuchazani kuba nelidloti lelinemandla?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Kuba nelidimoni lelinemandla.
B Kuba nesifo sekuwa.
C Kuvukwa ngumoya wekuphrofetha.
D Kuba nesiphiwo sekubona lokufihlekile. (1)
1.5 Shano kutsi lendzaba yenteka esikhatsini sanyalo nobe sakudzala. Sekela
imphendvulo yakho. (2)
1.6 Condzanisa emagama lakuKHOLOMU A netimphendvulo letikuKHOLOMU B.
IKHOLOMU A IKHOLOMU B
1.6.1 Imekemeke A Nguyise waMswati losaphila.
1.6.2 Gwalagwala B Inceku yenkhosi.
1.6.3 Malunge C Imbongi yenkhosi.
1.6.4 Khambi D NgumnakaboMswati.
1.6.5 Tikhuba E Sigodlo senkhosi.
1.6.6 Somcuba F Indvuna yenkhosi.
(6 x 1) (6)
1.7 Ngabe liphupho laSidvwala laba ngemaciniso yini? Usho ngani? (2)
1.8 Ngubani umlingisi lomkhulu kulenoveli? Sekela imphendvulo yakho. (2)
1.9 Lutfolakala kuphi luvutfondzaba kulenoveli? (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 7 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
1.10 Ligama lelitsi, 'Tsandzile, limfanele yini? Usho ngani? (2)
1.11 Sidvwala uvetwe njengemlingisi lonjani ngekwesimilo? Bhala emaphuzu
LAMATSATFU. (3)
1.12 Itsini igcikitsi yalenoveli? Sekela ngemaphuzu LAMABILI ubhekise endzabeni. (3)
1.13 Ngabe lenoveli iyimbangalusizi yini nobe senamisi? Sekela imphendvulo
yakho ngemaphuzu LAMABILI. (3)
1.14 Bhala kube KUTSATFU lokukhombisa kutsi letenteko letisendzabeni
tiyakholweka. (3)
1.15 Sifundvo sini lesitfolakala kulenoveli? Bhala emaphuzu abe MATSATFU. (3)
[35]
SAMBA SESIGABA A: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 8 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
SIGABA B: UMDLALO
Phendvula umbuto wemdlalo.
UMBUTO 2: LAHLOMA LADVUMA – Z Motsa
Fundza letheksthi bese uphendvula imibuto letawulandzela.
NDVUKUTEMPHI: Ufike nini wena lapha? (Ubeka phansi tikhali takhe, ubuyela
esihlalweni.)
MADZANDZA: (Etama kwehlisa kuphakama kwemaphaphu.) Ngiyangena nje
Temphi. Ninjani vele?
NDVUKUTEMPHI: Ucinisile?
MADZANDZA: Hawu? Yebo ngiyangena nje! Nalaba labeme esangweni
bangafakaza.
NDVUKUTEMPHI: Cha akudzingeki loko. (Ngemoya lophasi.) Kadze sanigcina.
QEDIZIZWE: E---e! Kungaba kuhle mina ngicele indlela, Zinyane! Masithi
kuzohamba kanjalo-ke Zinyane leSilwane. Masiyibone ngosuku
loButimba leyo nyamazane. Ayixabene!
NDVUKUTEMPHI: Kulungile Zulu, asimise kanjalo. (Aphume Qedizizwe.) Tjela mine,
ukhala ngani-ke lomuhla?
MADZANDZA: Kute lengikhala ngako. Ngitse ase ngitekubona nje ngive kutsi
solomane uyakhiphita yini ngalomntfwana wakho ...
NDVUKUTEMPHI: Ngakutjela kutsi angati lutfo! Ufuna ngikhulume kangaki?
MADZANDZA: Uyati angiva kutsi lomntfwanami usikhubekiso ngani ngobe
nemkhosi sewengcile awukabutfoli bukhosi lobe ubu ...
NDVUKUTEMPHI: (Asondzele kuye kungatsi ufuna kumbeka sandla.) Ye wena!
Yekela tindzaba letingesito takho uyangiva?
MADZANDZA: Cha kumangala nje kutsi sewusikhubekiso ngani nyalo. Kumbe
vele awusangitsandzi? Mhlawumbe bacinisile laba labatsi liso
lakho selinamatsele kuKhetsiwe, iNdlovuka ...
NDVUKUTEMPHI: Khetsiwe wani? Leyo ntfo leyo nginje nje nje ngiyo! Nx!
MADZANDZA: Temphi, vele uyamphika lomntfwana?
NDVUKUTEMPHI: Uvile nje? Ngiphindze kangaki?
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 9 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
MADZANDZA: Ulahla litsambo lakho? Cha angikushiye-ke. Bengitsi umfula
sewubohlile. (Atsi nasekafulatsele nje agucuke ambuke atsi.)
Ubolibamba lingashoni. Siphundvu sibohlala sibona ngobe labosa
ngebumnyama esangweni bangahle bose nemantjontjo akho
uwabukile, tinyenti kabi tinkhomo letilindze kuhlatjwa.
NDVUKUTEMPHI: (Etfukile.) Tinkh ... kuhlatjw ... Utsini?
[Likhasi 45]
2.1 Emagama ekugcina aNdvukutemphi atsini ngemntfwana wakhe?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Usale ubhasobhe umntfwana wami.
B Nika babe umntfwana wami.
C Shiya umntfwana wami ekhreshi.
D Nika make umntfwana wami. (1)
2.2 Lenkhulumo letsi, 'ubolibamba lingashoni' ngabe isho kutsini?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Kubohlala kukuhambela kahle.
B Ubohlala uhamba emini.
C Ungabomtsemba umuntfu.
D Ungabohlala ukhubekile. (1)
2.3 Usho kutsini Madzandza nakatsi, 'Ulahla litsambo lakho'?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Ulahla kudla kwakho.
B Ulahla umntfwana wakho.
C Udla kudla ulahle ematsambo.
D Uphengula ngematsambo. (1)
2.4 Ngabe ucondzeni Qedizizwe nakatsi, 'Kungaba kuhle mine ngicele indlela'?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Kuncono kuliwe.
B Kuncono ngicinise inhloko.
C Kuncono ngilale.
D Kuncono ngihambe. (1)
2.5 Shano kutsi lomdlalo wenteka kuphi. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 10 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
2.6 Condzanisa inkhulumo lekuKHOLOMU A netimphendvulo letikuKHOLOMU B.
KHOLOMU A KHOLOMU B
2.6.1 Sibekandzaba A Inkhosi yeBatfwa.
2.6.2 Ludvweshu B Intfombi yaNdvukutemphi.
2.6.3 Madzandza C Lijaha laZulu lelikhonte eveni
leBatfwa.
2.6.4 IMbiba
D Kushayisana kwemicondvo.
2.6.5 Qedizizwe
E Indzawo lapho kwenteka khona
indzaba.
(5 x 1) (5)
2.7 Ngabe lendzaba yenteka ngesikhatsi sanyalo nobe sakudzala? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
2.8 Ngekubona kwakho loku lokwentiwa nguNdvukutemphi kwekuphika
umntfwana, kuyenteka yini emphakatsini lophila kuwo? Sekela imphendvulo
yakho. (2)
2.9 Nika ligama lemlingisi lomkhulu nenkinga labukene nayo kulomdlalo. (2)
2.10 Ngabe lethekhsthi lengenhla ingadlaleka yini esiteji? Sekela ngemaphuzu
LAMABILI. (2)
2.11 Ndvukutemphi uvetwe njengemlingisi lonesimilo lesinjani? Sekela
imphendvulo yakho. (2)
2.12 Ngabe kuliphutsa yini nobe kuliciniso kutsi bukhosi beBatfwa batsatfwa
nguTsembative? Sekela imphendvulo yakho. (2)
2.13 Shano ingcikitsi letfolakala kulomdlalo? Sekela imphendvulo yakho. (2)
2.14 Lukuphi luvutfondzaba kulomdlalo? (2)
2.15 Shano kutsi ludvweshu lolukhona kulesicashunwa ngabe lwangaphandle
nobe lwangekhatsi. Sekela imphendvulo yakho ngemaphuzu LAMABILI. (3)
2.16 Bhala sifundvo lesitfolakala kulomdlalo wesekele ngekubhekisa emdlalweni. (3)
2.17 Ngekubona kwakho ngabe kumfanele yini Ndvukutemphi kubusa live? Sekela
imphendvulo yakho. (3)
[35]
SAMBA SESIGABA B: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 11 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
SIGABA C: TINDZABA LETIMFISHA
UMBUTO 3: LITSAMBO – EJ Mhlanga
Phendvula YOMIBILI imibuto lebutwe ngetindzaba letimfisha.
3.1 Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto letawulandzela.
WANGENTA MAKHELWANE – Martha F Mkhonza
LaZulu bekendze kaMlangeni eMkhwakhweni eMatsulu. Ukhuluma yedvwa
akatenti. Bonisile longemahlangano abo naMlangeni sewutetfwele.
Besekusele umnyaka munye nje vo aphotfule ticu takhe te-B.A enyuvesi
yaseQwaqwa. Ngekweswelakala kwebhazari uyise wagcina avumile
kumchuba etifundvweni takhe, kantsi wacala washaya phasi ngendvuku.
Phela yena bekakholelwa ekutseni intfombatana asikho sidzingo sekutsi
ifundze igogodze ngobe kwayo kupheka, iwashe, ilime iphindze itale
bantfwana lapho yendze khona. Noko kusebenta nebantfu eNgodvwane
kwayitsambisa ingcondvo yakhe wakubona kubaluleka kwemfundvo
kulabasikati. Kungako wavuma kutsengisa tinkhomo kute kutfolakale imali
yekuchuba Bonisile.
Bekacabanga angacedzi nje LaZulu bekangatenti, bekacabangela lemali
yaMlangeni leseyemuke nemfula. Washikashikeka ngemcabango LaZulu
wagcina abone kutsi kuncono ayibute intfombi yakakhe ngobe phela yena
besekayifundze ivaliwe. Pho bekaneliso kulolo hlangotsi, umuntfu lotetfwele
bekambona sisasuka nje phasi. Wayibita intfombi yakakhe wayibuta.
'Bonisile wazimuka kangaka wacwatimula unani?' 'Anginalutfo make.'
'Yeyi wena Bonisile ngitsi mine unani mani khuluma?' 'Angi ... angi ... a ...'
'Yimihlola yini sewucale nini kuba nemangangamela wena?
Kodvwa yeBonisile ufuna kubonani? Tjela mine wabani lomtfwalo lowetfwele
wena?'
'Wa ... wa ... waMandla make.'
'Wakuphi yena loMandla?'
'WaseLikazi make kaSoko.'
'Tjela mine-ke sewumitsa nje sekwentenjani njengaloku emakhondomu
agcwele lonkhe lelive?'
'Angati make, kube liphutsa ...' ' Ungahhemi wena, kantsi njengaloku
kushunyayelwa kangaka ngekuya emacansini ungakavikeleki, wena utsi
kuyadlalwa yini?
[Likhasi 98]
3.1.1 Similo saMlangeni sifaniswa neselibhubesi. Loku kusho kutsi ...
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Mlangeni sigebengu.
B Mlangeni utsandza inyama.
C Mlangeni unelulaka.
D Mlangeni uhlala ehlatsini. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 12 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
3.1.2 Shano indzawo lapho yenteka khona lendzatjana lengenhla.
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A ELekazi
B EMbombela
C Emkhwakhweni
D Engodini (1)
3.1.3 Ngubani umlingisi lomkhulu kulendzatjana lengenhla? Sekela
imphendvulo yakho ngeliphuzu LINYE. (2)
3.1.4 Condzanisa emagama lakuKHOLOMU A netimphendvulo
letikuKHOLOMU B.
IKHOLOMU A IKHOLOMU B
(a) Indilinga A Inyanga lehushula tisu.
(b) Singani saBonisile D LaZulu
(c) LaMalaza B Emkhwakhweni.
(d) Likhaya laMlangeni C Mandla.
(4 x 1) (4)
3.1.5 Itsini ingcikitsi yalendzatjana lengenhla? Sekela imphendvulo
yakho. (2)
3.1.6 Kuliciniso nobe liphutsa kutsi Mandla bekatimisele kulobola
Bonisile. Sekela ngeliphuzu LINYE. (2)
3.1.7 Indzaba lemfisha kumele ibe nebalingisi labambalwa. Ngabe linani
lebalingisi balendzatjana lifanele yini? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.1.8 Lendzaba iphetseke kahle. Vuma nobe uphikise ngekwesekela
ngemaphuzu LAMABILI. (2)
3.1.9 Sifundvo sini lesitfolakala kulendzatjana?. Bhala emaphuzu
LAMABILI (2)
[18]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 13 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
3.2 Fundza letheksthi lengentasi bese uphendvula imibuto letawulandzela.
TITIFIKETI – Jozi J Thwala
Bakhuluma nje boNdzabatakhe naMusa bahleti esitubhini lesisendlini
leyakhiwe ekhatsi emabaleni esikolo. Wasukuma Ndzabatakhe wangena
endlini wayewunatsa emanti, wabuya ngekushesha watawucala lenye
inkhulumo.
'Nibangaki ekhaya seninonkhe?'
'Silishumi. Bafana labasihlanu. Bafana labakhulu kunami basekolishi, bese
kuba ngimi lengisebentako. Bonkhe laba labanye beta ngemuva kwami.
Bafundza emabanga lehlukene aseSekhondari nasePhrayimari.'
'Nibanyenti impela. Tsine sibane nje kuphela, bafana bodvwana. Lomkhulu
useLesotho; lolandzela loyo useZimbabwe; lomunye ungesheya kuleNciba
bese kuba ngimi-ke lengilapha eNingizimu Afrika,' kusho Ndzabatakhe.
'Kusho kutsi nifundzile nonkhe ekhaya? Batali bodvwa nje basele leSwatini?'
Kubuta Musa akhombisa kumangala nekuhalalisa kuloku lokuhle lakuvako.
'Noko-ke bona akusibo labafundzile. Ngubabe lomncane Ndzabatakhe
lengacanjwa ngaye lowabe afundzile. Lokubuhlungu–ke kutsi sewashona.'
'Bayajabula batali benu ngekuba nebantfwana labafundzile. Loko
kuyinhlanhla lenkhulu. Sibongo sakaMagongo nje sihle kulamave lapho
kunebanakenu khona.' Musa wakhombisa kubabongela kulemphumelelo
yabo kaMagongo. Watfola kutsi bonkhe bothishela bafundzisa etikolweni
letiphakeme.'
Yini ndzaba ukhetse kuba lapha eNingizimu Afrika?'
'Ngayikhetsa lendzawo ngobe isondzelene nasekhaya. Batali bami
sebakhulile, ngimi lesengibuke bona. Kuhamba kwetfu sonkhe siye khashane
bekutasihlupha kakhulu.'
'Liciniso lelo batali kumele bananakekelwe kakhulu ngobe nabo bawenta
wabo umsebenti wekunikhulisa. Kulahla batali kukwenta ungabi nenhlanhla,'
kusho Musa.
[Likhasi 106]
3.2.1 Kungani bantfwana besikolo bacambe Ndzabatakhe ngekutsi
nguTitifiketi?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Ndzabatakhe ufundze wagogodza.
B Ndzabatakhe utsengisa titifiketi.
C Ndzabatakhe utsandza kukhuluma ngetitifiketi.
D Ndzabatakhe wenta bafundzi baphase lula. (1)
3.2.2 Uma ulandzela lendzatjana yonkhe, Ndzabatakhe utitfole kuphi ticu
takhe?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Watitfola enyuvesi yaseSwatini
B Watitfola ekolishi laseMgwenya.
C Watitfola kubabe wakhe lomncane.
D Watitfola enyuvesi yase-UNISA. (1)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 14 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
3.2.3 Condzanisa inkhulumo lekuKHOLOMU A naletimphendvulo
letikuKHOLOMU B.
IKHOLOMU A IKHOLOMU B
(a) Sibekandzaba A Kuboshwa
kwaNdzabatakhe.
(b) Umlingisi losicaba
B Akakengci ebangeni
(c) Luvutfondzaba lesiphohlongo.
(d) Imfundvo yaDludlumela C EDundonald.
(e) Kusola titifiketi D Sifiso Dvuba.
taNdzabatakhe
E Ndzabatakhe.
(5 x 1) (5)
3.2.4 Siphetfo salendzatjana silindzelekile yini nasilandzela inkhulumo
yaNdzabatakhe naMusa? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.2.5 Ngubani umlingisi lomkhulu? Sekela imphendvulo yakho. (2)
3.2.6 Itsini ingcikitsi yalendzatjana? Sekela ngeliphuzu. (2)
3.2.7 Sifundvo sini lesitfolakala kulendzatjana? Bhala emaphuzu abe
LAMABILI. (2)
3.2.8 Ngabe sihloko lesitsi, 'Titifiketi' siyahambisana yini nalendzaba?
Sekela ngeliphuzu LINYE. (2)
[17]
SAMBA SESIGABA C: 35
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 15 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
SIGABA D: TINKONDLO
UMBUTO 4
Phendvula TOTIMBILI tinkondlo lekubutwe ngato.
4.1 Fundza lenkondlo lelandzelako bese uphendvula imibuto letawulandzela.
SESIFIKILE – TM Mongwe
1 Konkhe kunesikhatsi sako.
2 Isho njalo incwadzi yeNkhosi,
3 Wonkhe umuntfu kumele atilungiselele,
4 Ngoba loluhambo aludzingi mphako.
5 Nakimi sikhatsi sesifikile,
6 Sekutsi ngibuyele lapho ngavela khona.
7 Kodvwa tinini tona cha, angihambi nato,
8 Ngisho nelitsemba lami imbala.
9 Tsemba lami usale kahle utinte
10 Mine, sengiyahamba, sami sikhatsi, sesifikile,
11 Ungangilileli ngoba funa siphindze sibonane,
12 Munye kuphela lowatiko,
13 Ngoba sami sikhatsi sesifikile.
14 Sala ngekuthula tsemba, Gugu lami, ungasakhali.
[Likhasi 79]
4.1.1 Sonkondlo ubukeka akusiphi simo uma ubuka lomugca longentasi?
'Gugu lami, ungasakhali.' (1)
4.1.2 Usho bani sonkondlo nakatsi, 'Munye kuphela lowatiko'?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Ngulamtsandzako.
B NguMdali wakhe.
C Nguthishela wakhe.
D Ngunkhosikati wakhe. (1)
4.1.3 Bhala bunkondlo lobutfolakala emgceni 5 newe-6.
Nakimi sikhatsi sesifikile,
Sekutsi ngibuyele lapho ngavela khona (1)
4.1.4 Shano kutsi lenkondlo lengenhla iluhlobo luni. Sekela imphendvulo
yakho. (2)
4.1.5 Bhala luchumano lolusetjentiswe emigceni 1 newe-3, usho nekutsi
luluhlobo luni. (2)
4.1.6 Shano kutsi lemigca lengentasi ihleleke njani.
Munye kuphela lowatiko,
Ngoba sami sikhatsi sesifikile (2)
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 16 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
4.1.7 Caphuna umugca losenkondlweni lochaza kutsi sonkondlo akafuni
kukhalelwa. (2)
4.1.8 Ngabe ngumbono nobe liciniso yini kutsi bonkhe bantfu
bayavalelisa uma sekufike sikhatsi sekutsi bahambe emhlabeni?
Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.1.9 Ngabe nguyiphi incwadzi yeNkhosi lekukhulunywa ngayo
kulenkondlo lengenhla?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Libhayibheli.
B Sichazamagama.
C Inoveli.
D Incwadzi yamatisi. (2)
4.1.10 Ngabe lesihloko lesitsi, 'Sesifikile' siyahambisana nalokushiwo
yinkondlo? Sekela imphendvulo yakho. (3)
[18]
4.2 Fundza lenkondlo lengentasi bese uphendvula imibuto letawulandzela.
NGIVA INGOMA – CD Masilela
1 Ngiva livi litsi angihaye,
2 Ngihaye ngigiye ngicephuke
3 Ngeliphimbo lelulwimi lwakitsi.
4 Ungangibuti kutsi njengoba
5 Ungangiva nje angikwititi ngani.
6 Mine ngibuta kutsi kungani ungangiva?
7 Iminyaka lengaka uhlala nami?
8 Mine ngilufundze njani lulwimi lwakho?
9 Yingoba ngihlakaniphe kakhulu kunawe?
10 Yingoba ngihlupheke kakhulu kunawe?
11 Ngiyekele ngikhulume ngelulwimi lwabokhokho bami,
12 Ngiyekele ngigambute ngelulwimi lengiphupha ngalo,
13 Ngelulwimi lwelugcozi loluta kimi
14 Kwemagagasi elwandle,
15 Ngivuke ngitsi gelekece ebusuku
16 Ngive labalele bangilalelisa endlebeni.
17 Ngive ingoma levusa lusinga ingifundzekela.
18 Ngitsi ibuyile i-Afrika!
19 Sukuma mntfwanemlungu ufundze lulwimi lwami,
20 Lulwimi lwami nesisekelo lesingemasiko.
21 Lungisa tintfo sikhatsi sisekhona
22 Kute nabakubuta kutsi
23 Kwa … Kwente … Njani …?
[Likhasi 70-71]
Emalungelo agodliwe Phenya
Downloaded from hlayiso.com
Siswati Lulwimi Lwekucala Lwekwengeta (FAL)/P2 17 DBE/Indlovana–Indlovulenkhulu 2015
NSC
4.2.1 Hlobo luni lwesinongo senkhulumo lesitfolakala emgceni we-14?
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Sifaniso
B Kumuntfutisa
C Inhlonipho
D Kucatsanisa (1)
4.2.2 Bhala bunkondlo lobakhiwa ngulemisindvo lebhalwe
ngekucindzetelwa emgceni longentasi.
Ngihaye ngigiye ngicephuke
A Sifanankhamisa
B Sifanamsindvo
C Sifanangwaca
D Imvumelwanosicalo (1)
4.2.3 Nguluphi luhlobo lwemvumelwano loluvetwa ngulemisindvo
lebhalwe ngekucindzetelwa emigceni lengentasi?
Ngiva livi litsi angihaye,
Ngihaye ngigiye ngicephuke
Khetsa YINYE imphendvulo kuleti.
A Luchumanosicalo
B Sifanankhamisa
C Sifanangwaca
D Imvumelwanosicalo (1)
4.2.4 Bhala ligama lelichaza kutsi sonkondlo ukhuluma
ngalabangasekho endzimeni ye-3. (2)
4.2.5 Khokha luchumano lolusetjentiswe emigceni lengentasi uphindze
usho kutsi luluhlobo luni.
Yingoba ngihlakaniphile kakhulu kunawe?
Yingoba ngihlupheke kakhulu kunawe? (2)
4.2.6 Ngemaphuzu LAMATSATFU bhala lokushiwo yinkondlo. (3)
4.2.7 Ngabe sonkondlo abekusiphi simo ngalesikhatsi abhala lenkondlo?
Sekela imphendvulo yakho. (2)
4.2.8 Shano sizatfu lesenta sonkondlo asebentise loluphawu (?)
kusukela emgceni we-6 kuya kuwe-10 enkondlweni lengenhla. (2)
4.2.9 Umphakatsi utfola siphi sifundvo nawufundza lenkondlo lengenhla?
Bhala emaphuzu LAMATSATFU. (3)
[17]
SAMBA SESIGABA D: 35
SAMBA SAKO: 70
Emalungelo agodliwe
Study this subject
Recommended for this subject

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P1 NSC Supplementary 2015 QP

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P3 NSC Supplementary 2015 QP

Question paper
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC June 2015 Question Paper

Question paper
siSwati FAL Grade 12 P2 NSC Supplementary 2017 QP

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC Supplementary 2015 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 3 NSC Supplementary 2015 Memo
More from Grade 12 siSwati FAL

Annual teaching plan
Gr 12 Siswati FAL ATP 2023 24

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 NSC November 2025 Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 1 November 2024 NSC Memo

Memorandum
siSwati FAL Grade 12 Paper 2 November 2024 NSC Memo

Memorandum